ਸੌਮਿਤ੍ਰਿਰਪ੍ਯੂਰ੍ਮਿਲਯਾ ਮਾਂਡਵ੍ਯਾ ਭਰਤੋ ਨृਪਃ । ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਃ ਸ਼੍ਰੁਤਕੀਰ੍ਤ੍ਯਾ ਚ ਕਾਂਤਿਮਤ੍ਯਾ ਚ ਪੁष੍ਕਲਃ
ਸੋਮਿਤ੍ਰ, ਉਰਮਿਲਾ ਨਾਲ, ਮਾਂਡਵ ਰਾਜਾ, ਭਰਤ, ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ, ਸ਼੍ਰੁਤਕੀਰਤੀ, ਕਾਂਤਿਮਤੀ ਅਤੇ ਪੁਸ਼ਕਲ ਵੀ ਚਲੇ।
ਸੁਬਾਹੁਃ ਸਤ੍ਯਵਤ੍ਯਾ ਚ ਸਤ੍ਯਵਾਨ੍ਵੀਰਭੂषਯਾ । ਸੁਮਦਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਤ੍ਕੀਰ੍ਤ੍ਯਾ ਰਾਜ੍ਞ੍ਯਾ ਚ ਵਿਮਲੋ ਨृਪਃ
ਸੁਬਾਹੁ ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਨਾਲ, ਸਤ੍ਯਵਾਨ ਵੀਰਭੂਸ਼ਾ ਨਾਲ, ਸੁਮਦ ਸਤਕੀਰਤੀ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਵਿਮਲ ਆਪਣੀ ਰਾਣੀ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਸਨ।
ਰਾਜਾਵੀਰਮਣਿਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸ਼੍ਰੁਤਵਤ੍ਯਾ ਮਨੋਜ੍ਞਯਾ । ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਨਿਧਿਃ ਕੋਮਲਯਾ ਰਿਪੁਤਾਪੋਂਗਸੇਨਯਾ
ਰਾਜਾ ਵੀਰਮਣੀ ਸੋਹਣੀ ਸ਼੍ਰੁਤਵਤੀ ਨਾਲ, ਲਕਸ਼ਮੀਨਿਧਿ ਕੋਮਲਾ ਨਾਲ, ਤੇ ਰਿਪੁਤਾਪ ਓਂਗਸੇਨਾ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਸਨ।
ਵਿਭੀषਣੋ ਮਹਾਮੂਰ੍ਤ੍ਯਾ ਪ੍ਰਤਾਪਾਗ੍ਰ੍ਯਃ ਪ੍ਰਤੀਤਯਾ । ਉਗ੍ਰਾਸ਼੍ਵਃ ਕਾਮਗਮਯਾ ਨੀਲਰਤ੍ਨੋਧਿਰਮ੍ਯਯਾ
ਵਿਭੀਸ਼ਣ, ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ ਤੇ ਪ੍ਰਤੀਤਾ ਨਾਲ, ਉਗ੍ਰਾਸ਼ਵ ਕਾਮਗਮਾ ਨਾਲ, ਨੀਲਰਤਨੋਧਿ ਰਮਿਆ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਸਨ।
ਸੁਰਥਃ ਸੁਮਨੋਹਾਰ੍ਯਾ ਤਥਾ ਮੋਹਨਯਾ ਕਪਿਃ । ਇਤ੍ਯਾਦੀਨ੍ਨृਪਤੀਨ੍ਵਿਪ੍ਰੋ ਵਸਿष੍ਠਃ ਪ੍ਰਾਹਿਣੋਨ੍ਮੁਨਿਃ
ਸੁਰਥਾ ਸੁਮਨੋਹਾਰਿਆ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਵਾਂਗੂ ਮੋਹਨਾ ਨਾਲ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਵਸੀਸ਼ਠ ਮੁਨੀ ਨੇ ਭੇਜਿਆ।
ਵਸਿष੍ਠਃ ਸਰਯੂਂ ਗਤ੍ਵਾ ਸ਼ਿਵਪੁਣ੍ਯਜਲਾਪ੍ਲੁਤਾਮ੍ । ਉਦਕਂ ਮਂਤ੍ਰਯਾਮਾਸ ਵੇਦਮਂਤ੍ਰੇਣ ਮਂਤ੍ਰਵਿਤ੍
ਵਸੀਸ਼ਠ, ਜੋ ਮੰਤਰਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਨਾਲ ਭਰੀ ਸਰਯੂ ਨਦੀ ਤੇ ਗਿਆ ਅਤੇ ਵੇਦ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ।
ਪਯਃ ਪੁਨੀਹ੍ਯਮੁਂ ਵਾਹਮੁਦਕੇਨ ਮਨੋਹृਤਾ । ਯਜ੍ਞਾਰ੍ਥਂ ਰਾਮਚਂਦ੍ਰਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਲੋਕੈਕਰਕ੍ਸ਼ਿਤੁਃ
ਇਹ ਸੋਹਣੇ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਮਨ ਨੂੰ ਭਾਉਂਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨ੍ਹਾ ਦੇਵੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਰਾਮ ਚੰਦ੍ਰ ਜੀ ਦੇ ਯੱਗ ਲਈ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਇਕੱਲੇ ਰਾਖੇ ਹਨ।
ਉਦਕਂ ਤਨ੍ਮੁਨਿਸ੍ਪृष੍ਟਂ ਸਰ੍ਵੇ ਰਾਮਾਦਯੋ ਨृਪਾਃ । ਆਜਹ੍ਰੁਰ੍ਮਂਡਪਤਲੇ ਵਿਪ੍ਰਵਰ੍ਯੈਰੁਪਸ੍ਤੁਤੇ
ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ, ਰਾਮ ਜੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ ਪਾਣੀ ਜੋ ਮੁਨੀ ਨੇ ਛੂਹਿਆ ਸੀ, ਯੱਗ ਵਾਲੇ ਮੰਡਪ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ ਆਏ, ਜਦੋਂ ਉੱਚੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਪਯੋਭਿਰ੍ਨਿਰ੍ਮਲੈਃ ਸ੍ਨਾਪ੍ਯ ਵਾਜਿਨਂ ਕ੍ਸ਼ੀਰਸਨ੍ਨਿਭਮ੍ । ਮਂਤ੍ਰੇਣ ਮਂਤ੍ਰਯਾਮਾਸ ਰਾਮ ਹਸ੍ਤੇਨ ਕੁਂਭਜਃ
ਕੁੰਭ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਦੁੱਧ ਵਾਂਗ ਚਿੱਟੇ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਸੁਤਰੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਨ੍ਹਾ ਦਿੱਤਾ।
ਪੁਨੀਹਿ ਮਾਂ ਮਹਾਵਾਹ ਅਸ੍ਮਿਨ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਮਾਕੁਲੇ । ਤ੍ਵਨ੍ਮੇਧੇਨਾਖਿਲਾ ਦੇਵਾਃ ਪ੍ਰੀਣਂਤੁ ਪਰਿਤੋषਿਤਾਃ
ਹੈ ਵੱਡੇ ਘੋੜੇ! ਇਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ। ਤੇਰੇ ਯੱਗ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾਣ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ ਨृਪੋ ਰਾਮਃ ਸੀਤਯਾ ਸਮਮਸ੍ਪृਸ਼ਤ੍ । ਤਦਾ ਸਰ੍ਵੇ ਦ੍ਵਿਜਾਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰਮਮਨ੍ਯਂਤ ਕੁਤੂਹਲਾਤ੍
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਰਾਮ ਜੀ, ਸੀਤਾ ਜੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਛੂਹਿਆ। ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਚੌਂਕ ਕੇ, ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ।
ਪਰਸ੍ਪਰਮਵੋਚਂਸ੍ਤੇ ਯਨ੍ਨਾਮਸ੍ਮਰਣਾਨ੍ਨਰਾਃ । ਮਹਾਪਾਪਾਤ੍ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਂਤੇ ਸ ਰਾਮਃ ਕਿਂ ਵਦਤ੍ਯਹੋ
ਉਹ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, 'ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਲੈਣ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਫਿਰ ਰਾਮ ਜੀ ਆਪ ਕੀਹ ਕਹਿਣਗੇ!'
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਵਤਿ ਭੂਮੀਸ਼ੇ ਰਾਮੇ ਕੁਂਭੋਦ੍ਭਵੋ ਮੁਨਿਃ । ਕਰਵਾਲਂ ਚਾਭਿਮਂਤ੍ਰ੍ਯ ਦਦੌ ਰਾਮਕਰੇ ਮੁਨਿਃ
ਜਦੋਂ ਰਾਮ ਜੀ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜੇ, ਇਹ ਗੱਲ ਆਖ ਚੁੱਕੇ, ਤਾਂ ਕੁੰਭ ਤੋਂ ਜੰਮੇ ਮੁਨੀ ਨੇ ਤਲਵਾਰ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਕੇ, ਰਾਮ ਜੀ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ।
ਕਰਵਾਲੇ ਧृਤੇ ਸ੍ਪृष੍ਟੇ ਰਾਮੇਣ ਸ ਹਯਃ ਕ੍ਰਤੌ । ਪਸ਼ੁਤ੍ਵਂ ਤੁ ਵਿਹਾਯਾਸ਼ੁ ਦਿਵ੍ਯਰੂਪਮਪਦ੍ਯਤ
ਜਦੋਂ ਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਤਲਵਾਰ ਫੜੀ ਤੇ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਛੂਹਿਆ, ਤਾਂ ਯੱਗ ਵਾਲਾ ਘੋੜਾ ਆਪਣਾ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਾਲਾ ਰੂਪ ਛੱਡ ਕੇ, ਤੁਰੰਤ ਦਿਵਿਆ ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਵਿਮਾਨਵਰਮਾਰੂਢਸ਼੍ਚਾਪ੍ਸਰੋਭਿਃ ਸਮਂਤਤਃ । ਚਾਮਰੈਰ੍ਵੀਜ੍ਯਮਾਨਸ਼੍ਚ ਵੈਜਯਂਤ੍ਯਾ ਵਿਭੂषਿਤਃ
ਉਹ ਸੋਹਣੇ ਵਿਮਾਨ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਚਾਰੀਂ ਪਾਸੋਂ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਚਾਮਰ ਨਾਲ ਝਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਤੇ ਵੈਜਯੰਤੀ ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ।
ਤਦਾ ਤਂ ਵਾਜਿਤਾਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਦਿਵ੍ਯਰੂਪਧਰਂ ਵਰਮ੍ । ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਲੋਕਾਃ ਕ੍ਰਤੌ ਸਰ੍ਵੇ ਵਿਸ੍ਮਯਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੁਵਂਸ੍ਤਦਾ
ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਸਭ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਘੋੜਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਤੇ ਇੱਕ ਦਿਵਿਆ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਜੀਵ ਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਆਏ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਏ।
ਤਦਾ ਰਾਮਃ ਸ੍ਵਯਂ ਜਾਨਞ੍ਜ੍ਞਾਪਯਨ੍ਸਰ੍ਵਤੋ ਨਰਾਨ੍ । ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਦਿਵ੍ਯਰੂਪਂ ਤਂ ਸੁਰਂ ਪਰਮਧਾਰ੍ਮਿਕਃ
ਫਿਰ ਰਾਮ ਜੀ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦੇ ਸਨ, ਆਪ ਸਭ ਨੂੰ ਦੱਸ ਕੇ, ਉਸ ਉੱਚ ਧਰਮ ਵਾਲੇ ਦਿਵਿਆ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਨੂੰ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗੇ।
ਕਸ੍ਤ੍ਵਂ ਦਿਵ੍ਯਵਪੁਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਕਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਂ ਵਾਜਿਤਾਂ ਗਤਃ । ਕਥਂ ਸੁਰਸ੍ਤ੍ਰੀਸਹਿਤਃ ਕਿਂ ਚਿਕੀਰ੍षਸਿ ਤਦ੍ਵਦ
'ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ, ਜੋ ਦਿਵਿਆ ਰੂਪ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ ਹੈਂ? ਤੂੰ ਘੋੜੇ ਵਾਲਾ ਰੂਪ ਕਿਉਂ ਛੱਡਿਆ? ਤੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਵੀਆਂ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਆ ਗਿਆ? ਤੇਰਾ ਕੀ ਇਰਾਦਾ ਹੈ? ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ।'
ਰਾਮਸ੍ਯ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਦੇਵਃ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਭੂਮਿਪਮ੍ । ਹਸਨ੍ਮੇਘਰਵਾਂ ਵਾਣੀਮਵਦਤ੍ਸੁਮਨੋਹਰਾਮ੍
ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਦੇਵਤਾ ਹੱਸ ਕੇ, ਗੱਜਣ ਵਾਲੀ ਮਿੱਠੀ ਅਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗਾ।
ਤਵਾਜ੍ਞਾਤਂ ਨ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਬਾਹ੍ਯਾਭ੍ਯਂਤਰਚਾਰਿਣਃ । ਤਥਾਪਿ ਪृਚ੍ਛਤੇ ਤੁਭ੍ਯਂ ਕਥਯਾਮਿ ਯਥਾਤਥਮ੍
'ਤੈਨੂੰ ਤਾਂ ਸਭ ਕੁਝ ਅੰਦਰ ਬਾਹਰੋਂ ਪਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਜਦ ਤੂੰ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸੱਚ ਸੱਚ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸਾਂਗਾ।'
ਅਹਂ ਪੁਰਾਭਵੇ ਰਾਮ ਦ੍ਵਿਜਃ ਪਰਮਧਾਰ੍ਮਿਕਃ । ਅਚਰਂ ਪ੍ਰਤਿਕੂਲਂ ਵੈ ਵੇਦਸ੍ਯ ਰਿਪੁਤਾਪਨ
'ਰਾਮ ਜੀ, ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਚੰਗਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਮੈਂ ਵੇਦ ਦੇ ਉਲਟ ਕੰਮ ਕੀਤੇ, ਹੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਤਕਲੀਫ ਦੇਣ ਵਾਲੇ!'
ਕਦਾਚਿਦ੍ਧੁਤਪਾਪਾਯਾਸ੍ਤੀਰੇऽਹਂ ਗਤਵਾਨ੍ਪੁਰਾ । ਅਨੇਕਵृਕ੍ਸ਼ਲਲਿਤੇ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰਸੁਮਨੋਰਮੇ
'ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਮੈਂ ਹੁਤਪਾਪਾ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਕਈ ਰੁੱਖ ਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸੋਹਣਾਪਣ ਸੀ।'
ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਪਿਤॄਂਸ੍ਤृਪ੍ਤ੍ਵਾ ਦਾਨਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਯਥਾਵਿਧਿ । ਧ੍ਯਾਨਂ ਤਵ ਮਹਾਬਾਹੋ ਕृਤਵਾਨ੍ਵੇਦਸਂਮਿਤਮ੍
'ਉਥੇ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਕੇ, ਰੀਤ ਮੁਤਾਬਕ ਦਾਨ ਦੇ ਕੇ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਹੀ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਬਾਂਹ ਵਾਲੇ, ਵੇਦ ਅਨੁਸਾਰ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ।'
ਤਦਾ ਜਨਾਃ ਸਮਾਯਾਤਾ ਬਹਵਸ੍ਤਤ੍ਰ ਭੂਪਤੇ । ਤੇषਾਂ ਪ੍ਰਵਂਚਨਾਰ੍ਥਾਯ ਦਂਭਮੇਨਮਕਾਰਿषਮ੍
'ਉਸ ਵੇਲੇ, ਰਾਜਨ, ਉਥੇ ਬਹੁਤ ਲੋਕ ਆ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਠੱਗਣ ਲਈ, ਮੈਂ ਇਹ ਦਿਖਾਵਾ ਕੀਤਾ।'
ਅਨੇਕਕ੍ਰਤੁਸਂਭਾਰੈਃ ਪੂਰ੍ਣਮਜਿਰਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਵਾਸੋਭਿਸ਼੍ਛਾਦਿਤਂ ਰਮ੍ਯਂ ਚषਾਲਾਦਿਯੁਤਂ ਮਹਤ੍
ਉਥੇ ਇਕ ਵੱਡਾ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਹਾਲ ਸੀ, ਜੋ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਯਗਿਆਂ ਦੀਆਂ ਚੜ੍ਹਾਵਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਹਾਲ ਚੰਗੀਆਂ ਚਾਦਰਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਰਸੋਈਆਂ ਆਦਿ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰੋਦ੍ਭਵੋਧੂਮਃ ਸਰ੍ਵਤੋ ਨਭਸੋਂਗਣਮ੍ । ਚਕਾਰ ਰਮ੍ਯਮਤੁਲਂ ਚਿਤ੍ਰਕਾਰਿਵਪੁਰ੍ਧਰਃ
ਅਗਨਿਹੋਤ੍ਰ ਦੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲਾ ਧੂੰਆ ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੈਲ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਅਸਮਾਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਹ ਥਾਂ ਐਨੀ ਸੋਹਣੀ ਤੇ ਅਨੋਖੀ ਲੱਗ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਕਲਾ-ਕਾਰ ਨੇ ਬਣਾਈ ਹੋਵੇ।
ਅਨੇਕਤਿਲਕਸ਼੍ਰੀਭਿਃ ਸ਼ੋਭਿਤਾਂਗੋ ਮਹਤ੍ਤਪਾਃ । ਦਰ੍ਭਸ਼ੋਭਃ ਸਮਿਤ੍ਪਾਣਿਰ੍ਦਂਭੋ ਮੂਰ੍ਤਿਧਰਃ ਕਿਮੁ
ਉਥੇ ਇਕ ਵੱਡਾ ਤਪਸਵੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਕਈ ਸੁਭਾਗੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਦਰਭਾ ਘਾਹ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਰੌਸ਼ਨ ਸੀ, ਹੱਥ ਵਿਚ ਸਮਿੱਟ ਲੈ ਕੇ ਖੜਾ ਸੀ। ਇਹ ਦੰਭ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਜੋ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਆਇਆ ਹੋਵੇ?
ਦੁਰ੍ਵਾਸਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਵਚ੍ਛਂਦਂ ਪਰ੍ਯਟਞ੍ਜਗਤੀਤਲਮ੍ । ਪ੍ਰਾਪ ਤਤ੍ਰ ਮਹਾਤੇਜਾ ਧੂਤਪਾਪਸਰਿਤ੍ਤਟੇ
ਉਥੇ ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦੁਰਵਾਸਾ, ਜਿਹੜੇ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਘੁੰਮਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਪਾਪ ਧੋਣ ਵਾਲੀ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਆ ਪਹੁੰਚੇ।
ਦਦਰ੍ਸ਼ ਮਾਂ ਦਂਭਕਰਂ ਮੌਨਧਾਰਿਣਮਗ੍ਰਤਃ । ਅਨਰ੍ਘ੍ਯਕਰਮੁਨ੍ਮਤ੍ਤਮਸ੍ਵਾਗਤਵਚਃ ਕਰਮ੍
ਉਹਨੇ ਮੈਨੂੰ, ਜੋ ਚੁੱਪ ਰਹਿ ਕੇ ਦੰਭ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵੇਖਿਆ। ਮੈਂ ਪਾਗਲ ਵਾਂਗ ਵਰਤਾਅ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਨਾ ਕੋਈ ਸੁਆਗਤ ਕੀਤਾ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਲਾਇਕ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾਤੀਵ ਕ੍ਰੁਧਾਕ੍ਰਾਂਤਃ ਸਮੁਦ੍ਰ ਇਵ ਪਰ੍ਵਣਿ । ਸ਼ਸ਼ਾਪਾਸੌ ਮੁਨਿਸ੍ਤੀਵ੍ਰੋ ਦਂਭਿਨਂ ਮਾਂ ਮਹਾਮਤਿਃ
ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਪੂਰਨਮਾਸ ਦੀ ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਲਾ ਸਮੁੰਦਰ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲੇ ਨੇ ਮੈਨੂੰ, ਜੋ ਦੰਭ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।