ਕ੍ਸ਼ਮ੍ਯਤਾਂ ਮੁਨਿਵਰ੍ਯਾਸ੍ਮਿਨ੍ਕ੍ਰਿਯਤਾਂ ਸ਼ਾਪਮੋਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ । ਇਤਿ ਸਂਪ੍ਰਾਰ੍ਥਿਤੋ ਵਿਪ੍ਰੋ ਮਹੇਂਦ੍ਰੇਣਾਹ ਹृष੍ਟਧੀਃ
'ਹੇ ਵਧੀਆ ਰਿਸ਼ੀ, ਮਾਫ ਕਰ ਦੇ, ਤੇ ਸ਼ਾਪ ਮੁਕਾ ਦੇ।' ਮਹਿੰਦਰ ਵਲੋਂ ਬੇਨਤੀ ਕਰਨ 'ਤੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਬੋਲੇ।
ਪੁਲਸ੍ਤ੍ਯ ਉਵਾਚ- ਵਚਨਾਤ੍ਤਵ ਦੇਵੇਸ਼ ਕ੍ਸ਼ਂਤਵ੍ਯਂ ਚ ਮਯਾਪਿ ਹਿ । ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਮਹਾਰਾਜ ਮਨੁਪੁਤ੍ਰੋ ਮਹਾਬਲਃ
ਪੁਲਸਤਯ ਨੇ ਆਖਿਆ—'ਤੇਰੇ ਕਹਿਣ ਤੇ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਵੀ ਮਾਫ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਹੇ ਵੱਡੇ ਰਾਜਨ, ਮਨੂ ਦਾ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੇਗਾ।'
ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਰ੍ਨਾਮ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਾਨੁਪਾਲਕਃ । ਤਸ੍ਯ ਹਸ੍ਤਾਦ੍ਯਦਾ ਮृਤ੍ਯੁਰਸ੍ਯੈਵ ਚ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
'ਉਸਦਾ ਨਾਂ ਇੱਖਵਾਕੂ ਹੋਵੇਗਾ, ਜੋ ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸਭ ਧਰਮਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਜਦ ਉਸਦੇ ਹੱਥੋਂ ਮੌਤ ਆਵੇਗੀ, ਫਿਰ ਇਹ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਵੇਗਾ।'
ਤਦੈष ਵੈ ਸ੍ਵਕਂ ਦੇਹਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਸ੍ਯਤੇ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਏਤਤ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਵृਤ੍ਤਾਂਤਂ ਸ਼ੂਕਰਸ੍ਯ ਨਿਵੇਦਿਤਮ੍
'ਉਸ ਵੇਲੇ ਇਹ ਆਪਣਾ ਅਸਲ ਸਰੀਰ ਮੁੜ ਲੈ ਲਵੇਗਾ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸੂਰ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।'
ਆਤ੍ਮਨਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਪਤ੍ਯਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਹਿ । ਮਯਾ ਚ ਪਾਤਕਂ ਘੋਰਂ ਕृਤਂ ਯਤ੍ਪਾਪਯਾ ਪੁਰਾ
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਬਾਰੇ ਵੀ ਦੱਸਾਂਗੀ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ। ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਭੀ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਪਾਪ ਕਰ ਬੈਠੀ ਸੀ, ਜਿਹੜਾ ਮੈਰੀ ਮੰਦਾ ਸੋਚ ਕਰਕੇ ਹੋਇਆ।
ਸਪ੍ਤਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ ਸੁਕਲੋਵਾਚ- ਸੁਦੇਵਾ ਚਾਰੁਸਰ੍ਵਾਂਗੀ ਤਾਮੁਵਾਚਾਥ ਸੂਕਰੀਮ੍ । ਪਸ਼ੁਯੋਨਿਂ ਗਤਾ ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਕਥਂ ਵਦਸਿ ਸਂਸ੍ਕृਤਮ੍
ਸੁਕਲਾ ਨੇ ਆਖਿਆ— ਸੁਦੇਵਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਾਰੀ ਦੇਹ ਸੋਹਣੀ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਸੂਰ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, "ਤੂੰ ਤਾਂ ਪਸ਼ੂ ਜਨਮ ਚ ਪਈਂ, ਫਿਰ ਵੀ ਤੂੰ ਇਹ ਉੱਚੀ ਬੋਲੀ ਕਿਵੇਂ ਬੋਲ ਰਹੀ ਐਂ?"
ਏਵਂਵਿਧਂ ਮਹਾਜ੍ਞਾਨਂ ਕਸ੍ਮਾਦ੍ਭੂਤਂ ਵਦਸ੍ਵ ਮੇ । ਕਥਂ ਜਾਨਾਸਿ ਵੈ ਭਰ੍ਤੁਸ਼੍ਚਰਿਤ੍ਰਮਾਤ੍ਮਨਃ ਸ਼ੁਭੇ
ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਵੱਡਾ ਗਿਆਨ ਤੇਰੇ ਅੰਦਰ ਕਿਵੇਂ ਆ ਗਿਆ? ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ। ਤੇ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਕਰਤੂਤਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਜਾਣਦੀ ਐਂ, ਸੋਭਣੀਏ?
ਸ਼ੂਕਰ੍ਯੁਵਾਚ- ਪਸ਼ੋਰ੍ਭਾਵੇਨ ਮੋਹੇਨ ਮੁष੍ਟਾਹਂ ਵਰਵਰ੍ਣਿਨਿ । ਨਿਹਤਾ ਖਡ੍ਗਬਾਣੈਸ਼੍ਚ ਪਤਿਤਾ ਰਣਮੂਰ੍ਧਨਿ
ਸੂਰ ਨੇ ਆਖਿਆ— ਪਸ਼ੂ ਦੀ ਸੋਚ ਤੇ ਮੋਹ ਵਿਚ ਫਸ ਕੇ, ਸੋਹਣੀਏ, ਮੈਂ ਫੜੀ ਗਈ ਤੇ ਤਲਵਾਰ ਤੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰੀ ਗਈ, ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿਚ ਡਿੱਗ ਪਈ।
ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਯਾਭਿਪਰਿਕ੍ਲਿਨ੍ਨਾ ਜ੍ਞਾਨਹੀਨਾ ਵਰਾਨਨੇ । ਤ੍ਵਯਾਭਿषਿਕ੍ਤਾ ਯੇਨਾਹਂ ਪੁਣ੍ਯਹਸ੍ਤੇਨ ਸੁਂਦਰਿ
ਮੈਂ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਈ, ਗਿਆਨ ਵੀ ਖੋ ਬੈਠੀ, ਪਰ ਸੋਹਣੀਏ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਚੰਗੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਚੜ੍ਹਾ ਦਿੱਤਾ।
ਪੁਣ੍ਯੋਦਕੇਨ ਸ਼ੀਤੇਨ ਤਵ ਹਸ੍ਤਗਤੇਨ ਵੈ । ਅਭਿषਿਕ੍ਤੇ ਹਿ ਮੇ ਕਾਯੇ ਮੋਹੋ ਨष੍ਟੋ ਵਿਹਾਯ ਮਾਮ੍
ਤੇਰੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਜੋ ਠੰਢਾ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਸੀ, ਉਸ ਨਾਲ ਜਦ ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਚੜ੍ਹਾ, ਤਾਂ ਮੇਰਾ ਮੋਹ ਦੂਰ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਛੱਡ ਗਿਆ।
ਯਥਾ ਵਿਨਾਸ਼ਂ ਤੇਜੋਭਿਰਂਧਕਾਰਃ ਪ੍ਰਯਾਤਿ ਸਃ । ਤਥਾ ਤਵਾਭਿषੇਕੇਣ ਮਮ ਪਾਪਂ ਗਤਂ ਸ਼ੁਭੇ
ਜਿਵੇਂ ਰੌਸ਼ਨੀ ਆਉਣ ਤੇ ਹਨੇਰਾ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੇਰੇ ਇਸ ਚੜ੍ਹਾਈ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਪਾਪ ਵੀ ਮੁੱਕ ਗਿਆ, ਸੋਭਣੀਏ।
ਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍ਤਵ ਚਾਰ੍ਵਂਗਿ ਲਬ੍ਧਂ ਜ੍ਞਾਨਂ ਪੁਰਾਤਨਮ੍ । ਪੁਣ੍ਯਾਂ ਗਤਿਂ ਪ੍ਰਯਾਸ੍ਯਾਮਿ ਇਤਿ ਜ੍ਞਾਤਂ ਮਯਾ ਸ਼ੁਭੇ
ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਸੋਹਣੀ ਦੇਹ ਵਾਲੀਏ, ਮੈਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪੁਰਾਣਾ ਗਿਆਨ ਮੁੜ ਮਿਲ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗ ਗਿਆ ਕਿ ਮੈਂ ਚੰਗੀ ਗਤੀ ਪਾਵਾਂਗੀ, ਸੋਭਣੀਏ।
ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮਭਿਧਾਸ੍ਯਾਮਿ ਪੂਰ੍ਵਂ ਵृਤ੍ਤਾਂਤਮਾਤ੍ਮਨਃ । ਯਤ੍ਕृਤਂ ਤੁ ਮਯਾ ਭਦ੍ਰੇ ਪਾਪਯਾ ਦੁष੍ਕृਤਂ ਬਹੁ
ਹੁਣ ਸੁਣ, ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਪੁਰਾਣਾ ਹਾਲ ਦੱਸਾਂਗੀ—ਮੈਂ ਮੰਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਕਰਕੇ ਬਹੁਤ ਪਾਪ ਕੀਤੇ, ਭਲੀਏ।
ਕਲਿਂਗਾਖ੍ਯੇ ਮਹਾਦੇਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਪੁਰਂਨਾਮ ਪਤ੍ਤਨਮ੍ । ਸਰ੍ਵਸਿਦ੍ਧਿਸਮਾਕੀਰ੍ਣਂ ਚਤੁਰ੍ਵਰ੍ਣਨਿषੇਵਿਤਮ੍
ਕਲਿੰਗ ਨਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਦੇਸ ਵਿਚ, ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਨਾਂ ਸ਼੍ਰੀਪੁਰ। ਓਥੇ ਸਾਰੇ ਸੁਖ-ਸਹੂਲਤਾਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਸਨ ਤੇ ਚਾਰੋ ਵਰਣਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵੱਸਦੇ ਸਨ।
ਵਸਤਿ ਸ੍ਮ ਦ੍ਵਿਜਃ ਕੋਪਿ ਵਸੁਦਤ੍ਤ ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤਃ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਚਾਰਪਰੋਨਿਤ੍ਯਂ ਸਤ੍ਯਧਰ੍ਮਪਰਾਯਣਃ
ਉਥੇ ਵਸੁਦੱਤ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੱਸਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਸਦਾ ਚੰਗੇ ਰਸਤੇ ਤੇ, ਸੱਚ ਤੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਵੇਦਵੇਤ੍ਤਾ ਜ੍ਞਾਨਵੇਤ੍ਤਾ ਸ਼ੁਚਿਮਾਨ੍ਗੁਣਵਾਨ੍ਧਨੀ । ਧਨਧਾਨ੍ਯਸਮਾਕੀਰ੍ਣਃ ਪੁਤ੍ਰਪੌਤ੍ਰੈਰਲਂਕृਤਃ
ਉਹ ਵੇਦਾਂ ਤੇ ਗਿਆਨ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ, ਸੁੱਚਾ, ਗੁਣੀ, ਤੇ ਧਨ-ਧੰਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਘਰ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪੌਤਰੇ ਵੀ ਸਨ।
ਤਸ੍ਯਾਹਂ ਤਨਯਾ ਭਦ੍ਰੇ ਸੋਦਰੈਃ ਸ੍ਵਜਨਬਾਂਧਵੈਃ । ਅਲਂਕਾਰੈਸ੍ਤੁ ਸ਼ृਂਗਾਰੈਰ੍ਭੂषਿਤਾਸ੍ਮਿ ਵਰਾਨਨੇ
ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਧੀ ਸੀ, ਭਲੀਏ, ਆਪਣੇ ਭੈਣ-ਭਰਾ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵਿਚ, ਗਹਣਿਆਂ ਤੇ ਸਿੰਗਾਰ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਸੋਹਣੀਏ।
ਸੁਦੇਵਾਨਾਮ ਮੇ ਤਾਤਸ਼੍ਚਕਾਰ ਸ ਮਹਾਮਤਿਃ । ਤਸ੍ਯਾਹਂ ਦਯਿਤਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਪਿਤੁਸ਼੍ਚਾਪਿ ਮਹਾਮਤੇ
ਮੇਰੇ ਪਿਉ ਦਾ ਨਾਂ ਸੁਦੇਵ ਸੀ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਸਮਝਦਾਰ ਸੀ। ਮੈਂ ਉਸਦੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਿਆਰੀ ਰਹੀ, ਉਹ ਵੀ ਵੱਡੀ ਸੋਚ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਰੂਪੇਣਾਪ੍ਰਤਿਮਾ ਜਾਤਾ ਸਂਸਾਰੇ ਨਾਸ੍ਤਿ ਤਾਦृਸ਼ੀ । ਰੂਪਯੌਵਨਗਰ੍ਵੇਣ ਮਤ੍ਤਾਹਂ ਚਾਰੁਹਾਸਿਨੀ
ਮੈਂ ਸੋਹਣਪ ਤੇ ਜਵਾਨੀ ਵਿਚ ਬੇਮਿਸਾਲ ਪੈਦਾ ਹੋਈ। ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਮੇਰੀ ਵਰਗੀ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਰੂਪ ਤੇ ਜਵਾਨੀ ਦੇ ਗੁਮਾਨ ਵਿਚ ਮਸਤ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ, ਹੱਸਣ ਵਾਲੀਏ।
ਅਹਂ ਕਨ੍ਯਾ ਸੁਰੂਪਾ ਵੈ ਸਰ੍ਵਾਲਂਕਾਰਸ਼ੋਭਿਤਾ । ਮਾਂ ਚ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਤੋ ਲੋਕਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸ੍ਵਜਨਵਰ੍ਗਕਾਃ
ਮੈਂ ਸੋਹਣੀ ਕੁੜੀ ਸੀ, ਸਾਰੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ। ਮੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਤੇ ਮੇਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ—
ਮਾਮੇਵਂ ਯਾਚਮਾਨਾਸ੍ਤੇ ਵਿਵਾਹਾਰ੍ਥੇ ਵਰਾਨਨੇ । ਯਾਚਿਤਾਹਂ ਦ੍ਵਿਜੈਃ ਸਰ੍ਵੈਰ੍ਨ ਦਦਾਤਿ ਪਿਤਾ ਮਮ
—ਸਭ ਮੇਰਾ ਹੱਥ ਮੰਗਦੇ ਰਹਿੰਦੇ, ਸੋਭਣੀਏ, ਵਿਆਹ ਲਈ। ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੈਨੂੰ ਮੰਗਦੇ, ਪਰ ਮੇਰਾ ਪਿਉ ਮੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ ਸੀ।
ਸ੍ਨੇਹਾਚ੍ਚੈਵ ਮਹਾਭਾਗੇ ਮੁਮੋਹ ਸ ਮਹਾਮਤਿਃ । ਨ ਦਤ੍ਤਾਹਂ ਤਦਾ ਤੇਨ ਪਿਤ੍ਰਾ ਚੈਵ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ
ਪਿਆਰ ਕਰਕੇ, ਵੱਡੀ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀਏ, ਉਹ ਸਮਝਦਾਰ ਪਿਉ ਵੀ ਮੋਹ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਮੇਰੇ ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਪਿਉ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ।
ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਯੌਵਨਂ ਬਾਲੇ ਮਯਿ ਭਾਵਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ । ਰੂਪਂ ਮੇ ਤਾਦृਸ਼ਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਮ ਮਾਤਾ ਸੁਦੁਃਖਿਤਾ
ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਨੌਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਕਦਮ ਰੱਖਿਆ, ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਭਾਵ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਮੇਰੀ ਸੋਹਣੀ ਸੂਰਤ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਬਹੁਤ ਦੁੱਖੀ ਹੋ ਗਈ।
ਪਿਤਰਂ ਮੇ ਉਵਾਚਾਥ ਕਸ੍ਮਾਤ੍ਕਨ੍ਯਾ ਨ ਦੀਯਤੇ । ਤ੍ਵਂ ਕਸ੍ਮੈ ਸੁਦ੍ਵਿਜਾਯੈਵ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨੇ
ਫਿਰ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਨੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਸਾਡੀ ਧੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ? ਤੂੰ ਇਸਨੂੰ ਕਿਸੇ ਚੰਗੇ ਤੇ ਉੱਚੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦੇ ਦੇ।'
ਦੇਹਿ ਕਨ੍ਯਾਂ ਮਹਾਭਾਗ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਯੌਵਨਂ ਤ੍ਵਿਯਮ੍ । ਵਸੁਦਤ੍ਤੋ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਃ
'ਆਪਣੀ ਧੀ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਦੇ ਦੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਹੁਣ ਨੌਜਵਾਨ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।' ਐਸਾ ਵਸੁਦੱਤ ਨੇ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ, ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਮਾਤਰਂ ਮੇ ਮਹਾਭਾਗੇ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਂ ਵਚਨਂ ਮਮ । ਮਹਾਮੋਹੇਨਮੁਗ੍ਧੋऽਸ੍ਮਿ ਸੁਤਾਯਾ ਵਰਵਰ੍ਣਿਨਿ
'ਮੇਰੀ ਮਾਂ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ। ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਸੋਹਣੀ ਧੀ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਮੋਹ ਵਿਚ ਫਸ ਗਿਆ ਹਾਂ।'
ਯੋ ਮੇ ਗृਹਸ੍ਥੋ ਵਿਪ੍ਰੋ ਵੈ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਸ਼ੁਭੇ ਸ਼ृਣੁ । ਤਸ੍ਮੈ ਕਨ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਦਾਸ੍ਯਾਮਿ ਜਾਮਾਤ੍ਰੇ ਤੁ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
'ਸੁਭਾਗਣ, ਸੁਣ, ਜੋ ਵੀ ਚੰਗਾ ਘਰ-ਵਾਰਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੇਰਾ ਜਾਮਾਤ ਬਣੇਗਾ, ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਧੀ ਉਸਨੂੰ ਹੀ ਦੇਵਾਂਗਾ—ਇਸ ਗੱਲ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।'
ਮਮ ਪ੍ਰਾਣਪ੍ਰਿਯਾ ਚੈषਾ ਸੁਦੇਵਾ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਏਵਮੂਚੇ ਮਦਰ੍ਥੇ ਸ ਵਸੁਦਤ੍ਤਃ ਪਿਤਾ ਮਮ
'ਇਹ ਸੁਦੇਵਾ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਿੰਦ ਤੋਂ ਵੀ ਪਿਆਰੀ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਦੂਜੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ।' ਮੇਰੇ ਲਈ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਵਸੁਦੱਤ ਨੇ ਐਸਾ ਆਖਿਆ।
ਕੌਸ਼ਿਕਸ੍ਯ ਕੁਲੇ ਜਾਤਃ ਸਰ੍ਵਵਿਦ੍ਯਾਵਿਸ਼ਾਰਦਃ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਗੁਣੈਰ੍ਯੁਕ੍ਤਃ ਸ਼ੀਲਵਾਨ੍ਗੁਣਵਾਞ੍ਛੁਚਿਃ
ਉਹ ਕੌਸ਼ਿਕ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜੰਮਿਆ ਸੀ, ਸਾਰੀਆਂ ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਾਲੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਚੰਗੇ ਸੁਭਾਉ, ਗੁਣਾਂ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਵਾਲਾ।
ਵੇਦਾਧ੍ਯਯਨਸਂਪਨ੍ਨਂ ਪਠਮਾਨਂ ਹਿ ਸੁਸ੍ਵਰਮ੍ । ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਰ੍ਥਂ ਦ੍ਵਾਰਮਾਯਾਂਤਂ ਪਿਤृਮਾਤृਵਿਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਉਹ ਵੇਦ ਪੜ੍ਹਨ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਮਿੱਠੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਪਾਠ ਕਰਦਾ, ਭਿੱਖ ਲਈ ਦਰਵਾਜੇ ਉੱਤੇ ਆਉਂਦਾ, ਮਾਪਿਆਂ ਤੋਂ ਵਿਹੁੰਝਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।