ਅਕ੍ਸ਼ਯਂ ਜਾਯਤੇ ਤਸ੍ਯ ਦਾਨਸ੍ਯਾਪਿ ਮਹਾਫਲਮ੍ । ਨ ਚ ਪ੍ਰਸ੍ਥਂ ਨ ਵਾ ਮੁष੍ਟਿਂ ਨਰਸ੍ਯ ਹਿ ਨ ਸਂਭਵੇਤ੍
ਉਸ ਦਾਨ ਦਾ ਵੱਡਾ ਫਲ ਕਦੇ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਮੋਠੀ ਜਾਂ ਮੂੰਹ-ਮੂੰਹ ਦੇਣਾ ਔਖਾ ਨਹੀਂ।
ਅਨਾਸ੍ਤਿਕ੍ਯਪ੍ਰਭਾਵੇਣ ਪਰ੍ਵਣਿ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਮਾਨਵਃ । ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਯਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਚੈਕਂ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਚੈਵ ਪ੍ਰਭੋਜਯੇਤ੍
ਅਗਰ ਅਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਤਿਉਹਾਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਖਵਾਏ।
ਏਕਸ੍ਯਾਪਿ ਪ੍ਰਧਾਨਸ੍ਯ ਅਨ੍ਨਸ੍ਯਾਪਿ ਪ੍ਰਜੇਸ਼੍ਵਰ । ਜਨ੍ਮਾਂਤਰਂ ਸੁਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਨਿਤ੍ਯਂ ਚਾਨ੍ਨਂ ਪ੍ਰਭੁਂਜਤਿ
ਜਨਮਾਂਤਰ ਵਿਚ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਖਾਣਾ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਪ੍ਰਜਾ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਚੰਗਾ ਜਨਮ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖਾਣਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਪੂਰ੍ਵਜਨ੍ਮਨਿ ਯਦ੍ਦਤ੍ਤਂ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪਾਤ੍ਰੇ ਸਕृਨ੍ਨਰੈਃ । ਜਨ੍ਮਾਂਤਰਂ ਸੁਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਨਿਤ੍ਯਮੇਵ ਭੁਨਕ੍ਤਿ ਚ
ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਵਿਚ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਯੋਗ ਪਾਤਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਵੀ ਖਾਣਾ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਚੰਗਾ ਜਨਮ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।
ਅਨ੍ਨਦਾਨਂ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਂਤਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਭ੍ਯੋ ਹਿ ਨਿਤ੍ਯਸ਼ਃ । ਮਿष੍ਟਾਨ੍ਨਪਾਨਂ ਭੁਂਜਂਤਿ ਤੇ ਨਰਾ ਅਨ੍ਨਦਾਯਿਨਃ
ਜੋ ਲੋਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਭੋਜਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਖੁਦ ਮਿੱਠਾ ਖਾਣਾ ਤੇ ਪੀਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਭੋਜਨ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਦਾ ਸੁਖੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਅਨ੍ਨਮੇਵ ਵਦਂਤ੍ਯੇਤ ऋषਯੋ ਵੇਦਪਾਰਗਾਃ । ਪ੍ਰਾਣਭੂਤਂ ਨ ਸਂਦੇਹਮਮृਤਾਦ੍ਧਿ ਸਮੁਦ੍ਭਵਮ੍
ਵੈਦਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਭੋਜਨ ਹੀ ਜੀਵਨ ਦਾ ਅਸਲ ਆਧਾਰ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਇਹ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਣਾਸ੍ਤੇਨ ਪ੍ਰਦਤ੍ਤਾ ਹਿ ਯੇਨ ਚਾਨ੍ਨਂ ਸਮਰ੍ਪਿਤਮ੍ । ਅਨ੍ਨਦਾਨਂ ਮਹਾਰਾਜ ਦੇਹਿ ਤ੍ਵਂ ਤੁ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਤਃ
ਜੋ ਭੋਜਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜੀਵਨ ਹੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਭੋਜਨ ਦਾਨ ਪੂਰੀ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਕਰ।
ਏਵਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਵੈ ਰਾਜਾ ਜੈਮਿਨੇਸ੍ਤੁ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਪੁਨਃ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਤਂ ਵਿਪ੍ਰਂ ਜੈਮਿਨਿਂ ਜ੍ਞਾਨਪਂਡਿਤਮ੍
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਮਹਾਤਮਾ ਜੈਮਿਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਸ ਗਿਆਨਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੈਮਿਨੀ ਨੂੰ ਮੁੜ ਪੁੱਛਿਆ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਪਦ੍ਮਪੁਰਾਣੇ ਭੂਮਿਖਂਡੇ ਵੇਨੋਪਾਖ੍ਯਾਨੇ ਗੁਰੁਤੀਰ੍ਥਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਚ੍ਯਵਨਚਰਿਤ੍ਰੇ ਚਤੁਰ੍ਨਵਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਭੂਮੀ ਖੰਡ ਵਿੱਚ, ਵੇਨ ਦੀ ਕਥਾ, ਗੁਰੂ ਤੀਰਥ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਚਯਵਨ ਦੀ ਕਥਾ ਵਾਲਾ ਚੌਨਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਸੁਬਾਹੁਰੁਵਾਚ- ਸ੍ਵਰ੍ਗਸ੍ਯ ਮੇ ਗੁਣਾਨ੍ਬ੍ਰੂਹਿ ਸਾਂਪ੍ਰਤਂ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮ । ਏਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਕਰਿष੍ਯਾਮਿ ਸ੍ਵਭਾਵਿਕਮ੍
ਸੁਬਾਹੂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਦੋਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਮੈਨੂੰ ਹੁਣ ਸਵਰਗ ਦੇ ਗੁਣ ਦੱਸੋ। ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚੋਟੀ ਦੇ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਕੁਦਰਤ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਾਂਗਾ।
ਜੈਮਿਨਿਰੁਵਾਚ- ਨਂਦਨਾਦੀਨਿ ਰਮ੍ਯਾਣਿ ਦਿਵ੍ਯਾਨਿ ਵਿਵਿਧਾਨਿ ਚ । ਤਤ੍ਰੋਦ੍ਯਾਨਾਨਿ ਪੁਣ੍ਯਾਨਿ ਸਰ੍ਵਕਾਮਯੁਤਾਨਿ ਚ
ਜੈਮਿਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਨੰਦਨ ਆਦਿ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਦਿਵਿਆ ਸਥਾਨ ਹਨ। ਉਥੇ ਪਵਿੱਤਰ ਬਾਗ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਹਰ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਕਾਮਫਲੈਰ੍ਵृਕ੍ਸ਼ੈਃ ਸ਼ੋਭਨਾਨਿ ਸਮਂਤਤਃ । ਵਿਮਾਨਾਨਿ ਸੁਦਿਵ੍ਯਾਨਿ ਸੇਵਿਤਾਨ੍ਯਪ੍ਸਰੋਗਣੈਃ
ਹਰ ਥਾਂ ਸੋਹਣੇ ਰੁੱਖ ਹਨ ਜੋ ਹਰ ਚਾਹੀਦਾ ਫਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ ਸੁੰਦਰ ਦਿਵਿਆ ਮਹਲ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੀ ਟੋਲੀਆਂ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸਰ੍ਵਤ੍ਰੈਵ ਵਿਚਿਤ੍ਰਾਣਿ ਕਾਮਗਾਨਿ ਵਸ਼ਾਨਿ ਚ । ਤਰੁਣਾਦਿਤ੍ਯਵਰ੍ਣਾਨਿ ਮੁਕ੍ਤਾਜਾਲਾਂਤਰਾਣਿ ਚ
ਹਰ ਥਾਂ ਅਜੋਕੇ ਤੇ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਮਨ ਦੇ ਵਸ਼ ਹਨ। ਉਹ ਨਵੇਂ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਮੋਤੀ ਦੀਆਂ ਲੜੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਹਨ।
ਚਂਦ੍ਰਮਂਡਲਸ਼ੁਭ੍ਰਾਣਿ ਹੇਮਸ਼ਯ੍ਯਾਸਨਾਨਿ ਚ । ਸਰ੍ਵਕਾਮਸਮृਦ੍ਧਾਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਦੁਃਖਵਿਵਰ੍ਜਿਤਾਃ
ਉਥੇ ਚਾਂਦ ਦੀ ਮੰਡਲ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾਰ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਖਟੀਆਂ ਤੇ ਆਸਨ ਹਨ। ਹਰ ਸੁਖ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਈ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ।
ਨਰਾਃ ਸੁਕृਤਿਨਸ੍ਤੇषੁ ਵਿਚਰਂਤਿ ਯਥਾ ਭੁਵਿ । ਨ ਤਤ੍ਰ ਨਾਸ੍ਤਿਕਾ ਯਾਂਤਿ ਨ ਸ੍ਤੇਨਾ ਨਾਜਿਤੇਂਦ੍ਰਿਯਾਃ
ਉਥੇ ਨੇਕ ਲੋਕ ਧਰਤੀ ਵਾਂਗ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਾਲ ਫਿਰਦੇ ਹਨ। ਨਾਸਤਿਕ, ਚੋਰ ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਇੰਦਰੀਆਂ ਤੇ ਕਾਬੂ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ, ਉਥੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ।
ਨ ਨृਸ਼ਂਸਾ ਨ ਪਿਸ਼ੁਨਾ ਨ ਕृਤਘ੍ਨਾ ਨ ਮਾਨਿਨਃ । ਸਤ੍ਯਾਸ੍ਤਪਃਸ੍ਥਿਤਾਃ ਸ਼ੂਰਾ ਦਯਾਵਂਤਃ ਕ੍ਸ਼ਮਾਪਰਾਃ
ਉਥੇ ਨਾ ਕੋਈ ਕਠੋਰ, ਨਾ ਨਿੰਦਕ, ਨਾ ਅਕ੍ਰਿਤਘਨ, ਨਾ ਅਹੰਕਾਰੀ ਹੈ। ਸੱਚੇ, ਤਪਸੀ, ਸ਼ੂਰ, ਦਇਆਲੂ ਤੇ ਸਭਰ ਲੋਕ ਹੀ ਉਥੇ ਹਨ।
ਯਜ੍ਵਾਨੋ ਦਾਨਸ਼ੀਲਾਸ਼੍ਚ ਤਤ੍ਰ ਗਚ੍ਛਂਤਿ ਤੇ ਨਰਾਃ । ਨ ਰੋਗੋ ਨ ਜਰਾਮृਤ੍ਯੁਰ੍ਨ ਸ਼ੋਕੋ ਨ ਹਿਮਾਤਪੌ
ਜੋ ਯਜਨ ਕਰਦੇ ਤੇ ਦਾਨੀ ਹਨ, ਉਹ ਉਥੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ ਨਾ ਰੋਗ, ਨਾ ਬੁਢਾਪਾ, ਨਾ ਮੌਤ, ਨਾ ਦੁਖ, ਨਾ ਠੰਢ, ਨਾ ਗਰਮੀ ਹੈ।
ਨ ਤਤ੍ਰ ਕ੍ਸ਼ੁਤ੍ਪਿਪਾਸਾ ਚ ਕਸ੍ਯ ਗ੍ਲਾਨਿਰ੍ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ । ਏਤੇ ਚਾਨ੍ਯੇ ਚ ਬਹਵੋ ਗੁਣਾਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਸ੍ਯ ਭੂਪਤੇ
ਉਥੇ ਨਾ ਭੁੱਖ, ਨਾ ਪਿਆਸ, ਨਾ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਥਕਾਵਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਗੁਣ ਸਵਰਗ ਦੇ ਹਨ, ਰਾਜਾ।
ਦੋषਾਸ੍ਤਤ੍ਰੈਵ ਯੇ ਸਂਤਿ ਤਾਞ੍ਛृਣੁष੍ਵ ਚ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍ । ਸ਼ੁਭਸ੍ਯ ਕਰ੍ਮਣਃ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਂ ਫਲਂ ਤਤ੍ਰੈਵ ਭੁਜ੍ਯਤੇ
ਹੁਣ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਕੁਝ ਦੋਸ਼ ਵੀ ਸੁਣ। ਉਥੇ ਚੰਗੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਪੂਰਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਨ ਚਾਤ੍ਰ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਭੂਯਃ ਸੋऽਤ੍ਰ ਦੋषੋ ਮਹਾਨ੍ਸ੍ਮृਤਃ । ਅਸਂਤੋषਸ਼੍ਚ ਭਵਤਿ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਦੀਪ੍ਤਾਂ ਪਰਾਂ ਸ਼੍ਰਿਯਮ੍
ਉਥੇ ਹੋਰ ਕਰਮ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ; ਇਹ ਵੱਡਾ ਦੋਸ਼ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉੱਚੀ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਅਸੰਤੋਖ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸੁਖਵ੍ਯਾਪ੍ਤਮਨਸ੍ਕਾਨਾਂ ਸਹਸਾ ਪਤਨਂ ਤਥਾ । ਇਹ ਯਤ੍ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਕਰ੍ਮ ਫਲਂ ਤਤ੍ਰੈਵ ਭੁਜ੍ਯਤੇ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਸੁਖ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ, ਉਹ ਅਚਾਨਕ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਜੋ ਕਰਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਥੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਕਰ੍ਮਭੂਮਿਰਿਯਂ ਰਾਜਨ੍ਫਲਭੂਮਿਰਸੌ ਸ੍ਮृਤਾ । ਸੁਬਾਹੁਰੁਵਾਚ- ਮਹਾਂਤਸ੍ਤੁ ਇਮੇ ਦੋषਾਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਸ੍ਵਰ੍ਗਸ੍ਯ ਕੀਰ੍ਤਿਤਾਃ
ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਕਰਮ ਦੀ ਭੂਮਿ ਹੈ, ਰਾਜਾ; ਉਥੇ ਫਲ ਦੀ ਭੂਮਿ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸੁਬਾਹੂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤੂੰ ਸਵਰਗ ਦੇ ਜੋ ਦੋਸ਼ ਦੱਸੇ ਹਨ, ਉਹ ਵਾਕਈ ਵੱਡੇ ਹਨ।
ਨਿਰ੍ਦੋषਾਃ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਾ ਯੇਨ੍ਯੇ ਤਾਂਸ੍ਤ੍ਵਂ ਲੋਕਾਨ੍ਵਦ ਦ੍ਵਿਜ । ਜੈਮਿਨਿਰੁਵਾਚ- ਆਬ੍ਰਹ੍ਮਸਦਨਾਦੇਵ ਦੋषਾਃ ਸਂਤਿ ਚ ਵੈ ਨृਪ
ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਸਦਾ ਲਈ ਨਿਰਮਲ ਤੇ ਬੇਅਿਬ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ, ਦੋਵੇਂ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ। ਜੈਮਿਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਮੰਦਰ ਤੋਂ ਹੀ, ਰਾਜਾ, ਉਥੇ ਵੀ ਅਿਬ ਹਨ।
ਅਤਏਵ ਹਿ ਨੇਚ੍ਛਂਤਿ ਸ੍ਵਰ੍ਗਪ੍ਰਾਪ੍ਤਿਂ ਮਨੀषਿਣਃ । ਆਬ੍ਰਹ੍ਮਸਦਨਾਦੂਰ੍ਧ੍ਵਂ ਤਦ੍ਵਿष੍ਣੋਃ ਪਰਮਂ ਪਦਮ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ ਹੀ ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਸਵਰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਮੰਦਰ ਤੋਂ ਉੱਤੇ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਉੱਚਾ ਦਰ ਹੈ।
ਸ਼ੁਭਂ ਸਨਾਤਨਂ ਜ੍ਯੋਤਿਃ ਪਰਂਬ੍ਰਹ੍ਮੇਤਿ ਤਦ੍ਵਿਦੁਃ । ਨ ਤਤ੍ਰ ਮੂਢਾ ਗਚ੍ਛਂਤਿ ਪੁਰੁषਾ ਵਿषਯਾਤ੍ਮਕਾਃ
ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਚੰਗਾ, ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਪਰਮ ਚਾਨਣ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ ਮੂਰਖ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਵਿਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ।
ਦਂਭਮੋਹਭਯਦ੍ਰੋਹ ਕ੍ਰੋਧਲੋਭੈਰਭਿਦ੍ਰੁਤਾਃ । ਨਿਰ੍ਮਮਾ ਨਿਰਹਂਕਾਰਾ ਨਿਰ੍ਦ੍ਵਂਦ੍ਵਾਸ੍ਸਂਯਤੇਂਦ੍ਰਿਯਾਃ
ਜੋ ਦੰਭ, ਭਟਕਾਵਾ, ਡਰ, ਵੈਰ, ਗੁੱਸੇ ਤੇ ਲਾਲਚ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹਨ; ਪਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਮਤਾ, ਅਹੰਕਾਰ, ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਸੰਯਮ ਵਿਚ ਹਨ—
ਧ੍ਯਾਨਯੋਗਰਤਾਸ਼੍ਚੈਵ ਤਤ੍ਰ ਗਚ੍ਛਂਤਿ ਸਾਧਵਃ । ਏਤਤ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਮਾਖ੍ਯਾਤਂ ਯਨ੍ਮਾਂ ਤ੍ਵਂ ਪਰਿਪृਚ੍ਛਸਿ
ਜੋ ਧਿਆਨ ਤੇ ਯੋਗ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਧੂ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਉਹ ਸਾਰਾ ਮੈਂ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ।
ਏਵਂ ਸ੍ਵਰ੍ਗਗੁਣਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸੁਬਾਹੁਃ ਪृਥਿਵੀਪਤਿਃ । ਤਮੁਵਾਚ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਂ ਜੈਮਿਨਿਂ ਵਦਤਾਂਵਰਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਵਰਗ ਦੇ ਗੁਣ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੁਬਾਹੁ, ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਜੈਮਿਨੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੁਬਾਹੁਰੁਵਾਚ- ਨਾਹਂ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਗਮਿष੍ਯਾਮਿ ਨ ਚੈਵੇਚ੍ਛਾਮ੍ਯਹਂ ਮੁਨੇ । ਯਸ੍ਮਾਚ੍ਚ ਪਤਨਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਤਤ੍ਕਰ੍ਮ ਨ ਕਰੋਮ੍ਯਹਮ੍
ਸੁਬਾਹੁ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਮੈਂ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਜਾਵਾਂਗਾ, ਤੇ ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਹੇ ਮੁਨੀ। ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਉਸ ਦੀ ਥੱਲੇ ਪੈਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਉਹ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।
ਦਾਨਮੇਕਂ ਮਹਾਭਾਗ ਨਾਹਂ ਦਾਸ੍ਯੇਕਦਾਧ੍ਰੁਵਮ੍ । ਦਾਨਾਚ੍ਚ ਫਲਲੋਭਾਚ੍ਚ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪਤਤਿ ਵੈ ਨਰਃ
ਹੇ ਮਹਾਨ, ਮੈਂ ਦਾਨ ਸਿਰਫ਼ ਉਸਦੇ ਅਸਥਿਰ ਫਲ ਲਈ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਦਾਨ ਦੇ ਫਲ ਦੀ ਲਾਲਚ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਥੱਲੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।