ਨ ਦਾਨਂ ਤਪ ਏਵਾਸ੍ਤਿ ਕ੍ਵਾਸ੍ਤੇ ਧਰ੍ਮਸ੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ । ਵਦ ਸਤ੍ਯਂ ਮਮਾਗ੍ਰੇ ਤੁ ਦਯਾਧਰ੍ਮਂ ਚ ਕੀਦृਸ਼ਮ੍
ਇੱਥੇ ਨਾ ਦਾਨ ਹੈ, ਨਾ ਤਪ; ਫਿਰ ਧਰਮ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਕਿੱਥੇ ਹੈ? ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸੱਚ ਦੱਸ, ਤੇ ਦਇਆ ਵਾਲਾ ਧਰਮ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੈ?
ਪਾਤਕ ਉਵਾਚ- ਪਂਚਤਤ੍ਤ੍ਵਪ੍ਰਵृਦ੍ਧੋਯਂ ਪ੍ਰਾਣਿਨਾਂ ਕਾਯ ਏਵ ਚ । ਆਤ੍ਮਾ ਵਾਯੁਸ੍ਵਰੂਪੋਯਂ ਤੇषਾਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਪ੍ਰਸਂਗਤਾ
ਪਾਤਕ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਇਹ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਸਰੀਰ ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ; ਆਤਮਾ ਹਵਾ ਦੀ ਮੂਰਤ ਹੈ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਕੋਈ ਮਿਲਾਪ ਨਹੀਂ।
ਯਥਾ ਜਲੇषੁ ਭੂਤਾਨਾਮਪਿਸਂਗਮਵੇਹਿ ਤਤ੍ । ਜਾਯਤੇ ਬੁਦ੍ਬੁਦਾਕਾਰਂ ਤਦ੍ਵਦ੍ਭੂਤਸਮਾਗਮਃ
ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਮਿਲਾਪ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਬੁੱਬਲਾ ਬਣਦਾ ਹੈ; ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੱਤਾਂ ਦਾ ਇਕੱਠ ਹੋਣਾ ਹੈ।
ਪृਥ੍ਵੀਭਾਵੋ ਰਜਃਸ੍ਥਸ੍ਤੁ ਚਾਪਸ੍ਤਤ੍ਰੈਵ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ । ਜ੍ਯੋਤਿਸ੍ਤਤ੍ਰ ਪ੍ਰਦृਸ਼੍ਯੇਤ ਸੁਵਾਯੁਰ੍ਵਰ੍ਤਤੇ ਤ੍ਰਿषੁ
ਪ੍ਰਥਵੀ ਦਾ ਤੱਤ ਧੂੜ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਾਣੀ ਉਥੇ ਹੀ ਟਿਕਿਆ ਹੈ; ਉਥੇ ਹੀ ਚਾਨਣ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਹਵਾ ਤਿੰਨਾਂ ਵਿਚ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ।
ਆਕਾਸ਼ਮਾਵृਣੋਤ੍ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਬੁਦ੍ਬੁਦਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਜਾਯਤੇ । ਅਪ੍ਸੁਮਧ੍ਯੇ ਪ੍ਰਭਾਤ੍ਯੇਵ ਸੁਤੇਜੋ ਵਰ੍ਤੁਲਂ ਵਰਮ੍
ਆਕਾਸ਼ ਪਿੱਛੋਂ ਢੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਬੁੱਬਲੇ ਦੀ ਹਾਲਤ ਬਣਦੀ ਹੈ; ਪਾਣੀ ਵਿਚਕਾਰ ਚਮਕਦਾਰ, ਗੋਲ ਚਾਨਣ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਕ੍ਸ਼ਣਮਾਤ੍ਰਂ ਪ੍ਰਦृਸ਼੍ਯੇਤ ਕ੍ਸ਼ਣਾਨ੍ਨੈਵ ਚ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ । ਤਦ੍ਵਦ੍ਭੂਤਸਮਾਯੋਗਃ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਪਰਿਦृਸ਼੍ਯਤੇ
ਇਹ ਸਿਰਫ ਇਕ ਪਲ ਲਈ ਦਿੱਸਦੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਗਾਇਬ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੱਤਾਂ ਦਾ ਮਿਲਾਪ ਹਰ ਥਾਂ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ।
ਅਂਤਕਾਲੇ ਪ੍ਰਯਾਤ੍ਯਾਤ੍ਮਾ ਪਂਚ ਪਂਚਸੁ ਯਾਂਤਿ ਤੇ । ਮੋਹਮੁਗ੍ਧਾਸ੍ਤਤੋ ਮਰ੍ਤ੍ਯਾ ਵਰ੍ਤਂਤੇ ਚ ਪਰਸ੍ਪਰਮ੍
ਅੰਤ ਵੇਲੇ ਆਤਮਾ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪੰਜ ਤੱਤ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਵਾਪਸ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਮੋਹ ਵਿਚ ਫਸੇ ਮਨੁੱਖ ਆਪਸ ਵਿਚ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਕੁਰ੍ਵਂਤਿ ਮੋਹੇਨ ਕ੍ਸ਼ਯਾਹੇ ਪਿਤृਤਰ੍ਪਣਮ੍ । ਕ੍ਵਾਸ੍ਤੇ ਮृਤਃ ਸਮਸ਼੍ਨਾਤਿ ਕੀਦृਸ਼ੋऽਸੌ ਨृਪੋਤ੍ਤਮ
ਮੋਹ ਵਿਚ ਪੈ ਕੇ, ਉਹ ਸ੍ਰਾਧ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਮਰੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਕਿੱਥੇ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੈ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ?
ਕਿਂ ਜ੍ਞਾਨਂ ਕੀਦृਸ਼ਂ ਕਾਯਂ ਕੇਨ ਦृष੍ਟਂ ਵਦਸ੍ਵ ਨਃ । ਮਿष੍ਟਾਨ੍ਨਂ ਭੋਜਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਤृਪ੍ਤਾ ਯਾਂਤਿ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਃ
ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਗਿਆਨ, ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਸਰੀਰ, ਕਿਸ ਨੇ ਇਹ ਵੇਖਿਆ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸ। ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗਾ ਭੋਜਨ ਖਵਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਕੇ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕਸ੍ਯ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਪ੍ਰਦੀਯੇਤ ਸਾ ਤੁ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾ ਨਿਰਰ੍ਥਿਕਾ । ਅਨ੍ਯਦੇਵਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਵੇਦਾਨਾਂ ਕਰ੍ਮ ਦਾਰੁਣਮ੍
ਸ੍ਰਾਧ ਕਿਸ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ? ਉਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਵਿਅਰਥ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਹੋਰ ਦੱਸਾਂਗਾ—ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਕਰਮ ਕਠੋਰ ਹਨ।
ਯਦਾਤਿਥਿਰ੍ਗृਹੇ ਯਾਤਿ ਮਹੋਕ੍ਸ਼ਂ ਪਚਤੇ ਦ੍ਵਿਜਃ । ਅਜਂ ਵਾ ਰਾਜਰਾਜੇਂਦ੍ਰ ਅਤਿਥਿਂ ਪਰਿਭੋਜਯੇਤ੍
ਜਦੋਂ ਮਹਿਮਾਨ ਘਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਦੋਵੇਂ ਜਨਮਾਂ ਵਾਲਾ ਵੱਡਾ ਬਲਦ ਜਾਂ ਬੱਕਰਾ ਪਕਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਮਹਿਮਾਨ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਪਕਾ ਕੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਸ਼੍ਵਮੇਧਮਖੇ ਅਸ਼੍ਵਂ ਗੋਮੇਧੇ ਵृषਮੇਵ ਚ । ਨਰਮੇਧੇ ਨਰਂ ਰਾਜਨ੍ਵਾਜਪੇਯੇ ਤਥਾ ਹ੍ਯਜਾਨ੍
ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਗ ਵਿੱਚ ਘੋੜਾ, ਗੋਮੇਧ ਵਿੱਚ ਬਲਦ, ਨਰਮੇਧ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਵਾਜਪੇਯ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬੱਕਰੇ ਹੀ ਕੁਰਬਾਨ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਰਾਜਸੂਯੇ ਮਹਾਰਾਜ ਪ੍ਰਾਣਿਨਾਂ ਘਾਤਨਂ ਬਹੁ । ਪੁਂਡਰੀਕੇ ਗਜਂ ਹਨ੍ਯਾਦ੍ਗਜਮੇਧੇऽਥ ਕੁਂਜਰਮ੍
ਰਾਜਸੂਯ ਯਗ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜਾ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਪੁੰਡਰੀਕ ਯਗ ਵਿੱਚ ਹਾਥੀ, ਅਤੇ ਗਜਮੇਧ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹਾਥੀ ਮਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੌਤ੍ਰਾਮਣ੍ਯਾਂ ਪਸ਼ੁਂ ਮੇਧ੍ਯਂ ਮੇषਮੇਵ ਪ੍ਰਦृਸ਼੍ਯਤੇ । ਨਾਨਾਰੂਪੇषੁ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਂ ਨृਪਨਂਦਨ
ਸੌਤ੍ਰਾਮਣੀ ਯਗ ਵਿੱਚ ਕੁਰਬਾਨੀ ਵਾਲਾ ਪਸ਼ੂ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਮੇਢਾ, ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਹੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਣੋ।
ਨਾਨਾਜਾਤਿਵਿਸ਼ੇषਾਣਾਂ ਪਸ਼ੂਨਾਂ ਘਾਤਨਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍ । ਯਚ੍ਚਾਪਿ ਦੀਯਤੇ ਦਾਨਂ ਕਿਂ ਤਦ੍ਦਾਨਸ੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਕੁਰਬਾਨੀ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ; ਜੋ ਵੀ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾਨ ਦੀ ਖਾਸੀਅਤ ਕੀ ਹੈ?
ਜ੍ਞੇਯਂ ਤਦਨ੍ਨਮੁਚ੍ਛਿष੍ਟਂ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਭੂਰਿਭੋਜਨਮ੍ । ਅਤ੍ਯਂਤਦੋषਹੀਨਾਂਸ੍ਤਾਨ੍ਹਿਂਸਂਤਿ ਯਨ੍ਮਹਾਮਖੇ
ਜੋ ਭੋਜਨ ਬਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੱਡੇ ਭੋਜਨ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਲੋਕ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੋਸ਼ ਰਹਿਤ ਹਨ, ਉਹ ਵੱਡੇ ਯਗ ਵਿੱਚ ਹਿੰਸਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤਤ੍ਰ ਕਿਂ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਧਰ੍ਮਃ ਕਿਂ ਫਲਂ ਤਤ੍ਰ ਭੂਪਤੇ । ਪਸ਼ੂਨਾਂ ਮਾਰਣਂ ਯਤ੍ਰ ਨਿਰ੍ਦਿष੍ਟਂ ਵੇਦਪਂਡਿਤੈਃ
ਉਥੇ ਕਿਹੜਾ ਧਰਮ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ, ਕੀ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਜਾ? ਜਿੱਥੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਮਾਰਕਟ ਵੈਦਕ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵਿਨष੍ਟਧਰ੍ਮਂ ਚ ਨ ਪੁਣ੍ਯਂ ਮੋਕ੍ਸ਼ਦਾਯਕਮ੍ । ਦਯਾਂ ਵਿਨਾ ਹਿ ਯੋ ਧਰ੍ਮਃ ਸ ਧਰ੍ਮੋ ਵਿਫਲਾਯਤੇ
ਜਿੱਥੇ ਧਰਮ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਪੂਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ; ਦਇਆ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਜੋ ਧਰਮ ਹੈ, ਉਹ ਧਰਮ ਫਲ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜੀਵਾਨਾਂ ਪਾਲਨਂ ਯਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਧਰ੍ਮੋ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਸ੍ਵਾਹਾਕਾਰਃ ਸ੍ਵਧਾਕਾਰਸ੍ਤਪਃ ਸਤ੍ਯਂ ਨृਪੋਤ੍ਤਮ
ਜਿੱਥੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਧਰਮ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ; 'ਸਵਾਹਾ', 'ਸਵਧਾ', ਤਪ, ਤੇ ਸਚ, ਹੇ ਉੱਤਮ ਰਾਜਾ।
ਦਯਾਹੀਨਂ ਚਾਪਲਂ ਸ੍ਯਾਨ੍ਨਾਸ੍ਤਿ ਧਰ੍ਮਸ੍ਤੁ ਤਤ੍ਰ ਹਿ । ਏਤੇ ਵੇਦਾ ਨ ਵੇਦਾਃ ਸ੍ਯੁਰ੍ਦਯਾ ਯਤ੍ਰ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ
ਜਿੱਥੇ ਦਇਆ ਨਹੀਂ, ਉਥੇ ਚੰਚਲਤਾ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਉਥੇ ਧਰਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਜਿੱਥੇ ਦਇਆ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਵੈਦ ਵੀ ਵੈਦ ਨਹੀਂ।
ਦਯਾਦਾਨਪਰੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਜੀਵਮੇਵ ਪ੍ਰਰਕ੍ਸ਼ਯੇਤ੍ । ਚਾਂਡਾਲੋऽਪ੍ਯਥ ਸ਼ੂਦ੍ਰੋ ਵਾ ਸ ਵੈ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ ਉਚ੍ਯਤੇ
ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦਇਆ ਅਤੇ ਦਾਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਚਾਂਡਾਲ ਜਾਂ ਸ਼ੂਦਰ ਵੀ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਕਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਨਿਰ੍ਦਯੋ ਯੋ ਵੈ ਪਸ਼ੁਘਾਤਪਰਾਯਣਃ । ਸ ਵੈ ਸੁਨਿਰ੍ਦਯਃ ਪਾਪੀ ਕਠਿਨਃ ਕ੍ਰੂਰਚੇਤਨਃ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਇਆ ਰਹਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂ ਮਾਰਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਰਦਈ, ਪਾਪੀ, ਕਠੋਰ ਤੇ ਕ੍ਰੂਰ ਮਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਵਂਚਕੈਃ ਕਥਿਤੋ ਵੇਦੋ ਯੋ ਵੇਦੋ ਜ੍ਞਾਨਵਰ੍ਜਿਤਃ । ਯਤ੍ਰ ਜ੍ਞਾਨਂ ਭਵੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਤਤ੍ਰ ਵੇਦਃ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਤਿ
ਜੋ ਵੈਦ ਠੱਗਾਂ ਵੱਲੋਂ ਉਚਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਗਿਆਨ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਹੈ; ਜਿੱਥੇ ਸਦਾ ਗਿਆਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਵੈਦ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਦਯਾਹੀਨੇषੁ ਵੇਦੇषੁ ਵਿਪ੍ਰੇषੁ ਚ ਮਹਾਮਤੇ । ਨਾਸ੍ਤਿ ਸਤ੍ਯਂ ਕ੍ਰਿਯਾ ਤਤ੍ਰ ਵੇਦਵਿਪ੍ਰੇषੁ ਵੈ ਤਦਾ
ਦਇਆ ਰਹਿਤ ਵੈਦਾਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਮਹਾਬੁਧੀ, ਉਥੇ ਨਾ ਸਚ ਹੈ, ਨਾ ਕਰਮ; ਉਹਨਾਂ ਵੈਦਾਂ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਸੱਚ ਹੈ।
ਵੇਦਾ ਨ ਵੇਦਾ ਰਾਜੇਂਦ੍ਰ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਃ ਸਤ੍ਯਵਰ੍ਜਿਤਾਃ । ਦਾਨਸ੍ਯਾਪਿ ਫਲਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਦਾਨਂ ਨ ਦੀਯਤੇ
ਵੈਦ ਵੈਦ ਨਹੀਂ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਚ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਹਨ; ਦਾਨ ਦਾ ਫਲ ਵੀ ਨਹੀਂ, ਇਸ ਲਈ ਦਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਯਥਾ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਸ੍ਯ ਵੈ ਚਿਹ੍ਨਂ ਤਥਾ ਦਾਨਸ੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ । ਜਿਨਸ੍ਯਾਪਿ ਚ ਯਦ੍ਧਰ੍ਮਂ ਭੁਕ੍ਤਿਮੁਕ੍ਤਿਪ੍ਰਦਾਯਕਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾਨ ਦੀ ਖਾਸੀਅਤ ਹੈ; ਅਤੇ ਜਿਨ ਦਾ ਧਰਮ ਵੀ ਭੋਗ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤਵਾਗ੍ਰੇऽਹਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਬਹੁਪੁਣ੍ਯਪ੍ਰਦਾਯਕਮ੍ । ਆਦੌ ਦਯਾ ਪ੍ਰਕਰ੍ਤਵ੍ਯਾ ਸ਼ਾਂਤਭੂਤੇਨ ਚੇਤਸਾ
ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੈਂ ਉਹ ਦੱਸਾਂਗਾ ਜੋ ਵੱਡਾ ਪੂਣ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਦਇਆ ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਨਾਲ ਅਮਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਆਰਾਧਯੇਦ੍ਧृਦਾ ਦੇਵਂ ਜਿਨਂ ਯੇਨ ਚਰਾਚਰਮ੍ । ਮਨਸਾ ਸ਼ੁਦ੍ਧਭਾਵੇਨ ਜਿਨਮੇਕਂ ਪ੍ਰਪੂਜਯੇਤ੍
ਮਨ ਤੋਂ ਦੇਵ ਜਿਨ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵ ਹਨ; ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜਿਨ ਦੀ ਉਚਿਤ ਸਤਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਨਮਸ੍ਕਾਰਃ ਪ੍ਰਕਰ੍ਤਵ੍ਯਸ੍ਤਸ੍ਯ ਦੇਵਸ੍ਯ ਨਾਨ੍ਯਥਾ । ਮਾਤਾਪਿਤ੍ਰੋਸ੍ਤੁ ਵੈ ਪਾਦੌ ਕਦਾ ਨੈਵ ਪ੍ਰਵਂਦਯੇਤ੍
ਉਸ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਹੀ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ। ਪਰ ਮਾਂ-ਪਿਓ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਨਮਸਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਅਨ੍ਯੇषਾਮਪਿ ਕਾ ਵਾਰ੍ਤਾ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਂ ਰਾਜਸਤ੍ਤਮ । ਵੇਨ ਉਵਾਚ- ਏਤੇ ਵਿਪ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਆਚਾਰ੍ਯਾ ਗਂਗਾਦ੍ਯਾਃ ਸਰਿਤਸ੍ਤਥਾ
ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੀ ਲੋੜ ਹੈ? ਸੁਣੋ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ। ਵੇਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਇਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਅਧਿਆਪਕ, ਤੇ ਗੰਗਾ ਵਰਗੀਆਂ ਪਵਿੱਤਰ ਦਰਿਆਵਾਂ—