ਯਤ੍ਰੇਸ਼ਨਿਂਦਨਂ ਭਦ੍ਰੇ ਤਤ੍ਰ ਨੋ ਮਰਣਂ ਵ੍ਰਤਮ੍ । ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾਥ ਨਖਾਭ੍ਯਾਂ ਹਿ ਹਰਿਸ਼੍ਛੇਤ੍ਤੁਂ ਸ਼ਿਰੋਗਤਃ
ਜਿੱਥੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਹੋਵੇ, ਸੱਜਣੇ, ਉਥੇ ਮੇਰਾ ਵਚਨ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਉਥੇ ਮਰਨਾਂ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਹਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਖਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਸਿਰ ਵੱਢਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਲਈ।
ਮਹੇਸ਼ਸ੍ਤੁ ਕਰਂ ਗृਹ੍ਯ ਪ੍ਰਾਹ ਮਾ ਸਾਹਸਂ ਕृਥਾਃ । ਪਾਰ੍ਵਤੀਵਚਨਂ ਸਰ੍ਵਂ ਪ੍ਰਿਯਂ ਮਮ ਤਵਾਪ੍ਰਿਯਮ੍
ਮਹੇਸ਼ ਨੇ ਹਰੀ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ ਕਿਹਾ, 'ਤੂੰ ਇਹ ਜਲਦੀ ਨਾ ਕਰ। ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਬਚਨ ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਪਿਆਰੇ ਹਨ, ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਚੰਗੇ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦੇ।'
ਮਮਾਪ੍ਰਿਯਂ ਹृषੀਕੇਸ਼ ਕਰ੍ਤੁਂ ਯਤ੍ਕਿਂਚਿਦਿष੍ਯਤੇ । ਓਮਿਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾਥ ਭਗਵਾਂਸ੍ਤੂष੍ਣੀਂਭੂਤੋऽਭਵਦ੍ਧਰਿਃ
'ਹਰਸ਼ੀਕੇਸ਼, ਜੋ ਕੁਝ ਤੂੰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ।' 'ਓਮ' ਕਹਿ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਹਰੀ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਿਆ।
ਹਨੁਮਾਨਥ ਦੇਵਾਯ ਵ੍ਯਜ੍ਞਾਪਯਦਿਦਂ ਵਚਃ । ਅਰ੍ਥਯਾਮਿ ਵਿਨਿष੍ਕਾਮਂ ਮਮ ਪੂਜਾਵ੍ਰਤਂ ਤਥਾ
ਫਿਰ ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਅਰਜ਼ ਕੀਤੀ, 'ਮੈਂ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਲਾਲਚ ਦੇ ਆਪਣਾ ਪੂਜਾ-ਵ੍ਰਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।'
ਪੂਜਾਰ੍ਥਮਪ੍ਯਹਂ ਗਚ੍ਛੇ ਮਮਾਨੁਜ੍ਞਾਤੁਮਰ੍ਹਸਿ । ਸ਼ਂਕਰ ਉਵਾਚ- ਕਸ੍ਯ ਪੂਜਾ ਕ੍ਵ ਵਾ ਪੂਜਾ ਕਿਂ ਪੁष੍ਪਂ ਕਿਂ ਦਲਂ ਵਦ
'ਪੂਜਾ ਲਈ ਵੀ ਮੈਂ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿਓ।' ਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਕਿਸ ਦੀ ਪੂਜਾ? ਕਿੱਥੇ ਪੂਜਾ? ਕਿਹੜਾ ਫੁੱਲ, ਕਿਹੜਾ ਪੱਤਾ — ਦੱਸ।'
ਕੋ ਗੁਰੁਃ ਕਸ਼੍ਚ ਮਂਤ੍ਰਸ੍ਤੇ ਕੀਦृਸ਼ਂ ਪੂਜਨਂ ਤਥਾ । ਏਵਂ ਵਦਤਿ ਦੇਵੇਸ਼ੇ ਹਨੂਮਾਨਤਿਕਂਪਿਤਃ
'ਕੌਣ ਗੁਰੂ ਹੈ? ਤੇਰਾ ਮੰਤ੍ਰ ਕੀ ਹੈ? ਪੂਜਾ ਕਿਵੇਂ ਕਰਦਾ ਹੈ?' ਇੰਝ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, ਤਾਂ ਹਨੂਮਾਨ ਬਹੁਤ ਕੰਬ ਗਿਆ।
ਵੇਪਮਾਨਸਮਸ੍ਤਾਂਗਃ ਸ੍ਤੋਤੁਮੇਵ ਪ੍ਰਚਕ੍ਰਮੇ । ਹਨੂਮਾਨੁਵਾਚ- ਨਮੋ ਦੇਵਾਯ ਮਹਤੇ ਸ਼ਂਕਰਾਯਾਮਿਤਾਤ੍ਮਨੇ
ਹਨੂਮਾਨ ਦਾ ਸਾਰਾ ਸਰੀਰ ਕੰਬ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਹ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ:
ਯੋਗਿਨੇ ਯੋਗਧਾਤ੍ਰੇ ਚ ਯੋਗਿਨਾਂ ਗੁਰਵੇ ਨਮਃ । ਯੋਗਿਗਮ੍ਯਾਯ ਦੇਵਾਯ ਜ੍ਞਾਨਿਨਾਂ ਪਤਯੇ ਨਮਃ
ਵੱਡੇ ਦੇਵਤਾ, ਸ਼ੰਕਰ, ਅਨੰਤ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਜੋਗੀ, ਜੋਗ ਦਾ ਸਹਾਰਾ, ਜੋਗੀਆਂ ਦੇ ਗੁਰੂ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਵੇਦਾਨਾਂ ਪਤਯੇ ਤੁਭ੍ਯਂ ਦੇਵਾਨਾਂ ਪਤਯੇ ਨਮਃ । ਧ੍ਯਾਨਾਯਧ੍ਯਨਗਮ੍ਯਾਯ ਧਾਤॄਣਾਂ ਗੁਰਵੇ ਨਮਃ
ਜੋਗੀਆਂ ਲਈ ਪਹੁੰਚਣਯੋਗ ਦੇਵਤਾ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚਣਯੋਗ, ਰਚਨਹਾਰਾਂ ਦੇ ਗੁਰੂ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਸ਼ਿष੍ਟਾਯਸ਼ਿष੍ਟਗਮ੍ਯਾਯ ਭੂਮ੍ਯਾਦਿ ਪਤਯੇ ਨਮਃ । ਨਮਸ੍ਤੇਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਵੇਦਵਾਕ੍ਯਾਨਾਂ ਨਿਧਯੇ ਨਮਃ
ਸੁਧ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਪਹੁੰਚਣਯੋਗ ਤੇ ਅਪਹੁੰਚਣਯੋਗ, ਧਰਤੀ ਆਦਿ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। 'ਨਮਸ' ਆਦਿ ਵੇਦ ਬਚਨਾਂ ਦੇ ਖਜਾਨੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਆਤਨੁष੍ਵੇਤਿਵਾਕ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਤਿਪਾਦ੍ਯਾਯ ਤੇ ਨਮਃ । ਅष੍ਟਮੂਰ੍ਤੇ ਨਮਸ੍ਤੁਭ੍ਯਂ ਪਸ਼ੂਨਾਂਪਤਯੇ ਨਮਃ
'ਆਤਨੁਸ਼' ਆਦਿ ਬਚਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਅੱਠ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੇ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਤ੍ਰ੍ਯਂਬਕਾਯ ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰਾਯ ਸੋਮਸੂਰ੍ਯਾਗ੍ਨਿਲੋਚਨ । ਸੁਭृਂਗਰਾਜਧਤ੍ਤੂਰਦ੍ਰੋਣਪੁष੍ਪਪ੍ਰਿਯਾਯ ਤੇ
ਤ੍ਰਯੰਬਕ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਚੰਦ, ਸੂਰਜ ਤੇ ਅੱਗ ਹਨ; ਸੁਭ੍ਰਿੰਗਾ, ਰਾਜਧੱਤੂਰਾ, ਦ੍ਰੋਣ ਦੇ ਫੁੱਲ ਪਸੰਦ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਬृਹਤੀਪੂਗਪੁਂਨਾਗ ਚਂਪਕਾਦਿਪ੍ਰਿਯਾਯ ਚ । ਨਮਸ੍ਤੇਸ੍ਤੁ ਨਮਸ੍ਤੇਸ੍ਤੁ ਭੂਯ ਏਵ ਨਮੋਨਮਃ
ਬ੍ਰਹਤੀ, ਪੂਗ, ਪੁੰਨਾਗਾ, ਚੰਪਕ ਆਦਿ ਫੁੱਲ ਪਸੰਦ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਨਮਸਕਾਰ, ਮੁੜ ਮੁੜ ਨਮਸਕਾਰ।
ਸ਼ਿਵੋ ਹਰਿਮਥ ਪ੍ਰਾਹ ਮਾ ਭੈषੀਰ੍ਵਦ ਮੇऽਖਿਲਮ੍ । ਹਨੁਮਾਨੁਵਾਚ- ਸ਼ਿਵਲਿਗਾਰ੍ਚਨਂ ਕਾਰ੍ਯਂ ਭਸ੍ਮੋਦ੍ਧੂਲਿਤਦੇਹਿਨਾ
ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਹਰੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, 'ਡਰ ਨਾ, ਮੈਨੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸ।' ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਉਹ ਕਰੇ ਜਿਸਦਾ ਸਰੀਰ ਭਸਮ ਨਾਲ ਲਪੇਟਿਆ ਹੋਵੇ।'
ਦਿਵਾਸਂਪਾਦਿਤੈਸ੍ਤੋਯੈਃ ਪੁष੍ਪਾਦ੍ਯੈਰਪਿ ਤਾਦृਸ਼ੈਃ । ਦੇਵ ਵਿਜ੍ਞਾਪਯਿष੍ਯਾਮਿ ਸ਼ਿਵਪੂਜਾਵਿਧਿਂ ਸ਼ੁਭਮ੍
'ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਮਿਲੇ ਪਾਣੀ ਤੇ ਫੁੱਲ ਆਦਿ ਨਾਲ, ਤੇ ਹੋਰ ਭੇਟਾਂ ਨਾਲ। ਹੇ ਦੇਵਤਾ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸ਼ਿਵ-ਪੂਜਾ ਦਾ ਸ਼ੁਭ ਵਿਧੀ ਦੱਸਾਂਗਾ।'
ਸਾਯਂਕਾਲੇ ਤੁ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਅਸ਼ਿਰਃ ਸ੍ਨਾਨਮਾਚਰੇਤ੍ । ਕ੍ਸ਼ਾਲਿਤਂ ਵਸਨਂ ਸ਼ੁष੍ਕਂ ਧृਤ੍ਵਾਚਮ੍ਯ ਦ੍ਵਿਰਗ੍ਰਧੀਃ
'ਸ਼ਾਮ ਆਉਣ 'ਤੇ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਨ੍ਹਾਵੇ; ਧੋਏ ਤੇ ਸੁੱਕੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਸ਼ੁਧ ਹੋ ਕੇ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਆਚਮਨ ਕਰਕੇ, ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਬੈਠੇ।'
ਅਥ ਭਸ੍ਮ ਸਮਾਦਾਯ ਆਗ੍ਨੇਯਂ ਸ੍ਨਾਨਮਾਚਰੇਤ੍ । ਪ੍ਰਣਵੇਨ ਸਮਾਮਂਤ੍ਰ੍ਯਾਪ੍ਯष੍ਟਵਾਰਮਥਾਪਿ ਵਾ
ਫਿਰ ਭਸਮ ਲੈ ਕੇ, ਅੱਗ ਵਾਲਾ ਸਨਾਨ ਕਰੇ; ਪ੍ਰਣਵ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਆਮੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਕੇ, ਚਾਹੇ ਅੱਠ ਵਾਰੀ ਤੱਕ।
ਪਂਚਾਕ੍ਸ਼ਰੇਣ ਮਂਤ੍ਰੇਣ ਨਾਮ੍ਨਾ ਵਾ ਯੇਨਕੇਨਚਿਤ੍ । ਸਪ੍ਤਾਭਿਮਂਤ੍ਰਿਤਂ ਭਸ੍ਮ ਦਰ੍ਭਪਾਣਿਃ ਸਮਾਹਰੇਤ੍
ਪੰਜ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੇ ਮੰਤ੍ਰ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਨਾਮ ਨਾਲ, ਸੱਤ ਵਾਰੀ ਮੰਤ੍ਰਿਤ ਕੀਤੀ ਭਸਮ, ਦਰਭਾ ਘਾਸ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਲੈ।
ਈਸ਼ਾਨਃ ਸਰ੍ਵਵਿਦ੍ਯਾਨਾਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ਼ਿਰਸਿ ਪਾਤਯੇਤ੍ । ਤਤ੍ਪੁਰੁषਾਯ ਵਿਦ੍ਮਹੇ ਮੁਖੇ ਭਸ੍ਮ ਪ੍ਰਸੇਚਯੇਤ੍
‘ਈਸ਼ਾਨਹ ਸਰਵ ਵਿਦਿਆਨਾਮ’ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਸਮ ਸਿਰ ਤੇ ਲਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ‘ਤਤਪੁਰੁਸ਼ਾਯ ਵਿਦਮਹੇ’ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਭਸਮ ਮੂੰਹ ਤੇ ਲਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਅਘੋਰੇਭ੍ਯੋऽਥ ਘੋਰੇਭ੍ਯੋ ਭਸ੍ਮ ਵਕ੍ਸ਼ਸਿ ਨਿਕ੍ਸ਼ਿਪੇਤ੍ । ਵਾਮਦੇਵਾਯ ਨਮ ਇਤਿ ਗੁਹ੍ਯਸ੍ਥਾਨੇ ਵਿਨਿਕ੍ਸ਼ਿਪੇਤ੍
‘ਅਘੋਰਭਯੋ ਅਥ ਘੋਰਭਯੋ’ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਭਸਮ ਛਾਤੀ ਤੇ ਲਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ‘ਵਾਮਦੇਵਾਯ ਨਮਹ’ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਭਸਮ ਗੁਪਤ ਅੰਗ ਤੇ ਲਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸਦ੍ਯੋਜਾਤਂ ਪ੍ਰਪਦ੍ਯਾਮਿ ਨਿਕ੍ਸ਼ਿਪੇਦਥ ਪਾਦਯੋਃ । ਉਦ੍ਧੂਲਯੇਤ੍ਸਮਸ੍ਤਾਂਗੇ ਪ੍ਰਣਵੇਨ ਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣਃ
‘ਸਦਯੋਜਾਤੰ ਪ੍ਰਪਦਿਆਮੀ’ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਭਸਮ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਲਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ‘ਓਮ’ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਮਨੁੱਖ ਭਸਮ ਸਾਰੇ ਸਰੀਰ ਤੇ ਲਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਤ੍ਰੈਵਰ੍ਣਿਕਾਨਾਮੁਦਿਤਃ ਸ੍ਨਾਨਾਦਿਵਿਧਿਰੁਤ੍ਤਮਃ । ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਦੀਨਾਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਯਦੁਕ੍ਤਂ ਗੁਰੁਣਾ ਤਥਾ
ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੇ ਹੋਰ ਰਸਮਾਂ ਤਿੰਨ ਉੱਚ ਜਾਤੀਆਂ ਲਈ ਦੱਸੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਗੁਰੂ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ, ਸ਼ੂਦਰ ਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਜੋ ਰਸਮ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਸ਼ਿਵੇਤਿ ਪਦਮੁਚ੍ਚਾਰ੍ਯ ਭਸ੍ਮਸਂਮਂਤ੍ਰਯੇਤ੍ਸੁਧੀਃ । ਸਪ੍ਤਵਾਰਮਥਾਦਾਯ ਸ਼ਿਵਾਯੇਤਿ ਸ਼ਿਰਃ ਕ੍ਸ਼ਿਪੇਤ੍
‘ਸ਼ਿਵ’ ਸ਼ਬਦ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਮਨੁੱਖ ਭਸਮ ਨੂੰ ਪਵਿਤ੍ਰ ਕਰੇ। ਫਿਰ, ਭਸਮ ਨੂੰ ਸੱਤ ਵਾਰੀ ਲੈ ਕੇ, ‘ਸ਼ਿਵਾਯ’ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਸਿਰ ਤੇ ਲਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ਂਕਰਾਯ ਮੁਖੇ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਾਯ ਹृਦਿ ਕ੍ਸ਼ਿਪੇਤ੍ । ਸ੍ਥਾਣਵੇ ਨਮ ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਗੁਹ੍ਯੇ ਚਾਪਿ ਸ੍ਵਯਂਭੁਵੇ
‘ਸ਼ੰਕਰਾਯ’ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਭਸਮ ਮੂੰਹ ਤੇ ਲਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ‘ਸਰਵਜ੍ਯਾਯ’ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਭਸਮ ਦਿਲ ਤੇ ਲਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ‘ਸਥਾਣਵੇ ਨਮਹ’ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਭਸਮ ਗੁਪਤ ਅੰਗ ਤੇ ਤੇ ‘ਸਵਯੰਭੂ’ ਤੇ ਵੀ ਲਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਉਚ੍ਚਾਰ੍ਯ ਪਾਦਯੋਃ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤ੍ਵਾ ਭਸ੍ਮਸ਼ੁਦ੍ਧਮਤਃ ਪਰਮ੍ । ਨਮਃ ਸ਼ਿਵਾਯੇਤ੍ਯੁਚ੍ਚਾਰ੍ਯ ਸਰ੍ਵਾਂਗੋਦ੍ਧੂਲਨਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਪਵਿਤ੍ਰ ਭਸਮ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਲਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ‘ਨਮਹ ਸ਼ਿਵਾਯ’ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਭਸਮ ਸਾਰੇ ਸਰੀਰ ਤੇ ਲਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਤਦਭਾਵੇ ਤੁ ਦੂਰ੍ਵਾਃ ਸ੍ਯੁਸ੍ਤਦਭਾਵੇ ਤੁ ਰਾਜਤਮ੍ । ਸਂਧ੍ਯੋਪਾਸ੍ਤਿਂ ਜਪਂ ਦੇਵ੍ਯਾਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਦੇਵਗृਹਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍
ਜੇ ਭਸਮ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਦੂਰਵਾ ਘਾਹ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਉਹ ਵੀ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਚਾਂਦੀ ਵਰਤ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਸੰਧਿਆ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੇ ਮਾਤਾ ਦੀ ਜਪ ਕਰ ਕੇ, ਮੰਦਰ ਵਿਚ ਜਾਵੋ।
ਦੇਵਵੇਦਿਮਥੋ ਵਾਪਿ ਕਲ੍ਪਿਤਂ ਸ੍ਥਂਡਿਲਂ ਤੁ ਵਾ । ਮृਣ੍ਮਯਂ ਕਲ੍ਪਿਤਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਪਦ੍ਮਾਦਿਰਚਨਾਯੁਤਮ੍
ਦੇਵੀ ਦੇ ਵੇਦੀ ਤੇ, ਜਾਂ ਬਣਾਈ ਹੋਈ ਪੱਟ ਤੇ, ਜਾਂ ਸਾਫ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਜਗ੍ਹਾ ਤੇ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਕਮਲ ਆਦਿ ਨਕਸ਼ ਬਣੇ ਹੋਣ—
ਚਾਤੁਰ੍ਵਰ੍ਣਕ ਰਂਗੈਸ਼੍ਚ ਸ਼੍ਵੇਤੇਨੈਕੇਨ ਵਾ ਪੁਨਃ । ਵਿਚਿਤ੍ਰਾਣਿ ਚ ਪਦ੍ਮਾਨਿ ਸ੍ਵਸ੍ਤਿਕਾਦਿ ਤਥੈਵ ਚ
ਚਾਰ ਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਚਿੱਟੇ ਰੰਗ ਨਾਲ, ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਮਲ, ਸਵਸਤਿਕ ਆਦਿ ਨਕਸ਼ਾਂ ਨਾਲ—
ਉਤ੍ਪਲਾਦਿ ਗਦਾ ਸ਼ਂਖ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਂ ਡਮਰੁਂ ਤਥਾ । ਸਰੋਕ੍ਤਪਂਚਪ੍ਰਾਸਾਦਂ ਸ਼ਿਵਲਿਂਗਮਥੈਵ ਚ
ਨੀਲੇ ਕਮਲ, ਗਦਾ, ਸ਼ੰਖ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ, ਡਮਰੂ, ਪੰਜ ਗੁੰਬਦਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਦਰ, ਤੇ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦੇ ਨਕਸ਼ਾਂ ਨਾਲ—
ਸਰ੍ਵਕਾਮਫਲਂ ਵृਕ੍ਸ਼ਂ ਕੁਲਕਂ ਕੋਲਕਂ ਤਥਾ । षਟ੍ਕੋਣਂਚਤ੍ਰਿਕੋਣਂਚਨਵਕੋਣਮਥਾਪਿਵਾ
ਸਭ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਰੁੱਖ, ਗੁੱਛੇ, ਛੋਟੇ ਢੇਰ, ਛੇ ਕੋਣ, ਤਿੰਨ ਕੋਣ, ਜਾਂ ਨੌਂ ਕੋਣ ਵਾਲੇ ਨਕਸ਼ਾਂ ਨਾਲ—