ਸ੍ਵਪ੍ਰਕਾਸ਼ਂ ਜਗਦ੍ਧੇਤੁ ਹੇਤ੍ਵਤੀਤਂ ਗੁਣੋਰ੍ਜਿਤਮ੍ । ਨਿਤ੍ਯਂ ਵਿਜ੍ਞਾਨਮਾਨਂਦ ਸ੍ਵਭਾਸਾ ਭਾਸਯਜ੍ਜਗਤ੍
ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਕਾਰਨ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ, ਗਿਆਨ ਤੇ ਆਨੰਦ ਹੈ, ਆਪਣੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਰੌਸ਼ਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਨ ਜਿਹ੍ਵਾ ਲੇਢਿ ਤਚ੍ਚਕ੍ਸ਼ੁਰ੍ਨ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਸ਼ृਣੋਤਿ ਨ । ਸ਼੍ਰੁਤਿਰ੍ਜਿਘ੍ਰਤਿ ਨ ਘ੍ਰਾਣਂ ਨ ਤ੍ਵਕ੍ਸ੍ਪृਸ਼ਤਿ ਕਰ੍ਹਿਚਿਤ੍
ਜਿਹਵਾ ਉਸ ਨੂੰ ਚੱਖ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ, ਅੱਖ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ, ਕੰਨ ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਣ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ। ਕੰਨ ਸੁੰਘ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ, ਨੱਕ ਵੀ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਚਮੜੀ ਵੀ ਕਦੇ ਉਸ ਨੂੰ ਛੂਹ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ।
ਅਤੀਤਮਿਂਦ੍ਰਿਯੇਭ੍ਯਸ੍ਤਤ੍ਸ੍ਵਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕਮਾਤ੍ਮਦृਕ੍ । ਅਵਿषਯਂ ਮਨੋਦੂਰਂ ਬੁਦ੍ਧੇਰਪਿ ਨ ਗੋਚਰਮ੍
ਉਹ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਆਪ ਹੀ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਹ ਕਿਸੇ ਵਸਤੂ ਨਹੀਂ, ਮਨ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਬੁੱਧੀ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਵੀ ਬਾਹਰ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯਾਵਤਾਰਰੂਪਾਣਿ ਸ਼ੁਦ੍ਧਸਤ੍ਵਾਨਿ ਦੇਵਤਾਃ । ਸੇਵਂਤੇ ਤਨ੍ਨ ਜਾਨਂਤਿ ਰੂਪਂ ਯਤ੍ਸਦਸਤ੍ਪਰਮ੍
ਉਸ ਦੀਆਂ ਅਵਤਾਰਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੀਆਂ ਦੇਵੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਉਸ ਦਾ ਰੂਪ, ਜੋ ਸਤ ਤੇ ਅਸਤ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੀਆਂ।
ਏਵਂ ਸ੍ਵਰੂਪਮਾਤ੍ਮਾ ਯਸ੍ਤਂ ਸਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਕਃ ਕੁਧੀਃ । ਕ੍ਰੋਧਂ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਯਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਨੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਰ੍ਨੈਵ ਸਂਕ੍ਸ਼ਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਆਤਮਾ ਦੀ ਸੱਚੀ ਹਸਤੀ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਕੇ, ਕਿਹੜਾ ਮੂਰਖ ਮਨ ਵਾਲਾ ਗੁੱਸਾ ਕਰੇਗਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਨਾ ਉਤਪਤੀ ਹੈ ਤੇ ਨਾ ਨਾਸ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਪਾਦ੍ਮੇਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਪਚਂਪਂਚਾਸ਼ਤ੍ਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਮੁਤ੍ਤਰਖਂਡੇ ਕਾਲਿਂਦੀਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਨਵਾਧਿਕਦ੍ਵਿਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਪਦਮਾ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰ ਖੰਡ ਵਿਚ, ਕਾਲਿੰਦੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲੇ ਪਚਵੰਜਾ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਦੋ ਸੌ ਨੌਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ- ਏਵਂ ਪ੍ਰਬੋਧ੍ਯ ਤਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਵਚੋਭਿਃ ਪਾਰਮਾਰ੍ਥਿਕੈਃ । ਸ ਹਂਸਃ ਕਾਰਯਾਮਾਸ ਕ੍ਰਿਯਾਸ੍ਤਸ੍ਯਾਤ੍ਮਸਂਭਵਾਃ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਭ ਨੂੰ ਪਰਮ ਸੱਚ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਸਮਝਾ ਕੇ, ਉਹ ਹੰਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਤਮਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਕਰਮ ਕਰਵਾਏ।
ਅਂਤਰ੍ਵਤ੍ਨੀ ਮੁਕੁਂਦਸ੍ਯ ਨਿਰ੍ਬਂਧਂ ਕੁਰ੍ਵਤੀ ਵਧੂਃ । ਅਨੁਗਂਤੁਂ ਸ੍ਵਭਰ੍ਤਾਰਂ ਵਿਦੁषਾ ਤੇਨ ਵਾਰਿਤਾ
ਮੁਕੁੰਦ ਦੀ ਗਰਭਵਤੀ ਪਤਨੀ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਜਾਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਪਰ ਉਸ ਗਿਆਨੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ।
ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਥੀਨਿ ਸਮਾਦਾਯ ਤੇਨ ਸਨ੍ਯਾਸਿਨਾ ਸਮਮ੍ । ਤਦ੍ਭ੍ਰਾਤਾ ਪ੍ਰਯਯੌ ਗਂਗਾਜਲੇ ਪਾਤਯਿਤੁਂ ਨृਪ
ਉਸ ਦੇ ਹੱਡੀਆਂ ਲੈ ਕੇ, ਉਸ ਸੰਨਿਆਸੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ, ਰਾਜਾ, ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਸੁੱਟਣ ਲਈ ਚਲਿਆ।
ਵਿਪ੍ਰਸਨ੍ਯਾਸਿਨੌ ਤੌ ਹਿ ਕਤਿਭਿਰ੍ਵਾਸਰੈਰ੍ਨृਪ । ਸਾਰ੍ਥਲੋਕਵਸ਼ਾਤ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੌ ਇਂਦ੍ਰਪ੍ਰਸ੍ਥੇऽਤ੍ਰ ਸਤ੍ਪਦੇ
ਉਹ ਦੋਵੇਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੇ ਸੰਨਿਆਸੀ, ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਜਾ, ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਵਸ਼ ਵਿਚ, ਇੰਦ੍ਰਪ੍ਰਸਥ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ।
ਇਂਦ੍ਰਪ੍ਰਸ੍ਥਾਂਤਰਾਵਰ੍ਤਿਨ੍ਯੇषਾ ਯਾ ਕੋਸ਼ਲਾ ਨृਪ । ਅਤ੍ਰ ਸੁਪ੍ਤੌ ਨਿਸ਼ਾਯਾਂ ਤੌ ਯਮੁਨਾਤੀਰਭੂਤਲੇ
ਇੰਦ੍ਰਪ੍ਰਸਥ ਦੇ ਨੇੜੇ ਵਹਿੰਦੀ ਇਹ ਕੋਸ਼ਲਾ ਨਦੀ ਹੈ, ਰਾਜਾ। ਉਥੇ, ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੋ ਗਏ।
ਆਤ੍ਮਨੋਰੁਭਯੋਰ੍ਮਧ੍ਯੇ ਨ੍ਯਸ੍ਯਾਸ੍ਥਿਪਟਸਂਪੁਟਮ੍ । ਮਾਰ੍ਗਖੇਦਪਰਿਕ੍ਰਾਂਤੌ ਦਸ਼ਾਂ ਸੌषੁਪ੍ਤਿਕੀਂ ਗਤੌ
ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਗੱਠੜੀ ਆਪਣੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖ ਕੇ, ਰਾਹ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਨਾਲ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਵਿਚ ਚਲੇ ਗਏ।
ਨਿਸ਼ੀਥੇऽਥ ਪ੍ਰਸੁਪ੍ਤੇषੁ ਸਾਰ੍ਥਲੋਕੇषੁ ਕਸ਼੍ਚਨ । ਏਕਃ ਸ਼੍ਵਾ ਤਤ੍ਰ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਪਕ੍ਵਾਨ੍ਨਾਦਿ ਜਿਹੀਰ੍षਯਾ
ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਸਾਰੇ ਯਾਤਰੀ ਸੋ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਥੇ ਇੱਕ ਕੁੱਤਾ ਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਕਿਆ ਹੋਇਆ ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਸੀ।
ਬਭ੍ਰਾਮ ਸਰ੍ਵਸ਼ਿਵਿਰੇ ਜਿਘ੍ਰਨ੍ਪਾਕਸ੍ਥਲੀਂ ਮੁਹੁਃ । ਭਾਜਨਾਨਿ ਲਿਹਨ੍ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਕ੍ਵ ਚ ਦਂਡਾਹਤਿਂ ਸਹਨ੍
ਉਹ ਕੁੱਤਾ ਪੂਰੇ ਡੇਰੇ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਰਿਹਾ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪਕਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹੰਡੀਆਂ ਨੂੰ ਸੂੰਘਦਾ, ਭਾਂਡਿਆਂ ਨੂੰ ਚੁੰਘਦਾ, ਤੇ ਕਈ ਥਾਂ ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਮਾਰ ਪੈਂਦੇ ਸਹਿੰਦਾ।
ਕੇਨਚਿਤ੍ਤਾਡਿਤੋ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਨਿਸ਼ਬ੍ਦਂ ਵਿਦ੍ਰੁਤਸ੍ਤਤਃ । ਪ੍ਰਤਿਚਕ੍ਰੁਮਸ਼ਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਸ੍ਤ੍ਰੀਜਿਤਃ ਸ੍ਵਸ੍ਤ੍ਰਿਯਾ ਯਥਾ
ਕਿਸੇ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਵੱਜ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਚੁੱਪਚਾਪ ਭੱਜ ਗਿਆ। ਉਹ ਵਾਪਸ ਵੱਜ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਮਰਦ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯਤ੍ਰਾਵਕਂਡਿਤਃ ਸ ਸ਼੍ਵਾ ਦਂਡਗ੍ਰਾਵੇष੍ਟਕਾਦਿਭਿਃ । ਪੁਨਰ੍ਵਿਵੇਸ਼ ਤਤ੍ਰੈਵ ਸਾਨ੍ਨਪਾਤ੍ਰਲਿਲਿਪ੍ਸਯਾ
ਜਿਥੇ ਉਸ ਕੁੱਤੇ ਨੂੰ ਲਾਠੀਆਂ, ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਡੱਲਿਆਂ ਆਦਿ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਫਿਰ ਉਥੇ ਹੀ ਆ ਗਿਆ, ਖਾਣ ਤੇ ਭਾਂਡਿਆਂ ਦੀ ਲਾਲਚ ਵਿੱਚ।
ਭੋਗੇਚ੍ਛਯਾ ਯਥਾ ਵੇਸ਼੍ਯਾ ਸ੍ਨੇਹਵਾਨ੍ਨਿਰ੍ਦ੍ਧਨੋ ਜਨਃ । ਭ੍ਰਮਨ੍ਨੇਵਂ ਸ ਚਾਤ੍ਰਾਪਿ ਯਤ੍ਰ ਸੁਪ੍ਤੌ ਹਿ ਤਾਵੁਭੌ
ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਗਰੀਬ ਮਨੁੱਖ ਮਹਿਲਾ ਦੇ ਪਿਆਰ ਦੀ ਆਸ ਵਿੱਚ ਫਿਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕੁੱਤਾ ਵੀ ਖਾਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਡੇਰੇ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਰਿਹਾ, ਜਦ ਤਕ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਸੋਏ ਹੋਏ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇ।
ਸਾਰਮੇਯਸ੍ਤਯੋਰ੍ਮਧ੍ਯਾਜ੍ਜਹ੍ਰੇ ਸ ਪਟਸਂਪੁਟਮ੍ । ਨੀਤ੍ਵਾ ਸ ਕਿਯਤੀਂ ਭੂਮਿਂ ਦਂਤੈਸ੍ਤਤ੍ਪਟਸਂਪੁਟਮ੍
ਉਹ ਕੁੱਤਾ ਦੋਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਕਪੜੇ ਦੀ ਗੱਠੀ ਚੁੱਕ ਲਿਆ, ਤੇ ਉਹ ਗੱਠੀ ਦੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਫੜ ਕੇ ਕੁਝ ਦੂਰ ਲੈ ਗਿਆ।
ਵਿਦਾਰ੍ਯਾਸ੍ਥੀਨਿ ਤਤ੍ਸ੍ਥਾਨਿ ਨਿਰ੍ਮਾਂਸਾਨ੍ਯਵਲੋਕ੍ਯ ਸਃ । ਏਤਸ੍ਯਾਃ ਕੋਸ਼ਲਾਯਾਸ੍ਤੁ ਜਲਮਧ੍ਯੇ ਸਮਾਕ੍ਸ਼ਿਪਤ੍
ਉਹਨਾਂ ਹੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਫਾੜ ਕੇ, ਜਦ ਉਹ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਅੰਦਰ ਮਾਸ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਹੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਉਸ ਦਰਿਆ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ।
ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਮਾਤ੍ਰੇषੁ ਤੇਨਾਸ੍ਥਿष੍ਵੇਤਦਂਬੁਨਿ ਭੂਪਤੇ । ਦਿਵ੍ਯਂ ਵਿਮਾਨਮਾਸ੍ਥਾਯ ਮੁਕੁਂਦੋऽਤ੍ਰ ਸਮਾਗਤਃ
ਜਦ ਉਹ ਹੱਡੀਆਂ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਰਾਜਾ, ਤਾਂ ਮਕੁੰਦ ਇੱਕ ਦਿਵਯ ਰਥ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਉਥੇ ਆ ਗਿਆ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਗੁਰ੍ਵਨੁਜੌ ਸੁਪ੍ਤੌ ਸ਼ਨੈਃ ਪ੍ਰਾਬੋਧਯਤ੍ਤਦਾ । ਉਵਾਚ ਚ ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਗੁਂਰੁਂ ਦਿਵ੍ਯਾਕृਤਿਰ੍ਨृਪ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਤੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਸੋਏ ਹੋਏ ਵੇਖਿਆ, ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਜਗਾਇਆ, ਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਦਿਵਯ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਮੁਕੁਂਦ ਉਵਾਚ। ਵੇਦਾਯਨ ਗੁਰੋ ਤੁਭ੍ਯਂ ਨਮ ਆਸ਼ੀਸ੍ਤਵਾਨੁਜ । ਪ੍ਰਾਸਾਦਾਦ੍ਵਾਂ ਮਮਾਸ੍ਥੀਨਿ ਤੀਰ੍ਥੇऽਤ੍ਰ ਪਤਿਤਾਨਿ ਵੈ
ਮਕੁੰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਵੇਦਾਯਨ ਜੀ, ਗੁਰੂ ਜੀ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਅਸੀਸ। ਮੇਰੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਇੱਥੇ ਮਹਲ ਤੋਂ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ 'ਤੇ ਆ ਗਿਰੀਆਂ ਹਨ।
ਅਯਂ ਮृਤ੍ਯੁਮਹਂ ਗਤ੍ਵਾ ਨਿਰਯਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਤਤ੍ਫਲਮ੍ । ਏਤਤ੍ਤੀਰ੍ਥਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਦੈਵੀ ਲਬ੍ਧਾ ਮਯਾ ਗਤਿਃ
ਮੈਂ ਮੌਤ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ, ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਗਿਆ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਪਾਇਆ; ਪਰ ਇਸ ਤੀਰਥ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਹੁਣ ਦਿਵਯ ਅਵਸਥਾ ਮਿਲੀ ਹੈ।
ਤ੍ਵਾਂ ਗੁਰੁਂ ਤੀਰ੍ਥਭੂਤਂ ਤੁ ਨਮਸ੍ਕਰ੍ਤੁਮਿਹਾਗਤਃ । ਅਹਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਵਿਮਾਨੇਨ ਦਿਵ੍ਯੇਨ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਲਯਮ੍
ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਆਇਆ ਹਾਂ, ਗੁਰੂ ਜੀ, ਜੋ ਤੀਰਥ ਰੂਪ ਹੋ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਨ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਇਸ ਦਿਵਯ ਰਥ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਘਰ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਨਮਸ੍ਕृਤੋ ਭਵਾਨੇਤਤ੍ਤੀਰ੍ਥ ਚਾਯਂ ਸਹੋਦਰਃ । ਦृष੍ਟੋ ਮਾਮਨੁਜਾਨੀਹਿ ਯਾਮਿ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਸੁਖੋਦਯਮ੍
ਤੁਹਾਨੂੰ, ਇਸ ਤੀਰਥ ਨੂੰ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੈਂ ਵੇਖ ਲਿਆ, ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿਓ, ਮੈਂ ਸੁਖ ਦੇ ਸਰੋਤ, ਸਵਰਗ ਵੱਲ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ- ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵੈਵਂ ਵਚਨਂ ਤਸ੍ਯ ਮੁਕੁਂਦਸ੍ਯ ਗੁਰੁਸ੍ਤਦਾ । ਵੇਦਾਯਨੋ ਵਿਮਾਨਸ੍ਥਂ ਤਮੂਚੇ ਗਤਵਿਸ੍ਮਯਃ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮਕੁੰਦ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਗੁਰੂ ਵੇਦਾਯਨ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਰਥ 'ਤੇ ਬੈਠੇ ਮਕੁੰਦ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ।
ਦੇਵਾਯਨ ਉਵਾਚ- ਮੁਕੁਂਦਾਖ੍ਯਾਹਿ ਮੇ ਸਤ੍ਯਂ ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਯਨ੍ਮਰਣਂ ਭਵਾਨ੍ । ਕਸ੍ਮਿਂਲ੍ਲੋਕੇ ਗਤਸ੍ਤਾਤ ਯਤੋ ਯਾਤ੍ਯਧੁਨਾ ਦਿਵਮ੍
ਦੇਵਾਯਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮਕੁੰਦ, ਸੱਚ ਦੱਸੋ, ਮੌਤ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਗਏ, ਤੇ ਹੁਣ ਕਿੱਥੋਂ ਸਵਰਗ ਵੱਲ ਜਾ ਰਹੇ ਹੋ?
ਕਿਂ ਵृਤ੍ਤਂ ਤਤ੍ਰ ਤੇ ਤਾਤ ਤਸ੍ਯਲੋਕਸ੍ਯ ਕੋऽਧਿਪਃ । ਕੀਦृਸ਼ੀ ਚ ਪ੍ਰਜਾ ਕੀਦृਕ੍ਧਰ੍ਮਸ੍ਤਤ੍ਰਾਖਿਲਂ ਵਦ
ਉਥੇ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਕੀ ਹੋਇਆ? ਉਸ ਲੋਕ ਦਾ ਰਾਜਾ ਕੌਣ ਹੈ? ਉਥੇ ਲੋਕ ਕਿਵੇਂ ਹਨ, ਤੇ ਉਥੇ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਧਰਮ ਹੈ? ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸੋ।
ਮੁਕੁਂਦ ਉਵਾਚ- ਕਥਯਾਮਿ ਗੁਰੋ ਤੁਭ੍ਯਂ ਯਦ੍ਵृਤ੍ਤਂ ਮਰਣਾਦਨੁ । ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਸ੍ਮृਤਿਰ੍ਮੇ ਜਾਯਤੇऽਧੁਨਾ
ਮਕੁੰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਗੁਰੂ ਜੀ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਾਂਗਾ ਕਿ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀ ਵਾਪਰਿਆ। ਇਸ ਤੀਰਥ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਹੁਣ ਮੇਰੀ ਯਾਦ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ ਹੈ।
ਯਦਾਹਂ ਤੇਨ ਨਿਹਤਸ਼੍ਚਂਡਕੇਨ ਦੁਰਾਤ੍ਮਨਾ । ਨਾਪਿਤੇਨ ਤਦਾ ਜਗ੍ਮੁਰ੍ਯਮਭृਤ੍ਯਾਃ ਸੁਦਾਰੁਣਾਃ
ਜਦ ਮੈਂ ਉਸ ਮਾੜੇ ਨਾਪਤ ਵਲੋਂ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਯਮ ਦੇ ਭੈੜੇ ਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਨੌਕਰ ਮੈਨੂੰ ਲੈ ਗਏ।