ਰਾਜੋਵਾਚ ਯਦਿ ਤ੍ਵਂ ਦੇਵਦੇਵੇਸ਼ ਤੁष੍ਟੋਸਿ ਮਧੁਸੂਦਨ । ਦਾਸਤ੍ਵਂ ਦੇਹਿ ਸਤਤਮਾਤ੍ਮਨਸ਼੍ਚ ਜਗਤ੍ਪਤੇ
ਰਾਜੇ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਜੇਕਰ ਤੂੰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਮਧੁ ਦੇ ਵਧੀਏ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਰਾਜ਼ੀ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਤੇਰੀ ਸਦਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਬਖ਼ਸ਼, ਹੇ ਜਗਤ ਦੇ ਮਾਲਕ।"
ਵਿष੍ਣੁਰੁਵਾਚ- ਏਵਮਸ੍ਤੁ ਮਹਾਭਾਗ ਮਮ ਭਕ੍ਤੋ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਲੋਕੇ ਮਮ ਮਹਾਰਾਜ ਸ੍ਥਾਤਵ੍ਯਮਨਯਾ ਸਹ
ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਆਖਿਆ, ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ। ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਭਗਤ ਹੈਂ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਇਸ ਨਾਲ ਹੀ ਰਹੇਂਗਾ।"
ਏਵਮੁਕ੍ਤੋ ਮਹਾਰਾਜੋ ਯਯਾਤਿਃ ਪृਥਿਵੀਪਤਿਃ । ਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍ਤਸ੍ਯ ਦੇਵਸ੍ਯ ਵਿष੍ਣੁਲੋਕਂ ਪ੍ਰਸਾਧਿਤਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜੇ ਯਯਾਤੀ ਨੂੰ, ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਲੋਕ ਮਿਲ ਗਿਆ।
ਨਿਵਸਤ੍ਯੇष ਭੂਪਾਲੋ ਵੈष੍ਣਵਂ ਲੋਕਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਇਹ ਰਾਜਾ ਹੁਣ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਸੁਕਰ੍ਮੋਵਾਚ- ਏਤਤ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਮਾਖ੍ਯਾਤਂ ਚਰਿਤ੍ਰਂ ਪਾਪਨਾਸ਼ਨਮ੍ । ਪੁਤ੍ਰਾਣਾਂ ਤਾਰਕਂ ਦਿਵ੍ਯਂ ਬਹੁਪੁਣ੍ਯਪ੍ਰਦਾਯਕਮ੍
ਸੁਕਰਮ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਸਾਰੀ ਕਹਾਣੀ, ਜੋ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸੁਣਾ ਦਿੱਤੀ। ਇਹ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤਾਰਣ ਵਾਲੀ, ਦਿਵ੍ਯ ਤੇ ਬਹੁਤ ਪੂਣ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।"
ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਂ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਲੋਕੇ ਯਯਾਤਿਚਰਿਤਂ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ । ਪੂਰੁਣਾਪ੍ਤਂ ਮਹਦ੍ਰਾਜ੍ਯਂ ਦੁਰ੍ਗਤਿਂ ਗਤਵਾਂਸ੍ਤੁਰੁਃ
ਯਯਾਤੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, ਜਿਵੇਂ ਸੁਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਅੱਖੀਂ ਵੇਖੀ ਹੈ: ਪੂਰੂ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਰਾਜ ਮਿਲਿਆ, ਤੇ ਤੁਰੂ ਬੇਹਾਲੀ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ।
ਪਿਤृਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍ਕੋਪਾਚ੍ਚ ਯਥਾ ਜਾਤਂ ਤਥਾ ਪੁਨਃ । ਪੁਤ੍ਰਾਣਾਂ ਤਾਰਕਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਯਸ਼ਸ੍ਯਂ ਧਨਧਾਨ੍ਯਦਮ੍
ਪਿਓ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਇਆ, ਫਿਰ ਵੀ ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਪੁੱਤਰਾਂ ਲਈ ਪੂਣ ਵਾਲੀ, ਮਾਣ ਵਾਲੀ ਤੇ ਧਨ-ਧਾਣ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।
ਸ਼ਾਪਯੁਕ੍ਤਾਵਿਮੌ ਚੋਭੌ ਤੁਰੁਸ਼੍ਚ ਯਦੁਰੇਵ ਚ । ਪਿਤृਮਾਤृਸਮਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਅਭੀष੍ਟਫਲਦਾਯਕਮ੍
ਤੁਰੂ ਤੇ ਯਦੁ ਦੋਵੇਂ ਸ਼ਾਪ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਪਿਉ-ਮਾਂ ਵਰਗਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ, ਉਹੀ ਮਨ-ਚਾਹੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਸਾਭਿਲਾषੇਣ ਭਾਵੇਨ ਪਿਤਾ ਪੁਤ੍ਰਂ ਸਮਾਹ੍ਵਯੇਤ੍ । ਮਾਤਾ ਚ ਪੁਤ੍ਰਪੁਤ੍ਰੇਤਿ ਤਸ੍ਯ ਪੁਣ੍ਯਫਲਂ ਸ਼ृਣੁ
ਜਦ ਪਿਉ ਚਾਹ ਨਾਲ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਬੁਲਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਮਾਂ 'ਪੁੱਤਰ, ਪੁੱਤਰ' ਆਖਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੁਣ, ਇਸ ਦਾ ਕਿੰਨਾ ਵੱਡਾ ਪੂਣ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸਮਾਹੂਤੋ ਯਥਾ ਪੁਤ੍ਰਃ ਪ੍ਰਯਾਤਿ ਮਾਤਰਂ ਪ੍ਰਤਿ । ਯੋ ਯਾਤਿ ਹਰ੍षਸਂਯੁਕ੍ਤੋ ਗਂਗਾਸ੍ਨਾਨਫਲਂ ਲਭੇਤ੍
ਜਦ ਪੁੱਤਰ ਮਾਂ ਵੱਲ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਜਿਤਨਾ ਪੂਣ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਪਾਦਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਾਲਨਂ ਯਸ੍ਤੁ ਕੁਰੁਤੇ ਚ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ । ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥਫਲਂ ਭੁਂਕ੍ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍ਤੁ ਤਯੋਃ ਸੁਤਃ
ਜੋ ਪੁੱਤਰ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਪੈਰ ਧੋਵੇ, ਉਹ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਅਂਗਸਂਵਾਹਨਾਚ੍ਚਾਨ੍ਯਦਸ਼੍ਵਮੇਧਫਲਂ ਲਭੇਤ੍ । ਭੋਜਨਾਚ੍ਛਾਦਨਸ੍ਨਾਨੈਰ੍ਗੁਰੁਂ ਯਃ ਪੋषਯੇਤ੍ਸੁਤਃ
ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਜੋ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਅੰਗ ਮਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਸ਼੍ਵਮੇਧ ਯਗ ਦਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਪੁੱਤਰ ਆਪਣੇ ਵੱਡਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਟੀ, ਕਪੜੇ ਤੇ ਨ੍ਹਾਣਾ ਦੇ ਕੇ ਪਾਲਦਾ ਹੈ—
ਪृਥ੍ਵੀਦਾਨਸਮਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਤਤ੍ਪੁਤ੍ਰੇ ਹਿ ਪ੍ਰਜਾਯਤੇ । ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥਮਯੀ ਗਂਗਾ ਤਥਾ ਮਾਤਾ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਉਸ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਦਾਨ ਦੇਣ ਜਿਤਨਾ ਪੂਣ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਗੰਗਾ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਨੂੰ ਸਮੇਟਦੀ ਹੈ, ਐਸੇ ਹੀ ਮਾਂ ਵੀ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਬਹੁਪੁਣ੍ਯਮਯਃ ਸਿਂਧੁਰ੍ਯਥਾ ਲੋਕੇ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਃ । ਅਸ੍ਮਿਲ੍ਲੋਁਕੇ ਪਿਤਾ ਤਦ੍ਵਤ੍ਪੁਰਾਣਕਵਯੋ ਵਿਦੁਃ
ਜਿਵੇਂ ਸੰਧੂ ਦਰਿਆ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਪੂਣ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਐਸੇ ਹੀ ਪਿਉ ਵੀ ਹੈ, ਇਹ ਗੱਲ ਪੁਰਾਣੇ ਕਵੀਆਂ ਨੇ ਕਹੀ ਹੈ।
ਸੁਕਰ੍ਮੋਵਾਚ- ਭ੍ਰਂਸ਼ਤੇ ਕ੍ਰੋਸ਼ਤੇ ਯਸ੍ਤੁ ਪਿਤਰਂ ਮਾਤਰਂ ਪੁਨਃ । ਸ ਪੁਤ੍ਰੋ ਨਰਕਂ ਯਾਤਿ ਰੌਰਵਾਖ੍ਯਂ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਸੁਕਰਮ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਜੋ ਪੁੱਤਰ ਆਪਣੇ ਪਿਉ ਜਾਂ ਮਾਂ ਨੂੰ ਗਾਲਾਂ ਕੱਢਦਾ ਜਾਂ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਜਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਰੌਰਵ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"
ਮਾਤਰਂ ਪਿਤਰਂ ਵृਦ੍ਧੌ ਗृਹਸ੍ਥੋ ਯੋ ਨ ਪੋषਯੇਤ੍ । ਸ ਪੁਤ੍ਰੋ ਨਰਕਂ ਯਾਤਿ ਵੇਦਨਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੁਯਾਦ੍ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਜੋ ਘਰਵਾਰਾ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਹੋਏ ਮਾਂ-ਪਿਉ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਜ਼ਰੂਰ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਦੁੱਖ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।
ਕੁਤ੍ਸਤੇ ਪਾਪਕਰ੍ਤਾ ਯੋ ਗੁਰੁਂ ਪੁਤ੍ਰਃ ਸੁਦੁਰ੍ਮਤਿਃ । ਨਿष੍ਕृਤਿਰ੍ਨੈਵ ਦृष੍ਟਾ ਵੈ ਪੁਰਾਣੈਃ ਕਵਿਭਿਃ ਕਦਾ
ਜੋ ਪੁੱਤਰ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਮਾੜੀ ਸੋਚ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਪਾਪੀ ਹੈ। ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਐਸੇ ਪਾਪ ਦੀ ਕੋਈ ਮਾਫੀ ਨਹੀਂ ਦੱਸੀ ਗਈ।
ਏਵਂਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾਹ੍ਯਹਂਵਿਪ੍ਰਪੂਜਯਾਮਿਦਿਨੇਦਿਨੇ । ਮਾਤਰਂ ਪਿਤਰਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਨਮਿਤਕਂਧਰਃ
ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਮੈਂ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਤੇ ਪਿਉ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਨਿਵਾ ਕੇ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਕृਤ੍ਯਾਕृਤ੍ਯਂ ਵਦੇਚ੍ਚੈਵ ਸਮਾਹੂਯ ਗੁਰੁਰ੍ਮਮ । ਤਤ੍ਕਰੋਮ੍ਯਵਿਚਾਰੇਣ ਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸ੍ਵਸ੍ਯ ਚ ਪਿਪ੍ਪਲ
ਜਦੋਂ ਵੀ ਮੇਰਾ ਅਧਿਆਪਕ ਮੈਨੂੰ ਬੁਲਾਂਦਾ ਤੇ ਸਹੀ-ਗਲਤ ਦੱਸਦਾ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਯਤਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਬਿਨਾ ਸੋਚੇ, ਉਹੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਪਿੱਪਲ।
ਤੇਨ ਮੇ ਪਰਮਂ ਜ੍ਞਾਨਂ ਸਂਜਾਤਂ ਗਤਿਦਾਯਕਮ੍ । ਏਤਯੋਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਸਂਸਾਰੇ ਪਰਿਵਰ੍ਤਤੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਗਿਆਨ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਮੋਖਸ਼ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ।
ਯਚ੍ਚਕਿਂਚਿਤ੍ਪ੍ਰਕੁਰ੍ਵਂਤਿ ਮਾਨਵਾ ਭੁਵਿ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ । ਗृਹਸ੍ਥਸ੍ਤਦਹਂ ਜਾਨੇ ਯਚ੍ਚ ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ
ਜੋ ਕੁਝ ਲੋਕ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਹਿ ਕੇ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਮੈਂ ਘਰ-ਗ੍ਰਿਹਸਤੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਉਹ ਸਭ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ, ਉਹ ਵੀ ਸਮਝ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ।
ਨਾਗਾਨਾਂ ਚ ਇਹਸ੍ਥੋਪਿ ਚਾਰਂ ਜਾਨਾਮਿ ਪਿਪ੍ਪਲ । ਏਤਯੋਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਸਾਦਾਚ੍ਚ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਂ ਮਮ ਵਸ਼੍ਯਤਾਮ੍
ਇੱਥੇ ਨਾਗਾਂ ਦੀਆਂ ਚਾਲਾਂ ਵੀ ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਪਿੱਪਲ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਤਿੰਨੋਂ ਲੋਕ ਮੇਰੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਹਨ।
ਗਤਂ ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਭਵਾਨਰ੍ਚਤੁ ਮਾਧਵਮ੍ । ਵਿष੍ਣੁਰੁਵਾਚ- ਏਵਂ ਸਂਚੋਦਿਤਸ੍ਤੇਨ ਪਿਪ੍ਪਲੋ ਹਿ ਸ੍ਵਕਰ੍ਮਣਾ
ਹੁਣ, ਵਿਦਿਆਧਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਤੂੰ ਮਾਧਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ। ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਨਾਲ, ਪਿੱਪਲ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕਰਤੱਬ ਕੀਤਾ।
ਆਨਮ੍ਯ ਤਂ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠਂ ਲਜ੍ਜਿਤੋऽਪਿ ਦਿਵਂ ਯਯੌ । ਸੁਕਰ੍ਮਾਸੋऽਪਿ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਗੁਰੁਂ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਤੇ ਨृਪ
ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਨਿਵਾ ਕੇ, ਲੱਜਤ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਚੰਗੇ ਕਰਮ ਵਾਲੇ ਤੇ ਧਰਮਾਤਮਾ ਵੀ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਏਤਤ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਮਾਖ੍ਯਾਤਂ ਪਿਤृਤੀਰ੍ਥਾਨੁਗਂ ਮਯਾ । ਅਨ੍ਯਤ੍ਕਿਂ ਤੇ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਵਦ ਵੇਨ ਮਹਾਮਤੇ
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਤੀਰਥ ਬਾਰੇ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ। ਹੋਰ ਕੀ ਦੱਸਾਂ, ਵੈਣਾ? ਦੱਸ, ਤੂੰ ਕੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਪਦ੍ਮਪੁਰਾਣੇ ਭੂਮਿਖਂਡੇਵੇਨੋਪਾਖ੍ਯਾਨੇ ਮਾਤਾਪਿਤृਤੀਰ੍ਥਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਚਤੁਰਸ਼ੀਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਪਦਮਾ ਪੁਰਾਣੇ ਦੇ ਭੂਮੀ ਖੰਡ ਵਿੱਚ ਮਾਂ-ਪਿਉ ਦੇ ਤੀਰਥ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸਣ ਵਾਲਾ ਚੌਰਾਸੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਵੇਨ ਉਵਾਚ- ਭਗਵਨ੍ਦੇਵਦੇਵੇਸ਼ ਪ੍ਰਸਾਦਾਚ੍ਚ ਮਮ ਤ੍ਵਯਾ । ਭਾਰ੍ਯਾਤੀਰ੍ਥਂ ਸਮਾਖ੍ਯਾਤਂ ਪਿਤृਤੀਰ੍ਥਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਵੇਣਾ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵਾ, ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਪਤਨੀ ਦੇ ਤੀਰਥ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੀਰਥ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ।
ਮਾਤृਤੀਰ੍ਥਂ ਹृषੀਕੇਸ਼ ਬਹੁਪੁਣ੍ਯਪ੍ਰਦਾਯਕਮ੍ । ਪ੍ਰਸਾਦਸੁਮੁਖੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਗੁਰੁਤੀਰ੍ਥਂ ਵਦਸ੍ਵ ਮੇ
ਹੇ ਹ੍ਰੀਸ਼ੀਕੇਸ਼, ਮਾਂ ਦੇ ਤੀਰਥ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਤੀਰਥ ਬਾਰੇ ਵੀ ਦੱਸ।
ਸ਼੍ਰੀਭਗਵਾਨੁਵਾਚ- ਕਥਯਿष੍ਯਾਮ੍ਯਹਂ ਰਾਜਨ੍ਗੁਰੁਤੀਰ੍ਥਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਸਰ੍ਵਪਾਪਹਰਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਸ਼ਿष੍ਯਾਣਾਂ ਗਤਿਦਾਯਕਮ੍
ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਹੇ ਰਾਜਨ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੀਰਥ ਬਾਰੇ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਂਦਾ ਤੇ ਚੇਲੇ ਨੂੰ ਮੋਖਸ਼ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਿष੍ਯਾਣਾਂ ਪਰਮਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਧਰ੍ਮਰੂਪਂ ਸਨਾਤਨਮ੍ । ਪਰਂ ਤੀਰ੍ਥਂ ਪਰਂ ਜ੍ਞਾਨਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਫਲਦਾਯਕਮ੍
ਚੇਲਿਆਂ ਲਈ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪੁੰਨ ਹੈ, ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਧਰਮ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਤੀਰਥ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਗਿਆਨ ਤੇ ਸਿੱਧਾ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।