ਤਾਵਦ੍ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਸ੍ਵਰ੍ਗਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ । ਯਤ੍ਰਾਸੌ ਲਭਤੇ ਜਨ੍ਮ ਸਾ ਗੌਸ੍ਤਤ੍ਰਾਭਿਜਾਯਤੇ
ਉਸ ਗਾਂ ਦੇ ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਗਾਂ ਵੀ ਉਥੇ ਹੀ ਜਨਮ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਨ ਚ ਪਸ਼੍ਯਤ੍ਯਸੌ ਘੋਰਂ ਨਰਕਂ ਤੇਨ ਕਰ੍ਮਣਾ । ਉਤ੍ਤਰਾਨ੍ਸ ਕੁਰੂਨ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਮੋਦਤੇ ਕਾਲਮਕ੍ਸ਼ਯਮ੍
ਉਹ ਕਰਮ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਨਰਕ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ; ਉੱਤਰ ਕੁਰੂ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਅਟੱਲ ਸਮੇਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਾਣਦਾ ਹੈ।
ਗਵਾਂ ਸ਼ਤਸਹਸ੍ਰੇਭ੍ਯੋ ਦਦ੍ਯਾਦੇਕਾਂ ਪਯਸ੍ਵਿਨੀਮ੍ । ਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ਦਾਰਾਨ੍ਤਥਾ ਭृਤ੍ਯਾਨ੍ਗੌਰੇਕਾ ਪ੍ਰਤਿਤਾਰਯੇਤ੍
ਇੱਕ ਦੁੱਧ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ, ਪਤਨੀਆਂ ਅਤੇ ਨੌਕਰਾਂ ਨੂੰ, ਜਿਵੇਂ ਲੱਖਾਂ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਤਾਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਰ੍ਵੇषੁ ਦਾਨੇषੁ ਗੋਦਾਨਂ ਤੁ ਵਿਸ਼ਿष੍ਯਤੇ । ਦੁਰ੍ਗਮੇ ਵਿषਮੇ ਘੋਰੇ ਮਹਾਪਾਤਕਸਂਭਵੇ । ਗੌਰੇਵ ਰਕ੍ਸ਼ਾਂ ਕੁਰੁਤੇ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਦੇਯਾ ਦ੍ਵਿਜਾਤਯੇ
ਇਸ ਲਈ, ਸਾਰੇ ਦਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਂ ਦਾ ਦਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਮੁਸ਼ਕਲ, ਖਤਰਨਾਕ ਅਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਹਾਲਾਤ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਵੱਡੇ ਪਾਪ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਗਾਂ ਹੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੀ ਹੈ—ਇਸ ਲਈ, ਦੋਵਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮਿਆ ਨੂੰ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਪਾਦ੍ਮੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਸ੍ਵਰ੍ਗਖਂਡੇ ਦ੍ਵਿਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਸਵਰਗ ਖੰਡ ਵਿੱਚ ਬਿਆਲੀ ਚੈਪਟਰ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਯੁਧਿष੍ਠਿਰ ਉਵਾਚ- ਯਥਾ ਪ੍ਰਯਾਗਸ੍ਯ ਮੁਨੇ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਕਥਿਤਂ ਤ੍ਵਯਾ । ਤਥਾਤਥਾ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯੇऽਹਂ ਸਰ੍ਵਪਾਪੈਰ੍ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਪ੍ਰਯਾਗ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸੀ ਹੈ, ਓਹੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਭਗਵਨ੍ਕੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਗਂਤਵ੍ਯਂ ਧਰ੍ਮਨਿਸ਼੍ਚਯੈਃ । ਪ੍ਰਯਾਗੇ ਯੋ ਵਿਧਿਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਃ ਤਨ੍ਮੇ ਬ੍ਰੂਹਿ ਮਹਾਮੁਨੇ
ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਕਿਹੜੀ ਰੀਤ ਨਾਲ, ਧਰਮ ਦੀ ਪੂਰੀ ਯਕੀਨ ਨਾਲ, ਪ੍ਰਯਾਗ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ? ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਪ੍ਰਯਾਗ ਲਈ ਜੋ ਵਿਧੀ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ।
ਮਾਰ੍ਕਂਡੇਯ ਉਵਾਚ- ਕਥਯਿष੍ਯਾਮਿ ਤੇ ਵਤ੍ਸ ਤੀਰ੍ਥਯਾਤ੍ਰਾਵਿਧਿਕ੍ਰਮਮ੍ । ਯੋ ਗਚ੍ਛੇਤਕੁਰੁਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਪ੍ਰਯਾਗਂ ਦੇਵਸਂਯੁਤਮ੍
ਮਾਰਕੰਡੇ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਠੀਕ ਵਿਧੀ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਜੋ ਪ੍ਰਯਾਗ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਹੇ ਕੁਰੂਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਜਾਂਦਾ ਹੈ—
ਬਲੀਵਰ੍ਦਸਮਾਰੂਢਃ ਸ਼ृਣੁ ਤਸ੍ਯਾਪਿ ਯਤ੍ਫਲਮ੍ । ਵਸਤੇ ਨਰਕੇ ਘੋਰੇ ਗਵਾਂ ਕ੍ਰੋਧੇ ਸੁਦਾਰੁਣੇ
ਜੋ ਬਲਦ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋ ਕੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਵੀ ਸੁਣੋ: ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਨਰਕ ਵਿੱਚ, ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਕ੍ਰੋਧ ਵਾਲੇ ਡਰਾਉਣੇ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਸਲਿਲਂ ਚ ਨ ਗृਹ੍ਣਂਤਿ ਪਿਤਰਸ੍ਤਸ੍ਯ ਦੇਹਿਨਃ । ਯਸ੍ਤੁ ਪੁਤ੍ਰਾਂਸ੍ਤਥਾ ਬਾਲਾਨ੍ਸ੍ਨਾਪਯੇਤ੍ਪਾਯਯੇਤ੍ਤਥਾ
ਉਸ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਪਿਤਰ ਉਸ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੇ; ਪਰ ਜੋ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨ੍ਹਾਉਂਦਾ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਪਿਲਾਂਦਾ ਹੈ—
ਯਥਾਤ੍ਮਨਸ੍ਤਥਾ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਦਾਨਂ ਵਿਪ੍ਰੇषੁ ਦਾਪਯੇਤ੍ । ਐਸ਼੍ਵਰ੍ਯਲੋਭਾਨ੍ਮੋਹਾਦ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛੇਦ੍ਯਾਨੇਨ ਯੋ ਨਰਃ
—ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਆਪਣੇ ਲਈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਸਭ ਲਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਧਨ ਦੀ ਲਾਲਚ ਜਾਂ ਮੋਹ ਕਰਕੇ ਸਵਾਰੀ ਤੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—
ਨਿष੍ਫਲਂ ਤਸ੍ਯ ਤਤ੍ਤੀਰ੍ਥਂ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਯਾਨਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜੇਤ੍ । ਗਂਗਾਯਮੁਨਯੋਰ੍ਮਧ੍ਯੇ ਯਸ੍ਤੁ ਕਨ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਤਿ
—ਉਸ ਲਈ ਉਹ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਵਿਅਰਥ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਸਵਾਰੀ ਛੱਡ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਜੋ ਗੰਗਾ ਤੇ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕੁੜੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਆਰ੍षੇਣ ਤੁ ਵਿਧਾਨੇਨ ਯਥਾਵਿਭਵਸਂਭਵਮ੍ । ਨ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਯਮਂ ਘੋਰਂ ਨਰਕਂ ਤੇਨ ਕਰ੍ਮਣਾ
—ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਢੰਗ ਨਾਲ, ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਉਸ ਕਰਮ ਨਾਲ ਭਿਆਨਕ ਯਮ ਜਾਂ ਨਰਕ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ।
ਉਤ੍ਤਰਾਨ੍ਸ ਕੁਰੂਨ੍ਗਤ੍ਵਾ ਮੋਦਤੇ ਕਾਲਮਕ੍ਸ਼ਯਮ੍ । ਪੁਤ੍ਰਾਂਸ੍ਤੁ ਦਾਰਾਁਲ੍ਲਭਤੇ ਧਾਰ੍ਮਿਕਾਨ੍ਨਯਸਂਯੁਤਾਨ੍
ਉਹ ਉੱਤਰੀ ਕੁਰੁ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਤਹੀਂ ਖੁਸ਼ੀ ਮਾਣਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਨੂੰ ਧਰਮ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪਤਨੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਤਤ੍ਰ ਦਾਨਂ ਪ੍ਰਦਾਤਵ੍ਯਂ ਯਥਾਵਿਭਵਸਂਭਵਮ੍ । ਤੇਨ ਤੀਰ੍ਥਫਲੈਨੈਵ ਵਰ੍ਦ੍ਧਤੇ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਉਥੇ, ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਨਾਲ ਤੀਰਥ ਦਾ ਫਲ ਵਧਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ਤਿष੍ਠਤਿ ਰਾਜੇਂਦ੍ਰ ਯਾਵਦਾਭੂਤਸਂਪ੍ਲਵਮ੍ । ਵਟਮੂਲਂ ਸਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਯਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ਪਰਿਤ੍ਯਜੇਤ੍
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਜਦ ਤੱਕ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਅੰਤ ਨਹੀਂ ਆ ਜਾਂਦਾ; ਅਤੇ ਜੋ ਵਟ ਦੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਹੇਠ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਤਿਆਗ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—
ਸਰ੍ਵਲੋਕਾਨਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਰੁਦ੍ਰਲੋਕਂ ਚ ਗਚ੍ਛਤਿ । ਤਤ੍ਰ ਤੇ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਦਿਤ੍ਯਾਸ੍ਤਪਂਤੇ ਰੁਦ੍ਰਮਾਸ਼੍ਰਿਤਾਃ
—ਉਹ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਕੇ ਰੁਦਰ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਥੇ ਬਾਰਾਂ ਆਦਿਤਿਆ ਰੁਦਰ ਦੀ ਸ਼ਰਣ ਲੈ ਕੇ ਤਪ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਨਿਰ੍ਦਹਂਤਿ ਜਗਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਵਟਮੂਲਂ ਨ ਦਹ੍ਯਤੇ । ਨष੍ਟਚਂਦ੍ਰਾਰ੍ਕਪਵਨਂ ਯਦਾ ਚੈਕਾਰ੍ਣਵਂ ਜਗਤ੍
ਉਹ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਵਟ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਨਹੀਂ ਸੜਦੀ; ਜਦ ਚੰਦ, ਸੂਰਜ ਤੇ ਹਵਾ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਇਕ ਸਮੁੰਦਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—
ਸ੍ਵਪਿਤ੍ਯਤ੍ਰੈਵ ਵੈ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਜਾਯਮਾਨਃ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ । ਦੇਵਦਾਨਵਗਂਧਰ੍ਵ ऋषਯਃ ਸਿਦ੍ਧਚਾਰਣਾਃ
—ਉਥੇ ਹੀ ਵਿਸ਼ਨੁ ਸੌਂਦਾ ਹੈ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਦੇਵਤੇ, ਦਾਨਵ, ਗੰਧਰਵ, ਰਿਸ਼ੀ, ਸਿੱਧ ਤੇ ਚਾਰਣ—
ਸਦਾ ਸੇਵਂਤਿ ਤਤ੍ਤੀਰ੍ਥਂ ਗਂਗਾਯਮੁਨਸਂਗਮੇ । ਤਤ੍ਰ ਗਚ੍ਛਂਤਿ ਰਾਜੇਂਦ੍ਰ ਪ੍ਰਯਾਗੇ ਸਂਯੁਤਂ ਚ ਯਤ੍
—ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਤੀਰਥ, ਗੰਗਾ-ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਵਾਲੇ ਸਥਾਨ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਉਥੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹ ਪ੍ਰਯਾਗ ਨੂੰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਉਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਯੋ ਦੇਵਾ ਦਿਸ਼ਸ਼੍ਚੈਵ ਦਿਗੀਸ਼੍ਵਰਾਃ । ਲੋਕਪਾਲਾਸ਼੍ਚ ਸਾਧ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਪਿਤਰੋ ਲੋਕਸਂਮਤਾਃ
ਉਥੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ, ਲੋਕਪਾਲ, ਸਾਧਿਆ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮੰਨੇ ਹੋਏ ਪਿਤਰ—
ਸਨਤ੍ਕੁਮਾਰਪ੍ਰਮੁਖਾਸ੍ਤਥੈਵ ਪਰਮਰ੍षਯਃ । ਅਂਗਿਰਪ੍ਰਮੁਖਾਸ਼੍ਚੈਵ ਤਥਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍षਯਃ ਪਰੇ
—ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਅੰਗਿਰਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀ—
ਤਥਾ ਨਾਗਾਸ਼੍ਚ ਸਿਦ੍ਧਾਸ਼੍ਚ ਸੁਪਰ੍ਣਾਃ ਖੇਚਰਾਸ਼੍ਚ ਯੇ । ਸਰਿਤਃ ਸਾਗਰਾਃ ਸ਼ੈਲਾ ਨਾਗਾ ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਾਸ੍ਤਥਾ
—ਨਾਗ, ਸਿੱਧ, ਸੁਪਰਨ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਨਦੀਆਂ, ਸਮੁੰਦਰ, ਪਹਾੜ, ਨਾਗ ਤੇ ਵਿਦਿਆਧਰ ਵੀ—
ਹਰਿਸ਼੍ਚ ਭਗਵਾਨਾਸ੍ਤੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਪੁਰਸ੍ਕृਤਃ । ਗਂਗਾਯਮੁਨਯੋਰ੍ਮਧ੍ਯੇ ਪृਥਿਵ੍ਯਾ ਜਘਨਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍
—ਹਰੀ, ਭਗਵਾਨ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀਆਂ ਦੇ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਹੈ; ਗੰਗਾ ਤੇ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਧਰਤੀ ਦਾ ਗਰਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਯਾਗਂ ਰਾਜਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲ ਤ੍ਰਿषੁਲੋਕੇषੁ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ । ਤਤਃ ਪੁਣ੍ਯਤਮਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਤ੍ਰਿषੁਲੋਕੇषੁ ਭਾਰਤ
ਹੇ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਸ਼ੇਰ, ਪ੍ਰਯਾਗ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ; ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ, ਹੇ ਭਾਰਤ।
ਸ਼੍ਰਵਣਾਤ੍ਤਸ੍ਯ ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਯ ਨਾਮਸਂਕੀਰ੍ਤਨਾਦਪਿ । ਮृਤ੍ਤਿਕਾ ਲਂਭਨਾਦ੍ਵਾਪਿ ਨਰਃ ਪਾਪਾਤ੍ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਉਸ ਤੀਰਥ ਦਾ ਨਾਮ ਸੁਣਣ ਨਾਲ, ਨਾਮ ਜਪਣ ਨਾਲ ਜਾਂ ਮਿੱਟੀ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਨਾਲ ਵੀ, ਮਨੁੱਖ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰਾਭਿषੇਕਂ ਯਃ ਕੁਰ੍ਯ੍ਯਾਤ੍ਸਂਗਮੇ ਸਂਸ਼ਿਤਵ੍ਰਤਃ । ਤੁਲ੍ਯਂ ਫਲਮਵਾਪ੍ਨੋਤਿ ਰਾਜਸੂਯਾਸ਼੍ਵਮੇਧਯੋਃ
ਜੋ ਸੰਘਮ ਤੇ ਪਵਿਤ੍ਰ ਨੀਰ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾਉਣ ਦੀ ਰਸਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਆਪਣੇ ਵਚਨਾਂ ਤੇ ਡਟਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਰਾਜਸੂਯ ਤੇ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਗਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਨ ਵੇਦਵਚਨਾਤ੍ਤਾਤ ਨ ਲੋਕਵਚਨਾਦਪਿ । ਮਤਿਰੁਤ੍ਕ੍ਰਮਣੀਯਾ ਤੇ ਪ੍ਰਯਾਗਗਮਨਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਪਿਆਰੇ, ਪ੍ਰਯਾਗ ਜਾਣ ਦੀ ਗੱਲ ਤੇ ਤੇਰੀ ਮੱਤ ਨਾ ਤਾਂ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਤੋਂ, ਨਾ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਤੋਂ ਹਿਲਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਦਸ਼ਤੀਰ੍ਥਸਹਸ੍ਰਾਣਿ षष੍ਟਿਕੋਟ੍ਯਸ੍ਤਥਾਪਰਾਃ । ਯੇषਾਂ ਸਾਨ੍ਨਿਧ੍ਯਮਤ੍ਰੈਵ ਕੀਰ੍ਤਨਾਤ੍ਕੁਰੁਨਂਦਨ
ਕੁਰੂਵੰਸ਼ ਦੇ ਸੁਖ, ਇੱਥੇ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਤੀਰਥ ਤੇ ਸਠ ਕਰੋੜ ਹੋਰ ਪਵਿਤ੍ਰ ਥਾਂਵਾਂ ਸਿਰਫ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਲੈਣ ਨਾਲ ਹੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।
ਯਾ ਗਤਿਰ੍ਯੋਗਯੁਕ੍ਤਸ੍ਯ ਸਦੁਤ੍ਥਸ੍ਯ ਮਨੀषਿਣਃ । ਸਾ ਗਤਿਸ੍ਤ੍ਯਜਤਃ ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ਗਂਗਾਯਮੁਨਸਂਗਮੇ
ਜੋ ਗਿਆਨਵਾਨ ਮਨੁੱਖ ਯੋਗ ਵਿੱਚ ਲਗਾ ਹੋਇਆ ਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਠਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜੋ ਮਕਸਦ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਮਕਸਦ ਗੰਗਾ-ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਸੰਘਮ ਤੇ ਪ੍ਰਾਣ ਛੱਡਣ ਵਾਲਾ ਵੀ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।