ਪਤਿਤੇष੍ਵਸ੍ਥਿਖਂਡੇषੁ ਤੀਰ੍ਥੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਨੁਤਮੋਤ੍ਤਮੇ । ਗੁਰੁਲੋਪੋਦ੍ਭਵਂ ਪਾਪਂ ਸਦ੍ਯੋ ਨष੍ਟਂ ਮਮਾਭਵਤ
ਇਸ ਉੱਤਮ ਤੀਰਥ ਤੇ ਜਦ ਮੈਂ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿਚ ਡਿੱਗਿਆ, ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਉਣ-ਸੇਵਾ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਪਾਪ ਤੁਰੰਤ ਮਿਟ ਗਿਆ।
ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਲਬ੍ਧਾ ਚ ਸ੍ਵਰ੍ਗਤਿਰ੍ਮਯਾ । ਸੁਖਂ ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ਨਿਵਤ੍ਸ੍ਯਾਮਿ ਯਾਵਦਿਂਦ੍ਰਾਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼
ਇਸ ਤੀਰਥ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਸਵਰਗ ਮਿਲ ਗਿਆ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਚੌਦਾਂ ਇੰਦ੍ਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਤੱਕ ਸਵਰਗ ਵਿਚ ਸੁਖ ਨਾਲ ਰਹਾਂਗਾ।
ਯਮਸ੍ਯ ਨਗਰੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਜਾ ਨਿਵਸਂਤਿ ਵੈ । ਪਾਪਿਨਾਂ ਭਯਦਾਯਿਨ੍ਯੋ ਧਰ੍ਮਿਣਾਂ ਤਾ ਮਨੋਹਰਾਃ
ਯਮ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀਆਂ ਜਨਤਾਵਾਂ ਪਾਪੀਆਂ ਲਈ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਧਰਮ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਉਹ ਮਨਮੋਹਣੀਆਂ ਹਨ।
ਸਿਂਹਾਸ੍ਯਾ ਗਜਕੋਲਾਸ੍ਯਾ ਮਹਾਦਂष੍ਟ੍ਰੋਨ੍ਨਤੋਦਰੀਃ । ਬਿਡਾਲਾਸ੍ਯਾਃ ਪਿਂਗਕੇਸ਼੍ਯੋ ਭਾਮਿਨ੍ਯੋ ਦੀਰ੍ਘਪਤ੍ਕਰਾਃ
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਿੰਘਾਂ, ਹਾਥੀਆਂ, ਸੂਰਾਂ, ਬਿੱਲੀਆਂ ਵਰਗੇ ਚਿਹਰੇ ਹਨ, ਵੱਡੀਆਂ ਦੰਦਾਂ, ਉਭਰੀਆਂ ਪੇਟਾਂ, ਪੀਲੇ ਵਾਲ, ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਲੰਬੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਹਨ।
ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਨਿਃਪਾਪੋਹਂ ਯਦਾਭਵਮ੍ । ਤਦਾ ਮਯਾ ਪ੍ਰਜਾ ਦृष੍ਟਾ ਦਿਵ੍ਯਰੂਪਾ ਯਮਾਲਯੇ
ਇਸ ਤੀਰਥ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਜਦ ਮੈਂ ਪਾਪ ਰਹਿਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਯਮ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦਿਵ੍ਯ ਰੂਪਾਂ ਵਿਚ ਵੇਖਿਆ।
ਸਰ੍ਵਾਸ੍ਤਾਃ ਸਤ੍ਯਵਾਦਿਨ੍ਯੋ ਵਿਨਯਾਚਾਰਸਂਚਿਤਾਃ । ਦਿਵ੍ਯਾਭਰਣਧਾਰਿਣ੍ਯੋ ਦਿਵ੍ਯਾਂਬਰਵਿਭੂषਿਤਾਃ
ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀਆਂ, ਨਿਮਰਤਾ ਤੇ ਚੰਗੇ ਚਲਣ ਵਾਲੀਆਂ, ਦਿਵ੍ਯ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਤੇ ਅਸਮਾਨੀ ਵਸਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਹਨ।
ਇਤ੍ਯੇਤਤ੍ਕਥਿਤਂ ਤਾਤ ਯਤ੍ਪृष੍ਟੋऽਹਂ ਤ੍ਵਯਾਨਘ । ਅਨੁਜਾਨੀਹਿ ਮਾਂ ਗਂਤੁਮਮਰੇਸ਼ਪੁਰੀਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਪਿਆਰੇ, ਜੋ ਤੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਮੈਂ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ; ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਅਮਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਦੀ ਥਾਂ ਵੱਲ ਜਾਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ- ਇਤ੍ਯਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਸ ਸਨ੍ਯਾਸੀ ਸ੍ਵਸ਼ਿष੍ਯੋਕ੍ਤਂ ਵਚਸ੍ਤਦਾ । ਭੂਯਃ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਮੁਕੁਂਦਂ ਤਂ ਦ੍ਵਿਜਂ ਨृਪ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਸੰਨਿਆਸੀ ਆਪਣੇ ਚੇਲੇ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣੀ, ਤੇ ਫਿਰ ਧਰਮਵਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਦੁਜਾ ਮੁਕੁੰਦ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਰਾਜਾ।
ਵੇਦਾਯਨ ਉਵਾਚ- ਬਾਲ੍ਯਾਵਧਿ ਗੁਰੁਸ੍ਨੇਹਂ ਮਤ੍ਤੋऽਧੀਤਂ ਤ੍ਵਯਾਖਿਲਮ੍ । ਸ਼ਬ੍ਦਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਸਮੇਤਸ਼੍ਚ ਵੇਦਸ੍ਤੁ ਸਪਦਕ੍ਰਮਃ
ਵੇਦਾਯਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਵਿਦਿਆ ਸਿੱਖੀਆਂ, ਸ਼ਬਦ-ਵਿਗਿਆਨ ਤੇ ਪੂਰਾ ਵੇਦ ਵੀ ਸਿੱਖਿਆ।
ਵਿਹਿਤਾ ਮਮ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਾ ਭਾਵੇਨ ਭਵਤੋਤ੍ਤਮਾ । ਤ੍ਵਯਿ ਸਂਤਿ ਸਤਾਂ ਸਾਧੋ ਗੁਣਾਃ ਸ਼ਮਦਮਾਦਯਃ
ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਸੇਵਾ ਭਾਵ ਨਾਲ ਕੀਤੀ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ; ਤੇਰੇ ਵਿਚ ਚੰਗਿਆਂ ਦੇ ਗੁਣ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਤੇ ਸੰਜਮ ਆਦਿ ਹਨ।
ਗੁਰੁਲੋਪਕृਤਂ ਪਾਪਂ ਕਥਂ ਤੇ ਸਮਜਾਯਤ । ਏਤਦਾਖ੍ਯਾਹਿ ਮੇ ਤਾਤ ਯਥਾ ਜਾਨਾਮਿ ਤਤ੍ਵਤਃ
ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਉਣ-ਸੇਵਾ ਤੋਂ ਪਾਪ ਤੇਰੇ ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਆ ਗਿਆ? ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ, ਪਿਆਰੇ, ਤਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਸੱਚ ਜਾਣ ਸਕਾਂ।
ਮੁਕੁਂਦ ਉਵਾਚ- ਜਨ੍ਮੋਪਵੀਤਕਨ੍ਯਾਨਾਂ ਧਾਤਾਰੋ ਨਿਗਮਸ੍ਯ ਚ । ਯਜ੍ਞੋਪਵੀਤਦਾਤੁਸ਼੍ਚ ਨਾਜ੍ਞਾਭਂਗਃ ਕृਤੋ ਮਯਾ
ਮੁਕੁੰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਜਨਮ-ਉਪਵੀਤ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰਾਂ, ਵੇਦ ਅਤੇ ਉਪਵੀਤ ਦੇ ਦਾਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਟੋੜੀ।
ਸ਼੍ਵਸ਼੍ਰੁਸ਼੍ਵਸ਼ੁਰਯੋਃ ਸੇਵਾ ਭृਤ੍ਯੇਨੇਵ ਕृਤਾ ਮਯਾ । ਤਵਾਪਿ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਦਾਤੁਸ਼੍ਚ ਨਾਜ੍ਞਾਭਂਗਃ ਕृਤੋ ਮਯਾ
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਸੱਸ-ਸਸੁਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨੌਕਰ ਵਾਂਗ ਕੀਤੀ; ਤੇਰੀ, ਸ਼ਾਸਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਆਗਿਆ ਵੀ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਟੋੜੀ।
ਪੁਰੋਧਾ ਯਃ ਕੁਲਾਚਾਰ੍ਯੋ ਵੇਦਵੇਦਾਂਤਪਾਰਗਃ। ਤਸ੍ਯਾਪਰਾਦ੍ਧਂ ਕੇਚਿਨ੍ਮੇ ਤਤ੍ਰ ਤ੍ਵਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਜੋ ਪੁਰੋਹਿਤ, ਕੁਲ-ਅਚਾਰਯ, ਵੇਦ ਤੇ ਵੇਦਾਂਤ ਦਾ ਗਿਆਨੀ ਹੈ, ਉਸ ਨਾਲ ਕੁਝ ਉਣ-ਸੇਵਾ ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਹੋਈ; ਤੂੰ ਇਹ ਸੁਣਨ ਯੋਗ ਹੈ।
ਯਦ੍ਯਸ੍ਮਾਕਂ ਕੁਲੇ ਪੁਤ੍ਰੋ ਜਾਯਤੇ ਧਰ੍ਮਕੋਵਿਦ । ਤਦਾ ਪੁਰੋਧਸੇ ਧੇਨੁਮੇਕਾਂ ਵਾ ਤਸ੍ਯ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍
ਜੇ ਸਾਡੀ ਕੁਲ ਵਿਚ ਧਰਮ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ, ਤਾਂ ਪੁਰੋਹਿਤ ਨੂੰ ਇਕ ਗਾਂ ਜਾਂ ਉਸ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਦੱਖਣਾ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਸਂਚ੍ਛਿਦ੍ਯਤੇ ਨਾਲਮਿਤਿ ਵਂਸ਼ਸ੍ਯ ਨਃ ਸ੍ਥਿਤਿਃ । ਪੁਰਾ ਮਮੈਵ ਪੁਤ੍ਰੇ ਤੁ ਜਾਤਮਾਤ੍ਰੇ ਸ਼ੁਭੇऽਹਨਿ
ਇਹ ਦਿੰਦੇ ਹੀ ਕੁਲ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਪਰ ਪਹਿਲਾਂ, ਜਦ ਮੇਰਾ ਆਪਣਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ੁਭ ਦਿਨ ਜਨਮਿਆ—
ਕੁਲਕ੍ਰਿਯਾ ਮਯਾ ਤਾਤ ਨ ਕृਤਾ ਮੂਢਬੁਦ੍ਧਿਨਾ । ਤਸ੍ਯਾਸ਼੍ਚਾਕਰਣੇਨੈਵ ਗੁਰੁਲੋਪਕਰੋऽਭਵਮ੍
ਪਿਤਾ ਜੀ, ਮੈਂ ਮੂਰਖਤਾ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੀ ਰੀਤ ਨਹੀਂ ਨਿਭਾਈ; ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਣ ਤੋਂ ਰਹਿ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ।
ਨਿਵੇਦਿਤਮਿਦਂ ਸਰ੍ਵਂ ਗੁਰੁਲੋਪਾਦ੍ਯਥਾ ਮਮ । ਪਾਪਮਾਸੀਦਨੁਜ੍ਞਾ ਮੇ ਦੇਹਿ ਯਾਮਿ ਸੁਰਾਲਯਮ੍
ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਾਰਾ ਹਾਲ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਰੀਤ ਨਿਭਾਉਣ ਤੋਂ ਰਹਿ ਜਾਣ ਕਰਕੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪਾਪ ਆ ਗਿਆ; ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿਓ, ਮੈਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਘਰ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ।
ਵੇਦਾਯਨ ਉਵਾਚ- ਇਂਦ੍ਰਪ੍ਰਸ੍ਥਾਂਤਰਾਵਰ੍ਤਿਨ੍ਯੇषਾ ਯਾ ਕੋਸ਼ਲਾ ਸ਼ੁਭਾ । ਸ੍ਮृਤਿਰਸ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਪੂਰ੍ਵਜਨ੍ਮਨਃ
ਵੇਦਾਯਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇੰਦਰਪ੍ਰਸਥ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕੋਸ਼ਲਾ ਵਜੂਦ ਵਿੱਚ ਹੈ; ਇਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੀ ਯਾਦ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕੇਨ ਪੁਣ੍ਯੇਨ ਤੀਰ੍ਥੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਨਸ੍ਥੀਨਿ ਪਤਿਤਾਨਿ ਤੇ । ਮੁਕੁਂਦਾਖ੍ਯਾਹਿ ਚੈਤਸ੍ਯ ਸ੍ਮृਤਿਰਸ੍ਤਿ ਤਵਾਨਘ
ਕਿਹੜੇ ਪੁੰਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਤੇਰੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਤੇ ਆ ਪਈਆਂ? ਮੁਕੁੰਦ, ਦੱਸ ਕਿ ਕੀ ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਯਾਦ ਹੈ?
ਮੁਕਂਦ ਉਵਾਚ- ਏਕਸ੍ਤੁ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਃ ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍ਸਾਯਂ ਮਦ੍ਗृਹਮਾਗਤਃ । ਤਸ੍ਮੈ ਸ੍ਥਾਨਂ ਮਯਾ ਦਤ੍ਤਂ ਭੋਜਨਂ ਚ ਯਥਾਵਿਧਿ
ਮੁਕੁੰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਾਂਝ ਵੇਲੇ ਮੇਰੇ ਘਰ ਆਇਆ; ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਥਾਂ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਖਾਣਾ ਪਕਾ ਕੇ ਦਿੱਤਾ।
ਸੋऽਪਿ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਯਥਾਕਾਮਂ ਸੁष੍ਵਾਪ ਸ਼ਯਨੇ ਸ਼ੁਭੇ । ਨਿਸ਼ੀਥੇ ਤਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਾਂਗੇ ਜ੍ਵਰੋऽਭੂਦਤਿ ਦਾਰੁਣਃ
ਉਹ ਮਨ ਚਾਹਾ ਖਾਣਾ ਖਾ ਕੇ ਸੋਹਣੇ ਵਿਛੋਣੇ 'ਤੇ ਸੁੱਤ ਗਿਆ; ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਬੁਖਾਰ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।
ਤੇਨ ਪੀਡਿਤਸਰ੍ਵਾਂਗੋ ਨਿਦ੍ਰਾਂ ਲੇਭੇ ਨ ਸ ਦ੍ਵਿਜਃ । ਪ੍ਰਭਾਤ ਏਵ ਤਤ੍ਯਾਜ ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ਮृਤ੍ਯਾਵੁਪਸ੍ਥਿਤੇ
ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਰੀਰ ਦੇ ਦਰਦ ਕਰਕੇ ਨੀਂਦ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਿਆ; ਸਵੇਰੇ, ਮੌਤ ਆਉਣ 'ਤੇ, ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਾਣ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ।
ਤਸ੍ਯ ਦਾਹਾਦਿ ਕਰ੍ਮਾਣਿ ਵਿਹਿਤਾਨਿ ਮਯਾ ਗੁਰੋ । ਤਦਸ੍ਥੀਨਿ ਚ ਗਂਗਾਯਾਂ ਪਾਤਿਤਾਨਿ ਵਿਧਾਨਤਃ
ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਚਿਤਾ ਦੀ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਕੀਤੇ, ਗੁਰੂ ਜੀ; ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਵੀ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਪਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸੁੱਟੀਆਂ।
ਤੇਨ ਪੁਣ੍ਯੇਨ ਮੇਸ੍ਥੀਨਿ ਪਤਿਤਾਨਿ ਸ਼ਿਵਪ੍ਰਦੇ । ਤੀਰ੍ਥੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਕੋਸ਼ਲੇ ਨਾਮ੍ਨਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦੇਵਵਿਨਿਰ੍ਮਿਤੇ
ਉਸ ਪੁੰਨ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਮੇਰੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਕੋਸ਼ਲਾ ਥਾਂ 'ਤੇ ਆ ਪਈਆਂ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਦੇਵ ਨੇ ਬਣਾਈ ਤੇ ਸ਼ੁਭਤਾ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ- ਸ੍ਵਚਰਿਤਮਿਤਿਰਾਜਨ੍ਸ ਦ੍ਵਿਜਃ ਪ੍ਰੋਚ੍ਯ ਸਦ੍ਯਃ ਸੁਰਸੁਭਗਸ਼ਰੀਰੋ ਦ੍ਯਾਂ ਯਯੌ ਯਾਨਗਤ੍ਯਾ । ਇਦਮਕਥਿਤ ਮਯਾ ਤਂ ਤਸ੍ਕਰਾਤ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਮृਤ੍ਯੁਂ ਵ੍ਯਲਭਤ ਦਿਵਮੇਤਤ੍ਤੀਰ੍ਥਰਾਜਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍
ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਐਸਾ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਦੇਵਾਂ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ ਸਰੀਰ ਲੈ ਕੇ, ਤੁਰੰਤ ਆਕਾਸ਼ੀ ਰਥ 'ਚ ਬੈਠ ਕੇ ਸਵਰਗ ਵੱਲ ਚਲਿਆ ਗਿਆ; ਮੈਂ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਚੋਰ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਮੌਤ ਮਿਲੀ, ਪਰ ਇਸ ਤੀਰਥ-ਰਾਜ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਸਵਰਗ ਪਾ ਲਿਆ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਪਾਦ੍ਮੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਪਂਚਪਂਚਾਸ਼ਤ੍ਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਮੁਤ੍ਤਰਖਂਡੇ ਕਾਲਿਂਦੀਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਮੁਕੁਂਦੋਪਾਖ੍ਯਾਨੇ ਦਸ਼ਾਧਿਕਦ੍ਵਿਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਪਦਮਾ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰਖੰਡ ਵਿੱਚ ਕਾਲਿੰਦੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਤੇ ਮੁਕੁੰਦ ਦੀ ਕਥਾ ਵਾਲਾ ਦੋ ਸੌ ਦਸਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੰਜਵਾਂ-ਪੰਜਵਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ- ਸ਼ਿਵੇ ਤਵਪੁਰਃ ਸਰ੍ਵਂ ਮੁਕਂਦਾਖ੍ਯਾਨਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਕਥਿਤਂ ਚਂਡਕਸ੍ਯਾਪਿ ਨਾਪਿਤਸ੍ਯ ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਮੇ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਸ਼ੁਭੇ, ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੈਂ ਮੁਕੁੰਦ ਦੀ ਉੱਤਮ ਕਥਾ ਸੁਣਾਈ; ਹੁਣ ਚੰਡਕ ਨਾਈ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣ।
ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਦਿਨੇ ਮੁਕੁਂਦਸ੍ਤੁ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਤੇਨ ਘਾਤਿਤਃ । ਚਂਡਕੇਨ ਤਦਾ ਰਾਜਂਸ੍ਤਦ੍ਵृਤ੍ਤਂ ਨਾਗਰੈਃ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਜਿਸ ਦਿਨ ਚੰਡਕ ਨੇ ਮੁਕੁੰਦ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਉਸ ਦਿਨ, ਰਾਜਾ ਜੀ, ਇਹ ਘਟਨਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੁਣੀ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੈਸ੍ਤਨ੍ਨृਪਸ੍ਯਾਗ੍ਰੇ ਨਿਵੇਦਿਤਮਿਤਿ ਸ੍ਫੁਟਮ੍ । ਨਾਗਰਾ ਊਚੁਃ । ਚਂਡਕੇਨ ਹਤੋ ਰਾਜਨ੍ਮੁਕੁਂਦੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋਤ੍ਤਮਃ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਸਾਫ-ਸਾਫ ਰਾਜੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖੀ; ਨਾਗਰ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਚੰਡਕ ਨੇ ਮੁਕੁੰਦ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਰਾਜਾ ਜੀ।