ਵ੍ਯਾਸੇਨ ਨृਪਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲ ਦ੍ਵਿਜਾਰ੍ਥਮਿਤਿ ਨਃ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ । ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥੇषੁ ਸ ਸ੍ਨਾਤਿ ਮਿਸ਼੍ਰਕੇ ਸ੍ਨਾਤਿ ਯੋ ਨਰਃ
ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ਼ੇਰ, ਸਾਨੂੰ ਸੁਣਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਦੋਹਾਂ ਜਨਮਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਖਾਤਰ ਇਹ ਕਿਹਾ ਸੀ—ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਮਿਸ਼ਰਕ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।
ਤਤੋ ਵ੍ਯਾਸਵਨਂ ਗਚ੍ਛੇਨ੍ਨਿਯਤੋ ਨਿਯਤਾਸ਼ਨਃ । ਮਨੋਜਵੇ ਨਰਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਗੋਸਹਸ੍ਰਫਲਂ ਲਭੇਤ੍
ਫਿਰ, ਵਿਅਾਸਵਨ ਵੱਲ ਜਾ ਕੇ, ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਸਿਆਮਤ ਤੇ ਸੰਯਮ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ, ਮਨੋਜਵ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਆਂ ਵਰਗਾ ਫਲ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਗਤ੍ਵਾ ਮਧੁਵਨੀਂ ਚਾਪਿ ਦੇਵ੍ਯਾਃ ਸ੍ਥਾਨਂ ਨਰਃ ਸ਼ੁਚਿਃ । ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾਰ੍ਚਯੇਦ੍ਦੇਵਾਨ੍ਪਿਤॄਂਸ਼੍ਚ ਨਿਯਤਃ ਸ਼ੁਚਿਃ
ਮਧੁਵਨੀ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਮਨੁੱਖ ਦੇਵੀ ਦੇ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਸੰਯਮ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।
ਸਦੇਵ੍ਯਾ ਸਮਨੁਜ੍ਞਾਤੋ ਗੋਸਹਸ੍ਰਫਲਂ ਲਭੇਤ੍ । ਕੌਸ਼ਿਕ੍ਯਾਃ ਸਂਗਮੇ ਯਸ੍ਤੁ ਦृषਦ੍ਵਤ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਭਾਰਤ
ਦੇਵੀ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਉਹ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਆਂ ਵਰਗਾ ਫਲ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਕੌਸ਼ਿਕੀ ਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਦਵਤੀ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਸੰਗਮ 'ਤੇ, ਹੇ ਭਾਰਤ,
ਸ੍ਨਾਤੋ ਵੈ ਨਿਯਤਾਹਾਰਃ ਸਰ੍ਵਪਾਪੈਃ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ । ਤਤੋ ਵ੍ਯਾਸਸ੍ਥਲੀ ਨਾਮ ਯਤ੍ਰ ਵ੍ਯਾਸੇਨ ਧੀਮਤਾ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਆਪਣੇ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਸੰਯਮ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਵਿਅਾਸਸਥਲੀ ਨਾਂ ਥਾਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਥੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਵਿਅਾਸ ਜੀ—
ਪੁਤ੍ਰਸ਼ੋਕਾਭਿਤਪ੍ਤੇਨ ਦੇਹਤ੍ਯਾਗਾਯ ਨਿਸ਼੍ਚਯਃ । ਕृਤੋ ਦੇਵੈਸ਼੍ਚ ਰਾਜੇਂਦ੍ਰ ਪੁਨਰੁਤ੍ਥਾਪਿਤਸ੍ਤਥਾ
ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਦੇਹ ਛੱਡਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਜੀਵਨ ਦਿੱਤਾ, ਰਾਜਨ।
ਅਭਿਗਮ੍ਯ ਸ੍ਥਲਦ੍ਯਂ ਤਸ੍ਯ ਗੋਸਹਸ੍ਰਫਲਂ ਲਭੇਤ੍ । ऋਣਾਂਤਂ ਕੂਪਮਾਸਾਦ੍ਯ ਤਿਲਪ੍ਰਸ੍ਥਂ ਪ੍ਰਦਾਯ ਚ
ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਜਾ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਆਂ ਵਰਗਾ ਫਲ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਰਿਣਾਂਤ ਕੁਆਂ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਇਕ ਪ੍ਰਸਤ ਤਿਲ ਦਾਨ ਕਰਕੇ—
ਗਚ੍ਛੇਤ ਪਰਮਾਂ ਸਿਦ੍ਧਿਮृਣੈਰ੍ਮੁਕ੍ਤੋ ਨਰੇਸ਼੍ਵਰ । ਵੇਦੀਤੀਰ੍ਥੇ ਨਰਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਗੋਸਹਸ੍ਰਫਲਂ ਲਭੇਤ੍
ਉਹ ਸਭ ਕਰਜ਼ਿਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਉੱਚੀ ਸਿਧੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਜਨ। ਵੇਦੀ ਤੀਰਥ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਆਂ ਵਰਗਾ ਫਲ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਅਹਸ਼੍ਚ ਸੁਦਿਨਸ਼੍ਚੈਵ ਦ੍ਵੇ ਤੀਰ੍ਥੇ ਨृਪ ਦੁਰ੍ਲਭੇ । ਤਯੋਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਨਰਃ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਸੂਰ੍ਯਲੋਕਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍
ਉਥੇ ਦੋ ਤੀਰਥ ਹਨ, ਰਾਜਨ, ਜੋ ਬੜੇ ਹੀ ਵਿਰਲੇ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਹਨ—ਅਹ ਤੇ ਸੁਦਿਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਸੂਰਜ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਮृਗਧੂਮਂ ਤਤੋ ਗਚ੍ਛੇਤ੍ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ । ਤਤ੍ਰ ਰੁਦ੍ਰਪਦੇ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਸਮਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯ ਚ ਮਾਨਵਃ
ਫਿਰ ਉਹ ਮ੍ਰਿਗਧੂਮ ਵੱਲ ਜਾਵੇ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਉਥੇ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਤੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ—
ਸ਼ੂਲਪਾਣਿਂ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਮਸ਼੍ਵਮੇਧਫਲਂ ਲਭੇਤ੍ । ਕੋਟਿਤੀਰ੍ਥੇ ਨਰਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਗੋਸਹਸ੍ਰਫਲਂ ਲਭੇਤ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਧਾਰੀ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹਨੂੰ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਕੋਟੀਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਪੂਣ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਅਥ ਵਾਮਨਕਂ ਗਤ੍ਵਾ ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ । ਤਤ੍ਰ ਵਿष੍ਣੁਪਦੇ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਸਮਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯ ਚ ਵਾਮਨਮ੍
ਜਾਂ ਫਿਰ, ਤਿੰਨੋ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਾਮਨਕਾ ਜਾ ਕੇ, ਉਥੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਤੇ ਵਾਮਨ ਜੀ ਦੀ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ—
ਸਰ੍ਵਪਾਪਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਾ ਵਿष੍ਣੁਲੋਕਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ । ਕੁਲਂਪੁਨੇ ਨਰਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਪੁਨਾਤਿ ਸ੍ਵਕੁਲਂ ਨਰਃ
—ਜਦ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣਾ ਸਾਰਾ ਵੰਸ਼ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਪਵਨਸ੍ਯ ਹ੍ਰਦਂ ਗਤ੍ਵਾ ਮਰੁਤਾਂ ਤੀਰ੍ਥਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਨਰਵ੍ਯਾਘ੍ਰ ਵਾਯੁਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ
ਪਵਨਾ ਦੇ ਸਰੋਵਰ ਤੇ ਮਰੁਤਾਂ ਦੇ ਉੱਤਮ ਤੀਰਥ ਤੇ ਜਾ ਕੇ, ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਮਨੁੱਖ, ਮਨੁੱਖ ਵਾਯੂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਅਮਰਾਣਾਂ ਹ੍ਰਦੇ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਸਮਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯਾਮਰਾਧਿਪਮ੍ । ਅਮਰਾਣਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵੇਣ ਸ੍ਵਰ੍ਗਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ
ਅਮਰਾਂ ਦੇ ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਤੇ ਅਮਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਅਮਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਸੁਰਗ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਾਲਿਹੋਤ੍ਰਸ੍ਯ ਰਾਜੇਂਦ੍ਰ ਸ਼ਾਲਿਸੂਰ੍ਯੇ ਯਥਾਵਿਧਿ । ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਨਰਵਰਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਗੋਸਹਸ੍ਰਫਲਂ ਲਭੇਤ੍
ਸ਼ਾਲਿਹੋਤਰ ਦੇ ਤੀਰਥ ਤੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਅਤੇ ਸ਼ਾਲਿਸੂਰਜ ਤੇ, ਜਦ ਮਨੁੱਖ ਢੰਗ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਨੁੱਖ, ਉਹਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਕੁਂਜਂ ਚ ਸਰਸ੍ਵਤ੍ਯਾਂ ਤੀਰ੍ਥਂ ਭਰਤਸਤ੍ਤਮ । ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਨਰੋ ਰਾਜਨ੍ਨਗ੍ਨਿष੍ਟੋਮਫਲਂ ਲਭੇਤ੍
ਸਰਸਵਤੀ ਨਦੀ ਉੱਤੇ ਸ੍ਰੀਕੁੰਜ ਤੀਰਥ ਤੇ, ਹੇ ਭਾਰਤ ਵੰਸ਼ੀ ਰਾਜਨ, ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਅਗਨਿਸ਼ਟੋਮ ਯਜਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਤਤੋ ਨੈਮਿषਿਕੁਂਜਂ ਚ ਸਮਾਸਾਦ੍ਯ ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਮ੍ । ऋषਯਃ ਕਿਲ ਰਾਜੇਂਦ੍ਰ ਨੈਮਿषੇਯਾਸ੍ਤਪੋਧਨਾਃ
ਫਿਰ, ਬੜੀ ਔਖੀ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਨੈਮੀਸ਼ ਕੁੰਜ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਨੈਮੀਸ਼ ਦੇ ਤਪੱਸਵੀ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ—
ਤੀਰ੍ਥਯਾਤ੍ਰਾਂ ਪੁਰਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਕੁਰੁਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਗਤਾਃ ਪੁਰਾ । ਤਤਃ ਕੁਂਜਃ ਸਰਸ੍ਵਤ੍ਯਾਂ ਕृਤੋ ਭਰਤਸਤ੍ਤਮ
—ਕਦੇ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਕਰਕੇ ਕੁਰੁਕਸ਼ੇਤਰ ਗਏ ਸਨ; ਉਥੋਂ, ਹੇ ਭਾਰਤ ਵੰਸ਼ੀ, ਸਰਸਵਤੀ ਉੱਤੇ ਉਹ ਕੁੰਜ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।
ऋषੀਣਾਮਵਕਾਸ਼ਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ਯਥਾ ਤੁष੍ਟਿਕਰੋ ਮਹਾਨ੍ । ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਕੁਂਜੇ ਨਰਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਗੋਸਹਸ੍ਰਫਲਂ ਲਭੇਤ੍
ਉਹ ਕੁੰਜ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਲਈ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਾਲਾ ਥਾਂ ਬਣ ਗਿਆ; ਉਸ ਕੁੰਜ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ-। ਤਤੋ ਗਚ੍ਛੇਤ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਕਨ੍ਯਾਤੀਰ੍ਥਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਕਨ੍ਯਾਤੀਰ੍ਥੇ ਨਰਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਨਿष੍ਟੋਮਫਲਂ ਲਭੇਤ੍
ਨਾਰਦ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਫਿਰ, ਹੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਉੱਤਮ ਕਨਿਆ ਤੀਰਥ ਤੇ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਅਗਨਿਸ਼ਟੋਮ ਯਜਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਤਤੋ ਗਚ੍ਛੇਨ੍ਨਰਵ੍ਯਾਘ੍ਰ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਸ੍ਥਾਨਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਤਤ੍ਰ ਵਰ੍ਣਾਵਰਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ੍ਯਂ ਲਭਤੇ ਨਰਃ
ਫਿਰ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਮਨੁੱਖ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਉੱਤਮ ਥਾਂ ਤੇ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਉਥੇ, ਹਰ ਵਰਗ ਦਾ ਮਨੁੱਖ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਤੁ ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਾ ਗਚ੍ਛੇਤ ਪਰਮਾਂ ਗਤਿਮ੍ । ਤਤੋ ਗਚ੍ਛੇਨ੍ਨਰਵ੍ਯਾਘ੍ਰ ਸੋਮਤੀਰ੍ਥਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਮਨੁੱਖ, ਸੋਮਾ ਤੀਰਥ ਤੇ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਨਰੋ ਰਾਜਨ੍ਸੋਮਲੋਕਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ । ਸਪ੍ਤਸਾਰਸ੍ਵਤਂ ਤੀਰ੍ਥਂ ਤਤੋ ਗਚ੍ਛੇਨ੍ਨਰਾਧਿਪ
ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮਨੁੱਖ ਸੋਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ, ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਸਤਸਾਰਸਵਤ ਤੀਰਥ ਤੇ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਤ੍ਰ ਮਂਕਣਕਃ ਸਿਦ੍ਧੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍षਿਰ੍ਲੋਕਵਿਸ਼੍ਰੁਤਃ । ਪੁਰਾ ਮਂਕਣਕੋ ਰਾਜਨ੍ਕੁਸ਼ਾਗ੍ਰੇਣੇਤਿ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਉਥੇ, ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਿੱਧ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਮੰਕਣਕ ਨੇ, ਕਦੇ ਇੱਕ ਕੁਸ਼ ਦੀ ਨੋਕ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਛੇਦਿਆ ਸੀ, ਇਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
ਕ੍ਸ਼ਤਃ ਕਿਲ ਕਰੇ ਰਾਜਨ੍ਤਸ੍ਯ ਸ਼ਾਕਰਸੋऽਸ੍ਰਵਤ੍ । ਸ ਵੈ ਸ਼ਾਕਰਸਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਹਰ੍षਾਵਿष੍ਟੋ ਮਹਾਤਪਾਃ
ਉਸ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚੋਂ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸਾਕ ਦਾ ਰਸ ਵਗਿਆ; ਉਹ ਰਸ ਵੇਖ ਕੇ, ਵੱਡੇ ਤਪੱਸਵੀ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਹੋਈ।
ਨਨਰ੍ਤ ਕਿਲ ਵਿਪ੍ਰਰ੍षਿਰ੍ਵਿਸ੍ਮਯੋਤ੍ਫੁਲ੍ਲਲੋਚਨਃ । ਤਤਸ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਪ੍ਰਨृਤ੍ਤੇ ਵੈ ਸ੍ਥਾਵਰਂ ਜਂਗਮਂ ਚ ਯਤ੍
ਫਿਰ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰਿਸ਼ੀ, ਅਚੰਭੇ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ, ਨੱਚਣ ਲੱਗ ਪਿਆ; ਤੇ ਜਦ ਉਹ ਨੱਚਿਆ, ਤਾਂ ਜੋ ਕੁਝ ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਅਚਲ ਸੀ—
ਪ੍ਰਨृਤ੍ਤਮੁਭਯਂ ਵੀਰ ਤੇਜਸਾ ਤਸ੍ਯ ਮੋਹਿਤਮ੍ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਿਭਿਸ੍ਤਤੋ ਦੇਵੈਰ੍ऋषਿਭਿਸ਼੍ਚ ਤਪੋਧਨੈਃ
—ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਨੱਚਣ ਲੱਗ ਪਿਆ; ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿਕ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਤਪੱਸਵੀ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ—
ਵਿਜ੍ਞਪ੍ਤੋ ਵੈ ऋषੇਰਰ੍ਥੇ ਮਹਾਦੇਵੋ ਨਰਾਧਿਪ । ਨਾਯਂ ਨृਤ੍ਯੇਦ੍ਯਥਾ ਦੇਵ ਤਥਾ ਤ੍ਵਂ ਕਰ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਮਹਾਰਾਜ, ਮਹਾਦੇਵ ਨੂੰ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਇਕ ਮਕਸਦ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਨੱਚਣ ਦੀ ਵਜਾਇ, ਉਹਦੇ ਵਾਂਗ ਹੀ ਕਰ।
ਤਤੋ ਦੇਵੋ ਮੁਨਿਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਹਰ੍षਾਵਿष੍ਟੇਨ ਚੇਤਸਾ । ਨृਤ੍ਯਂਤਮਬ੍ਰਵੀਚ੍ਚੈਨਂ ਸ੍ਥਿਰਾਣਾਂ ਹਿਤਕਾਮ੍ਯਯਾ
ਫਿਰ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਦੇਵਤਾ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਮਨ ਰੱਖ ਕੇ, ਢੀਠਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।