ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾਦ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਸ਼੍ਰੀਕਾਮੈਃ ਸਾਦਰਂ ਸਦਾ । ਨਾਭਿਵਾਦ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਵਿਪ੍ਰੇਣ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾਦ੍ਯਾਃ ਕਥਂਚਨ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਛੱਤਰੀ ਤੇ ਹੋਰ ਜੋ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਦਰ ਨਾਲ ਮਿਲਣ; ਪਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਛੱਤਰੀ ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਮਿਲਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।
ਜ੍ਞਾਨਕਰ੍ਮਗੁਣੋਪੇਤਾ ਯਦ੍ਯਪ੍ਯੇਤੇ ਬਹੁਸ਼੍ਰੁਤਾਃ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਃ ਸਰ੍ਵਵਰ੍ਣਾਨਾਂ ਸ੍ਵਸ੍ਤਿ ਕੁਰ੍ਯਾਦਿਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤਿਃ
ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਗਿਆਨ, ਕਰਮ ਤੇ ਗੁਣ ਵਾਲੇ ਹੋਣ, ਤੇ ਬਹੁਤ ਪੜ੍ਹੇ ਹੋਣ, ਪਰ ਵੇਦ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਭ ਜਾਤੀਆਂ ਨੂੰ ਅਸੀਸ ਦੇਵੇ।
ਸਵਰ੍ਣੇਨ ਸਵਰ੍ਣਾਨਾਂ ਕਾਰ੍ਯਮੇਵਾਭਿਵਾਦਨਮ੍ । ਗੁਰੁਰਗ੍ਨਿਰ੍ਦ੍ਵਿਜਾਤੀਨਾਂ ਵਰ੍ਣਾਨਾਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਗੁਰੁਃ
ਇਕੋ ਜਾਤੀ ਵਿੱਚ, ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣਾ ਹੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਦੋਵੇਂ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਗੁਰੂ ਹੈ, ਤੇ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਗੁਰੂ ਹੈ।
ਪਤਿਰੇਕੋ ਗੁਰੁਃ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰਾਭ੍ਯਾਗਤੋ ਗੁਰੁਃ । ਵਿਦ੍ਯਾਕਰ੍ਮਵਯੋਬਂਧੁਰ੍ਵਿਤ੍ਤਂ ਭਵਤਿ ਪਂਚਮਮ੍
ਸਤੀਆਂ ਲਈ ਪਤੀ ਹੀ ਇਕੋ ਗੁਰੂ ਹੈ; ਮਹਿਮਾਨ ਹਰ ਥਾਂ ਗੁਰੂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਵਿਦਿਆ, ਕਰਮ, ਉਮਰ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤਾ — ਇਹ ਚਾਰ ਹਨ, ਦੌਲਤ ਪੰਜਵਾਂ ਹੈ।
ਮਾਨ੍ਯਸ੍ਥਾਨਾਨਿ ਪਂਚਾਹੁਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਗੁਰੂਤ੍ਤਰਾਤ੍ । ਪਂਚਾਨਾਂ ਤ੍ਰਿषੁ ਵਰ੍ਣੇषੁ ਭੂਯਾਂਸਿ ਬਲਵਂਤਿ ਚ
ਇਹ ਪੰਜ ਮਾਣਯੋਗ ਥਾਂ ਹਨ, ਹਰ ਪਹਿਲਾ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ; ਤਿੰਨ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਵਧੇਰੇ ਤੇ ਤਾਕਤਵਰ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਤ੍ਰ ਸ੍ਯੁਃ ਸੋऽਤ੍ਰ ਮਾਨਾਰ੍ਹਃ ਸ਼ੂਦ੍ਰੋऽਪਿ ਦਸ਼ਮੀਂ ਗਤਃ । ਪਂਥਾ ਦੇਯੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਯ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯੈ ਰਾਜ੍ਞੇ ਵਿਚਕ੍ਸ਼ੁषੇ
ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਮੌਜੂਦ ਹੋਣ, ਉਹ ਮਾਣਯੋਗ ਹੈ—even ਸ਼ੂਦਰ ਜੇ ਦਸਵੇਂ ਦਰਜੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਵੇ; ਰਾਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਸਤੀਆਂ, ਰਾਜੇ ਜਾਂ ਗਿਆਨਵਾਨ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵृਦ੍ਧਾਯ ਭਾਰਭਗ੍ਨਾਯ ਰੋਗਿਣੇ ਦੁਰ੍ਬਲਾਯ ਚ । ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਮਾਹृਤ੍ਯ ਸ਼ਿष੍ਟਾਨਾਂ ਗृਹੇਭ੍ਯਃ ਪ੍ਰਯਤੋऽਨ੍ਵਹਮ੍
ਉਹ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਯਤਨ ਕਰਕੇ ਭਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਭਿਕਸ਼ਾ ਲੈ ਆਵੇ, ਜੋ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਹਨ, ਭਾਰਾਂ ਨਾਲ ਥੱਕੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਬਿਮਾਰ ਹਨ ਜਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹਨ।
ਨਿਵੇਦ੍ਯ ਗੁਰੁਵੇऽਸ਼੍ਨੀਯਾਦ੍ਵਾਗ੍ਯਤਸ੍ਤਦਨੁਜ੍ਞਯਾ । ਭਵਤ੍ਪੂਰ੍ਵਂ ਚਰੇਦ੍ਭੈਕ੍ਸ਼੍ਯਮੁਪਵੀਤੀ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਃ
ਭਿਕਸ਼ਾ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਗੁਰੂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਬੋਲ ਚੰਗਾ ਰੱਖ ਕੇ ਖਾਏ। ਪਵਿੱਤਰ ਧਾਗਾ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲਾ ਦੋਵਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮਿਆ ਤੇਰੇ ਪਿੱਛੋਂ ਭਿਕਸ਼ਾ ਲੈਣ ਜਾਵੇ।
ਭਵਨ੍ਮਧ੍ਯਂ ਤੁ ਰਾਜਨ੍ਯੋ ਵੈਸ਼੍ਯਸ੍ਤੁ ਭਵਦੁਤ੍ਤਰਮ੍ । ਮਾਤਰਂ ਵਾ ਸ੍ਵਸਾਰਂ ਵਾ ਮਾਤੁਰ੍ਵਾ ਭਗਿਨੀਂ ਨਿਜਾਮ੍
ਤੁਹਾਡੇ ਵਿਚੋਂ, ਰਾਜਪੁਤ ਅਗਲਾ ਜਾਵੇ ਤੇ ਵਪਾਰੀ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ। ਮਾਂ ਜਾਂ ਭੈਣ, ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਮਾਤਾ ਦੀ ਭੈਣ ਤੋਂ—
ਭਿਕ੍ਸ਼ੇਤ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂਪ੍ਰਥਮਂ ਯਾਚੈਨਂ ਨ ਵਿਮਾਨਯੇਤ੍ । ਸਜਾਤੀਯਗृਹੇष੍ਵੇਵ ਸਾਰ੍ਵਵਰ੍ਣਿਕਮੇਵ ਵਾ
ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਭਿਕਸ਼ਾ ਮੰਗੇ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਘਟੀਆ ਨਾ ਸਮਝੇ। ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣੀ ਜਾਤ ਦੇ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਜਾਂ ਸਭ ਜਾਤਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਭਿਕਸ਼ਾ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਭੈਕ੍ਸ਼੍ਯਸ੍ਯਾਚਰਣਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਪਤਿਤਾ ਦਿਵਿ ਵਰ੍ਜਿਤਮ੍ । ਵੇਦਯਜ੍ਞੈਰਹੀਨਾਨਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਾਨਾਂ ਸ੍ਵਕਰ੍ਮ੍ਮਸੁ
ਭਿਕਸ਼ਾ ਮੰਗਣ ਦਾ ਢੰਗ ਇਹ ਹੈ, ਪਰ ਪਤਿਤਾ ਤੋਂ ਨਹੀਂ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਵੈਦਿਕ ਯਜਨ ਨਹੀਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਜੋ ਆਪਣੇ ਕਰਤਬਾਂ ਲਈ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰ੍ਯ੍ਯਾਹਰੇਦ੍ਭੈਕ੍ਸ਼੍ਯਂ ਗृਹੇਭ੍ਯਃ ਪ੍ਰਯਤੋऽਨ੍ਵਹਮ੍ । ਗੁਰੋਃ ਕੁਲੇ ਨ ਭਿਕ੍ਸ਼ੇਤ ਨ ਜ੍ਞਾਤਿਕੁਲਬਂਧੁषੁ
ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਯਤਨ ਕਰਕੇ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਭਿਕਸ਼ਾ ਲੈਣ ਜਾਵੇ। ਪਰ ਗੁਰੂ ਦੇ ਘਰ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਭਿਕਸ਼ਾ ਨਾ ਮੰਗੇ।
ਅਲਾਭੇਤ੍ਵਨ੍ਯਗੇਹਾਨਾਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਵਿਵਰ੍ਜਯੇਤ੍ । ਸਰ੍ਵਂ ਵਾ ਵਿਚਰੇਦ੍ਗ੍ਰਾਮਂ ਪੂਰ੍ਵੋਕ੍ਤਾਨਾਮਸਂਭਵੇ
ਜੇ ਹੋਰ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਕੁਝ ਨਾ ਮਿਲੇ, ਤਾਂ ਪਿਛਲੇ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਭਿਕਸ਼ਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਚੇ। ਜੇ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸੇ ਘਰਾਂ ਉਪਲਬਧ ਨਾ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਪੂਰੇ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਭਿਕਸ਼ਾ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਨਿਯਮ੍ਯ ਪ੍ਰਯਤੋ ਵਾਚਂ ਦਿਸ਼ਸ੍ਤ੍ਵਨਵਲੋਕਯਨ੍ । ਸਮਾਹृਤ੍ਯ ਤੁ ਭੈਕ੍ਸ਼੍ਯਾਨ੍ਨਂ ਯਾਵਦਰ੍ਥਮਮਾਯਯਾ
ਬੋਲ ਰੋਕ ਕੇ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਨਾ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਜਿੰਨੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇ ਉਤਨੀ ਭਿਕਸ਼ਾ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨਾਲ ਇਕੱਠੀ ਕਰੇ।
ਭੁਂਜੀਤ ਪ੍ਰਯਤੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਵਾਗ੍ਯਤੋऽਨਨ੍ਯਮਾਨਸਃ । ਭੈਕ੍ਸ਼੍ਯੇਣ ਵਰ੍ਤਯੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਨੈਵੇਕਾਨ੍ਨੋ ਭਵੇਦ੍ਵ੍ਰਤੀ
ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ, ਬੋਲ ਸੰਭਾਲ ਕੇ, ਮਨ ਇਕਾਗਰ ਕਰਕੇ ਖਾਏ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਿਕਸ਼ਾ ਤੇ ਜੀਵੇ, ਤੇ ਵਰਤ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਹੀ ਘਰ ਦੀ ਰੋਟੀ ਨਾ ਖਾਏ।
ਭੈਕ੍ਸ਼੍ਯੈਣ ਵਰ੍ਤ੍ਤਿਨੋ ਵृਤ੍ਤਿਰੁਪਵਾਸਸਮਾ ਸ੍ਮृਤਾ । ਪੂਜਯੇਦਸ਼ਨਂ ਨਿਤ੍ਯਮਦ੍ਯਾਚ੍ਚੈਨਮਕੁਤ੍ਸਯਨ੍
ਭਿਕਸ਼ਾ ਤੇ ਜੀਵਨ ਉਪਵਾਸ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭੋਜਨ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰੇ ਤੇ ਨਫ਼ਰਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਖਾਏ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਹृष੍ਯੇਤ੍ਪ੍ਰਸੀਦੇਚ੍ਚ ਪ੍ਰਤਿਨਂਦੇਚ੍ਚ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ । ਅਨਾਰੋਗ੍ਯਮਨਾਯੁष੍ਯਮਸ੍ਵਰ੍ਗ੍ਯਂ ਚਾਤਿਭੋਜਨਮ੍
ਭੋਜਨ ਵੇਖ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੋਵੇ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੇ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕਰੇ। ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਾਣ ਨਾਲ ਬਿਮਾਰੀ, ਉਮਰ ਘੱਟ ਹੋਣੀ ਤੇ ਸੁਵਰਗ ਤੋਂ ਵੰਜਣਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਅਪੁਣ੍ਯਂ ਲੋਕਵਿਦ੍ਵਿष੍ਟਂ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤਤ੍ਪਰਿਵਰ੍ਜਯੇਤ੍ । ਪ੍ਰਾਙ੍ਮੁਖੋऽਨ੍ਨਾਨਿ ਭੁਂਜੀਤ ਸੂਰ੍ਯਾਭਿਮੁਖਮੇਵ ਵਾ
ਇਹ ਪਾਪ ਹੈ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਾਪਸੰਦ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਤੋਂ ਬਚੇ। ਉਹ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਜਾਂ ਸੂਰਜ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਖਾਏ।
ਨਾਦ੍ਯਾਦੁਦਙ੍ਮੁਖੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਵਿਧਿਰੇष ਸਨਾਤਨਃ । ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਾਲ੍ਯ ਪਾਣਿਪਾਦੌ ਚ ਭੁਂਜਾਨੋ ਦ੍ਵਿਰੁਪਸ੍ਪृਸ਼ੇਤ੍
ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਨਾ ਖਾਏ। ਇਹ ਸਦੀਵੀ ਰੀਤ ਹੈ। ਹੱਥ ਪੈਰ ਧੋ ਕੇ, ਖਾਂਦੇ ਸਮੇਂ ਦੋ ਵਾਰੀ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਛੂਹੇ।
ਸ਼ੁਦ੍ਧੇ ਦੇਸ਼ੇ ਸਮਾਸੀਨੋ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਦ੍ਵਿਰੁਪਸ੍ਪृਸ਼ੇਤ੍
ਸਾਫ਼ ਥਾਂ ਤੇ ਬੈਠ ਕੇ, ਖਾਣ ਪੀਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੋ ਵਾਰੀ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਛੂਹੇ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ- ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪੀਤ੍ਵਾ ਚ ਸੁਪ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਰਥ੍ਯੋਪਸਰ੍ਪਣੇ । ਓष੍ਠਾਵਲੋਮਕੌ ਸ੍ਪृष੍ਟ੍ਵਾ ਵਾਸੋ ਵਿਪਰਿਧਾਯ ਚ
ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਖਾਣ, ਪੀਣ, ਸੌਣ, ਨ੍ਹਾਉਣ, ਗਲੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਾਣ, ਹੋਠ ਜਾਂ ਸਰੀਰ ਦੇ ਵਾਲ ਛੂਹਣ, ਜਾਂ ਕਪੜਾ ਪਹਿਨਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ—
ਰੇਤੋਮੂਤ੍ਰਪੁਰੀषਾਣਾਮੁਤ੍ਸਰ੍ਗੇऽਨृਤਭਾषਣੇ । ष੍ਠੀਵਿਤ੍ਵਾऽਧ੍ਯਯਨਾਰਂਭੇ ਕਾਸਸ਼੍ਵਾਸਾਗਮੇ ਤਥਾ
ਬੀਜ, ਪੇਸ਼ਾਬ ਜਾਂ ਗੂ ਮੂੜਨ, ਝੂਠ ਬੋਲਣ, ਥੂਕਣ, ਪਾਠ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ, ਖੰਘਣ ਜਾਂ ਤੇਜ਼ ਸਾਹ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ—
ਚਤ੍ਵਰਂ ਵਾ ਸ਼੍ਮਸ਼ਾਨਂ ਵਾ ਸਮਾਕ੍ਰਮ੍ਯ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਃ । ਸਂਧ੍ਯਯੋਰੁਭਯੋਸ੍ਤਦ੍ਵਦਾਚਾਂਤੋऽਪ੍ਯਾਚਮੇਤ੍ਪੁਨਃ
ਚੌਕ ਚੌਰਾਹੇ ਜਾਂ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਤੇ ਪੈਰ ਰੱਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੋਵਾਂ ਸੰਧੀਆਂ ਸਮੇਂ, ਭਾਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਵੇ, ਫਿਰ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਕਰੇ।
ਚਂਡਾਲਮ੍ਲੇਚ੍ਛਸਂਭਾषੇ ਸ੍ਤ੍ਰੀਸ਼ੂਦ੍ਰੋਚ੍ਛਿष੍ਟਭਾषਣੇ । ਉਚ੍ਛਿष੍ਟਂ ਪੁਰੁषਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਭੋਜ੍ਯਂ ਚਾਪਿ ਤਥਾਵਿਧਮ੍
ਚੰਡਾਲ ਜਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਣ, ਜਾਂ ਅਸ਼ੁਧ ਔਰਤ ਜਾਂ ਸ਼ੂਦਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਣ, ਜਾਂ ਅਸ਼ੁਧ ਮਨੁੱਖ ਜਾਂ ਅਜਿਹਾ ਭੋਜਨ ਵੇਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ—
ਆਚਾਮੇਦਸ਼੍ਰੁਪਾਤੇ ਵਾ ਲੋਹਿਤਸ੍ਯ ਤਥੈਵ ਚ । ਭੋਜਨੇ ਸਂਧ੍ਯਯੋਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਪੀਤ੍ਵਾ ਮੂਤ੍ਰਪੁਰੀषਯੋਃ
ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਹੰਝੂ ਜਾਂ ਲਹੂ ਵਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਖਾਣ ਪੀਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੋਵੇਂ ਵੇਲੇ (ਸਵੇਰੇ ਤੇ ਸ਼ਾਮ) ਦੇ ਸਮੇਂ, ਨ੍ਹਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜਾਂ ਪਿਸਾਬ-ਪਖਾਣਾ ਕਰਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਚਮਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਆਗਤੋ ਵਾਚਮੇਤ੍ਸੁਪ੍ਤ੍ਵਾ ਸਕृਤ੍ਸਕृਦਥਾਨ੍ਯਤਃ । ਅਗ੍ਨੇਰ੍ਗਵਾਮਥਾਲਂਭੇ ਸ੍ਪृष੍ਟ੍ਵਾ ਪ੍ਰਯਤਮੇਵ ਵਾ
ਸੌਣ ਤੋਂ ਉਠਣ, ਗੱਲ ਕਰਨ, ਛੀਂਕਣ, ਅੱਗ ਜਾਂ ਗਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹਣ, ਜਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਜਾਂ ਅਪਵਿੱਤਰ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਆਚਮਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਮਥਾਤ੍ਮਨਃ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ੇ ਨੀਲਦ੍ਯਂ ਵਾ ਪਰਿਧਾਯ ਚ । ਉਪਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ੇਜ੍ਜਲਂ ਵਾਰ੍ਤਂ ਤृਣਂ ਵਾ ਭੂਮਿਮੇਵ ਚ
ਇੱਕ ਔਰਤ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਛੂਹਣ, ਨੀਲਾ ਜਾਂ ਭਿੱਜਾ ਕੱਪੜਾ ਪਹਿਨਣ, ਪਾਣੀ, ਮਿੱਟੀ, ਘਾਹ ਜਾਂ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਚਮਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕੇਸ਼ਾਨਾਂ ਚਾਤ੍ਮਨਃ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ੇ ਵਾਸਸਃ ਸ੍ਖਲਿਤਸ੍ਯ ਚ । ਅਨੁष੍ਣਾਭਿਰਕੇਸ਼ਾਭਿਰਦੁष੍ਟਾਭਿਸ਼੍ਚ ਧਰ੍ਮਤਃ
ਆਪਣੇ ਵਾਲ ਜਾਂ ਕੱਪੜੇ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਜਾਂ ਰਸਤੇ ਤੇ ਪੈਰ ਫਿਸਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਗਰਮ ਨਹੀਂ, ਵਾਲਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਅਪਵਿੱਤਰ ਨਹੀਂ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਆਚਮਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੌਚੇऽਪ੍ਸੁ ਸਰ੍ਵਦਾ ਚਾਮੇਦਾਸੀਨਃ ਪ੍ਰਾਗੁਦਙ੍ਮੁਖਃ । ਸ਼ਿਰਃ ਪ੍ਰਾਵृਤ੍ਯ ਕਂਠਂ ਵਾ ਮੁਕ੍ਤਕੇਸ਼ਸ਼ਿਖੋऽਪਿ ਵਾ
ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਲਈ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਬੈਠ ਕੇ, ਪੂਰਬ ਜਾਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ, ਸਿਰ ਜਾਂ ਗਲ ਢੱਕ ਕੇ, ਜਾਂ ਖੁੱਲੇ ਵਾਲ ਜਾਂ ਚੋਟੀ ਨਾਲ ਵੀ ਆਚਮਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਕृਤ੍ਵਾ ਪਾਦਯੋਃ ਸ਼ੌਚਂ ਮਾਰ੍ਗਤੋ ਨ ਸ਼ੁਚਿਰ੍ਭਵੇਤ੍ । ਸੋਪਾਨਤ੍ਕੋਪਾਨਸ੍ਥੋ ਵਾ ਨੋष੍ਣੀषੀ ਚਾਚਮੇਦ੍ਬੁਧਃ
ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਸਫਾਈ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਰਸਤੇ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ; ਜੁੱਤੀ ਜਾਂ ਚਪਲ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਜਾਂ ਪੱਗ ਪਹਿਨ ਕੇ ਆਚਮਨ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।