ਗੁਰੁਲੋਪਕृਤਂ ਪਾਪਂ ਕਥਂ ਤੇ ਸਮਜਾਯਤ । ਏਤਦਾਖ੍ਯਾਹਿ ਮੇ ਤਾਤ ਯਥਾ ਜਾਨਾਮਿ ਤਤ੍ਵਤਃ
ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਉਣ-ਸੇਵਾ ਤੋਂ ਪਾਪ ਤੇਰੇ ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਆ ਗਿਆ? ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ, ਪਿਆਰੇ, ਤਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਸੱਚ ਜਾਣ ਸਕਾਂ।
ਮੁਕੁਂਦ ਉਵਾਚ- ਜਨ੍ਮੋਪਵੀਤਕਨ੍ਯਾਨਾਂ ਧਾਤਾਰੋ ਨਿਗਮਸ੍ਯ ਚ । ਯਜ੍ਞੋਪਵੀਤਦਾਤੁਸ਼੍ਚ ਨਾਜ੍ਞਾਭਂਗਃ ਕृਤੋ ਮਯਾ
ਮੁਕੁੰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਜਨਮ-ਉਪਵੀਤ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰਾਂ, ਵੇਦ ਅਤੇ ਉਪਵੀਤ ਦੇ ਦਾਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਟੋੜੀ।
ਸ਼੍ਵਸ਼੍ਰੁਸ਼੍ਵਸ਼ੁਰਯੋਃ ਸੇਵਾ ਭृਤ੍ਯੇਨੇਵ ਕृਤਾ ਮਯਾ । ਤਵਾਪਿ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਦਾਤੁਸ਼੍ਚ ਨਾਜ੍ਞਾਭਂਗਃ ਕृਤੋ ਮਯਾ
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਸੱਸ-ਸਸੁਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨੌਕਰ ਵਾਂਗ ਕੀਤੀ; ਤੇਰੀ, ਸ਼ਾਸਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਆਗਿਆ ਵੀ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਟੋੜੀ।
ਪੁਰੋਧਾ ਯਃ ਕੁਲਾਚਾਰ੍ਯੋ ਵੇਦਵੇਦਾਂਤਪਾਰਗਃ। ਤਸ੍ਯਾਪਰਾਦ੍ਧਂ ਕੇਚਿਨ੍ਮੇ ਤਤ੍ਰ ਤ੍ਵਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਜੋ ਪੁਰੋਹਿਤ, ਕੁਲ-ਅਚਾਰਯ, ਵੇਦ ਤੇ ਵੇਦਾਂਤ ਦਾ ਗਿਆਨੀ ਹੈ, ਉਸ ਨਾਲ ਕੁਝ ਉਣ-ਸੇਵਾ ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਹੋਈ; ਤੂੰ ਇਹ ਸੁਣਨ ਯੋਗ ਹੈ।
ਯਦ੍ਯਸ੍ਮਾਕਂ ਕੁਲੇ ਪੁਤ੍ਰੋ ਜਾਯਤੇ ਧਰ੍ਮਕੋਵਿਦ । ਤਦਾ ਪੁਰੋਧਸੇ ਧੇਨੁਮੇਕਾਂ ਵਾ ਤਸ੍ਯ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍
ਜੇ ਸਾਡੀ ਕੁਲ ਵਿਚ ਧਰਮ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ, ਤਾਂ ਪੁਰੋਹਿਤ ਨੂੰ ਇਕ ਗਾਂ ਜਾਂ ਉਸ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਦੱਖਣਾ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਸਂਚ੍ਛਿਦ੍ਯਤੇ ਨਾਲਮਿਤਿ ਵਂਸ਼ਸ੍ਯ ਨਃ ਸ੍ਥਿਤਿਃ । ਪੁਰਾ ਮਮੈਵ ਪੁਤ੍ਰੇ ਤੁ ਜਾਤਮਾਤ੍ਰੇ ਸ਼ੁਭੇऽਹਨਿ
ਇਹ ਦਿੰਦੇ ਹੀ ਕੁਲ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਪਰ ਪਹਿਲਾਂ, ਜਦ ਮੇਰਾ ਆਪਣਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ੁਭ ਦਿਨ ਜਨਮਿਆ—
ਕੁਲਕ੍ਰਿਯਾ ਮਯਾ ਤਾਤ ਨ ਕृਤਾ ਮੂਢਬੁਦ੍ਧਿਨਾ । ਤਸ੍ਯਾਸ਼੍ਚਾਕਰਣੇਨੈਵ ਗੁਰੁਲੋਪਕਰੋऽਭਵਮ੍
ਪਿਤਾ ਜੀ, ਮੈਂ ਮੂਰਖਤਾ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੀ ਰੀਤ ਨਹੀਂ ਨਿਭਾਈ; ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਣ ਤੋਂ ਰਹਿ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ।
ਨਿਵੇਦਿਤਮਿਦਂ ਸਰ੍ਵਂ ਗੁਰੁਲੋਪਾਦ੍ਯਥਾ ਮਮ । ਪਾਪਮਾਸੀਦਨੁਜ੍ਞਾ ਮੇ ਦੇਹਿ ਯਾਮਿ ਸੁਰਾਲਯਮ੍
ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਾਰਾ ਹਾਲ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਰੀਤ ਨਿਭਾਉਣ ਤੋਂ ਰਹਿ ਜਾਣ ਕਰਕੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪਾਪ ਆ ਗਿਆ; ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿਓ, ਮੈਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਘਰ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ।
ਵੇਦਾਯਨ ਉਵਾਚ- ਇਂਦ੍ਰਪ੍ਰਸ੍ਥਾਂਤਰਾਵਰ੍ਤਿਨ੍ਯੇषਾ ਯਾ ਕੋਸ਼ਲਾ ਸ਼ੁਭਾ । ਸ੍ਮृਤਿਰਸ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਪੂਰ੍ਵਜਨ੍ਮਨਃ
ਵੇਦਾਯਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇੰਦਰਪ੍ਰਸਥ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕੋਸ਼ਲਾ ਵਜੂਦ ਵਿੱਚ ਹੈ; ਇਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੀ ਯਾਦ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕੇਨ ਪੁਣ੍ਯੇਨ ਤੀਰ੍ਥੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਨਸ੍ਥੀਨਿ ਪਤਿਤਾਨਿ ਤੇ । ਮੁਕੁਂਦਾਖ੍ਯਾਹਿ ਚੈਤਸ੍ਯ ਸ੍ਮृਤਿਰਸ੍ਤਿ ਤਵਾਨਘ
ਕਿਹੜੇ ਪੁੰਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਤੇਰੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਤੇ ਆ ਪਈਆਂ? ਮੁਕੁੰਦ, ਦੱਸ ਕਿ ਕੀ ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਯਾਦ ਹੈ?
ਮੁਕਂਦ ਉਵਾਚ- ਏਕਸ੍ਤੁ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਃ ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍ਸਾਯਂ ਮਦ੍ਗृਹਮਾਗਤਃ । ਤਸ੍ਮੈ ਸ੍ਥਾਨਂ ਮਯਾ ਦਤ੍ਤਂ ਭੋਜਨਂ ਚ ਯਥਾਵਿਧਿ
ਮੁਕੁੰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਾਂਝ ਵੇਲੇ ਮੇਰੇ ਘਰ ਆਇਆ; ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਥਾਂ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਖਾਣਾ ਪਕਾ ਕੇ ਦਿੱਤਾ।
ਸੋऽਪਿ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਯਥਾਕਾਮਂ ਸੁष੍ਵਾਪ ਸ਼ਯਨੇ ਸ਼ੁਭੇ । ਨਿਸ਼ੀਥੇ ਤਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਾਂਗੇ ਜ੍ਵਰੋऽਭੂਦਤਿ ਦਾਰੁਣਃ
ਉਹ ਮਨ ਚਾਹਾ ਖਾਣਾ ਖਾ ਕੇ ਸੋਹਣੇ ਵਿਛੋਣੇ 'ਤੇ ਸੁੱਤ ਗਿਆ; ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਬੁਖਾਰ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।
ਤੇਨ ਪੀਡਿਤਸਰ੍ਵਾਂਗੋ ਨਿਦ੍ਰਾਂ ਲੇਭੇ ਨ ਸ ਦ੍ਵਿਜਃ । ਪ੍ਰਭਾਤ ਏਵ ਤਤ੍ਯਾਜ ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ਮृਤ੍ਯਾਵੁਪਸ੍ਥਿਤੇ
ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਰੀਰ ਦੇ ਦਰਦ ਕਰਕੇ ਨੀਂਦ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਿਆ; ਸਵੇਰੇ, ਮੌਤ ਆਉਣ 'ਤੇ, ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਾਣ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ।
ਤਸ੍ਯ ਦਾਹਾਦਿ ਕਰ੍ਮਾਣਿ ਵਿਹਿਤਾਨਿ ਮਯਾ ਗੁਰੋ । ਤਦਸ੍ਥੀਨਿ ਚ ਗਂਗਾਯਾਂ ਪਾਤਿਤਾਨਿ ਵਿਧਾਨਤਃ
ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਚਿਤਾ ਦੀ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਕੀਤੇ, ਗੁਰੂ ਜੀ; ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਵੀ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਪਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸੁੱਟੀਆਂ।
ਤੇਨ ਪੁਣ੍ਯੇਨ ਮੇਸ੍ਥੀਨਿ ਪਤਿਤਾਨਿ ਸ਼ਿਵਪ੍ਰਦੇ । ਤੀਰ੍ਥੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਕੋਸ਼ਲੇ ਨਾਮ੍ਨਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦੇਵਵਿਨਿਰ੍ਮਿਤੇ
ਉਸ ਪੁੰਨ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਮੇਰੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਕੋਸ਼ਲਾ ਥਾਂ 'ਤੇ ਆ ਪਈਆਂ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਦੇਵ ਨੇ ਬਣਾਈ ਤੇ ਸ਼ੁਭਤਾ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ- ਸ੍ਵਚਰਿਤਮਿਤਿਰਾਜਨ੍ਸ ਦ੍ਵਿਜਃ ਪ੍ਰੋਚ੍ਯ ਸਦ੍ਯਃ ਸੁਰਸੁਭਗਸ਼ਰੀਰੋ ਦ੍ਯਾਂ ਯਯੌ ਯਾਨਗਤ੍ਯਾ । ਇਦਮਕਥਿਤ ਮਯਾ ਤਂ ਤਸ੍ਕਰਾਤ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਮृਤ੍ਯੁਂ ਵ੍ਯਲਭਤ ਦਿਵਮੇਤਤ੍ਤੀਰ੍ਥਰਾਜਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍
ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਐਸਾ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਦੇਵਾਂ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ ਸਰੀਰ ਲੈ ਕੇ, ਤੁਰੰਤ ਆਕਾਸ਼ੀ ਰਥ 'ਚ ਬੈਠ ਕੇ ਸਵਰਗ ਵੱਲ ਚਲਿਆ ਗਿਆ; ਮੈਂ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਚੋਰ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਮੌਤ ਮਿਲੀ, ਪਰ ਇਸ ਤੀਰਥ-ਰਾਜ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਸਵਰਗ ਪਾ ਲਿਆ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਪਾਦ੍ਮੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਪਂਚਪਂਚਾਸ਼ਤ੍ਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਮੁਤ੍ਤਰਖਂਡੇ ਕਾਲਿਂਦੀਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਮੁਕੁਂਦੋਪਾਖ੍ਯਾਨੇ ਦਸ਼ਾਧਿਕਦ੍ਵਿਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਪਦਮਾ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰਖੰਡ ਵਿੱਚ ਕਾਲਿੰਦੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਤੇ ਮੁਕੁੰਦ ਦੀ ਕਥਾ ਵਾਲਾ ਦੋ ਸੌ ਦਸਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੰਜਵਾਂ-ਪੰਜਵਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ- ਸ਼ਿਵੇ ਤਵਪੁਰਃ ਸਰ੍ਵਂ ਮੁਕਂਦਾਖ੍ਯਾਨਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਕਥਿਤਂ ਚਂਡਕਸ੍ਯਾਪਿ ਨਾਪਿਤਸ੍ਯ ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਮੇ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਸ਼ੁਭੇ, ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੈਂ ਮੁਕੁੰਦ ਦੀ ਉੱਤਮ ਕਥਾ ਸੁਣਾਈ; ਹੁਣ ਚੰਡਕ ਨਾਈ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣ।
ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਦਿਨੇ ਮੁਕੁਂਦਸ੍ਤੁ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਤੇਨ ਘਾਤਿਤਃ । ਚਂਡਕੇਨ ਤਦਾ ਰਾਜਂਸ੍ਤਦ੍ਵृਤ੍ਤਂ ਨਾਗਰੈਃ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਜਿਸ ਦਿਨ ਚੰਡਕ ਨੇ ਮੁਕੁੰਦ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਉਸ ਦਿਨ, ਰਾਜਾ ਜੀ, ਇਹ ਘਟਨਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੁਣੀ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੈਸ੍ਤਨ੍ਨृਪਸ੍ਯਾਗ੍ਰੇ ਨਿਵੇਦਿਤਮਿਤਿ ਸ੍ਫੁਟਮ੍ । ਨਾਗਰਾ ਊਚੁਃ । ਚਂਡਕੇਨ ਹਤੋ ਰਾਜਨ੍ਮੁਕੁਂਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋਤ੍ਤਮਃ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਸਾਫ-ਸਾਫ ਰਾਜੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖੀ; ਨਾਗਰ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਚੰਡਕ ਨੇ ਮੁਕੁੰਦ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਰਾਜਾ ਜੀ।
ਨੀਤਂ ਚ ਤਦ੍ਧਨਂ ਭੂਰਿ ਯਦ੍ਯੁਕ੍ਤਂ ਤਦ੍ਵਿਧੀਯਤਾਮ੍ । ਤ੍ਵਮਸ੍ਮਾਕਂ ਪ੍ਰਜਾਨਾਂ ਹਿ ਰਕ੍ਸ਼ਕਃ ਸ਼ਾਸਕੋऽਸਤਾਮ੍
ਉਹ ਨੇ ਬਹੁਤ ਧਨ ਵੀ ਲੈ ਗਿਆ; ਜੇ ਠੀਕ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਵਾਪਸ ਕਰਵਾਓ। ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੀ ਪ੍ਰਜਾ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ ਹੋ ਅਤੇ ਬੁਰਿਆਂ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰਦੇ ਹੋ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ- ਇਤ੍ਯਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਸ ਭੂਪਾਲੋ ਮਂਤ੍ਰਿਣਂ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਵਰ੍ਤਿਨਮ੍ । ਉਵਾਚ ਕੋਪਰਕ੍ਤਾਕ੍ਸ਼ਃ ਕਿਮੇਭਿਃ ਕਥ੍ਯਤੇ ਸ਼ृਣੁ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਉਹ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨੇੜੇ ਖੜੇ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: ਇਹ ਲੋਕ ਕੀ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹਨ? ਸੁਣ।
ਸ਼ੀਘ੍ਰਮਾਨਯਤਂ ਪਾਪਂ ਨੋਚੇਤ੍ਤ੍ਵਾਂ ਘਾਤਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ । ਉਤ੍ਤਿष੍ਠੋਤ੍ਤਿष੍ਠ ਪਾਪਿष੍ਠ ਸਾਧੂਨਾਂ ਸ਼ਂ ਵਿਧੀਯਤਾਮ੍
ਜਲਦੀ ਉਸ ਪਾਪੀ ਨੂੰ ਲਿਆਓ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਉਠ, ਉਠ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪਾਪੀ, ਚੰਗਿਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪੀਡ੍ਯਂਤੇ ਵਿषਯੇ ਯਸ੍ਯ ਪ੍ਰਜਾ ਦਸ੍ਯੁਭਿਰੁਲ੍ਬਣੈਃ । ਸ ਨृਪੋ ਨਰਕਂ ਯਾਤਿ ਤੇਭ੍ਯਸ੍ਤਾਸ਼੍ਚੇਨ੍ਨ ਰਕ੍ਸ਼ਤਿ
ਜਿਸ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਭਿਆਨਕ ਚੋਰਾਂ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੇ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ- ਨਿਸ਼ਮ੍ਯੇਤਿ ਵਚੋ ਰਾਜ੍ਞਃ ਸਚਿਵਃ ਸ ਸ਼ਿਵੇ ਨृਪਃ । ਵੇਗੇਨ ਹਯਮਾਰੁਹ੍ਯ ਪਦਾਤਿਸ਼ਤਸਂਯੁਤਃ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ— ਰਾਜੇ ਦੇ ਹੁਕਮ ਸੁਣ ਕੇ, ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਘੋੜੇ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਪੈਦਲ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚਲ ਪਿਆ।
ਯਯੌ ਗृਹੇ ਮੁਕੁਂਦਸ੍ਯ ਤਸ੍ਯ ਬਂਧੂਨਪृਚ੍ਛਤ । ਮੁਕੁਂਦਃ ਕੇਨ ਨਿਹਤਃ ਸਤ੍ਯਂ ਬ੍ਰੂਤ ਮਮਾਗ੍ਰਤਃ
ਉਹ ਮੁਕੁੰਦ ਦੇ ਘਰ ਗਿਆ ਤੇ ਉਸਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ: 'ਮੁਕੁੰਦ ਨੂੰ ਕੌਣ ਮਾਰ ਗਿਆ? ਸੱਚ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਦੱਸੋ।'
ਤਂ ਪਾਪਂ ਨਿਹਨਿष੍ਯਾਮਿ ਸ਼ਾਸਨਾਦ੍ਭੂਪਤੇਰਹਮ੍ । ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ- ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵੇਤਿ ਮਂਤ੍ਰਿਣੋ ਵਾਕ੍ਯਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੂਚੁਰ੍ਵਿਪ੍ਰਬਾਂਧਵਾਃ
ਮੈਂ ਉਸ ਪਾਪੀ ਨੂੰ ਰਾਜੇ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਸਜ਼ਾ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ— ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।
ਵਿਪ੍ਰਬਾਂਧਵਾ ਊਚੁਃ - ਚਂਡਕੇਨ ਹਤੋ ਮਂਤ੍ਰਿਨ੍ਮੁਕੁਂਦੋ ਨਾਪਿਤੇਨ ਹਿ । ਇਦਂ ਪਲਾਯਮਾਨਸ੍ਯ ਤਸ੍ਯੋष੍ਣੀषਂ ਪਪਾਤ ਵੈ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ— ਮੰਤਰੀ ਜੀ, ਮੁਕੁੰਦ ਨੂੰ ਚੰਡਕ ਨਾਈ ਨੇ ਮਾਰਿਆ। ਜਦ ਉਹ ਭੱਜ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਪੱਗ ਡਿੱਗ ਗਈ।
ਦृष੍ਟਃ ਸ੍ਵਚਕ੍ਸ਼ੁषਾ ਵਧ੍ਵਾ ਮੁਕੁਂਦਸ੍ਯੈਵ ਸੋਘਕृਤ੍ । ਕਿਂ ਕੁਰ੍ਮਸ੍ਤੇਨ ਪਾਪੇਨ ਮਜ੍ਜਿਤਾਃ ਸ਼ੋਕਸਾਗਰੇ
ਮੁਕੁੰਦ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਪ ਕਰਦੇ ਵੇਖਿਆ। ਅਸੀਂ ਉਸ ਪਾਪੀ ਨਾਲ ਕੀ ਕਰੀਏ, ਜੋ ਦੁੱਖ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ?
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ - ਇਤ੍ਯਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਵਚਸ੍ਤੇषਾਂ ਬਂਧੂਨਾਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਯ ਹਿ । ਸ ਮਂਤ੍ਰੀ ਤਸ੍ਯ ਪਾਪਸ੍ਯ ਨਾਪਿਤਸ੍ਯ ਗृਹਂ ਯਯੌ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ— ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਮੰਤਰੀ ਉਸ ਪਾਪੀ ਨਾਈ ਦੇ ਘਰ ਚਲਿਆ ਗਿਆ।