ਸੁਧਾਂ ਤਤ੍ਖਾਦਿਤੁਂ ਚਕ੍ਰੁਰ੍ਦੇਵਾਃ ਪਂਕ੍ਤਿਂ ਯਥਾਕ੍ਰਮਮ੍ । ਸ਼੍ਰੀਵਿष੍ਣੋਰਾਜ੍ਞਯਾ ਸਰ੍ਵੇ ਚੋਚੁਸ਼੍ਚੈਵ ਪਰਸ੍ਪਰਮ੍
ਦੇਵਤੇ, ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਖਾਣ ਲਈ, ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਖੜੇ ਹੋਏ; ਤੇ ਸ੍ਰੀ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਤ੍ਵਂ ਚ ਦੇਹਿ ਤ੍ਵਂ ਚ ਦੇਹਿ ਤ੍ਵਂ ਚ ਦੇਹੀਤਿ ਚਾਬ੍ਰੁਵਨ੍ । ਨ ਸ਼ਕ੍ਤੋऽਸ੍ਮਿ ਨ ਸ਼ਕ੍ਤੋऽਸ੍ਮਿ ਨ ਸ਼ਕ੍ਤੋऽਸ੍ਮੀਤਿ ਚਾਬ੍ਰੁਵਨ੍
ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ, 'ਤੂੰ ਦੇ, ਤੂੰ ਦੇ, ਤੂੰ ਦੇ,' ਤੇ ਹੋਰ ਕਹਿੰਦੇ, 'ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦਾ, ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦਾ, ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦਾ।'
ਤਤੋ ਵਿष੍ਣੁਃ ਸਮੁਤ੍ਤਸ੍ਥੌ ਸ੍ਤ੍ਰੀਰੂਪਂ ਚ ਦਧਾਰ ਹ । ਚਕਾਰ ਸ੍ਵਰ੍ਣਪਾਤ੍ਰੇ ਤਤ੍ਪੀਯੂषਪਰਿਵੇषਣਮ੍
ਫਿਰ ਵਿਸ਼ਨੂ ਉਠ ਕੇ ਔਰਤ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਿਆਲੇ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਪਰੋਸਿਆ।
ਪੀਯੂषਭਕ੍ਸ਼ਣਂ ਰਾਹੁਰ੍ਯਾਵਤ੍ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ । ਚਂਦ੍ਰਸੂਰ੍ਯੌ ਚੋਕ੍ਤਵਂਤੌ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੋऽਸੌ ਛਲਾਗਤਃ
ਜਦ ਤੱਕ ਰਾਹੂ ਉਹ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਖਾਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਚੰਦ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਨੇ ਆਖ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਰਾਕਸ਼ਸ ਠੱਗੀ ਕਰਕੇ ਆਇਆ ਹੈ।
ਤਤਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਜਗਨ੍ਨਾਥੋ ਜਘਾਨ ਸ੍ਵਰ੍ਣਪਾਤ੍ਰਤਃ । ਸ਼ਿਰਸ੍ਤਸ੍ਯ ਪਪਾਤੋਰ੍ਵ੍ਯਾਂ ਕੇਤੁਰ੍ਨਾਮ੍ਨਾ ਬਭੂਵ ਹ
ਫਿਰ ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਿਆਲੇ ਤੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਜਿਆ; ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਧਰਤੀ ਤੇ ਡਿੱਗ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕੇਤੂ ਨਾਂ ਹੋ ਗਿਆ।
ਰਾਹੁਕੇਤੂ ਤਤਸ੍ਤੂਰ੍ਣਂ ਗਤੌ ਤੌ ਭਯਵਿਹ੍ਵਲੌ । ਇਦਾਨੀਂ ਤਦ੍ਦਿਨੇ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਚਂਦ੍ਰਸੂਰ੍ਯੌ ਸ ਯੁਧ੍ਯਤਿ
ਰਾਹੂ ਤੇ ਕੇਤੂ ਡਰੇ ਹੋਏ ਤੁਰੰਤ ਭੱਜ ਗਏ; ਹੁਣ ਉਸ ਦਿਨ ਉਹ ਚੰਦ ਤੇ ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਲੜਦਾ ਹੈ।
ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਗ੍ਰਾਸਂ ਸੈਂਹਿਕੇਯਸ੍ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਂ ਦੁਰ੍ਲਭਂ ਭਵੇਤ੍ । ਸਰ੍ਵਂ ਗਂਗਾਸਮਂ ਤੋਯਂ ਵੇਦਵ੍ਯਾਸਸਮਾ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਸਿੰਹਿਕਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਚੰਦ ਤੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਫੜ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਸਾਰਾ ਪਾਣੀ ਗੰਗਾ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੁਜਨਮ ਬਿਆਸ ਜੀ ਵਰਗੇ ਹਨ।
ਸ੍ਨਾਨਂ ਵਾਯਸਤੀਰ੍ਥੇ ਯੋ ਗਂਗਾਸ੍ਨਾਨਫਲਂ ਲਭੇਤ੍ । ਦਾਨਮਕ੍ਸ਼ਯਪੁਣ੍ਯਂ ਸ੍ਯਾਤ੍ਕੋਟਿਜਨ੍ਮਾਰ੍ਜਿਤਂ ਤਥਾ
ਜੋ ਵਾਯਸਾ ਤੀਰਥ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਗੰਗਾ ਇਸ਼ਨਾਨ ਦਾ ਫਲ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਉੱਥੇ ਦਾਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਅਟੱਲ ਪੂਣ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਲੱਖਾਂ ਜਨਮਾਂ ਦੀ ਕਮਾਈ ਹੋਵੇ।
ਪਾਪਂ ਨਸ਼੍ਯੇਤ੍ਸਮੂਲਂ ਚ ਕਿਂ ਪੁਨਃ ਕ੍ਰਤੁਕੋਟਿਭਿਃ । ਵਿਦ੍ਯਾਰ੍ਥੀ ਲਭਤੇ ਵਿਦ੍ਯਾਂ ਪੁਤ੍ਰਾਰ੍ਥੀ ਪੁਤ੍ਰਮਾਪ੍ਯਤੇ
ਉੱਥੇ ਪਾਪ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਕ੍ਰਤੂਆਂ ਦੀ ਲੱਖਾਂ ਗਿਣਤੀ ਦਾ ਫਲ ਤਾਂ ਕਹਿਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੀ ਨਹੀਂ। ਜੋ ਵਿਦਿਆ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵਿਦਿਆ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਪੁੱਤਰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੋਕ੍ਸ਼ਾਰ੍ਥੀ ਲਭਤੇ ਮੋਕ੍ਸ਼ਂ ਮਂਤ੍ਰਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਭਵੇਦ੍ਧ੍ਰੁਵਮ੍ । ਇਤਿ ਤੇ ਕਥਿਤਂ ਵਿਪ੍ਰ ਸਮੁਦ੍ਰਮਥਨਂ ਤੁ ਤਤ੍
ਜੋ ਮੁਕਤੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੁਕਤੀ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਮੰਤਰ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਪੱਕੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਸਮੁੰਦਰ ਮਥਨ ਦੀ ਕਥਾ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ।
ਸ਼ੌਨਕ ਉਵਾਚ- ਇਦਾਨੀਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਕਥਯਸ੍ਵ ਯਥਾਰ੍ਥਤਃ । ਹਰਿਸ੍ਵਰੂਪਿਣਾ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਵੇਦਵ੍ਯਾਸੇਨ ਸ਼ਾਸਿਤ
ਸ਼ੌਨਕ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੁਣ ਮੈਂ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ—ਸੱਚੀ ਗੱਲ ਦੱਸੋ—ਹਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਸਿੱਧਾ ਵੇਦਵਿਆਸ ਨੇ ਜੋ ਸਿਖਿਆ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
ਨਿਰਹਂਕਾਰ ਹੇ ਸੂਤ ਲੋਕਾਨੁਗ੍ਰਹਕਾਰਕ । ਕੇਨ ਸ੍ਯਾਤ੍ਸੁਭਗਾ ਨਾਰੀ ਪਾਪਿਨੀ ਚ ਸੁਦੁਰ੍ਭਗਾ
ਹੇ ਸੁਤ, ਅਹੰਕਾਰ ਰਹਿਤ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਕਿਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਔਰਤ ਸੁਭਾਗੀ ਬਣਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਪਾਪੀ ਔਰਤ ਬਹੁਤ ਦੁਭਾਗੀ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?
ਪਤਿਪ੍ਰਿਯਾਂਗ ਕੇਨ ਸ੍ਯਾਦ੍ਰੂਪਿਤਾ ਚਕ੍ਸ਼ੁषੋਃ ਸੁਧਾ । ਕੇਨ ਵਾ ਜਾਯਤੇ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਸ੍ਤਨ੍ਮੇ ਬ੍ਰੂਹਿ ਤਪੋਧਨ
ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਔਰਤ ਪਤੀ ਨੂੰ ਪਿਆਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਅੰਗ ਪਤੀ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਸੁਖਦਾਈ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ? ਤੇ ਕਿਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਉਹ ਸੋਹਣੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ? ਇਹ ਦੱਸੋ, ਹੇ ਤਪ ਦੀ ਦੌਲਤ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ- ਯਦਿ ਪੁਣ੍ਯਮਿਦਂ ਵਿਪ੍ਰ ਵृਤ੍ਤਂ ਪਰਮਦੁਰ੍ਲਭਮ੍ । ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਭੋਃ ਸਮਾਸੇਨ ਕਥਯਾਮਿ ਵਿਧਾਨਤਃ
ਸੂਤ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜੇ ਤੂੰ ਇਹ ਵੱਡਾ ਤੇ ਵਿਰਲਾ ਪੁੰਨ ਵਾਲਾ ਵਿਰਤਾਂਤ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ—ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸੰਖੇਪ ਵਿਚ ਤੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਆਸੀਦ੍ਭਦ੍ਰਸ਼੍ਰਵਾ ਰਾਜਾ ਯੁਗੇ ਦ੍ਵਾਪਰਸਂਜ੍ਞਕੇ । ਸੌਰਾष੍ਟ੍ਰਦੇਸ਼ਵਾਸੀ ਚ ਵੇਦਵੇਦਾਂਗਪਾਰਗਃ
ਦਵਾਪਰ ਯੁਗ ਵਿਚ ਭਦ੍ਰਸ਼੍ਰਵਾ ਨਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਜੋ ਸੌਰਾਟ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਸੀ ਤੇ ਵੇਦਾਂ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਦਾ ਸੀ।
ਭਾਰ੍ਯਾ ਤਸ੍ਯ ਚ ਸਂਜਾਤਾ ਨਾਮ੍ਨਾ ਸੁਰਤਿਚਂਦ੍ਰਿਕਾ । ਤਸ੍ਯਾਂ ਬਭੂਵੁਃ ਸ਼੍ਰੀਰਾਜ੍ਞਃ ਸਪ੍ਤਪੁਤ੍ਰਾ ਮਨੋਰਮਾਃ
ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਨਾਂ ਸੁਰਤਿ-ਚੰਦ੍ਰਿਕਾ ਸੀ; ਉਸ ਤੋਂ ਰਾਜਾ ਦੇ ਸੱਤ ਮਨੋਹਰ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ।
ਤਤੋऽਭਿਜਾਤਾ ਦੁਹਿਤਾ ਸੁਂਦਰੀ ਸਤ੍ਯਵਾਦਿਨੀ । ਸ਼੍ਯਾਮਬਾਲਾ ਚ ਵਿਪ੍ਰੇਂਦ੍ਰ ਨਾਮ੍ਨਾ ਪ੍ਰੀਤਿਕਰੀ ਪਿਤੁਃ
ਫਿਰ ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀ ਧੀ ਜਨਮੀ, ਜੋ ਸ਼ਿਆਮ ਰੰਗ ਦੀ ਸੀ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਰਤਾਜ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਂ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਪਿਆਰੀ ਪ੍ਰੀਤਿਕਰੀ ਸੀ।
ਅਥੈਕਦਾ ਸ਼੍ਯਾਮਬਾਲਾ ਸੁਵਰ੍ਣਸਿਕਤਾਸੁ ਚ । ਗੂਢੈਰ੍ਮਨੋਹਰੈ ਰਤ੍ਨੈਃ ਸਖਿਭਿਃ ਕ੍ਰੀਡਿਤੁਂ ਮੁਦਾ
ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਸ਼ਿਆਮਬਾਲਾ ਆਪਣੇ ਸਖੀਆਂ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਸੁਵਰਨ ਰੇਤਾਂ 'ਤੇ ਲੁਕਵੇਂ ਤੇ ਮਨਮੋਹਣੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡਣ ਗਈ।
ਜਗਾਮ ਨੀਪਵृਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਤਲਂ ਪਰਮਦੁਰ੍ਲਭਮ੍ । ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਂਤਰੇ ਵਿਪ੍ਰ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਃ ਸਂਸਾਰਤਾਰਿਣੀ
ਉਹ ਕਦੰਬ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਦੇ ਹੇਠਾਂ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਵਿਰਲਾ ਸਥਾਨ ਸੀ, ਚਲੀ ਗਈ; ਉਸ ਵੇਲੇ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਸੰਸਾਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਲਕਸ਼ਮੀ—
ਲੋਕਾਨਾਂ ਨੀਤਿਦਾ ਸਾਥ ਸਮਾਯਾਤਾ ਸ੍ਵਯਂ ਪੁਰਃ । ਧृਤ੍ਵਾ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੀਰੂਪਂ ਪਲਿਤਾਂਗੀ ਚ ਭੂਸੁਰ
—ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਰਹਿ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਆਪ ਉੱਥੇ ਆਈ, ਤੇ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ।
ਅਖਿਲਾਨਾਂ ਚ ਲੋਕਾਨਾਂ ਸ਼ਾਸ੍ਤੂ ਰਾਜ੍ਞਃ ਕ੍ਸ਼ਯਂ ਵਿਨਾ । ਕੇषਾਂ ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰਤਰਾਣਾਂ ਹਿ ਗृਹੇ ਗਚ੍ਛਾਮਿ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍
ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਨਾਸ ਹੋਏ ਬਿਨਾਂ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਕਿਉਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਘਰ ਜਾਵਾਂ ਜੋ ਹੋਰ ਵੀ ਛੋਟੇ ਹਨ?
ਇਤਿ ਸਂਚਿਂਤ੍ਯ ਮਨਸਾ ਗਤਾ ਰਾਜਨਿਕੇਤਨਮ੍ । ਸੁਵਰ੍ਣਭਿਤ੍ਤਿਭਿਰ੍ਯੁਕ੍ਤਂ ਪਤਾਕਾਭਿਰਲਂਕृਤਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ ਕੇ, ਉਹ ਰਾਣੀ ਦੇ ਮਹਲ ਵੱਲ ਚਲੀ, ਜੋ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤੇ ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਸੀ।
ਸਿਂਹਦ੍ਵਾਰਮਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਪ੍ਰਾਹ ਦੌਵਾਰਿਕੀਂ ਤਤਃ । ਦ੍ਵਾਰਂ ਜਹਿ ਹਿ ਭੋ ਦ੍ਵਾਰਿ ਨਿਯੁਕ੍ਤੇ ਸ਼ੁਭਲਕ੍ਸ਼ਣੇ
ਸਿੰਘ-ਦਰਵਾਜਾ ਪਾਰ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਖੜੀ ਰਖਵਾਲੀ ਨੂੰ ਆਖੀ: "ਓ ਸ਼ੁਭ ਲਕੜੀਆਂ ਵਾਲੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਾਲੀ, ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੋਲ!"
ਯਾਮਿ ਵੇਗੇਨ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਰਾਜ੍ਞੀਂ ਸੁਰਤਿਚਂਦ੍ਰਿਕਾਮ੍ । ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਨਂ ਤਸ੍ਯਾ ਰਤ੍ਨਦਂਡਕਰਾ ਚ ਸਾ । ਕੋਕਿਲਾਵਾਕ੍ਯਵਨ੍ਮੁਕ੍ਤਂ ਪਰਮਂ ਹਰ੍षਮਾਯਯੌ
"ਮੈਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਰਾਣੀ ਸੁਰਤਿ-ਚੰਦ੍ਰਿਕਾ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਜਾ ਰਹੀ ਹਾਂ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਤਨ-ਦੰਡ ਵਾਲੀ ਰਖਵਾਲੀ, ਕੋਕਲ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਂਗ, ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰੀ।
ਦ੍ਵਾਰਨਿਯੁਕ੍ਤੋਵਾਚ- ਕਿਂ ਨਾਮ ਵਹਸੇ ਵृਦ੍ਧੇ ਕਃ ਪਤਿਸ੍ਤਾਵਕਃ ਪੁਨਃ । ਆਗਤਾਸਿ ਕਥਂ ਕਿਂ ਤੇ ਕਾਰ੍ਯ੍ਯਂ ਰਾਜ੍ਞ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਦਰ੍ਸ਼ਨੇ । ਕਸ੍ਮਾਤ੍ਕਿਂ ਬ੍ਰੂਹਿ ਵਿਪ੍ਰੇ ਤ੍ਵਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਂ ਕੌਤੁਹਲਂ ਹਿ ਮੇ
ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਾਲੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਮਹਿਲਾ, ਤੇਰਾ ਨਾਮ ਕੀ ਹੈ? ਤੇਰਾ ਪਤੀ ਕੌਣ ਹੈ? ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਆਈ? ਤੇਰਾ ਕੰਮ ਕੀ ਹੈ, ਤੇ ਰਾਣੀ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਿਉਂ ਹੈ? ਦੱਸ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮੈਂ ਸੁਣਨ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਹਾਂ।"
ਵृਦ੍ਧੋਵਾਚ- ਸ਼ृਣੁ ਪੋष੍ਯੇ ਮਹਾਰਾਜ ਪਤ੍ਨ੍ਯਾ ਦਂਡਕਰੇ ਯਦਾ । ਸ਼੍ਰੋਤੁਂ ਕੌਤੂਹਲਂ ਤੇऽਸ੍ਤਿ ਮਦਾਗਮਨਕਾਰਣਮ੍
ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਮਹਿਲਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਸੁਣੋ, ਪਾਲਣ ਵਾਲੇ, ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਦੰਡਕਰਾ ਨੇ ਕੀ ਕੀਤਾ। ਜਦੋਂ ਤੈਨੂੰ ਜਾਣਨ ਦੀ ਉਤਸੁਕਤਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਆਉਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸਾਂਗੀ।"
ਪ੍ਰਸਿਦ੍ਧਾ ਕਮਲਾ ਨਾਮ੍ਨਾ ਚਾਹਂ ਪ੍ਰਾਣੇਸ਼੍ਵਰੋ ਮਮ । ਭੁਵਨੇਸ਼ ਇਤਿ ਖ੍ਯਾਤੋ ਨਾਮ੍ਨਾ ਦ੍ਵਾਰਵਤੀਪੁਰੀ
"ਮੈਂ ਕਮਲਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਾਂ, ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਭੂਵਨੇਸ਼ਾ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦੁਆਰਵਤੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"
ਤਸ੍ਯਾਂ ਵੈ ਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ ਪੋष੍ਯੇ ਮਮ ਪ੍ਰਾਣੇਸ਼੍ਵਰਸ੍ਤਤਃ । ਆਗਤਾਹਂ ਰਤ੍ਨਵੇਤ੍ਰਕਰੇ ਸ਼ृਣੁ ਸਕੌਤੁਕਮ੍
"ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਪਾਲਣ ਵਾਲੇ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਰਤਨ-ਵੈਤਰ ਲੈ ਕੇ ਆਈ ਹਾਂ। ਉਤਸੁਕਤਾ ਨਾਲ ਸੁਣ।"
ਮਮਾਗਮਨਕਾਰ੍ਯਂ ਹਿ ਵਚ੍ਮੀਦਾਨੀਂ ਤਵਾਗ੍ਰਤਃ । ਪੁਰਾਸੀਦ੍ਵੈਸ਼੍ਯਕੁਲਜਾ ਰਾਜ੍ਞੀ ਤਵ ਚ ਦੁਃਖਿਨੀ
"ਹੁਣ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਮੈਂ ਆਉਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸਾਂ। ਪਹਿਲਾਂ, ਰਾਣੀ ਜੋ ਵਪਾਰੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ ਸੀ, ਦੁਖੀ ਰਹੀ।"
ਏਕਸ੍ਮਿਨ੍ਦਿਵਸੇ ਪੋष੍ਯੇ ਪਤਿਨਾ ਕਲਹਃ ਕृਤਃ । ਤਯਾ ਨਾਰ੍ਯਾ ਚ ਦੁਃਖਿਨ੍ਯਾ ਤਤੋ ਵੈ ਭਰ੍ਤृਪੀਡਿਤਾ
"ਇੱਕ ਦਿਨ ਪੋਸ਼ਿਆ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ ਨਾਲ ਝਗੜਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਮਹਿਲਾ, ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਪਤੀ ਵੱਲੋਂ ਪੀੜਤ ਹੋਈ।"