ਸੁਮਤਿਰੁਵਾਚ। ਹੇਮਕੂਟੋ ਗਿਰਿਃ ਪੂਤਃ ਸਰ੍ਵਦੇਵੋਪਸ਼ੋਭਿਤਃ । ਤਤ੍ਰਾਸ੍ਤਿ ਤੀਰ੍ਥਂ ਵਿਮਲਮृषਿਵृਂਦਸੁਸੇਵਿਤਮ੍
ਸੁਮਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਥੇ ਹੇਮਕੂਟ ਪਰਬਤ ਹੈ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਥੇ ਇਕ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਹੈ, ਜੋ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਨਾਲ ਸਦਾ ਸੋਹਣਾ ਹੈ।
ਸੁਮਦੋ ਹਿ ਤਪਸ੍ਤੇਪੇ ਹਤਮਾਤृਪਿਤृਪ੍ਰਜਃ । ਅਰਿਭਿਃ ਸਰ੍ਵਸਾਮਂਤੈਰ੍ਜਗਾਮ ਤਪਸੇ ਹਿ ਤਮ੍
ਸੁਮਦਾ, ਜਿਸ ਦੇ ਮਾਂ, ਪਿਤਾ ਤੇ ਪੁੱਤ ਨਹੀਂ ਰਹੇ, ਨੇ ਉਥੇ ਤਪ ਕੀਤਾ। ਵੈਰੀਆਂ ਨੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਤਪ ਕਰਨ ਲਈ ਉਥੇ ਗਿਆ।
ਵਰ੍षਾਣਿ ਤ੍ਰੀਣਿ ਸਪਦਾ ਤ੍ਵੇਕੇਨ ਮਨਸਾ ਸ੍ਮਰਨ੍ । ਜਗਤਾਂ ਮਾਤਰਂ ਦਧ੍ਯੌ ਨਾਸਾਗ੍ਰਸ੍ਤਿਮਿਤੇਕ੍ਸ਼ਣਃ
ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਤੇ ਚੌਥਾਈ, ਇੱਕ ਟਕ ਮਨ ਨਾਲ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ, ਆਪਣੀ ਨਜ਼ਰ ਨੱਕ ਦੇ ਅਗਲੇ ਹਿੱਸੇ 'ਤੇ ਟਿਕਾਈ ਰੱਖੀ।
ਵਰ੍षਾਣਿ ਤ੍ਰੀਣਿ ਸ਼ੁष੍ਕਾਣਾਂ ਪਰ੍ਣਾਨਾਂ ਭਕ੍ਸ਼ਣਂ ਚਰਨ੍ । ਚਕਾਰ ਪਰਮੁਗ੍ਰਂ ਸ ਤਪਃ ਪਰਮਦੁਸ਼੍ਚਰਮ੍
ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਤੱਕ, ਸੁੱਕੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਖਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਕਠਿਨ ਤੇ ਉੱਚੀ ਤਪस्या ਕੀਤੀ।
ਅਬ੍ਦਾਨਿ ਤ੍ਰੀਣਿ ਸਲਿਲੇ ਸ਼ੀਤਕਾਲੇ ਮਮਜ੍ਜ ਸਃ । ਗ੍ਰੀष੍ਮੇ ਚਚਾਰ ਪਂਚਾਗ੍ਨੀਨ੍ਪ੍ਰਾਵृਟ੍ਸੁ ਜਲਦੋਨ੍ਮੁਖਃ
ਤਿੰਨ ਸਾਲ, ਠੰਢੀ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਉਹ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ ਰਿਹਾ; ਗਰਮੀ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਅੱਗਾਂ ਦੀ ਤਪस्या ਕੀਤੀ, ਤੇ ਸਾਵਣ ਵਿੱਚ ਬੱਦਲਾਂ ਵੱਲ ਮੁੱਖ ਕਰਕੇ ਖੜਾ ਰਿਹਾ।
ਤ੍ਰੀਣਿ ਵਰ੍षਾਣਿ ਪਵਨਂ ਸਂਰੁਧ੍ਯ ਸ੍ਵਾਂਤਗੋਚਰਮ੍ । ਭਵਾਨੀਂ ਸਂਸ੍ਮਰਨ੍ਧੀਰੋ ਨ ਚ ਕਿਂਚਨ ਪਸ਼੍ਯਤਿ
ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਤੱਕ, ਆਪਣੀ ਸਾਹ ਨੂੰ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਰੋਕ ਕੇ, ਉਹ ਧੀਰਜ ਵਾਲਾ ਭਵਾਨੀ ਦਾ ਚਿੰਤਨ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ ਤੇ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ।
ਵਰ੍षੇ ਤੁ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੇऽਤੀਤੇ ਦृष੍ਟ੍ਵੈਤਤ੍ਪਰਮਂ ਤਪਃ । ਵਿਭਾਵ੍ਯ ਮਨਸਾਤੀਵ ਸ਼ਕ੍ਰਃ ਪਸ੍ਪਰ੍ਧ ਤਂ ਭਯਾਤ੍
ਜਦੋਂ ਬਾਰ੍ਹਵਾਂ ਸਾਲ ਲੰਘ ਗਿਆ ਤੇ ਇਹ ਉੱਚੀ ਤਪस्या ਵੇਖੀ ਗਈ, ਇੰਦਰ ਨੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਡਰ ਕੇ, ਉਸ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸੋਚੀ।
ਆਦਿਦੇਸ਼ ਸਕਾਮਂ ਤੁ ਪਰਿਵਾਰਪਰੀਵृਤਮ੍ । ਅਪ੍ਸਰੋਭਿਃ ਸੁਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮੇਂਦ੍ਰਾਦਿਜਯੋਦ੍ਯਤਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਕਾਮ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਟੋਲੀ ਨਾਲ, ਸੋਹਣੀਆਂ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਵੀ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਸੀ।
ਗਚ੍ਛ ਕਾਮਸਖੇ ਮਹ੍ਯਂ ਪ੍ਰਿਯਮਾਚਰ ਮੋਹਨ । ਸੁਮਦਸ੍ਯ ਤਪੋਵਿਘ੍ਨਂ ਸਮਾਚਰ ਯਥਾ ਭਵੇਤ੍
ਜਾ, ਕਾਮ ਦੇ ਮਿੱਤਰ, ਮੇਰੇ ਲਈ ਜੋ ਮਨ ਭਾਵੇ ਤੇ ਮੋਹਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਰ; ਸੁਮਦਾ ਦੀ ਤਪस्या ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪੈਦਾ ਕਰ, ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਭੰਗ ਹੋ ਜਾਵੇ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਮਹਦ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਤੁਰਾਸਾਹਃ ਸ੍ਵਯਂਪ੍ਰਭੁਃ । ਉਵਾਚ ਵਿਸ਼੍ਵਵਿਜਯੇ ਪ੍ਰੌਢਗਰ੍ਵੋ ਰਘੂਦ੍ਵਹ
ਇਹ ਵੱਡਾ ਹੁਕਮ ਸੁਣ ਕੇ, ਤੁਰਾਸਾਹਾ, ਜੋ ਆਪ ਹੀ ਸਰਤਾਜ ਸੀ, ਵਿਸ਼ਵ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਮਾਣ ਨਾਲ, ਰਘੁਵੰਸ਼ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ, ਬੋਲਿਆ।
ਕਾਮ ਉਵਾਚ। ਸ੍ਵਾਮਿਨ੍ਕੋऽਸੌ ਹਿ ਸੁਮਦਃ ਕਿਂ ਤਪਃ ਸ੍ਵਲ੍ਪਕਂ ਪੁਨਃ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦੀਨਾਂ ਤਪੋਭਂਗਂ ਕਰੋਮ੍ਯਸ੍ਯ ਤੁ ਕਾ ਕਥਾ
ਕਾਮ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਇਹ ਸੁਮਦਾ ਤਾਂ ਤੇਰਾ ਸੇਵਕ ਹੈ—ਇਹ ਤਪस्या ਉਸ ਲਈ ਕੀਹ ਹੈ? ਮੈਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿ ਦੀ ਤਪस्या ਭੰਗ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹਾਂ; ਇਸ ਦੀ ਕੀ ਗੱਲ ਹੈ?'
ਮਦ੍ਬਾਣਬਲਨਿਰ੍ਭਿਨ੍ਨਸ਼੍ਚਂਦ੍ਰਸ੍ਤਾਰਾਂ ਗਤਃ ਪੁਰਾ । ਤ੍ਵਮਪ੍ਯਹਲ੍ਯਾਂ ਗਤਵਾਨ੍ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਸ੍ਤੁ ਮੇਨਿਕਾਮ੍
'ਮੇਰੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਰਿਆਂ ਕੋਲ ਚਲਾ ਗਿਆ; ਤੂੰ ਅਹਲਿਆ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਮੇਨਕਾ ਕੋਲ।'
ਚਿਂਤਾਂ ਮਾ ਕੁਰੁ ਦੇਵੇਂਦ੍ਰ ਸੇਵਕੇ ਮਯਿ ਸਂਸ੍ਥਿਤੇ । ਏष ਗਚ੍ਛਾਮਿ ਸੁਮਦਂ ਦੇਵਾਨ੍ਪਾਲਯ ਮਾਰਿष
'ਦੇਵਿੰਦਰ, ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰ, ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਸੇਵਕ ਇੱਥੇ ਹਾਂ; ਮੈਂ ਸੁਮਦਾ ਕੋਲ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ—ਤੂੰ ਦੇਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ, ਦੁਸ਼ਮਨ ਮਾਰਣ ਵਾਲੇ।'
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਕਾਮਦੇਵੋ ਹੇਮਕੂਟਂ ਗਿਰਿਂ ਯਯੌ । ਵਸਂਤੇਨ ਯੁਤਃ ਸਖ੍ਯਾ ਤਥੈਵਾਪ੍ਸਰਸਾਂਗਣੈਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਕਾਮਦੇਵ ਹੇਮਕੂਟ ਪਹਾੜ ਵੱਲ ਗਿਆ, ਵਸੰਤ ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੀ ਟੋਲੀ ਨਾਲ।
ਵਸਂਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਕਲਾਨ੍ਵृਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਪੁष੍ਪਫਲੈਰ੍ਯੁਤਾਨ੍ । ਕੋਕਿਲਾਨ੍षਟ੍ਪਦਸ਼੍ਰੇਣ੍ਯਾ ਘੁष੍ਟਾਨਾਸ਼ੁ ਚਕਾਰ ਹ
ਉਥੇ, ਵਸੰਤ ਨੇ ਸਾਰੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਕੋਕਿਲਾਂ ਤੇ ਮਧੁਮੱਖੀਆਂ ਦੀਆਂ ਧੁਨੀਆਂ ਨਾਲ ਹਵਾ ਗੂੰਜਾ ਦਿੱਤੀ।
ਵਾਯੁਃ ਸੁਸ਼ੀਤਲੋ ਵਾਤਿ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਦਿਸ਼ਮਾਸ਼੍ਰਿਤਃ । ਕृਤਮਾਲਾਸਰਿਤ੍ਤੀਰ ਲਵਂਗਕੁਸੁਮਾਨ੍ਵਿਤਃ
ਦੱਖਣੀ ਹਵਾ ਸੁਹਾਵਣੀ ਠੰਢੀ ਵਹੀ, ਕ੍ਰਿਤਮਾਲਾ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਲਵੰਗ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਹਿਕ ਨਾਲ।
ਏਵਂਵਿਧੇ ਵਨੇ ਵृਤ੍ਤੇ ਰਂਭਾਨਾਮਾਪ੍ਸਰੋਵਰਾ । ਸਖੀਭਿਃ ਸਂਵृਤਾ ਤਤ੍ਰ ਜਗਾਮ ਸੁਮਦਾਂਤਿਕਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ ਰੰਭਾ, ਆਪਣੀਆਂ ਸਖੀਆਂ ਨਾਲ, ਸੁਮਦਾ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੀ।
ਤਤ੍ਰਾਰਭਤ ਗਾਨਂ ਸਾ ਕਿਨ੍ਨਰਸ੍ਵਰਸ਼ੋਭਨਾ । ਮृਦਂਗਪਣਵਾਨੇਕਵਾਦ੍ਯਭੇਦਵਿਸ਼ਾਰਦਾ
ਉਥੇ, ਉਹ ਗਾਉਣ ਲੱਗੀ, ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਕਿਨਨਰਾਂ ਦੀ ਸੁਰੀਲੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੀ, ਤੇ ਉਹ ਮ੍ਰਿਦੰਗ, ਪਣਵਾ ਤੇ ਹੋਰ ਵਾਦ-ਯੰਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ।
ਤਦ੍ਗਾਨਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਨਰਾਧਿਪੋऽਸੌ । ਵਸਂਤਮਾਲੋਕ੍ਯ ਮਨੋਹਰਂ ਚ । ਤਥਾਨ੍ਯਪੁष੍ਟਾਰਟਿਤਂ ਮਨੋਰਮਂ । ਚਕਾਰ ਚਕ੍ਸ਼ੁਃ ਪਰਿਵਰ੍ਤਨਂ ਬੁਧਃ
ਉਹ ਗੀਤ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ, ਵਸੰਤ ਤੇ ਮਨਮੋਹਣੇ ਦ੍ਰਿਸ਼, ਤੇ ਹੋਰ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਪਿਆਰੀਆਂ ਧੁਨੀਆਂ ਵੇਖ ਕੇ, ਅਚੰਭੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਘੁੰਮਾਉਣ ਲੱਗਾ।
ਤਂ ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧਂ ਨृਪਂ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਕਾਮਃ ਪੁष੍ਪਾਯੁਧਸ੍ਤ੍ਵਰਨ੍ । ਚਕਾਰ ਸਤ੍ਵਰਂ ਸਜ੍ਯਂ ਧਨੁਸ੍ਤਤ੍ਪृष੍ਠਤੋऽਨਘ
ਉਸ ਜਾਗੇ ਹੋਏ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਕਾਮ, ਜੋ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲਾ ਧਨੁਸ਼ ਲੈ ਕੇ ਸੀ, ਤੁਰੰਤ ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਪਵਿੱਤਰ ਜੀ।
ਏਕਾਪ੍ਸਰਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਨृਪਸ੍ਯ ਪਾਦਯੋਃ । ਸਂਵਾਹਨਂ ਨਰ੍ਤਿਤਨੇਤ੍ਰਪਲ੍ਲਵਾ । ਚਕਾਰ ਚਾਨ੍ਯਾ ਤੁ ਕਟਾਕ੍ਸ਼ਮੋਕ੍ਸ਼ਣਂ । ਚਕਾਰ ਕਾਚਿਦ੍ਭृਸ਼ਮਂਗਚੇष੍ਟਿਤਮ੍
ਉਥੇ ਇੱਕ ਅਪਸਰਾ ਰਾਜੇ ਦੇ ਪੈਰ ਮਲ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹੱਸਦੀਆਂ ਤੇ ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ ਨਚ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਦੂਜੀ ਨੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਮਾਰੀ, ਤੇ ਹੋਰ ਇੱਕ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਬੜੀ ਮੋਹਕਤਾ ਨਾਲ ਹਿਲਾਇਆ।
ਅਪ੍ਸਰੋਭਿਸ੍ਤਥਾਕੀਰ੍ਣਃ ਕਾਮਵਿਹ੍ਵਲਮਾਨਸਃ । ਚਿਂਤਯਾਮਾਸ ਮਤਿਮਾਞ੍ਜਿਤੇਂਦ੍ਰਿਯਸ਼ਿਰੋਮਣਿਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਬੇਚੈਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਪਰ ਗਿਆਨਵਾਨ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਰਾਜਾ ਸੋਚਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਏਤਾ ਮੇ ਤਪਸੋ ਵਿਘ੍ਨਕਾਰਿਣ੍ਯੋऽਪ੍ਸਰਸਾਂ ਵਰਾਃ । ਸ਼ਕ੍ਰੇਣ ਪ੍ਰੇषਿਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਕਰਿष੍ਯਂਤਿ ਯਥਾਤਥਮ੍
ਇਹ ਸਭ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਮੇਰੇ ਤਪ ਦੇ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਬਣੀਆਂ ਹਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੰਦ੍ਰ ਨੇ ਭੇਜਿਆ ਹੈ; ਇਹ ਉਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਨਗੀਆਂ।
ਇਤਿ ਸਂਚਿਂਤ੍ਯ ਸੁਤਪਾਸ੍ਤਾ ਉਵਾਚ ਵਰਾਂਗਨਾਃ । ਕਾ ਯੂਯਂ ਕੁਤ੍ਰ ਸਂਸ੍ਥਾਃ ਕਿਂ ਭਵਤੀਨਾਂ ਚਿਕੀਰ੍षਿਤਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ ਕੇ, ਤਪਸੀ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਸੁੰਦਰ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ: 'ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ? ਕਿੱਥੋਂ ਆਈਆਂ ਹੋ? ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ?'
ਅਤ੍ਯਦ੍ਭੁਤਂ ਜਾਤਮਹੋ ਯਦ੍ਭਵਤ੍ਯੋऽਕ੍ਸ਼ਿਗੋਚਰਾਃ । ਯਾਸ੍ਤਪੋਭਿਃ ਸੁਦੁष੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਾਸ੍ਤਾ ਮੇ ਤਪਸ ਆਗਤਾਃ
ਵਾਹ, ਇਹ ਕਿੰਨਾ ਅਜੀਬ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਤਪ ਨਾਲ ਵੀ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀਆਂ, ਮੇਰੇ ਤਪ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮੇਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅੱਗੇ ਆ ਗਈਆਂ ਹੋ।
ਸ਼ੇष ਉਵਾਚ। ਇਤਿ ਵਾਕ੍ਯਂ ਸਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਸੁਮਦਸ੍ਯ ਤਪੋਨਿਧੇਃ । ਜਗਦੁਃ ਕਾਮਸੇਨਾਸ੍ਤਂ ਰਂਭਾਦ੍ਯਪ੍ਸਰਸੋ ਮੁਦਾ
ਸ਼ੇਸ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸੁਮਦ ਦੇ ਤਪ ਦੇ ਖਜਾਨੇ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਰੰਭਾ ਆਦਿ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ।
ਤ੍ਵਤ੍ਤਪੋਭਿਰ੍ਵਯਂ ਕਾਂਤ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਵਰਾਂਗਨਾਃ । ਤਾਸਾਂ ਯੌਵਨਸਰ੍ਵਸ੍ਵਂ ਭੁਂਕ੍ਸ਼੍ਵ ਤ੍ਯਜ ਤਪਃਫਲਮ੍
ਹੇ ਪਿਆਰੇ, ਤੇਰੇ ਤਪ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਸਭ ਵਧੀਆ ਔਰਤਾਂ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆ ਗਈਆਂ ਹਾਂ; ਸਾਡੀ ਜਵਾਨੀ ਦਾ ਰਸ ਲੈ ਤੇ ਆਪਣੇ ਤਪ ਦਾ ਫਲ ਛੱਡ ਦੇ।
ਇਯਂ ਘृਤਾਚੀ ਸੁਭਗਾ ਚਂਪਕਾਭਸ਼ਰੀਰਭृਤ੍ । ਕਰ੍ਪੂਰਗਂਧਲਲਿਤਂ ਭੁਨਕ੍ਤੁ ਤ੍ਵਨ੍ਮੁਖਾਮृਤਮ੍
ਇਹ ਘ੍ਰਿਤਾਚੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ ਚੰਪਾ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਕਪੂਰ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਨਾਲ ਮਹਿਕਦਾ। ਉਹ ਤੇਰੇ ਹੋਠਾਂ ਦੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦਾ ਰਸ ਲੈਵੇ।
ਏਤਾਂ ਮਹਾਭਾਗ ਸੁਸ਼ੋਭਿਵਿਭ੍ਰਮਾਂ । ਮਨੋਹਰਾਂਗੀਂ ਘਨਪੀਨਸਤ੍ਕੁਚਾਮ੍ । ਕਾਂਤੋਪਭੁਂਕ੍ਸ਼੍ਵਾਸ਼ੁ ਨਿਜੋਗ੍ਰਪੁਣ੍ਯਤਃ । ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਂ ਪੁਨਸ੍ਤ੍ਵਂ ਤ੍ਯਜ ਦੁਃਖਜਾਤਮ੍
ਹੇ ਵੱਡੇ ਭਾਗ ਵਾਲੇ, ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਆਈ ਇਸ ਸੁੰਦਰ ਚਾਲ ਵਾਲੀ, ਮੋਹਕ ਅੰਗਾਂ ਤੇ ਗੂੜ੍ਹੇ ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸਤਨ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਰਸ ਲੈ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਤਪ ਦੇ ਫਲ ਵਜੋਂ ਮਿਲੀ ਹੈ; ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਦੁਖ ਛੱਡ ਦੇ।
ਮਾਮਪ੍ਯਨਰ੍ਘ੍ਯਾਭਰਣੋਪਸ਼ੋਭਿਤਾਂ । ਮਂਦਾਰਮਾਲਾਪਰਿਸ਼ੋਭਿਵਕ੍ਸ਼ਸਮ੍ । ਨਾਨਾਰਤਾਖ੍ਯਾਨਵਿਚਾਰਚਂਚੁਰਾਂ । ਦृਢਂ ਯਥਾ ਸ੍ਯਾਤ੍ਪਰਿਰਂਭਣਂ ਕੁਰੁ
ਮੈਨੂੰ ਵੀ, ਜੋ ਕੀਮਤੀ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹਾਂ, ਮੇਰੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਮੰਦਾਰਾ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਚਮਕ ਰਹੀ ਹੈ, ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਲਾਵਾਂ ਤੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਾਂ, ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਗਲੇ ਲਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਾਡੀ ਮਿਲਾਪ ਪੂਰੀ ਹੋਵੇ।