ਯਸ੍ਤੁ ਪਤ੍ਨ੍ਯਾ ਵਨਂ ਗਤ੍ਵਾ ਮੈਥੁਨਂ ਕਾਮਤਸ਼੍ਚਰੇਤ੍ । ਤਦ੍ਵ੍ਰਤਂ ਤਸ੍ਯ ਲੁਪ੍ਯੇਤ ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤੀਯਤੇ ਦ੍ਵਿਜਃ
ਜੇ ਕੋਈ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਇੱਛਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮਿਲਾਪ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਵਰਤ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਯੋ ਜਾਯਤੇ ਗਰ੍ਭੋ ਨ ਸ ਸ੍ਪृਸ਼੍ਯੋ ਦ੍ਵਿਜਾਤਿਭਿਃ । ਨ ਹਿ ਵੇਦੇਧਿਕਾਰੋਸ੍ਯ ਤਦ੍ਵਂਸ਼ੇਪ੍ਯੇਵਮੇਵ ਹਿ
ਉਥੇ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਬੱਚਾ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਛੂਹਣ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਵੀਦਾਂ ਪੜ੍ਹਨ ਦਾ ਹੱਕ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਨਹੀਂ।
ਭੂਮੌ ਸ਼ਯੀਤ ਸਤਤਂ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀਜਪ੍ਯਤਤ੍ਪਰਃ । ਸ਼ਰਣ੍ਯਃ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਸਦ੍ਵਿਭਾਗਪਰਃ ਸਦਾ
ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੋਵੇ, ਸਾਵਿਤਰੀ ਮੰਤ੍ਰ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹੇ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਆਸਰਾ ਬਣੇ ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਚੰਗੀ ਵੰਡ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹੇ।
ਪਰਿਵਾਦਂ ਮृषਾਵਾਦਂ ਨਿਦ੍ਰਾਲਸ੍ਯੇ ਚ ਵਰ੍ਜਯੇਤ੍ । ਏਕਾਗ੍ਨਿਰਨਿਕੇਤਃ ਸ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰੋਕ੍ਸ਼ਿਤਾਂ ਭੂਮਿਮਾਸ਼੍ਰਯੇਤ੍
ਉਹ ਪਰਚਾਰ, ਝੂਠ ਅਤੇ ਸੁਸਤ ਸੁਣਨ ਤੋਂ ਬਚੇ। ਇੱਕ ਅੱਗ ਰੱਖੇ, ਕਿਸੇ ਇਕ ਥਾਂ ਵਸੇ ਨਾ, ਅਤੇ ਸਾਫ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਹੇ।
ਮृਗੈਃ ਸਹ ਚਰੇਦ੍ਦਾਂਤਸ੍ਤੈਃ ਸਹੈਵ ਚ ਸਂਵਸੇਤ੍ । ਸ਼ਿਲਾਯਾਂ ਸ਼ਰ੍ਕਰਾਯਾਂ ਵਾ ਸ਼ਯੀਤ ਸੁਸਮਾਹਿਤਃ
ਉਹ ਹਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਫਿਰੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਰਹੇ ਅਤੇ ਪੱਥਰ ਜਾਂ ਕੰਕਰ ਉੱਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਨਾਲ ਸੋਵੇ।
ਸਦ੍ਯਃ ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਾਲਕੋ ਵਾ ਸ੍ਯਾਨ੍ਮਾਸਸਂਚਯਿਕੋਪਿ ਵਾ । षਣ੍ਮਾਸਨਿਚਯੋ ਵਾਪਿ ਸਮਾਨਿਚਯ ਏਵ ਵਾ
ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਇਕੱਠੀ ਹੋਈ ਮੈਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜਾਂ ਛੇ ਮਹੀਨੇ, ਜਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਇਕੱਠੀ ਹੋਈ ਮੈਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ।
ਨਕ੍ਤਂ ਚਾਨ੍ਨਂ ਸਮਸ਼੍ਨੀਯਾਦ੍ਦਿਵਾ ਚਾਹृਤ੍ਯ ਸ਼ਕ੍ਤਿਤਃ । ਚਤੁਰ੍ਥਕਾਲਕੋ ਵਾ ਸ੍ਯਾਤ੍ਕਿਂ ਵਾਪ੍ਯष੍ਟਮਕਾਲਿਕਃ
ਉਹ ਰਾਤ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਜਿੰਨੀ ਸਮਰਥਾ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਚੌਥੇ ਜਾਂ ਅੱਠਵੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ।
ਚਾਂਦ੍ਰਾਯਣਵਿਧਾਨੈਰ੍ਵਾ ਸ਼ੁਕ੍ਲੇਕृष੍ਣੇ ਚ ਵਰ੍ਜਯੇਤ੍ । ਪਕ੍ਸ਼ੇਪਕ੍ਸ਼ੇ ਸਮਸ਼੍ਨੀਯਾਦ੍ਯਵਾਗੂਂ ਕ੍ਵਥਿਤਾਂ ਸਕृਤ੍
ਚਾਂਦ੍ਰਾਯਣ ਵਰਤ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਚੰਨਣੀ ਤੇ ਅਮਾਵੱਸ ਦੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਨਾ ਕਰੇ। ਪੱਖ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਇਕ ਵਾਰੀ ਪਕਾਈ ਹੋਈ ਜੌ ਦੀ ਖੀਰ ਖਾਏ।
ਪੁष੍ਪਮੂਲਫਲੈਰ੍ਵਾਪਿ ਕੇਵਲੈਰ੍ਵਰ੍ਤਯੇਤ੍ਸਦਾ । ਸ੍ਵਾਭਾਵਿਕੈਃ ਸ੍ਵਯਂਸ਼ੀਰ੍ਣੈਰ੍ਵੈਖਾਨਸਮਤੇ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਫੁੱਲ, ਜੜਾਂ ਅਤੇ ਫਲ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਹੀ ਜੀਵਨ ਗੁਜਾਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਵੈਖਾਨਸਾ ਮਾਰਗ ਉੱਤੇ ਟਿਕਾ ਰਹੇ।
ਭੂਮੌ ਵਾ ਪਰਿਵਰ੍ਤੇਤ ਤਿष੍ਠੇਦ੍ਵਾ ਪ੍ਰਪਦੈਰ੍ਦਿਨਮ੍ । ਸ੍ਥਾਨਾਸਨਾਭ੍ਯਾਂ ਵਿਹਰੇਨ੍ਨ ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਧੈਰ੍ਯ੍ਯਮੁਤ੍ਸृਜੇਤ੍
ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਲੁੜਕ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਪੈਰਾਂ ਦੀਆਂ ਉੰਗਲੀਆਂ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਖੜੇ ਜਾਂ ਬੈਠੇ ਹੋ ਕੇ ਫਿਰੇ, ਕਦੇ ਵੀ ਧੀਰਜ ਨਾ ਛੱਡੇ।
ਗ੍ਰੀष੍ਮੇ ਪਂਚਤਪਾਸ਼੍ਚ ਸ੍ਯਾਦ੍ਵਰ੍षਾਸ੍ਵਭ੍ਰਾਵਕਾਸ਼ਿਕਃ । ਆਰ੍ਦ੍ਰਵਾਸਾਸ਼੍ਚ ਹੇਮਂਤੇ ਕ੍ਰਮਸ਼ੋ ਵਰ੍ਦ੍ਧਯੇਤ੍ਤਪਃ
ਗਰਮੀ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਅੱਗਾਂ ਦੀ ਤਪਸਿਆ ਕਰੇ, ਬਰਸਾਤ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਰਹੇ, ਸਰਦੀ ਵਿੱਚ ਗਿੱਲੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨੇ ਅਤੇ ਤਪਸਿਆ ਨੂੰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਧਾਏ।
ਉਪਸ੍ਪृਸ਼ੇਤ੍ਤ੍ਰਿषਵਣਂ ਪਿਤृਦੇਵਾਂਸ਼੍ਚ ਤਰ੍ਪਯੇਤ੍ । ਏਕਪਾਦੇਨ ਤਿष੍ਠੇਤ ਮਰੀਚਿਂ ਵਾ ਪਿਬੇਤ੍ਸਦਾ
ਉਹ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰੇ, ਪਿਤਰਾਂ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰੇ, ਇਕ ਪੈਰ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਰਹੇ ਜਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਪੀਵੇ।
ਪਂਚਾਗ੍ਨਿਧੂਮਗੋ ਵਾ ਸ੍ਯਾਦੂष੍ਮਗਃ ਸੋਮਪੋਪਿ ਵਾ । ਪਯਃ ਪਿਬੇਚ੍ਛੁਕ੍ਲਪਕ੍ਸ਼ੇ ਕृष੍ਣਪਕ੍ਸ਼ੇ ਤੁ ਗੋਮਯਮ੍
ਉਹ ਪੰਜ ਅੱਗਾਂ ਦੇ ਧੂੰਏ ਨੂੰ ਸਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਪਕਿਆ ਹੋਇਆ ਖਾਣਾ ਖਾਏ, ਜਾਂ ਸਿਰਫ ਸੋਮਾ ਪੀਵੇ। ਚੰਨਣੀ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਪੀਵੇ, ਅਮਾਵੱਸ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਗੋਮਯ ਪੀਵੇ।
ਸ਼ੀਰ੍ਣਪਰ੍ਣਾਸ਼ਨੋ ਵਾ ਸ੍ਯਾਤ੍ਕृਚ੍ਛ੍ਰੈਰ੍ਵਾ ਵਰ੍ਤਯੇਤ੍ਸਦਾ । ਯੋਗਾਭ੍ਯਾਸਰਤਸ਼੍ਚ ਸ੍ਯਾਦ੍ਰੁਦ੍ਰਾਧ੍ਯਾਯੀ ਭਵੇਤ੍ਸਦਾ
ਉਹ ਡਿੱਗੇ ਪੱਤੇ ਖਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਠਿਨ ਵਰਤਾਂ ਉੱਤੇ ਜੀਵਨ ਗੁਜਾਰੇ, ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹੇ ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਰੁਦ੍ਰ ਮੰਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹੇ।
ਅਥਰ੍ਵਸ਼ਿਰਸੋਧ੍ਯੇਤਾ ਵੇਦਾਂਤਾਭ੍ਯਾਸਤਤ੍ਪਰਃ । ਯਮਾਨ੍ਸੇਵੇਤ ਸਤਤਂ ਨਿਯਮਾਂਸ਼੍ਚਾਪ੍ਯਤਂਦ੍ਰਿਤਃ
ਉਹ ਅਥਰਵਸ਼ਿਰਸ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰੇ, ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ ਦੇ ਅਭਿਆਸ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹੇ ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਯਮ ਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਕਟਣਾ ਬਿਨਾ ਆਲਸ ਦੇ ਕਰੇ।
ਅਥ ਚਾਗ੍ਨੀਨ੍ਸਮਾਰੋਪ੍ਯ ਸ੍ਵਾਤ੍ਮਨਿ ਧ੍ਯਾਨਤਤ੍ਪਰਃ
ਫਿਰ, ਅੱਗ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਟਿਕਾ ਕੇ, ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹੇ।
ਅਨਗ੍ਨਿਰਨਿਕੇਤੋ ਵਾ ਮੁਨਿਰ੍ਮੋਕ੍ਸ਼ਪਰੋ ਭਵੇਤ੍ । ਤਾਪਸੇष੍ਵੇਵ ਵਿਪ੍ਰੇषੁ ਯਾਤ੍ਰਿਕਂ ਭੈਕ੍ਸ਼ਮਾਹਰੇਤ੍
ਜੇ ਅਗਨਿ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਾਂ ਕੋਈ ਠਿਕਾਣਾ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਵੀ ਇੱਕ ਮੁਨੀ ਮੁਕਤੀ ਵੱਲ ਲੱਗਾ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਸਿਰਫ ਤਪਸਵੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿਚ ਹੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦਿਆਂ ਭਿਖਿਆ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਗृਹਮੇਧਿषੁ ਚਾਨ੍ਯੇषੁ ਦ੍ਵਿਜੇषੁ ਵਨਚਾਰਿषੁ । ਗ੍ਰਾਮਾਦਾਹृਤ੍ਯ ਚਾਸ਼੍ਨੀਯਾਦष੍ਟੌ ਗ੍ਰਾਸਾਨ੍ਵਨੇ ਵਸਨ੍
ਪਰ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਜਾਂ ਹੋਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਜਾਂ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚ, ਉਹ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਖਾਣਾ ਲੈ ਕੇ, ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਅੱਠ ਗ੍ਰਾਸ ਖਾਏ।
ਪ੍ਰਤਿਗृਹ੍ਯ ਪੁਟੇਨੈਵ ਪਾਣਿਨਾ ਸ਼ਕਲੇਨ ਵਾ । ਵਿਵਿਧਾਸ਼੍ਚੋਪਨਿषਦ ਆਤ੍ਮਸਂਸਿਦ੍ਧਯੇ ਜਪੇਤ੍
ਭਿਖਿਆ ਪਾਤਰ, ਹੱਥ ਜਾਂ ਟੁਕੜੇ ਵਿਚ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਆਪਣੀ ਆਤਮਾ ਦੀ ਪੂਰਨਤਾ ਲਈ।
ਵਿਦ੍ਯਾਵਿਸ਼ੇषਾਨ੍ਸਾਵਿਤ੍ਰੀਂ ਰੁਦ੍ਰਾਧ੍ਯਾਯਂ ਤਥੈਵ ਚ । ਮਹਾਪ੍ਰਸ੍ਥਾਨਿਕਂ ਵਾਸੌ ਕੁਰ੍ਯ੍ਯਾਦਨਸ਼ਨਂ ਤਥਾ । ਅਗ੍ਨਿਪ੍ਰਵੇਸ਼ਮਨ੍ਯਦ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਰ੍ਪਣਵਿਧੌ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਉਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਵਿਦਿਆਵਾਂ, ਸਾਵਿਤਰੀ ਅਤੇ ਰੁਦ੍ਰ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਭੀ ਸadhna ਕਰੇ; ਮਹਾਪ੍ਰਸਥਾਨ, ਉਪਵਾਸ, ਅਗਨਿ ਵਿਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਕਰਮ, ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋ ਕੇ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਪਾਦ੍ਮੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਸ੍ਵਰ੍ਗਖਂਡੇ ਵਾਨਪ੍ਰਸ੍ਥਾਸ਼੍ਰਮਾਚਾਰਧਰ੍ਮੋ ਨਾਮਾष੍ਟਪਂਚਾਸ਼ਤ੍ਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਪਦਮ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਸਵਰਗ ਖੰਡ ਵਿਚ ਵਨਪ੍ਰਸਥ ਆਸ਼ਰਮ ਦੇ ਕਰਤਵਾਂ ਦਾ ਅਠਵਾਂ-ਪੰਜਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ- ਏਵਂ ਵਨਾਸ਼੍ਰਮੇ ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਤृਤੀਯਂ ਭਾਗਮਾਯੁषਃ । ਚਤੁਰ੍ਥਂ ਚਾਯੁषੋ ਭਾਗਂ ਸਂਨ੍ਯਾਸੇਨ ਨਯੇਤ੍ਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੰਗਲ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿਚ ਜੀਵਨ ਦਾ ਤੀਜਾ ਭਾਗ ਬਿਤਾ ਕੇ, ਚੌਥਾ ਭਾਗ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਸੰਨਿਆਸ ਵਿਚ ਲੰਘਾਏ।
ਅਗ੍ਨੀਨਾਤ੍ਮਨਿ ਸਂਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਦ੍ਵਿਜਃ ਪ੍ਰਵ੍ਰਜਿਤੋ ਭਵੇਤ੍ । ਯੋਗਾਭ੍ਯਾਸਰਤਃ ਸ਼ਾਂਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਦ੍ਯਾਪਰਾਯਣਃ
ਅਗਨਿ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਟਿਕਾ ਕੇ, ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮਿਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੰਨਿਆਸੀ ਹੋ ਜਾਵੇ; ਉਹ ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ ਵਿਚ ਲੱਗਾ, ਸ਼ਾਂਤ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨ ਵੱਲ ਲੱਗਾ ਰਹੇ।
ਯਦਾ ਮਨਸਿ ਸਂਪਨ੍ਨਂ ਵੈਰਾਗ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਵਸ੍ਤੁषੁ । ਤਦਾ ਸਂਨ੍ਯਾਸਮਿਚ੍ਛੇਚ੍ਚ ਪਤਿਤਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ਵਿਪਰ੍ਯਯੇ
ਜਦੋਂ ਮਨ ਵਿਚ ਸਾਰੇ ਵਸਤੂਆਂ ਤੋਂ ਵੈਰਾਗ ਆ ਜਾਵੇ, ਤਦ ਉਹ ਸੰਨਿਆਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰੇ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਉਲਟ ਹੋਣ ਤੇ ਪਤਿਤ ਹੋ ਜਾਵੇ।
ਪ੍ਰਾਜਾਪਤ੍ਯਾਂ ਨਿਰੂਪ੍ਯੇष੍ਟਿਮਾਗ੍ਨੇਯੀਮਥਵਾ ਪੁਨਃ । ਦਾਂਤਃ ਸ਼ੁਕ੍ਲਕषਾਯੋਸੌ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਸ਼੍ਰਮਮੁਪਾਸ਼੍ਰਯੇਤ੍
ਪ੍ਰਾਜਾਪਤ ਅਤੇ ਅਗਨਿ ਯਜਨ ਕਰ ਕੇ, ਜਾਂ ਦੁਬਾਰਾ, ਸੰਯਮੀ ਹੋ ਕੇ, ਚਿੱਟੇ ਜਾਂ ਗੇਰੂਏ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿਚ ਜਾਵੇ।
ਜ੍ਞਾਨਸਂਨ੍ਯਾਸਿਨਃ ਕੇਚਿਦ੍ਵੇਦਸਂਨ੍ਯਾਸਿਨੋऽਪਰੇ । ਕਰ੍ਮਸਂਨ੍ਯਾਸਿਨਸ੍ਤ੍ਵਨ੍ਯੇ ਤ੍ਰਿਵਿਧਾਃ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਾਃ
ਕੁਝ ਗਿਆਨ ਸੰਨਿਆਸੀ ਹਨ, ਕੁਝ ਵੇਦ ਸੰਨਿਆਸੀ, ਤੇ ਹੋਰ ਕਰਮ ਸੰਨਿਆਸੀ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਕਿਸਮਾਂ ਦਾ ਉਲੇਖ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਯਃ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤੋ ਨਿਰ੍ਦ੍ਵਂਦ੍ਵਸ਼੍ਚੈਵ ਨਿਰ੍ਭਯਃ । ਪ੍ਰੋਚ੍ਯਤੇ ਜ੍ਞਾਨਸਂਨ੍ਯਾਸੀ ਆਤ੍ਮਨ੍ਯੇਵ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਃ
ਜੋ ਹਰ ਥਾਂ ਤੋਂ ਮੋਹ-ਮਾਇਆ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਦੁਵੈਤ ਤੋਂ ਪਰੇ ਤੇ ਨਿਰਭੈ ਹੈ, ਉਹ ਗਿਆਨ ਸੰਨਿਆਸੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਰਫ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਵੇਦਮੇਵਾਭ੍ਯਸੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਨਿਰਾਸ਼ੀਰ੍ਨਿष੍ਪਰਿਗ੍ਰਹਃ । ਪ੍ਰੋਚ੍ਯਤੇ ਵੇਦਸਂਨ੍ਯਾਸੀ ਮੁਮੁਕ੍ਸ਼ੁਰ੍ਵਿਜਿਤੇਂਦ੍ਰਿਯਃ
ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵੇਦ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦਾ, ਇੱਛਾ ਤੇ ਸੰਪਤੀ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਉਹ ਵੇਦ ਸੰਨਿਆਸੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਯਸ੍ਤ੍ਵਗ੍ਨਿਮਾਤ੍ਮਸਾਕृਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਰ੍ਪਣਪਰੋ ਦ੍ਵਿਜਃ । ਜ੍ਞੇਯਃ ਸ ਕਰ੍ਮਸਂਨ੍ਯਾਸੀ ਮਹਾਯਜ੍ਞਪਰਾਯਣਃ
ਪਰ ਜੋ ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮਿਆ, ਅਗਨਿ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਆਪ ਮੰਨ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮ ਅਰਪਣ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਰਹੇ, ਉਹ ਕਰਮ ਸੰਨਿਆਸੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਹਾ-ਯਜਨ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਰਹੇ।
ਤ੍ਰਯਾਣਾਮਪਿ ਚੈਤੇषਾਂ ਜ੍ਞਾਨੀ ਤ੍ਵਭ੍ਯਧਿਕੋ ਮਤਃ । ਨ ਤਸ੍ਯ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਕਾਰ੍ਯਂ ਨ ਲਿਂਗਂ ਵਾ ਵਿਪਸ਼੍ਚਿਤਃ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਵਿਚੋਂ ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਉਸ ਲਈ ਕੋਈ ਕਰਮ ਜਾਂ ਬਾਹਰੀ ਚਿੰਨ੍ਹ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਗਿਆਨਵਾਨ ਹੈ।