ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਰਾਧਿਕਾਨਾਥਂ ਨਿष੍ਪਾਪਃ ਸੋऽਭਵਤ੍ਤਦਾ । ਨੇष੍ਯਾਮ੍ਯਥ ਨ ਨੇष੍ਯਾਮਿ ਅਨੇਨ ਕਿਂ ਭਵੇਨ੍ਮਮ
ਰਾਧਾ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਪਾਪ ਰਹਿਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਸੋਚਿਆ: 'ਇਹ ਲਵਾਂ ਜਾਂ ਨਾ ਲਵਾਂ? ਮੇਰੇ ਲਈ ਇਸ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ ਹੋਵੇਗਾ?'
ਸੇਵਾਂ ਕਰ੍ਤ੍ਤੁਮਸ਼ਕ੍ਤੋऽਹਂ ਯਤਸ਼੍ਚੌਰੋऽਸ੍ਮਿ ਸਰ੍ਵਦਾ । ਦ੍ਰਵ੍ਯੇਣ ਕਾਰ੍ਯਮਸ੍ਤੀਤਿ ਤਨ੍ਨੇਤੁਂ ਕृਤਵਾਨ੍ਮਨਃ
ਮੈਂ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਜੋਗਾ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਚੋਰ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹਾਂ; ਮੈਨੂੰ ਮਾਲ-ਧਨ ਨਾਲ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ—ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਮਨ ਵਿਚ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲੈਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
ਪਾਤਯਿਤ੍ਵਾਂਸ਼ੁਕਂ ਭੂਮੌ ਕੌਸ਼ੇਯਂ ਕਮਲਾਪਤੇਃ । ਬਬਂਧ ਵਸ੍ਤੁਜਾਤਂ ਚ ਪਾਣੌ ਕृਤ੍ਵਾ ਸਕਂਪਿਤਃ
ਕਮਲ-ਪਤੀ ਦਾ ਰੇਸ਼ਮੀ ਚੋਲਾ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਸੁੱਟ ਕੇ, ਉਹ ਵਸਤੂਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕਰ ਲਿਆ, ਉਸ ਦਾ ਹੱਥ ਕੰਬ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਵਿष੍ਣੋਰ੍ਮਾਯਾਪਤੇਸ਼੍ਚਾਥ ਤਾਨਿ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਜੈਮਿਨੇ । ਕृਤ੍ਵਾ ਸ਼ਬ੍ਦਂ ਸੁਘੋਰਂ ਚ ਪਤਿਤਾਨ੍ਯਥ ਤਾਨਿ ਵੈ
ਜੈਮਿਨੀ, ਫਿਰ, ਜਦ ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਮਾਇਆ ਦੇ ਮਾਲਕ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਇਹ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਡਰਾਉਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਈਆਂ।
ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਸੁਨਿਦ੍ਰਾਂ ਚ ਧਾਵਂਤ ਇਤਿ ਕਿਨ੍ਵਹੋ । ਆਗਤਾ ਬਹੁਸ਼ੋ ਲੋਕਾਸ਼੍ਚੋਰੋ ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਜਵੇਨ ਚ
ਉਹ ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਛੱਡ ਕੇ ਦੌੜ ਪਿਆ—ਇਸ ਦੀ ਕੀ ਵਜ੍ਹਾ ਸੀ? ਬਹੁਤ ਲੋਕ ਆ ਗਏ, ਤੇ ਚੋਰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦੌੜ ਕੇ ਦੌਲਤ ਲੈ ਗਿਆ।
ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਧਨਂ ਚ ਚੌਰੋऽਪਿ ਤ੍ਰਸ੍ਤਃ ਕਿਂਚਿਜ੍ਜਗਾਮ ਹ । ਦਂਸ਼ਿਤਃ ਕਾਲਸਰ੍ਪੇਣ ਮृਤੋऽਸੌ ਗਤਕਿਲ੍ਬਿषਃ
ਚੋਰ ਵੀ ਦੌਲਤ ਛੱਡ ਕੇ ਡਰ ਕੇ ਭੱਜ ਗਿਆ; ਕਾਲ ਦੇ ਸੱਪ ਨੇ ਕੱਟ ਲਿਆ, ਉਹ ਮਰ ਗਿਆ ਤੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਯਮਾਜ੍ਞਯਾ ਤਸ੍ਯ ਦੂਤਾਃ ਪਾਸ਼ਮੁਦ੍ਗਰਪਾਣਯਃ । ਆਗਤਾਸ੍ਤਂ ਸਮਾਨੇਤੁਂ ਦਂष੍ਟ੍ਰਿਣਸ਼੍ਚਰ੍ਮਵਾਸਸਃ
ਯਮ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਉਸ ਦੇ ਦੂਤ—ਹੱਥ ਵਿਚ ਫੰਨੀਆਂ ਤੇ ਗੱਡੀਆਂ ਲੈ ਕੇ, ਦੰਦ ਵਾਲੇ ਤੇ ਚਮੜੇ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ—ਉਹਨੂੰ ਲੈਣ ਆ ਗਏ।
ਬਬਂਧੁਸ਼੍ਚਰ੍ਮਪਾਸ਼ੇਨ ਨਿਨ੍ਯੁਰ੍ਦੁਰ੍ਗਮਵਰ੍ਤ੍ਮਨਾ । ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਂ ਸ਼ਮਨਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਃ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਸਚਿਵਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਉਹਨੂੰ ਚਮੜੇ ਦੇ ਫੰਨੇ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਔਖੀ ਰਾਹ ਤੇ ਲੈ ਗਏ। ਯਮ ਨੇ ਉਹਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ।
ਯਮ ਉਵਾਚ- ਅਨੇਨ ਕਿਂ ਕृਤਂ ਕਰ੍ਮ ਪਾਪਂ ਵਾ ਪੁਣ੍ਯਮੇਵ ਵਾ । ਸਮੂਲਂ ਵਦ ਹੇ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞ ਚਿਤ੍ਰਗੁਪ੍ਤ ਮਮਾਗ੍ਰਤਃ
ਯਮ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਇਸ ਨੇ ਕੀ ਕਰਤੂਤ ਕੀਤੀ, ਪਾਪ ਜਾਂ ਪੁੰਨ? ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਦੱਸੋ, ਹੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਚਿਤਰਗੁਪਤ, ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ।
ਚਿਤ੍ਰਗੁਪ੍ਤ ਉਵਾਚ- ਸृष੍ਟਾਨਿ ਯਾਨਿ ਪਾਪਾਨਿ ਵਿਧਾਤ੍ਰਾ ਪृਥਿਵੀਤਲੇ । ਕृਤਾਨ੍ਯਨੇਨ ਮੂਢੇਨ ਸਤ੍ਯਮੇਤਨ੍ਮਯੋਦਿਤਮ੍
ਚਿਤਰਗੁਪਤ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਜੋ ਪਾਪ ਧਰਤੀ ਤੇ ਰਚੇ ਗਏ ਹਨ, ਇਹ ਮੂਰਖ ਉਹ ਸਾਰੇ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ; ਇਹ ਮੈਂ ਸੱਚ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਕਿਂਤ੍ਵਾਕਰ੍ਣਯ ਲੋਕੇਸ਼ ਸੁਕृਤਂ ਚਾਸ੍ਯ ਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ । ਮਨ੍ਯੇऽਹਂ ਯਮੁਨਾਭ੍ਰਾਤਃ ਸਰ੍ਵਪਾਪਵਿਲੋਪਿ ਤਤ੍
ਪਰ ਸੁਣੋ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਇਸ ਦੇ ਵਲ ਪੁੰਨ ਵੀ ਹੈ; ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਭਰਾ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਰਾਜ ਉਵਾਚ- ਕਿਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇऽਮਾਤ੍ਯ ਵਦ ਸਾਰਂ ਮਮਾਂਤਿਕੇ । ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵੈਵਂ ਤਦ੍ਵਿਧਾਸ੍ਯਾਮਿ ਯਤ੍ਰ ਯੋਗ੍ਯੋ ਭਵੇਦਸੌ
ਧਰਮਰਾਜ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਇਸ ਦੇ ਵਲ ਕਿਹੜਾ ਪੁੰਨ ਹੈ, ਮੰਤਰੀ? ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਉਸ ਦੀ ਖਾਸ ਗੱਲ ਦੱਸੋ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਮੈਂ ਉਹਨੂੰ ਓਥੇ ਭੇਜਾਂਗਾ ਜਿਥੇ ਉਹ ਯੋਗ ਹੈ।
ਯਮਸ੍ਯ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸਭਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰਗੁਪ੍ਤਕਃ । ਕृਤ੍ਵਾ ਹਸ੍ਤਾਂਜਲਿਂ ਪ੍ਰਾਹ ਚਾਤ੍ਮਨਃ ਸ੍ਵਾਮਿਨੇ ਦ੍ਵਿਜ
ਯਮ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਚਿਤਰਗੁਪਤ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, ਹੇ ਦੁਜਾ।
ਚਿਤ੍ਰਗੁਪ੍ਤ ਉਵਾਚ- ਹਰਣਾਰ੍ਥਂ ਹਰੇਰ੍ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਗਤੋऽਸੌ ਪਾਪਿਨਾਂ ਵਰਃ । ਪ੍ਰੋਜ੍ਝਿਤਃ ਕਰ੍ਦ੍ਦਮੋ ਰਾਜਨ੍ਪਾਦਯੋਰ੍ਦ੍ਵਾਰਤੋ ਹਰੇਃ
ਚਿਤਰਗੁਪਤ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਹਰੀ ਦੇ ਸਮਾਨ ਦੀ ਚੋਰੀ ਲਈ, ਇਹ ਪਾਪੀਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਗਿਆ; ਪਰ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਹਰੀ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੋਂ ਕੀਚੜ ਹਟ ਗਿਆ।
ਬਭੂਵ ਲਿਪ੍ਤਾ ਸਾ ਭੂਮਿਰ੍ਬਿਲਚ੍ਛਿਦ੍ਰ ਵਿਵਰ੍ਜਿਤਾ । ਤੇਨ ਪੁਣ੍ਯਪ੍ਰਭਾਵੇਣ ਨਿਰ੍ਗਤਂ ਪਾਤਕਂ ਮਹਤ੍ । ਵੈਕੁਂਠਂ ਪ੍ਰਤਿਯੋਗ੍ਯੋऽਸੌ ਨਿਰ੍ਗਤਸ੍ਤਵ ਦਂਡਤਃ
ਉਹ ਜ਼ਮੀਨ ਸਾਫ ਹੋ ਗਈ, ਕੋਈ ਛੇਕ ਜਾਂ ਖੋਲ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ; ਉਸ ਪੁੰਨ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਵੱਡਾ ਪਾਪ ਦੂਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਵੈਕੁੰਠ ਲਈ ਯੋਗ ਹੈ, ਤੇਰੇ ਸਜ਼ਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ- ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ ਵਚਨਂ ਤਸ੍ਯ ਪੀਠਂ ਕਨਕਨਿਰ੍ਮਿਤਮ੍ । ਦਦੌ ਤਸ੍ਮੈ ਚੋਪਵਿष੍ਟਸ੍ਤਤ੍ਰ ਪੂਜ੍ਯੋਯਮੇਨਸਃ
ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਯਮ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦੀ ਬਣੀ ਕੁਰਸੀ ਦਿੱਤੀ, ਤੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਬਿਠਾ ਕੇ, ਪਾਪੀ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਸ ਦੀ ਇਜ਼ਤ ਕੀਤੀ।
ਨਨਾਮ ਸ਼ਿਰਸਾ ਤਂ ਵੈ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਵਿਨਯਾਨ੍ਵਿਤਃ । ਯਮ ਉਵਾਚ- ਪਵਿਤ੍ਰਂ ਮਂਦਿਰਂ ਮੇऽਦ੍ਯ ਪਾਦਯੋਸ੍ਤਦ੍ਧਿ ਰੇਣੁਭਿਃ
ਉਹ ਯਮ ਨੂੰ ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਕੇ, ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਯਮ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਮੰਦਰ ਤੇਰੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਧੂੜ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਕृਤਾਰ੍ਥੋऽਸ੍ਮਿ ਕृਤਾਰ੍ਥੋऽਸ੍ਮਿ ਕृਤਾਰ੍ਥੋऽਸ੍ਮਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਇਦਾਨੀਂ ਗਚ੍ਛ ਭੋ ਸਾਧੋ ਹਰੇਰ੍ਮਂਦਿਰਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਮੈਂ ਧਨਿਆ ਹੋ ਗਿਆ, ਮੈਂ ਧਨਿਆ ਹੋ ਗਿਆ, ਮੈਂ ਧਨਿਆ ਹੋ ਗਿਆ—ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਹੁਣ, ਹੇ ਚੰਗੇ ਮਨੁੱਖ, ਹਰੀ ਦੇ ਉੱਚ ਮੰਦਰ ਨੂੰ ਜਾ।
ਨਾਨਾਭੋਗਸਮਾਯੁਕ੍ਤਂ ਜਨ੍ਮਮृਤ੍ਯੁਨਿਵਾਰਣਮ੍ । ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ- ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਧਰ੍ਮਰਾਜੋऽਸੌ ਸ੍ਯਂਦਨੇ ਸ੍ਵਰ੍ਣਨਿਰ੍ਮਿਤੇ
ਅਨੇਕ ਸੁਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਜਨਮ ਤੇ ਮੌਤ ਤੋਂ ਮੁਕਤ—ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਧਰਮਰਾਜ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰਥ ਵਿਚ ਬਿਠਾ ਦਿੱਤਾ।
ਰਾਜਹਂਸਯੁਤੇ ਦਿਵ੍ਯੇ ਤਮਾਰੋਪ੍ਯ ਗਤੈਨਸਮ੍ । ਸਮਸ੍ਤਸੁਖਦਂ ਸ੍ਥਾਨਂ ਪ੍ਰੇषਯਾਮਾਸ ਚਕ੍ਰਿਣਃ
ਰਾਜ ਹੰਸਾਂ ਵਾਲੀ, ਦਿਵਿਆ ਰਥ ਤੇ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ; ਉਹਨੂੰ ਚਕਰਧਾਰੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਥਾਂ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ।
ਏਵਂ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟੋ ਵੈਕੁਂਠੇ ਤਤ੍ਰ ਤਸ੍ਥੌ ਸੁਖਂ ਚਿਰਮ੍ । ਲੇਪਨਂ ਯੇ ਪ੍ਰਕੁਰ੍ਵਂਤਿ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਤੁ ਹਰਿਮਂਦਿਰਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੈਕੁੰਠ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ, ਉਹ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਖੁਸ਼ ਰਹਿਆ। ਜਿਹੜੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਹਰੀ ਦੇ ਮੰਦਰ ਨੂੰ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ—
ਤੇषਾਂ ਕਿਂ ਵਾ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਨ ਜਾਨੇऽਹਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ । ਯ ਇਦਂ ਸ਼ृਣੁਯਾਦ੍ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪਠੇਦ੍ਯੋ ਵਾ ਸਮਾਹਿਤਃ
ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਕੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ? ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਹੇ ਦੁਜਿਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ! ਜਿਹੜਾ ਇਹ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸੁਣੇ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹੇ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ—
ਕੋਟਿਜਨ੍ਮਾਰ੍ਜਿਤਂ ਪਾਪਂ ਨਸ਼੍ਯਤ੍ਯੇਵ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਕੋਟੀਆਂ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਜਮਿਆ ਪਾਪ ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਸ਼ੌਨਕ ਉਵਾਚ- ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਿਕਸ੍ਯ ਚ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਬ੍ਰੂਹਿ ਸੂਤ ਮਮਾਗ੍ਰਤਃ । ਤਦ੍ਵ੍ਰਤਸ੍ਯ ਫਲਂ ਕਿਂ ਵਾ ਦੋषਂ ਕਿਂ ਤਦਕੁਰ੍ਵਤਃ
ਸ਼ੌਨਕ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸੁਤ ਜੀ, ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸੋ। ਇਸ ਵਰਤ ਦੇ ਫਲ ਅਤੇ ਜੇ ਕੋਈ ਇਹ ਨਾ ਕਰੇ ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਵੀ ਦੱਸੋ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ- ਪੁਰੈਕਦਾ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਵ੍ਯਾਸਂ ਸਤ੍ਯਵਤੀਸੁਤਮ੍ । ਜੈਮਿਨਿਃ ਪृष੍ਟਵਾਨੇਤਦਾਰੇਭੇ ਕਥਿਤਂ ਮੁਨਿਃ
ਸੂਤ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਕ ਵਾਰੀ, ਮਾਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੈਮਿਨੀ ਨੇ ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੂੰ ਇਹ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ। ਫਿਰ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਇਹ ਕਥਾ ਸੁਣਾਈ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ- ਤਿਲਤੈਲਂ ਮੈਥੁਨਂ ਯਃ ਸ਼ੁਭਦੇ ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਿਕੇ ਤ੍ਯਜੇਤ੍ । ਬਹੁਜਨ੍ਮਕृਤੈਃਪਾਪੈਰ੍ਮੁਕ੍ਤੋ ਯਾਤਿ ਹਰੇਰ੍ਗृਹਮ੍
ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜੋ ਕੋਈ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਤਿਲ ਦਾ ਤੇਲ ਅਤੇ ਵਿਵਾਹਿਕ ਸੰਬੰਧ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਹਰੀ ਦੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਤ੍ਸ੍ਯਂ ਚ ਮੈਥੁਨਂ ਯੋ ਵੈ ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਿਕੇ ਨ ਪਰਿਤ੍ਯਜੇਤ੍ । ਪ੍ਰਤਿਜਨ੍ਮਨਿ ਸਂਮੂਢਃ ਸ਼ੂਕਰਸ਼੍ਚ ਭਵੇਦ੍ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਕਾਰਤਿਕ ਵਿੱਚ ਮੱਛੀ ਅਤੇ ਵਿਵਾਹਿਕ ਸੰਬੰਧ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦਾ, ਉਹ ਹਰ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਮੂੜ੍ਹ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੂਅਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਿਕੇ ਤੁਲਸੀਪਤ੍ਰੈਃ ਪੂਜਯੇਦ੍ਵੈ ਜਨਾਰ੍ਦਨਮ੍ । ਪਤ੍ਰੇਪਤ੍ਰੇऽਸ਼੍ਵਮੇਧਸ੍ਯ ਫਲਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਮਾਨਵਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਜਨਾਰਦਨ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਰ ਪੱਤੇ ਨਾਲ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਗ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਿਕੇ ਮੁਨਿਪੁष੍ਪੈਰ੍ਯਃ ਪੂਜਯੇਨ੍ਮਧੁਸੂਦਨਮ੍ । ਦੇਵਾਨਾਂ ਦੁਰ੍ਲਭਂ ਮੋਕ੍ਸ਼ਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਕृਪਯਾ ਹਰੇਃ
ਜੋ ਕੋਈ ਕਾਰਤਿਕ ਵਿੱਚ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਮਧੁਸੂਦਨ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹਰੀ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਉਹ ਉਹ ਮੁਕਤੀ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਦੁਲਭ ਹੈ।
ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਿਕੇ ਮੁਨਿਸ਼ਾਕਂ ਵੈ ਯੋऽਸ਼੍ਨਾਤਿ ਚ ਨਰੋਤ੍ਤਮਃ । ਸਂਵਤ੍ਸਰਕृਤਂ ਪਾਪਂ ਸ਼ਾਕੇਨੈਕੇਨ ਨਸ਼੍ਯਤਿ
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਜੋ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਮਨੁੱਖ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸਾਗਾਂ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇਕ ਸਾਗ ਨਾਲ ਹੀ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।