ਦੁਰ੍ਲ੍ਲਭਾ ਤਪਸਾ ਚਾਪਿ ਮृਤਸ੍ਯ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਿ । ਯਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਵਿਪਨ੍ਨਸ੍ਯ ਗਤਿਃ ਸਂਸਾਰਮੋਕ੍ਸ਼ਣੀ
ਪਰਮੇਸ਼ਵਰੀ, ਤਪ ਨਾਲ ਵੀ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਇਹ ਮਿਲਣਾ ਔਖਾ ਹੈ; ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਕੋਈ ਮਰਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਸੰਸਾਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸਾਦਾਜ੍ਜਾਯਤੇ ਸਮ੍ਯਕ੍ਮਮ ਸ਼ੈਲੇਂਦ੍ਰਨਂਦਿਨਿ । ਅਪ੍ਰਵृਦ੍ਧਾ ਨ ਪਸ਼੍ਯਂਤਿ ਮਮ ਮਾਯਾਵਿਮੋਹਿਤਾਃ
ਮੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਹੀ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀਏ, ਇਹ ਸੱਚਮੁੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਜਿਹੜੇ ਪੂਰੇ ਨਹੀਂ ਹੋਏ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਮਾਇਆ ਵਿਚ ਭਟਕਦੇ ਹੋਏ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ।
ਵਿਣ੍ਮੂਤ੍ਰਰੇਤਸਾਂ ਮਧ੍ਯੇ ਤੇ ਵਸਂਤਿ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ । ਹਨ੍ਯਮਾਨੋऽਪਿ ਯੋ ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ਵਸੇਦ੍ਵਿਘ੍ਨਸ਼ਤੈਰਪਿ
ਗੰਦੇ ਪਖਾਣ, ਮੂਤਰ, ਤੇ ਵੀਰਜ ਵਿਚ ਉਹ ਮੁੜ ਮੁੜ ਵੱਸਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਗਿਆਨਵਾਨ, ਭਾਵੇਂ ਸੌ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਆਉਣ, ਉਥੇ ਹੀ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ ਯਾਤਿ ਪਰਮਂ ਸ੍ਥਾਨਂ ਯਤ੍ਰ ਗਤ੍ਵਾ ਨ ਸ਼ੋਚਤਿ । ਜਨ੍ਮਮृਤ੍ਯੁਜਰਾਮੁਕ੍ਤਂ ਪਰਂ ਯਾਂਤਿ ਸ਼ਿਵਾਲਯਮ੍
ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਥਾਂ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਜਾ ਕੇ ਕੋਈ ਦੁਖੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ; ਜਨਮ, ਮੌਤ, ਤੇ ਬੁਢਾਪੇ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਪੁਨਰ੍ਮਰਣਾਨਾਂ ਹਿ ਸਾ ਗਤਿਰ੍ਮੋਕ੍ਸ਼ਕਾਂਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍ । ਯਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਕृਤਕृਤ੍ਯਃ ਸ੍ਯਾਦਿਤਿ ਮਨ੍ਯਂਤਿ ਪਂਡਿਤਾਃ
ਇਹ ਉਹ ਅਵਸਥਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਮੁੜ ਮੌਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਮੁਕਤੀ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਮੰਜਿਲ; ਇਸ ਨੂੰ ਪਾ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਸਮਝਦਾ ਹੈ—ਇਹ ਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀ ਸੋਚ ਹੈ।
ਨ ਦਾਨੈਰ੍ਨ ਤਪੋਭਿਸ਼੍ਚ ਨ ਯਜ੍ਞੈਰ੍ਨਾਪਿ ਵਿਦ੍ਯਯਾ । ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਤੇ ਗਤਿਰੁਤ੍ਕृष੍ਟਾ ਯਾਵਿਮੁਕ੍ਤੇ ਤੁ ਲਭ੍ਯਤੇ
ਦਾਨ, ਤਪ, ਯਜ, ਜਾਂ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਉਹ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ; ਪਰ ਅਵਿਮੁਕਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਨਾਨਾਵਰ੍ਣਾ ਵਿਵਰ੍ਣਾਸ਼੍ਚ ਚਾਂਡਾਲਾਦ੍ਯਾ ਜੁਗੁਪ੍ਸਿਤਾਃ । ਕਿਲ੍ਬਿषੈਃ ਪੂਰ੍ਣਦੇਹਾਸ਼੍ਚ ਵਿਸ਼ਿष੍ਟੈਃ ਪਾਤਕੈਸ੍ਤਥਾ
ਕਈ ਰੰਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਕੁਝ ਬਿਨਾ ਰੰਗ ਦੇ, ਚੰਡਾਲ ਆਦਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੋਕ ਨਫ਼ਰਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਪਾਪਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ ਤੇ ਵੱਡੇ ਗੁਨਾਹਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹਨ—
ਭੇषਜਂ ਪਰਮਂ ਤੇषਾਮਵਿਮੁਕ੍ਤਂ ਵਿਦੁਰ੍ਬੁਧਾਃ । ਅਵਿਮੁਕ੍ਤਂ ਪਰਂ ਜ੍ਞਾਨਮਵਿਮੁਕ੍ਤਂ ਪਰਂ ਪਦਮ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਗਿਆਨਵਾਨ ਲੋਕ ਅਵਿਮੁਕਤ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਇਲਾਜ ਮੰਨਦੇ ਹਨ; ਅਵਿਮੁਕਤ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਗਿਆਨ ਹੈ, ਅਵਿਮੁਕਤ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦਰਜਾ ਹੈ।
ਅਵਿਮੁਕ੍ਤਂ ਪਰਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਮਵਿਮੁਕ੍ਤਂ ਪਰਂ ਸ਼ਿਵਮ੍ । ਕृਤ੍ਵਾ ਵੈ ਨੈष੍ਠਿਕੀਂ ਦੀਕ੍ਸ਼ਾਮਵਿਮੁਕ੍ਤੇ ਵਸਂਤਿ ਯੇ
ਅਵਿਮੁਕਤ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਸੱਚਾਈ ਹੈ, ਅਵਿਮੁਕਤ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸ਼ੁਭਤਾ ਹੈ; ਜੋ ਨਿਸ਼ਚਲ ਦীক্ষਾ ਲੈ ਕੇ ਅਵਿਮੁਕਤ ਵਿਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ—
ਤੇषਾਂ ਤਤ੍ਪਰਮਂ ਜ੍ਞਾਨਂ ਦਦਾਮ੍ਯਂਤੇ ਪਰਂ ਪਦਮ੍ । ਪ੍ਰਯਾਗਂ ਨੈਮਿषਾਰਣ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੈਲੋऽਥ ਮਹਾਬਲਮ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਗਿਆਨ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ, ਤੇ ਆਖਰ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ। ਪ੍ਰਯਾਗ, ਨੈਮੀਸ਼ਾਰਣ, ਸ੍ਰੀਸ਼ੈਲ ਤੇ ਮਹਾਬਲ—
ਕੇਦਾਰਂ ਭਦ੍ਰਕਰ੍ਣਂ ਤੁ ਗਯਾ ਪੁष੍ਕਰਮੇਵ ਚ । ਕੁਰੁਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਭਦ੍ਰਕੋਟਿਰ੍ਨਰ੍ਮਦਾਮ੍ਰਾਤਕੇਸ਼੍ਵਰੀ
ਕੇਦਾਰ, ਭਦਰਕਰਨ, ਗਯਾ, ਪੁਸ਼ਕਰ, ਕੁਰੁਕਸ਼ੇਤਰ, ਭਦਰਕੋਟ, ਨਰਮਦਾ, ਅਮ੍ਰਾਤਕੇਸ਼ਵਰੀ—
ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਂ ਚ ਕੁਬ੍ਜਾਮ੍ਰਂ ਕੋਕਾਮੁਖਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਪ੍ਰਭਾਸਂ ਵਿਜਯੇਸ਼ਾਨਂ ਗੋਕਰ੍ਣਂ ਭਦ੍ਰਕਰ੍ਣਕਮ੍
ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ, ਕੁਬਜਾਮਰ, ਕੋਕਾਮੁਖਾ (ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ), ਪ੍ਰਭਾਸ, ਵਿਜਯੇਸ਼ਾਨ, ਗੋਕਰਨ ਤੇ ਭਦਰਕਰਨਕ—
ਏਤਾਨਿ ਪੁਣ੍ਯਸ੍ਥਾਨਾਨਿ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯੇ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਾਨਿ ਹ । ਨ ਯਾਸ੍ਯਂਤਿ ਪਰਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਵਾਰਾਣਸ੍ਯਾਂ ਯਥਾ ਮृਤਾਃ
ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ; ਪਰ ਜੋ ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਮਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਉਹ ਉੱਚੀ ਸੱਚਾਈ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਇੱਥੇ।
ਵਾਰਾਣਸ੍ਯਾਂ ਵਿਸ਼ੇषੇਣ ਗਂਗਾ ਤ੍ਰਿਪਥਗਾਮਿਨੀ । ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾ ਨਾਸ਼ਯੇਤ੍ਪਾਪਂ ਜਨ੍ਮਾਂਤਰਸ਼ਤੈਃ ਕृਤਮ੍
ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ, ਗੰਗਾ ਜੋ ਤਿੰਨ ਰਸਤੇ ਚਲਦੀ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਅਨ੍ਯਤ੍ਰ ਸੁਲਭਾ ਗਂਗਾ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਦਾਨਂ ਤਪੋ ਜਪਃ । ਵ੍ਰਤਾਨਿ ਸਰ੍ਵਮੇਵੈਤਦ੍ਵਾਰਾਣਸ੍ਯਾਂ ਸੁਦੁਰ੍ਲ੍ਲਭਮ੍
ਹੋਰ ਥਾਂ, ਗੰਗਾ, ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਭੇਟ, ਦਾਨ, ਤਪ, ਜਪ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਇਹ ਸਾਰੇ ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਲਭ ਹਨ।
ਜਪੇਚ੍ਚ ਜੁਹੁਯਾਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਦਦਾਤ੍ਯਰ੍ਚਯਤੇऽਮਰਾਨ੍ । ਵਾਯੁਭਕ੍ਸ਼ਸ਼੍ਚ ਸਤਤਂ ਵਾਰਾਣਸ੍ਯਾਂ ਸ੍ਥਿਤੋ ਨਰਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਜਪ ਕਰਦਾ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਹਵਨ ਕਰਦਾ, ਦਾਨ ਦਿੰਦਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਜਾਂ ਸਦਾ ਹਵਾ ਤੇ ਜੀਉਂਦਾ ਹੈ—
ਯਦਿ ਪਾਪੋ ਯਦਿ ਸ਼ਠੋ ਯਦਿ ਵਾ ਧਾਰ੍ਮਿਕੋ ਨਰਃ । ਵਾਰਾਣਸੀਂ ਸਮਾਸਾਦ੍ਯ ਪੁਨਾਤਿ ਸਕਲਂ ਕੁਲਮ੍
ਚਾਹੇ ਪਾਪੀ ਹੋਵੇ, ਚਲਾਕ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਧਰਮਵਾਨ ਹੋਵੇ, ਜੋ ਵਾਰਾਣਸੀ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣਾ ਸਾਰਾ ਕੁਲ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਵਾਰਾਣਸ੍ਯਾਂ ਯੇऽਰ੍ਚਯਂਤਿ ਮਹਾਦੇਵਂ ਸ੍ਤੁਵਂਤਿ ਵੈ । ਸਰ੍ਵਪਾਪਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਾਸ੍ਤੇ ਵਿਜ੍ਞੇਯਾ ਗਣੇਸ਼੍ਵਰਾਃ
ਜੋ ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸਤਿ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਗਣਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਅਨ੍ਯਤ੍ਰ ਯੋਗਜ੍ਞਾਨਾਭ੍ਯਾਂ ਸਂਨ੍ਯਾਸਾਦਥਵਾਨ੍ਯਤਃ । ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਤੇ ਤਤ੍ਪਰਂ ਸ੍ਥਾਨਂ ਸਹਸ੍ਰੇਣੈਵ ਜਨ੍ਮਨਾਮ੍
ਹੋਰ ਥਾਂ, ਉਹ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਯੋਗ, ਗਿਆਨ, ਸੰਨਿਆਸ ਜਾਂ ਹੋਰ ਰਸਤੇ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰ ਜਨਮਾਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਯੇ ਭਕ੍ਤਾ ਦੇਵਦੇਵੇਸ਼ਿ ਵਾਰਾਣਸ੍ਯਾਂ ਵਸਂਤਿ ਵੈ । ਤੇ ਵਿਂਦਂਤਿ ਪਰਂ ਮੋਕ੍ਸ਼ਮੇਕੇਨੈਵ ਤੁ ਜਨ੍ਮਨਾ
ਪਰ ਜੋ ਭਗਤ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਮਾਤਾ, ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇੱਕ ਹੀ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੁਕਤੀ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਯਤ੍ਰ ਯੋਗਸ੍ਤਥਾ ਜ੍ਞਾਨਂ ਮੁਕ੍ਤਿਰੇਕੇਨ ਜਨ੍ਮਨਾ । ਅਵਿਮੁਕ੍ਤਂ ਤਦਾਸਾਦ੍ਯ ਨਾਨ੍ਯਦਿਚ੍ਛੇਤ੍ਤਪੋਵਨਮ੍
ਜਿੱਥੇ ਯੋਗ, ਗਿਆਨ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਇੱਕ ਹੀ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਅਵਿਮੁਕਤ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਹੋਰ ਕੋਈ ਤੀਰਥ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਯਤੋ ਮਯਾऽਵਿਮੁਕ੍ਤਂ ਤਦਵਿਮੁਕ੍ਤਂ ਤਤਃ ਸ੍ਮृਤਮ੍ । ਤਦੇਵ ਗੁਹ੍ਯਂ ਗੁਹ੍ਯਾਨਾਮੇਤਦ੍ਵਿਜ੍ਞਾਨਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਅਵਿਮੁਕਤ ਕਿਹਾ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਅਵਿਮੁਕਤ ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਰਾਜ ਹੈ, ਇਹੀ ਸੱਚਾ ਗਿਆਨ ਹੈ।
ਜ੍ਞਾਨਾਜ੍ਞਾਨਾਭਿਨਿष੍ਠਾਨਾਂ ਪਰਮਾਨਂਦਮਿਚ੍ਛਤਾਮ੍ । ਯਾਗਤਿਰ੍ਵਿਦਿਤਾ ਸੁਭ੍ਰੂਃ ਸਾਵਿਮੁਕ੍ਤੇ ਮृਤਸ੍ਯ ਤੁ
ਜੋ ਗਿਆਨ ਜਾਂ ਅਗਿਆਨ ਵਿਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਆਨੰਦ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਭਰਵਾਂ ਵਾਲੀ, ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਅਵਿਮੁਕਤ ਹੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਯਾਨਿ ਚੈਵਾਵਿਮੁਕ੍ਤਸ੍ਯ ਦੇਹੇ ਦृष੍ਟਾਨਿ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਸ਼ਃ । ਪੁਰੀ ਵਾਰਾਣਸੀ ਤੇਭ੍ਯਃ ਸ੍ਥਾਨੇਭ੍ਯੋऽਪ੍ਯਧਿਕਾ ਸ਼ੁਭਾ
ਅਵਿਮੁਕਤ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਜੋ ਵੀ ਸ਼ੁਭ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਵਾਰਾਣਸੀ ਸ਼ਹਿਰ ਉਹਨਾਂ ਸਭ ਥਾਂ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ।
ਯਤ੍ਰ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਮਹਾਦੇਵੋ ਦੇਹਾਂਤੇ ਸ੍ਵਯਮੀਸ਼੍ਵਰਃ । ਵ੍ਯਾਚष੍ਟੇ ਤਾਰਕਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਤਤ੍ਰੈਵ ਹ੍ਯਵਿਮੁਕ੍ਤਯੇ
ਜਿੱਥੇ ਮਹਾਂਦੇਵ ਆਪ, ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਤਾਰਕ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਪਰਤੱਖ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਓਥੇ ਹੀ ਅਵਿਮੁਕਤ ਹੈ।
ਯਤ੍ਤਤ੍ਪਰਤਰਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਮਵਿਮੁਕ੍ਤਮਿਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ । ਏਕੇਨ ਜਨ੍ਮਨਾ ਦੇਵਿ ਵਾਰਾਣਸ੍ਯਾਂ ਤਦਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍
ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਤੱਤ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਵਿਮੁਕਤ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਜੇ ਕੋਈ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਵੀ ਜਨਮ ਲੈ ਲਵੇ, ਓਹੀ ਤੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਭ੍ਰੂਮਧ੍ਯੇ ਨਾਭਿਮਧ੍ਯੇ ਚ ਹृਦਯੇ ਚੈਵ ਮੂਰ੍ਧਨਿ । ਯਥਾਵਿਮੁਕ੍ਤਮਾਦਿਤ੍ਯੇ ਵਾਰਾਣਸ੍ਯਾਂ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਭ੍ਰੂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਨਾਭੀ, ਦਿਲ ਅਤੇ ਸਿਰ ਦੇ ਚੋਟੀ 'ਤੇ, ਜਿਵੇਂ ਅਵਿਮੁਕਤ ਸੂਰਜ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਓਹੀ ਤੱਤ ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਥਿਰ ਹੈ।
ਵਰਣਾਯਾਸ੍ਤਥਾ ਚਾਸ੍ਯਾ ਮਧ੍ਯੇ ਵਾਰਾਣਸੀਪੁਰੀ । ਤਤ੍ਰੈਵ ਸਂਸ੍ਥਿਤਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਨਿਤ੍ਯਮੇਵਂਵਿਮੁਕ੍ਤਕਮ੍
ਵਰਣਾ ਅਤੇ ਅਸੀ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਵਾਰਾਣਸੀ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ; ਓਥੇ ਉਹ ਤੱਤ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਈ ਅਵਿਮੁਕਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਵਾਰਾਣਸ੍ਯਾਃ ਪਰਂ ਸ੍ਥਾਨਂ ਨ ਭੂਤਂ ਨ ਭਵਿष੍ਯਤਿ । ਯਤ੍ਰ ਨਾਰਾਯਣੋ ਦੇਵੋ ਮਹਾਦੇਵੋ ਦਿਵੀਸ਼੍ਵਰਃ
ਵਾਰਾਣਸੀ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਥਾਂ ਨਾ ਪਹਿਲਾਂ ਸੀ, ਨਾ ਹੋਵੇਗੀ; ਜਿੱਥੇ ਨਾਰਾਇਣ ਅਤੇ ਮਹਾਂਦੇਵ, ਦਿਵਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਤਤ੍ਰ ਦੇਵਾਃ ਸਗਂਧਰ੍ਵਾਃ ਸਯਕ੍ਸ਼ੋਰਗਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ । ਉਪਾਸਤੇ ਯਂ ਸਤਤਂ ਦੇਵਦੇਵਃ ਪਿਤਾਮਹਃ
ਉਥੇ ਦੇਵਤੇ, ਗੰਧਰਵ, ਯਕਸ਼, ਨਾਗ ਅਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸ, ਸਦਾ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਪਿਤਾਮਹ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।