ਲਯਯੁਕ੍ਤੇਨ ਭਾਵੇਨ ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਨਾ ਸਹਿਤੇਨ ਚ । ਮੇ ਮਨਸ਼੍ਚਲਿਤਂ ਧ੍ਯਾਨਾਦ੍ਗੀਤੇਨਾਨੇਨ ਸੁਵ੍ਰਤ
ਸੁਰ, ਭਾਵ ਤੇ ਠੀਕ ਉਚਾਰਨ ਨਾਲ, ਹੇ ਚੰਗੀ ਨੀਅਤ ਵਾਲੇ, ਤੇਰੇ ਗੀਤ ਨੇ ਮੇਰਾ ਮਨ ਧਿਆਨ ਤੋਂ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਇਦਂ ਸ੍ਥਾਨਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਅਨ੍ਯਸ੍ਥਾਨਂ ਵ੍ਰਜਸ੍ਵ ਤਤ੍ । ਗੀਤਵਿਦ੍ਯਾਧਰ ਉਵਾਚ- ਆਤ੍ਮਜ੍ਞਾਨਸਮਂ ਗੀਤਮਨ੍ਯਸ੍ਥਾਨਂ ਵ੍ਰਜਾਮਿ ਕਿਮ੍
ਇਸ ਥਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਹੋਰ ਥਾਂ ਚਲਾ ਜਾ। ਗੀਤ ਦੇ ਵਿਦਿਆਧਰ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਜਦ ਗੀਤ ਆਪੇ ਗਿਆਨ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਹੋਰ ਕਿੱਥੇ ਜਾਵਾਂ?
ਦੁਃਖਂ ਦਦੇ ਨ ਕਸ੍ਯਾਪਿ ਸੁਖਦੋ ਨृषੁ ਸਰ੍ਵਦਾ । ਗੀਤੇਨਾਨੇਨ ਦਿਵ੍ਯੇਨ ਸਰ੍ਵਾਸ੍ਤੁष੍ਯਂਤਿ ਦੇਵਤਾਃ
ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ, ਸਦਾ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਅਸਲ ਗੀਤ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ਂਭੁਸ਼੍ਚਾਪਿ ਸਮਾਨੀਤੋ ਗੀਤਧ੍ਵਨਿਰਤੋ ਦ੍ਵਿਜ । ਗੀਤਂ ਸਰ੍ਵਰਸਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਗੀਤਮਾਨਂਦਦਾਯਕਮ੍
ਸ਼ੰਭੂ ਵੀ, ਹੇ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ, ਗੀਤ ਦੀ ਧੁਨ ਸੁਣ ਕੇ ਇੱਥੇ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਰਸ ਹਨ, ਤੇ ਇਹ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਸ਼ृਂਗਾਰਾਦ੍ਯਾਰਸਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਗੀਤੇਨਾਪਿ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਾਃ । ਸ਼ੋਭਾਮਾਯਾਂਤਿ ਗੀਤੇਨ ਵੇਦਾਸ਼੍ਚਤ੍ਵਾਰ ਉਤ੍ਤਮਾਃ
ਪਿਆਰ ਵਰਗੇ ਸਾਰੇ ਰਸ ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਗੀਤ ਨਾਲ ਚਾਰੋਂ ਵੱਡੇ ਵੇਦ ਵੀ ਸੋਭਾ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਗੀਤੇਨ ਦੇਵਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾਸ੍ਤੋषਮਾਯਾਂਤਿ ਨਾਨ੍ਯਥਾ । ਤਦੇਵਂ ਨਿਨ੍ਦਸੇ ਗੀਤਂ ਮਾਮੇਵਂ ਪਰਿਚਾਲਯੇਃ
ਗੀਤ ਨਾਲ ਹੀ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ। ਫਿਰ ਤੂੰ ਗੀਤ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਿਉਂ ਕਰਦਾ ਹੈਂ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਐਸਾ ਕਿਉਂ ਵਤੀਰਦਾ ਹੈਂ?
ਅਨ੍ਯਾਯੋऽਯਂ ਮਹਾਭਾਗ ਤਵੈਵ ਇਹ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ । ਪੁਲਸ੍ਤ੍ਯ ਉਵਾਚ- ਸਤ੍ਯਮੁਕ੍ਤਂ ਤ੍ਵਯਾਦ੍ਯੈਵ ਗੀਤਾਰ੍ਥਂ ਬਹੁਪੁਣ੍ਯਦਮ੍
ਇਹ ਤੇਰਾ ਵਤੀਰਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ, ਹੇ ਸੁਭਾਗੀ, ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਇੱਥੇ ਹੀ ਇਹ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੁਲਸਤਿਆ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਤੂੰ ਅੱਜ ਗੀਤ ਦੇ ਪੁੰਨ ਬਾਰੇ ਜੋ ਆਖਿਆ, ਉਹ ਸੱਚ ਹੈ।
ਸ਼ृਣੁ ਤ੍ਵਂ ਮਾਮਕਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਮਾਨਂ ਤ੍ਯਜ ਮਹਾਮਤੇ । ਨਾਹਂ ਗੀਤਂ ਪ੍ਰਕੁਤ੍ਸਾਮਿ ਗੀਤਂ ਵਂਦਾਮਿ ਨਾਨ੍ਯਥਾ
ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ, ਹੇ ਵੱਡੀ ਸੋਚ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਆਪਣਾ ਅਹੰਕਾਰ ਛੱਡ। ਮੈਂ ਗੀਤ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਮੈਂ ਤਾਂ ਗੀਤ ਦੀ ਸਦਾ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ।
ਵਿਦ੍ਯਾਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ੈਵੈਤਾ ਏਕੀਭਾਵੇਨ ਭਾਵਦਾਃ । ਪ੍ਰਾਣਿਨਾਂ ਸਿਦ੍ਧਿਮਾਯਾਂਤਿ ਮਨਸਾ ਨਿਸ਼੍ਚਲੇਨ ਚ
ਇਹ ਚੌਦਾਂ ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਜਦੋਂ ਇਕਠੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਹ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਮਨ ਦੀ ਅਡੋਲਤਾ ਨਾਲ ਸਫਲਤਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਤਪਸ਼੍ਚ ਤਦ੍ਵਨ੍ਮਂਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਸੁਸਿਦ੍ਧ੍ਯਂਤ੍ਯੇਕਚਿਂਤਯਾ । ਹृषੀਕਾਣਾਂ ਮਹਾਵਰ੍ਗਸ਼੍ਚਪਲੋ ਮਮ ਸਂਮਤਃ
ਤਪੱਸਿਆ ਅਤੇ ਮੰਤ੍ਰ ਵੀ ਇਕਾਗਰ ਚਿੱਤ ਨਾਲ ਪੂਰੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਟੋਲਾ ਮੇਰੇ ਅਨੁਸਾਰ ਬਹੁਤ ਚੰਚਲ ਹੈ।
ਵਿषਯੇष੍ਵੇਵ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਨਯਤ੍ਯਾਤ੍ਮਾਨਮੁਚ੍ਚਕੈਃ । ਚਾਲਯਿਤ੍ਵਾ ਮਨਸ੍ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਧ੍ਯਾਨਾਦੇਵ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਮਨ ਜਦੋਂ ਉਤੇਜਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵੱਲ ਬਹੁਤ ਉੱਚੇ ਤੱਕ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਮਨ ਨੂੰ ਸਿਰਫ ਧਿਆਨ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਟਿਕਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਯਤ੍ਰ ਸ਼ਬ੍ਦਂ ਨ ਰੂਪਂ ਚ ਯੁਵਤੀ ਨੈਵ ਤਿष੍ਠਤਿ । ਮੁਨਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਗਚ੍ਛਂਤਿ ਤਪਃਸਿਦ੍ਧ੍ਯਰ੍ਥਮੇਵ ਹਿ
ਜਿੱਥੇ ਨਾ ਧੁਨੀ ਹੈ, ਨਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਨਾ ਕੋਈ ਜੁਆਨ ਔਰਤ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਮੁਨੀ ਤਪੱਸਿਆ ਦੀ ਸਿਧੀ ਲਈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਅਯਂ ਗੀਤਃ ਪਵਿਤ੍ਰਸ੍ਤੇ ਬਹੁਸੌਖ੍ਯਪ੍ਰਦਾਯਕਃ । ਨ ਪਸ਼੍ਯੇਮ ਵਯਂ ਵੀਰ ਤਿष੍ਠਾਮੋ ਵਨਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਇਹ ਗੀਤ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸੁਖ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਵੀਰ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ, ਅਸੀਂ ਇਥੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ।
ਅਨ੍ਯਤ੍ਸ੍ਥਾਨਂ ਪ੍ਰਯਾਹਿ ਤ੍ਵਂ ਨੋਵਾ ਵਯਂ ਵ੍ਰਜਾਮਹੇ । ਗੀਤਵਿਧਾਧਰ ਉਵਾਚ- ਇਂਦ੍ਰਿਯਾਣਾਂ ਬਲਂ ਵਰ੍ਗਂ ਜਿਤਂ ਯੇਨ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ
ਤੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਥਾਂ ਚਲਾ ਜਾ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਇਥੋਂ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ। (ਗੀਤ ਵਾਲਾ ਗੰਧਰਵ ਬੋਲੇ:) ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਤੇ ਜਥੇ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਹੈ।
ਸ ਜਯੀ ਕਥ੍ਯਤੇ ਯੋਗੀ ਸ ਚ ਵੀਰਃ ਸਸਾਧਕਃ । ਸ਼ਬ੍ਦਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਥ ਵਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰੂਪਮੇਵਂ ਮਹਾਮਤੇ
ਉਹੀ ਜਿੱਤੂ, ਜੋਗੀ, ਵੀਰ ਤੇ ਸਫਲਤਾ ਵਾਲਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਧੁਨੀ ਸੁਣ ਕੇ ਜਾਂ ਰੂਪ ਵੇਖ ਕੇ ਵੀ ਧਿਆਨ ਰਾਹੀਂ ਅਡੋਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ।
ਚਲਤੇ ਨੈਵ ਯੋ ਧ੍ਯਾਨਾਤ੍ਸ ਧੀਰਸ੍ਤਪਸਾਧਕਃ । ਭਵਾਂਸ੍ਤੁ ਤੇਜਸਾ ਹੀਨ ਇਂਦ੍ਰਿਯੈਰ੍ਵਿਜਿਤੋ ਯਤਃ
ਜੋ ਧਿਆਨ ਤੋਂ ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਡੋਲਦਾ, ਉਹੀ ਧੀਰ ਤੇ ਤਪੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਹੈ। ਪਰ ਤੂੰ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਵਲੋਂ ਹਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈਂ, ਇਸ ਲਈ ਤੇਰੇ ਅੰਦਰ ਤੇਜ ਨਹੀਂ।
ਸ੍ਵਰ੍ਗੇਪਿ ਨਾਸ੍ਤਿ ਸਾਮਰ੍ਥ੍ਯਂ ਮਮ ਗੀਤਸ੍ਯ ਧਰ੍षਣੇ । ਵਰ੍ਜਯਂਤਿ ਵਨਂ ਸਰ੍ਵੇ ਹੀਨਵੀਰ੍ਯਾ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਗੀਤ ਸਹਿਣ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਹੀਂ। ਜਿਹੜੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਅਯਂ ਸਾਧਾਰਣੋ ਵਿਪ੍ਰ ਵਨਦੇਸ਼ੋ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਦੇਵਾਨਾਂ ਸਰ੍ਵਜੀਵਾਨਾਂ ਯਥਾ ਮਮ ਤਥਾ ਤਵ
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇਹ ਜੰਗਲ ਦਾ ਇਲਾਕਾ ਸਾਰਿਆਂ ਲਈ ਸਾਂਝਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਜਿਵੇਂ ਇਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੇਰਾ ਤੇ ਤੇਰਾ ਵੀ ਹੈ।
ਕਥਂ ਗਚ੍ਛਾਮ੍ਯਹਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵਨਮੇਵਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਯੂਯਂ ਗਚ੍ਛਂਤੁ ਤਿष੍ਠਂਤੁ ਯਦ੍ਭਵ੍ਯਂ ਤਤ੍ਤੁ ਨਾਨ੍ਯਥਾ
ਮੈਂ ਇਹ ਵਧੀਆ ਜੰਗਲ ਛੱਡ ਕੇ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਰ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹਾਂ? ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋ ਤਾਂ ਜਾਓ ਜਾਂ ਇੱਥੇ ਰਹੋ, ਜੋ ਹੋਣਾ ਹੈ ਉਹ ਪੱਕਾ ਹੋ ਕੇ ਰਹੇਗਾ।
ਏਵਮਾਭਾष੍ਯ ਤਂ ਵਿਪ੍ਰਂ ਗੀਤਵਿਦ੍ਯਾਧਰਸ੍ਤਦਾ । ਸਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਤਤਸ੍ਤੇਨ ਮੁਨਿਨਾ ਤਸ੍ਯ ਉਤ੍ਤਰਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਆਖ ਕੇ, ਗੀਤ ਦੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਗੰਧਰਵ ਨੇ ਸੁਣਿਆ, ਫਿਰ ਉਸ ਮੁਨੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
ਚਿਂਤਯਾਮਾਸ ਮੇਧਾਵੀ ਕਿਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸੁਕृਤਂ ਭਵੇਤ੍ । ਕ੍ਸ਼ਮਾਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਜਗਾਮਾਥ ਅਨ੍ਯਤ੍ਸ੍ਥਾਨਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਃ
ਉਸ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, 'ਮੈਂ ਕਿਹੜਾ ਕੰਮ ਕਰਾਂ ਜੋ ਚੰਗਾ ਹੋਵੇ?' ਧੀਰਜ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੋਰ ਥਾਂ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਤਪਸ਼੍ਚਚਾਰ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਯੋਗਾਸਨਗਤਃ ਸਦਾ । ਕਾਮਂ ਕ੍ਰੋਧਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਮੋਹਂ ਲੋਭਂ ਤਥੈਵ ਚ
ਉਹ ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜੋਗ ਅਸਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ, ਕਾਮ, ਗੁੱਸਾ, ਮੋਹ ਤੇ ਲੋਭ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ।
ਸਰ੍ਵੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਸਂਯਮ੍ਯ ਮਨਸਾ ਸਮਮੇਵ ਚ । ਏਵਂ ਸ੍ਥਿਤਸ੍ਤਦਾ ਯੋਗੀ ਪੁਲਸ੍ਤ੍ਯੋ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮਃ
ਸਾਰੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਇਕਸਾਰ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਜੋਗੀ ਪੁਲਸਤਿਆ, ਜੋ ਮੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ, ਇਉਂ ਟਿਕਿਆ ਰਿਹਾ।
ਸੁਕਲੋਵਾਚ- ਗਤੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਮਹਾਭਾਗੇ ਪੁਲਸ੍ਤ੍ਯੇ ਮੁਨਿਪੁਂਗਵੇ । ਕਾਲਾਦਿष੍ਟੇਨ ਤੇਨਾਪਿ ਗੀਤਵਿਦ੍ਯਾਧਰੇਣ ਚ
(ਸੁਕਲਾ ਨੇ ਆਖਿਆ:) ਜਦੋਂ ਉਹ ਮਹਾਨ ਪੁਲਸਤਿਆ, ਜੋ ਮੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ, ਇਥੋਂ ਚਲੇ ਗਏ, ਤਾਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਗੀਤ ਵਾਲਾ ਗੰਧਰਵ ਵੀ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਚਿਂਤਿਤਂ ਸੁਚਿਰਂ ਕਾਲਂ ਨ ਦृष੍ਟੋਯਂ ਭਯਾਨ੍ਮਮ । ਕ੍ਵ ਗਤਸ੍ਤਿष੍ਠਤੇ ਵਾਪਿ ਕੁਰੁਤੇ ਕਿਂ ਕਥਂ ਚ ਸਃ
ਉਹ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਸੋਚਦਾ ਰਿਹਾ, 'ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਡਰ ਕਰਕੇ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ। ਉਹ ਕਿੱਥੇ ਗਿਆ, ਕਿੱਥੇ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਕੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤੇ ਕਿਵੇਂ?'
ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਪਦ੍ਮਾਤ੍ਮਜਸੁਤਮੇਕਾਂਤਵਨਸ਼ਾਲਿਨਮ੍ । ਗਤੋ ਵਰਾਹਰੂਪੇਣ ਤਸ੍ਯਾਸ਼੍ਰਮਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਜਦੋਂ ਪਦਮਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਇਕੱਲਾ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਉਹ ਸੂਰ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਵਧੀਆ ਝੋਪੜੀ ਵੱਲ ਗਿਆ।
ਆਸਨਸ੍ਥਂ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਂ ਤੇਜੋਜ੍ਵਾਲਾਸਮਾਵਿਲਮ੍ । ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚਕਾਰ ਵੈ ਕ੍ਸ਼ੋਭਂ ਤਸ੍ਯ ਵਿਪ੍ਰਸ੍ਯ ਭਾਮਿਨਿ
ਹੇ ਸੋਹਣੀਏ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਲਗਾ ਕੇ ਬੈਠਿਆ ਹੋਇਆ, ਤੇਜ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਦੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅੰਦਰੋਂ ਘਬਰਾਇਆ।
ਧਰ੍षਯੇਨ੍ਨਿਯਤਂ ਵਿਪ੍ਰਂ ਤੁਂਡਾਗ੍ਰੇਣ ਕੁਚੇष੍ਟਯਾ । ਪਸ਼ੁਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਮਹਾਰਾਜ ਕ੍ਸ਼ਮਤੇ ਤਸ੍ਯ ਦੁष੍ਕृਤਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਨਿਯਮ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸੂੰਡ ਨਾਲ ਚੁਭੋ ਕੇ ਅਤੇ ਤੰਗ ਕਰ ਕੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਸ਼ੂ ਜਾਣ ਕੇ ਉਸਦੇ ਮਾੜੇ ਕੰਮ ਮਾਫ ਕਰ ਦਿੱਤੇ।
ਮੂਤ੍ਰਯੇਤ੍ਪੁਰਤਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਵਿष੍ਠਾਂ ਚ ਕੁਰੁਤੇ ਤਤਃ । ਨृਤ੍ਯਤੇ ਕ੍ਰੀਡਤੇ ਤਤ੍ਰ ਪਤਤਿ ਪ੍ਰੋਚ੍ਚਲੇਤ੍ਪੁਨਃ
ਉਹ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ਾਬ ਕਰਦਾ, ਫਿਰ ਉਥੇ ਹੀ ਗੰਦ ਕਰਦਾ। ਉਥੇ ਨੱਚਦਾ, ਖੇਡਦਾ, ਡਿੱਗ ਪੈਂਦਾ ਤੇ ਮੁੜ ਚਲ ਪੈਂਦਾ।
ਪਸ਼ੁਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਪਰਿਤ੍ਯਕ੍ਤੋ ਮੁਨਿਨਾ ਤੇਨ ਭੂਪਤੇ । ਏਕਦਾ ਤੁ ਤਥਾਯਾਤੇ ਤੇਨ ਰੂਪੇਣ ਵੈ ਪੁਨਃ
ਉਸ ਨੂੰ ਪਸ਼ੂ ਜਾਣ ਕੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਹੇ ਰਾਜਨ। ਪਰ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਉਹ ਫਿਰ ਓਸੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ।