ਪਦ੍ਮਪੁਰਾਣਮ੍

ਵਿਲਲਾਪ ਪਤਿਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵਿਕੀਰ੍ਣਾਵਯਵਂ ਰਣੇ । ਪ੍ਰਭਾਵਤ੍ਯਸ਼੍ਰੁਪੂਰ੍ਣਾਕ੍ਸ਼ੀ ਮੁਕ੍ਤਕੇਸ਼ੀ ਘਨਸ੍ਤਨੀ

ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਤੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਵਿਖੰਡਤ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੰਝੂ, ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਾਲ, ਤੇ ਭਾਰੇ ਸਿਨੇ ਨਾਲ ਵਿਲਾਪ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਈ।

ਹਾ ਨਾਥ ਬਲਵਿਕ੍ਰਾਂਤ ਕਾਂਤਦੇਹ ਜਗਤ੍ਪ੍ਰਿਯ । ਮਾਂ ਤ੍ਵਂ ਵਿਹਾਯ ਕਿਂ ਚਾਤ੍ਰ ਕੈਵਲ੍ਯਂ ਗਤਵਾਨਸਿ

'ਹਾਏ ਨਾਥ, ਬਲਵਾਨ ਤੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ, ਪਿਆਰਾ ਸਰੀਰ, ਜਗਤ ਦਾ ਚਾਹੁੰਨਾ! ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਇਹ ਇਕੱਲਾਪਨ ਕਿਉਂ ਲੈ ਲਿਆ?'

ਜਰਾਕੁष੍ਠਾਦਿਭਿਰ੍ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਂ ਬੁਦ੍ਧ੍ਵਾ ਦੇਹਂ ਤ੍ਯਜਂਤਿ ਨ । ਦੇਹਿਨੋऽਨ੍ਯੇ ਪਰਂ ਕਾਂਤਂ ਤ੍ਵਯਾ ਦੇਹੋ ਵृਥੋਜ੍ਝਿਤਃ

'ਹੋਰ ਲੋਕ, ਭਾਵੇਂ ਬੁਢਾਪਾ, ਕੋੜ੍ਹ ਤੇ ਹੋਰ ਰੋਗਾਂ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਪੀੜਤ ਹੋਵੇ, ਫਿਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦੇ; ਪਰ ਤੂੰ, ਪਿਆਰੇ, ਵਿਅਰਥ ਹੀ ਸਰੀਰ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ।'

ਤਵ ਦੇਹੇਨ ਦਿਵ੍ਯੇਨ ਹਾਰਕਂ ਭੂष੍ਯਤੇ ਪ੍ਰਿਯ । ਰਣੋਤ੍ਸੁਕੇਨ ਭਵਤਾ ਯਾ ਵੇਣੀ ਗ੍ਰਥਿਤਾ ਮਮ

'ਤੇਰੇ ਦੇਵੀ ਸਰੀਰ ਨਾਲ, ਪਿਆਰੇ, ਮੇਰਾ ਹਾਰ ਸਜਦਾ ਹੈ; ਤੇ ਜੋ ਗੁੱਥੀ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਲਈ ਲਾਈ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਜੰਗ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਸੀ—'

ਤਾਮੁਦ੍ਗ੍ਰਥਯ ਵੈਧਵ੍ਯਦੁਃਖਾਰ੍ਤ੍ਤਾਯਾਃ ਸ੍ਵਯਂ ਪ੍ਰਿਯ । ਏਵਂ ਵਿਲਪਤੀਂ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਬਲਰਾਜ੍ਞੀਂ ਸਮੁਦ੍ਰਜਃ । ਦੁਃਖਿਤਃ ਸ਼ੁਕ੍ਰਮਿਤ੍ਯਾਹ ਬਲਂ ਜੀਵਯ ਭਾਰ੍ਗਵ

'ਉਹ ਗੁੱਥੀ ਤੂੰ ਆਪ ਖੋਲ੍ਹ, ਹੇ ਪਿਆਰੇ, ਜੋ ਮੈਂ ਵਿਧਵਾ ਹੋਣ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਤੜਪ ਰਹੀ ਹਾਂ।' ਐਸਾ ਕਰੰਦੀਆਂ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਹੋਏ ਨੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਸ਼ੁਕਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਹੇ ਭਾਰਗਵ, ਬਲ ਨੂੰ ਜਿੰਦਾਵਾ ਕਰ।'

ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਉਵਾਚ-। ਇਚ੍ਛਯਾਮਰਣਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਤਂ ਕਥਂ ਜੀਵਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ । ਤਥਾਪਿ ਮਂਤ੍ਰਸਾਮਰ੍ਥ੍ਯਾਦ੍ਵਾਚਮੁਚ੍ਚਾਰਯਿष੍ਯਤਿ

ਸ਼ੁਕਰ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਇਹ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਮੌਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਜਿਉਂਦਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ? ਫਿਰ ਵੀ, ਮੇਰੇ ਮੰਤਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਇਹ ਬੋਲ ਪਾਏਗਾ।

ਜਾਲਂਧਰ ਉਵਾਚ-। ਬਲਸ੍ਯ ਰੂਪ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਭਾਰ੍ਗਵ । ਜਾਲਂਧਰੇਣੈਵਮੁਕ੍ਤਃ ਕ੍ਸ਼ਣਂ ਧ੍ਯਾਨਪਰੋऽਭਵਤ੍

ਜਾਲੰਧਰ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਭਾਰਗਵ, ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਰੂਪ ਤੇ ਬੋਲ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਜਦ ਜਾਲੰਧਰ ਨੇ ਇਹ ਕਿਹਾ, ਉਹ ਇਕ ਪਲ ਲਈ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ।

ਅਥੋਦਤਿष੍ਠਦ੍ਵਦਨਾਤ੍ਸ੍ਵਨਃ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਮਨੋਰਮਃ । ਪ੍ਰਭਾਵਤੀਂ ਪ੍ਰਤਿ ਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਵਾਦ੍ਯਭਾਂਡਾ ਦਿਵੋਤ੍ਥਿਤਃ

ਫਿਰ, ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਸੁਰੀਲੀ ਤੇ ਮਨਮੋਹਣੀ ਧੁਨ ਨਿਕਲੀ, ਜੋ ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਭਾਉਣ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਪ੍ਰਭਾਵਤੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਅਕਾਸ਼ ਵਾਂਗੂੰ ਵਾਜਿਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸਾਫ ਸੁਣਾਈ ਦਿੱਤੀ।

ਪ੍ਰਭਾਵਤਿ ਸ੍ਵਦੇਹਂ ਤ੍ਵਂ ਮਮਾਂਗੇषੁ ਲਯਂ ਨਯ । ਇਤਿ ਤਸ੍ਯ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਨਦੀ ਜਾਤਾ ਪ੍ਰਭਾਵਤੀ

ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਪ੍ਰਭਾਵਤੀ, ਤੂੰ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਮੇਰੇ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾ ਦੇ।' ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਪ੍ਰਭਾਵਤੀ ਨਦੀ ਬਣ ਗਈ।

ਬਲਾਙ੍ਗੇष੍ਵੇਵ ਲੀਨਾ ਸਾ ਸੁਮੇਰੋਃ ਪੂਰ੍ਵਵਾਹਿਨੀ । ਯਸ੍ਯਾਸ੍ਤੋਯੇਨ ਸਂਜਾਤਾ ਰਤ੍ਨਾਨਾਂ ਕਾਂਤਿਰੁਤ੍ਤਮਾ

ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਕੇ, ਸੁਮੇਰੁ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਵਹਿ ਚਲੀ। ਉਸ ਦੇ ਜਲ ਨਾਲ ਰਤਨਾਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਚਮਕ ਪੈਦਾ ਹੋਈ।

ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ- ਅਤ੍ਰੋਤ੍ਤਰੇ ਮਯਾ ਗਤ੍ਵਾ ਕਥਿਤਂ ਸਿਂਧੁਸੂਨਵੇ । ਤ੍ਵਾਂ ਹਂਤੁ ਸਰ੍ਵਵੀਰੇਸ਼ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾ ਸ਼ਂਭੁਨਾ ਕृਤਾ । ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵੇਤ੍ਥਂ ਮਦ੍ਵਚੋ ਰਾਜਂਸ੍ਤਤਃ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਸੋऽਸੁਰਃ

ਨਾਰਦ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਉੱਥੇ ਜਾ ਕੇ ਮੈਂ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, 'ਸਭ ਵੀਰਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਕਸਮ ਖਾਦੀ ਹੈ।' ਮੇਰੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਨ, ਉਹ ਅਸੁਰ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।

ਜਾਲਂਧਰ ਉਵਾਚ-। ਕਿਮਸ੍ਤਿ ਸ਼ੂਲਿਨੋ ਗੇਹੇ ਰਤ੍ਨਜਾਤਂ ਮਹਾਮੁਨੇ । ਤਨ੍ਮਮਾਚਕ੍ਸ਼੍ਵ ਸਕਲਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਯੁਦ੍ਧਂ ਨਿਰਾਮਿषਮ੍

ਜਾਲੰਧਰ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਵੱਡੇ ਮੁਨੀ, ਕੀ ਤ੍ਰਿਸੂਲਧਾਰੀ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰਤਨਾਂ ਦਾ ਖਜ਼ਾਨਾ ਹੈ? ਮੈਨੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਨਾਮ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਕੋਈ ਲੜਾਈ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।

ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ-। ਭੂਤਿਰ੍ਗਾਤ੍ਰੇ ਵृषੋ ਜੀਰ੍ਣਃ ਫਣਿਨੋਂऽਗੇ ਗਲੇ ਵਿषਮ੍ । ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਪਾਤ੍ਰਂ ਕਰੇ ਪੁਤ੍ਰੌ ਗਜਾਨਨ षਡਾਨਨੌ

ਨਾਰਦ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਉਸ ਦੀ ਦੌਲਤ ਤਾਂ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਰਾਖ, ਇਕ ਬੁੱਢਾ ਬਲਦ, ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਸੱਪ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਭਿਖ ਮੰਗਣ ਵਾਲਾ ਪਾਤਰ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਾਥੀ-ਮੂੰਹ ਵਾਲਾ ਤੇ ਛੇ-ਮੂੰਹ ਵਾਲਾ ਹਨ।

ਇਤ੍ਯਾਦਿ ਵਿਭਵਸ੍ਤਸ੍ਯ ਯਦਨ੍ਯਤ੍ਤਨ੍ਨਿਬੋਧ ਮੇ । ਤਨਯਾ ਗਿਰਿਰਾਜਸ੍ਯ ਵਿਸ਼ਾਲਾ ਹ੍ਯੁਨ੍ਨਤਸ੍ਤਨੀ

ਉਸ ਦੀ ਹੋਰ ਦੌਲਤ ਵੀ ਸੁਣ ਲੈ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਧੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਕਮਰ ਚੌੜੀ ਤੇ ਛਾਤੀ ਉੱਚੀ ਹੈ।

ਦਗ੍ਧਸ੍ਮਰੋऽਪਿ ਭਗਵਾਨ੍ਯਸ੍ਯਾਰੂਪੇਣ ਮੋਹਿਤਃ । ਮਹੇਸ਼ੋ ਯਦ੍ਵਿਨੋਦਾਯ ਕੁਰੁਤੇ ਨਿਤ੍ਯ ਕੌਤੁਕਮ੍

ਜਦੋਂ ਕਿ ਕਾਮਦੇਵ ਉਸ ਵਲੋਂ ਸਾੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਲੋਂ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਆਪਣੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਲਈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਵੇਂ ਚਮਤਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਨृਤ੍ਯਨ੍ਗਾਯਂਸ਼੍ਚ ਤਾਞ੍ਛਂਭੁਃ ਸ੍ਵਯਂ ਭਵਤਿ ਹਾਸਕਃ । ਸਾ ਪਾਰ੍ਵਤੀਤਿ ਵਿਖ੍ਯਾਤਾ ਸੌਂਦਰ੍ਯਾਵਧਿ ਦੈਵਤਮ੍

ਸ਼ੰਭੂ ਆਪ ਉਸ ਲਈ ਨੱਚਣ ਤੇ ਗਾਉਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪਾਰਵਤੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਵੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੁੰਦਰਤਾ ਦੀ ਹੱਦ ਹੈ।

ਵृਂਦਾ ਵਰਾਂਗਨਾ ਰਾਜਨ੍ਨਿਮਾਸ਼੍ਚਾਪ੍ਸਰਸਃ ਸ਼ੁਭਾਃ । ਨ ਚਾਪ੍ਨੁਵਂਤਿ ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯਾਃ षੋਡਸ਼ੀਮਪਿ ਤਾਂ ਕਲਾਮ੍

ਰਾਜਨ, ਵ੍ਰਿੰਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਸੋਹਣੀ ਨਾਰੀ ਹੈ ਤੇ ਇਹ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਵੀ ਸੁੰਦਰ ਹਨ, ਪਰ ਉਹ ਪਾਰਵਤੀ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਦਾ ਸੋਲਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀਆਂ।

ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾਹਂ ਮਹੀਪਾਲ ਜਾਲਂਧਰਮਮਰ੍षਣਮ੍ । ਪਸ਼੍ਯਤਾਂ ਸਰ੍ਵਦੈਤ੍ਯਾਨਾਮਂਤਰ੍ਧਾਨਂ ਗਤਃ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍

ਇਹ ਸਭ ਆਖ ਕੇ, ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਨਾਰਦ, ਜਾਲੰਧਰ ਨੂੰ ਅਡੋਲ ਛੱਡ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ।

ਅਥ ਸ ਪ੍ਰੇषਯਦ੍ਦੂਤਂ ਸਿਂਧੁਜਃ ਸਿਂਹਿਕਾਸੁਤਮ੍ । ਕ੍ਸ਼ਣੇਨਾਸਾਦ੍ਯ ਕੈਲਾਸਂ ਦੇਵਾਵਾਸਮਪਸ਼੍ਯਤ

ਫਿਰ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਸੰਦੇਸ਼ੀ, ਜੋ ਸਿੰਹਿਕਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਭੇਜਿਆ। ਉਹ ਪਲ ਵਿੱਚ ਕੈਲਾਸ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਵਾਸਾ ਵੇਖਿਆ।

ਅਤ੍ਰਾਂਤਰੇ ਹਰਿਰ੍ਭੀਮਮਾਪृਚ੍ਛ੍ਯ ਤੁ ਤਦਾ ਹਰਮ੍ । ਜਗਾਮਾਲਕ੍ਸ਼ਿਤਸ੍ਤੂਰ੍ਣਂ ਕ੍ਸ਼ੀਰਾਬ੍ਧਿਂ ਭੇਦਸ਼ਂਕਯਾ

ਇਸ ਵੇਲੇ, ਹਰੀ ਨੇ ਭੀਮ ਨਾਲ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ, ਹਰਾ ਕੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਾ ਲੱਗਣ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਉਹ ਜਲਦੀ ਨਾਲ ਖੀਰ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵੱਲ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਫੁੱਟ ਦਾ ਸ਼ੱਕ ਸੀ।

ਦਦਰ੍ਸ਼ ਰਾਹੁਰ੍ਭਵਨਂ ਸ਼ਂਕਰਸ੍ਯਾਤਿਦੀਪ੍ਤਿਮਤ੍ । ਆਤ੍ਮਾਨਮਾਤ੍ਮਨਾ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਕਿਮਿਤ੍ਯਾਹ ਸੁਵਿਸ੍ਮਿਤਃ

ਰਾਹੂ ਨੇ ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਘਰ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਚਮਕਦਾਰ ਵੇਖਿਆ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਉਥੇ ਦਰਪਣ ਵਾਂਗੁ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, 'ਇਹ ਕੀ ਹੈ?'

ਪ੍ਰਵੇष੍ਟੁਕਾਮੋ ਬਲਿਭਿਰ੍ਦ੍ਵਾਰਿ ਦ੍ਵਾਸ੍ਥੈਰ੍ਨਿਰੋਧਿਤਃ । ਯਤ੍ਨਵਾਨ੍ਸ ਨਿषਿਦ੍ਧੋऽਪਿ ਤਦਾ ਤੇ ਪ੍ਰੋਦ੍ਯਤਾਯੁਧਾਃ

ਉਹ ਅੰਦਰ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਤੇ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਦਰਬਾਨਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ। ਉਹ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ, ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਮਨ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕ ਲਏ।

ਤਾਨ੍ਨਿਵਾਰ੍ਯ ਗਣਾਨ੍ਨਂਦੀ ਵ੍ਯਾਜਹਾਰ ਵਿਧੁਂਤੁਦਮ੍ । ਕਸ੍ਤ੍ਵਂ ਕਸ੍ਮਾਦਿਹਾਯਾਤਃ ਕਿਂ ਕਾਰ੍ਯਂ ਤਵ ਬਰ੍ਬਰ । ਬ੍ਰੂਹਿ ਕਾਰ੍ਯਂ ਗਣਾ ਯਾਵਤ੍ਤ੍ਵਾਂ ਨ ਹਨ੍ਯੁਰ੍ਭਯਾਵਹਾਃ

ਨੰਦੀ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਗਣਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਕੇ, ਚੰਦ੍ਰ-ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ? ਇੱਥੇ ਕਿਉਂ ਆਇਆ ਹੈਂ? ਤੇਰਾ ਕੀ ਕੰਮ ਹੈ, ਬਾਲ ਵਾਲਿਆ? ਆਪਣਾ ਮਕਸਦ ਦੱਸ, ਜਦ ਤੱਕ ਇਹ ਡਰਾਉਣੇ ਗਣ ਤੈਨੂੰ ਮਾਰ ਨਾਂ ਦੇਣ।'

ਰਾਹੁਰੁਵਾਚ-। ਦੂਤੋ ਜਾਲਂਧਰਸ੍ਯਾਹਂ ਤ੍ਵਂ ਮਾਂ ਸ਼ਰ੍ਵਾਂਤਿਕੇ ਨਯ । ਨ ਵਾਚ੍ਯਮਂਤਰੇ ਦ੍ਵਾਸ੍ਥ ਮਹਾਰਾਜਪ੍ਰਯੋਜਨਮ੍

ਰਾਹੂ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਮੈਂ ਜਾਲੰਧਰ ਦਾ ਦੂਤ ਹਾਂ, ਮੈਨੂੰ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਕੋਲ ਲੈ ਚੱਲ। ਦਰਬਾਨਾ, ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਾ ਬੋਲ—ਇਹ ਮਹਾਰਾਜਾ ਦਾ ਕੰਮ ਹੈ।

ਨਂਦੀ ਦੂਤੋਕ੍ਤਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਨੀਲਲੋਹਿਤਮਾਯਯੌ । ਦਂਡਵਤ੍ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯਾਗ੍ਰੇ ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਸ਼ਂਕਰਮਬ੍ਰਵੀਤ੍

ਦੂਤ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਨੰਦੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਰੰਗ ਨੀਲਾ ਤੇ ਲਾਲ ਸੀ, ਆ ਗਿਆ। ਉਹ ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਕੇ ਸ਼ੰਕਰ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਹੋਇਆ ਤੇ ਆਖਣ ਲੱਗਾ।

ਸੈਂਹਿਕੇਯੋ ਮਹਾਰਾਜ ਦ੍ਵਾਰੇ ਤਿष੍ਠਤਿ ਕਾਰ੍ਯਤਃ । ਸ ਪ੍ਰਯਾਤ੍ਵਥਵਾਯਾਤੁ ਭਵਾਨਾਜ੍ਞਪ੍ਤੁਮਰ੍ਹਤਿ

ਮਹਾਰਾਜ, ਸੈੰਹਿਕਾ ਦਾ ਪੁੱਤ ਰਾਹੂ ਕੰਮ ਵਾਸਤੇ ਦਰਵਾਜੇ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਹੈ। ਉਹ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਅੰਦਰ ਆਵੇ, ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਹੁਕਮ ਦਿਓ, ਉਹੀ ਹੋਵੇ।

ਨਂਦਿਨੋਕ੍ਤਮਥਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਤ੍ਵਰਨ੍ਨਿਵ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ । ਸੁਪ੍ਤਾਮਂਤਃਪੁਰਾਦ੍ਦੇਵੀਂ ਪ੍ਰਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਚ ਸਖੀਵृਤਾਮ੍

ਨੰਦੀ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਜਿਵੇਂ ਜਲਦੀ ਵਿੱਚ, ਅੰਦਰਲੇ ਮਹਿਲ ਵਿਚ ਸੁੱਤੀ ਹੋਈ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਖੀਆਂ ਸਮੇਤ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ।

ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਵਾਸ੍ਥਂ ਜਗਾਦਾਥ ਨਂਦਿਨ੍ਦੂਤਂ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਯ । ਤਤੋ ਹਸ੍ਤੇ ਪ੍ਰਗृਹ੍ਯਾਮੁਂ ਦੂਤਂ ਨਂਦੀ ਮਹਾਬਲਃ

ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਦਰਬਾਨ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਨੰਦੀ, ਦੂਤ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਲਿਆਉ।' ਤਾਂ ਨੰਦੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ, ਨੇ ਦੂਤ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜ ਲਿਆ।

ਆਨਯਾਮਾਸ ਦੇਵਾਨਾਂ ਮਧ੍ਯੇ ਸ਼ਂਭੁਮਦਰ੍ਸ਼ਯਤ੍ । ਤਂ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਤਦਾ ਰਾਹੁਰ੍ਜਟਿਲਂ ਨੀਲਮਾਤ੍ਮਨਿ

ਉਹ ਦੂਤ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਲੈ ਗਿਆ ਤੇ ਸ਼ੰਭੂ ਨੂੰ ਵਿਖਾਇਆ। ਉਥੇ ਰਾਹੂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ—ਮੋੜੀਆਂ ਵਾਲਾ, ਸਿਆਹ ਰੰਗ ਵਾਲਾ।