ਕਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਾਃ ਪ੍ਰਿਯਾ ਭਾਰ੍ਯਾ ਕਸ੍ਯ ਸ੍ਵਜਨਬਾਂਧਵਾਃ । ਹृਤਂ ਨ ਚੈਵ ਕਸ੍ਯਾਪਿ ਨੈਵ ਦਤ੍ਤਂ ਤ੍ਵਯਾ ਪੁਨਃ
ਕਿਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਕਿਸ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਪਤਨੀ ਹੈ, ਕਿਸ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹਨ? ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਕੁਝ ਲਿਆ ਨਹੀਂ, ਤੇਰੇ ਵਲੋਂ ਵੀ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਕੁਝ ਦਿੱਤਾ ਨਹੀਂ।
ਕਥਂ ਹਿ ਧਨਮਾਯਾਤਿ ਵਿਸ੍ਮਯਂ ਵ੍ਰਜ ਮਾਧਵ । ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਵ੍ਯਮੇਵ ਯਤ੍ਰੈਵ ਭਵੇਦ੍ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ
ਧਨ ਕਿਵੇਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਮਾਧਵ? ਹੈਰਾਨ ਨਾ ਹੋ; ਜਿਸ ਨੂੰ ਜੋ ਧਨ ਮਿਲਣਾ ਹੈ, ਉਹ ਜਰੂਰ ਮਿਲੇਗਾ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ।
ਅਨਾਯਾਸੇਨ ਹਸ੍ਤੇ ਹਿ ਤਸ੍ਯੈਵ ਪਰਿਜਾਯਤੇ । ਯਤ੍ਨੇਨ ਮਹਤਾ ਚੈਵ ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਰਕ੍ਸ਼ਤਿ ਮਾਨਵਃ
ਜਿਸ ਲਈ ਧਨ ਬਣਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਬਿਨਾ ਮਿਹਨਤ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਧਨ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਵੱਡੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।
ਵ੍ਰਜਮਾਨੋ ਵ੍ਰਜਤ੍ਯੇਵ ਧਨਂ ਤਤ੍ਰੈਵ ਤਿष੍ਠਤਿ । ਏਵਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਸ਼ਮਂ ਗਚ੍ਛ ਜਹਿ ਚਿਂਤਾਮਨਰ੍ਥਕੀਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਮਨੁੱਖ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਧਨ ਵੀ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਉਥੇ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰ ਅਤੇ ਫ਼ਜ਼ੂਲ ਚਿੰਤਾ ਛੱਡ ਦੇ।
ਕਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਾਃ ਪ੍ਰਿਯਾ ਭਾਰ੍ਯਾ ਕਸ੍ਯ ਸ੍ਵਜਨਬਾਂਧਵਾਃ । ਕਃ ਕਸ੍ਯ ਨਾਸ੍ਤਿ ਸਂਸਾਰੇ ਅਸਂਬਂਧਾਦ੍ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ
ਕਿਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਕਿਸ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਪਤਨੀ ਹੈ, ਕਿਸ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹਨ? ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਕਿਸ ਦਾ ਕਿਸ ਨਾਲ ਸੱਚਾ ਸੰਬੰਧ ਹੈ?
ਮਹਾਮੋਹੇਨ ਸਂਮੂਢਾ ਮਾਨਵਾਃ ਪਾਪਚੇਤਸਃ । ਇਦਂ ਗृਹਮਯਂ ਪੁਤ੍ਰ ਇਮਾ ਨਾਰ੍ਯੋ ਮਮੈਵ ਹਿ
ਵੱਡੇ ਮੋਹ ਵਿਚ ਫਸ ਕੇ, ਪਾਪੀ ਮਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਸੋਚਦੇ ਹਨ: 'ਇਹ ਘਰ ਮੇਰਾ ਹੈ, ਇਹ ਪੁੱਤਰ, ਇਹ ਔਰਤਾਂ ਸਿਰਫ ਮੇਰੀਆਂ ਹਨ।'
ਅਨृਤਂ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਕਾਂਤ ਸਂਸਾਰਸ੍ਯ ਹਿ ਬਂਧਨਮ੍ । ਏਵਂ ਸਂਬੋਧਿਤੋ ਦੇਵ੍ਯਾ ਭਾਰ੍ਯਯਾ ਪ੍ਰਿਯਯਾ ਤਦਾ
ਪ੍ਰੀਤਮ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਬੰਧਨਤਾ ਝੂਠੀ ਹੀ ਦਿਸਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਪਤਨੀ, ਦੇਵੀ ਨੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝਾਇਆ।
ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਾਹ ਪ੍ਰਿਯਾਂ ਭਾਰ੍ਯਾਂ ਸੁਮਨਾਂ ਜ੍ਞਾਨਵਾਦਿਨੀਮ੍ । ਸੋਮਸ਼ਰ੍ਮੋਵਾਚ- ਸਤ੍ਯਮੁਕ੍ਤਂ ਤ੍ਵਯਾ ਭਦ੍ਰੇ ਸਰ੍ਵਸਂਦੇਹਨਾਸ਼ਨਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਮੁੜ ਆਪਣੀ ਪਿਆਰੀ ਪਤਨੀ, ਸੁਮਨਾ, ਜੋ ਗਿਆਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਨੂੰ ਕਿਹਾ। ਸੋਮਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਤੂੰ ਸੱਚੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਭਦਰੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।'
ਤਥਾਪਿ ਵਂਸ਼ਮਿਚ੍ਛਂਤਿ ਸਾਧਵਃ ਸਤ੍ਯਪਂਡਿਤਾਃ । ਯਥਾ ਪੁਤ੍ਰਸ੍ਯ ਮੇ ਚਿਂਤਾ ਧਨਸ੍ਯ ਚ ਤਥਾ ਪ੍ਰਿਯੇ
ਫਿਰ ਵੀ, ਨੇਕ ਤੇ ਸੱਚੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਜਿਵੇਂ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਧਨ ਦੀ ਵੀ, ਪ੍ਰੀਤਮ।
ਯੇਨਕੇਨਾਪ੍ਯੁਪਾਯੇਨ ਪੁਤ੍ਰਮੁਤ੍ਪਾਦਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ । ਸੁਮਨੋਵਾਚ- ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਲੋਕਾਞ੍ਜਯਤਿ ਪੁਤ੍ਰਸ੍ਤਾਰਯਤੇ ਕੁਲਮ੍
ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕਰਾਂਗਾ। ਸੁਮਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਪੁੱਤਰ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।'
ਸਤ੍ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਮਹਾਭਾਗ ਪਿਤਾ ਮਾਤਾ ਚ ਜਂਤਵਃ । ਏਕਃ ਪੁਤ੍ਰੋ ਵਰੋ ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ਬਹੁਭਿਰ੍ਨਿਰ੍ਗੁਣੈਸ੍ਤੁ ਕਿਮ੍
ਚੰਗੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ, ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਪਿਤਾ, ਮਾਤਾ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਹੀ ਚੰਗਾ ਹੈ, ਬਿਨਾ ਗੁਣ ਵਾਲੇ ਕਈ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ?
ਏਕਸ੍ਤਾਰਯਤੇ ਵਂਸ਼ਮਨ੍ਯੇ ਸਂਤਾਪਕਾਰਕਾਃ । ਪੂਰ੍ਵਮੇਵ ਮਯਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਮਨ੍ਯੇ ਸਂਬਂਧਗਾਮਿਨਃ
ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਹੋਰ ਸਿਰਫ ਦੁੱਖ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮੈਂ ਕਿਹਾ ਸੀ, ਹੋਰ ਸਿਰਫ ਹੋਰ ਸੰਬੰਧ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਪੁਣ੍ਯੇਨ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਤੇ ਪੁਤ੍ਰਃ ਪੁਣ੍ਯੇਨ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਤੇ ਕੁਲਮ੍ । ਸੁਗਰ੍ਭਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਤੇ ਪੁਣ੍ਯੈਸ੍ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪੁਣ੍ਯਂ ਸਮਾਚਰ
ਪੁੱਤਰ ਭਾਗ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਵੰਸ਼ ਭਾਗ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਚੰਗੀ ਗਰਭ ਭਾਗ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਚੰਗੇ ਕਰਮ ਕਰ।
ਜਾਤਸ੍ਯ ਮृਤਿਰੇਵਾਸ੍ਤਿ ਜਨ੍ਮ ਏਵ ਮृਤਸ੍ਯ ਚ । ਸੁਜਨ੍ਮ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਤੇ ਪੁਣ੍ਯੈਰ੍ਮਰਣਂ ਤੁ ਤਥੈਵ ਚ
ਜੋ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਪੱਕੀ ਹੈ; ਜੋ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਪੱਕਾ ਹੈ। ਚੰਗਾ ਜਨਮ ਭਾਗ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਮੌਤ ਵੀ ਭਾਗ ਨਾਲ ਹੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਸੁਖਂ ਧਨਚਯਃ ਕਾਂਤ ਭੁਜ੍ਯਤੇ ਪੁਣ੍ਯਕਰ੍ਮਭਿਃ । ਸੋਮਸ਼ਰ੍ਮੋਵਾਚ- ਪੁਣ੍ਯਸ੍ਯਾਚਰਣਂ ਬ੍ਰੂਹਿ ਤਥਾ ਜਨ੍ਮਾਨ੍ਯਪਿ ਪ੍ਰਿਯੇ
ਸੁਖ ਤੇ ਧਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ, ਪਿਆਰੀ, ਉਹੀ ਲੋਕ ਮਾਣਦੇ ਹਨ ਜੋ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸੋਮਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਨੂੰ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਦੱਸੋ, ਤੇ ਉਹ ਜਨਮ ਵੀ, ਪਿਆਰੀ, ਜੋ ਇਸ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਸੁਪੁਣ੍ਯਃ ਕੀਦृਸ਼ੋ ਭਦ੍ਰੇ ਵਦ ਪੁਣ੍ਯਸ੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ । ਸੁਮਨੋਵਾਚ- ਆਦੌ ਪੁਣ੍ਯਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਯਥਾ ਪੁਣ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਮਯਾ
ਵੱਡਾ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਸੱਜਣੇ? ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਦੀ ਪਹਚਾਣ ਦੱਸ। ਸੁਮਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਸਮਝਾਵਾਂਗੀ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ।
ਪੁਰੁषੋ ਵਾਥਵਾ ਨਾਰੀ ਯਥਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਚ ਵਰ੍ਤਤੇ । ਯਥਾ ਪੁਣ੍ਯੈਃ ਸਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਕੀਰ੍ਤਿਂ ਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ਪ੍ਰਿਯਾਨ੍ਧਨਮ੍
ਮਰਦ ਜਾਂ ਔਰਤ, ਜਿਵੇਂ ਰੋਜ਼ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਚੰਗੇ ਕੰਮਾਂ ਨਾਲ ਇਨਸਾਨ ਨੂੰ ਇਜ਼ਤ, ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਧਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਪੁਣ੍ਯਸ੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼ਣਂ ਕਾਂਤ ਸਰ੍ਵਮੇਵ ਵਦਾਮ੍ਯਹਮ੍ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰ੍ਯੇਣ ਸਤ੍ਯੇਨ ਮਖਪਂਚਕਵਰ੍ਤਨੈਃ
ਪਿਆਰੇ, ਮੈਂ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਖਾਸੀਅਤਾਂ ਦੱਸਾਂਗੀ: ਬ੍ਰਹਮਚਰਿਆ, ਸਚਾਈ, ਤੇ ਪੰਜ ਯਜਨਾਂ ਦੀ ਰੀਤ ਨਾਲ।
ਦਾਨੇਨ ਨਿਯਮੈਸ਼੍ਚਾਪਿ ਕ੍ਸ਼ਮਾਸ਼ੌਚੇਨ ਵਲ੍ਲਭ । ਅਹਿਂਸਯਾ ਸੁਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾ ਚ ਅਸ੍ਤੇਯੇਨਾਪਿ ਵਰ੍ਤਨੈਃ
ਦਾਨ ਦੇਣ, ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ, ਧੀਰਜ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰਤਾ, ਪਿਆਰੇ; ਅਹਿੰਸਾ, ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਤੇ ਚੋਰੀ ਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਰੀਤ ਨਾਲ।
ਏਤੈਰ੍ਦਸ਼ਭਿਰਂਗੈਸ੍ਤੁ ਧਰ੍ਮਮੇਵਂ ਪ੍ਰਪੂਰਯੇਤ੍ । ਸਂਪੂਰ੍ਣੋ ਜਾਯਤੇ ਧਰ੍ਮੋ ਗ੍ਰਾਸੈਰ੍ਭੋਗੋ ਯਥੋਦਰੇ
ਇਹ ਦਸ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ, ਇਨਸਾਨ ਧਰਮ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਧਰਮ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਖਾਣਾ ਪੇਟ ਭਰਦਾ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਂ ਸृਜਤਿ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਤ੍ਰਿਵਿਧੇਨੈਵ ਕਰ੍ਮਣਾ । ਤਸ੍ਯ ਧਰ੍ਮਃ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾਤ੍ਮਾ ਪੁਣ੍ਯਮੇਵਂ ਤੁ ਪ੍ਰਾਪਯੇਤ੍
ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਨਾਲ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਦਾ ਧਰਮ, ਸੁਚੱਜੇ ਮਨ ਨਾਲ, ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੂਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਯਂ ਯਂ ਚਿਂਤਯਤੇ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਸ੍ਤਂ ਤਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਦੁਰ੍ਲਭਮ੍ । ਸੋਮਸ਼ਰ੍ਮੋਵਾਚ- ਕੀਦृਙ੍ਮੂਰ੍ਤਿਸ੍ਤੁ ਧਰ੍ਮਸ੍ਯ ਕਾਨ੍ਯਂਗਾਨਿ ਚ ਭਾਮਿਨਿ
ਜੋ ਕੁਝ ਗਿਆਨਵਾਨ ਸੋਚਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਹੀ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਮਿਲਣਾ ਔਖਾ ਹੋਵੇ। ਸੋਮਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਧਰਮ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਕਿਹੋ ਜਿਹੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਕਿਹੜੇ ਗੁਣ ਹਨ, ਸੋਹਣੀਏ?
ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਕਥਯ ਮੇ ਕਾਂਤੇ ਸ਼੍ਰੋਤੁਂ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ । ਸੁਮਨੋਵਾਚ- ਲੋਕੇ ਧਰ੍ਮਸ੍ਯ ਵੈ ਮੂਰ੍ਤਿਃ ਕੈਰ੍ਦृष੍ਟਾ ਨ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ
ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ, ਪਿਆਰੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਸੁਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜਾਗਦੀ ਹੈ। ਸੁਮਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਧਰਮ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨਹੀਂ ਵੇਖੀ, ਦੋਵਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗਾ।
ਅਦृਸ਼੍ਯਵਰ੍ਤ੍ਮਾ ਸਤ੍ਯਾਤ੍ਮਾ ਨ ਦृष੍ਟੋ ਦੇਵਦਾਨਵੈਃ । ਅਤ੍ਰਿਵਂਸ਼ੇ ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨੋ ਅਨਸੂਯਾਤ੍ਮਜੋ ਦ੍ਵਿਜਃ
ਉਸ ਦਾ ਰਾਹ ਅਦਿੱਖ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਸਚਾਈ ਹੀ ਅਸਲ ਹੈ; ਦੇਵਤੇ ਜਾਂ ਦਾਨਵ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਸਕਦੇ। ਅਤ੍ਰੀ ਵੰਸ਼ ਵਿਚ, ਅਨਸੂਯਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਦੋਵਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਰਿਸ਼ੀ ਜਨਮਿਆ।
ਤੇਨ ਦृष੍ਟੋ ਮਹਾਧਰ੍ਮੋ ਦਤ੍ਤਾਤ੍ਰੇਯੇਣ ਵੈ ਸਦਾ । ਦ੍ਵਾਵੇਤੌ ਤੁ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨੌ ਕੁਰ੍ਵਾਣੌ ਤਪ ਉਤ੍ਤਮਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਮਹਾਨ ਧਰਮ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ—ਦੱਤਾਤ੍ਰੇ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ; ਇਹ ਦੋ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਉੱਚੀ ਤਪਸਿਆ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।
ਧਰ੍ਮੇਣ ਵਰ੍ਤਮਾਨੌ ਤੌ ਤਪਸਾ ਚ ਬਲੇਨ ਚ । ਇਂਦ੍ਰਾਧਿਕੇਨ ਰੂਪੇਣ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤੇਨ ਭਵਿष੍ਯਤਃ
ਉਹ ਧਰਮ, ਤਪਸਿਆ ਤੇ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਗੁਜ਼ਾਰਦੇ ਸਨ; ਇੰਦਰ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧੀਆ ਰੂਪ ਨਾਲ, ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਏ।
ਦਸ਼ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਂ ਤੌ ਯਾਵਤ੍ਤੁ ਵਨਸਂਸ੍ਥਿਤੌ । ਵਾਯੁਭਕ੍ਸ਼ੌ ਨਿਰਾਹਾਰੌ ਸਂਜਾਤੌ ਸ਼ੁਭਦਰ੍ਸ਼ਨੌ
ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਰਹੇ; ਹਵਾ ਖਾ ਕੇ, ਬਿਨਾ ਖਾਣੇ, ਉਹ ਸੋਹਣੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਸਨ।
ਦਸ਼ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਂ ਤੁ ਤਾਵਤ੍ਕਾਲਂ ਤਪੋਰ੍ਜਿਤਮ੍ । ਸੁਸਾਧ੍ਯਮਾਨਯੋਸ਼੍ਚੈਵ ਤਤ੍ਰ ਧਰ੍ਮਃ ਪ੍ਰਦृਸ਼੍ਯਤੇ
ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ, ਉਸ ਸਮੇਂ, ਉਹ ਤਪਸਿਆ ਹਾਸਲ ਕਰਦੇ ਰਹੇ; ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਉਥੇ ਧਰਮ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋਇਆ।
ਪਂਚਾਗ੍ਨਿਃ ਸਾਧ੍ਯਤੇ ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਂ ਤਾਵਤ੍ਕਾਲਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ । ਤ੍ਰਿਕਾਲਂ ਸਾਧਿਤਂ ਤਾਵਨ੍ਨਿਰਾਹਾਰਂ ਕृਤਂ ਤਥਾ
ਪੰਜ ਅੱਗ ਦੀ ਰੀਤ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ, ਦੋਵਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗਾ; ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਰੋਜ਼ ਤਪਸਿਆ ਕੀਤੀ, ਤੇ ਖਾਣਾ ਨਹੀਂ ਖਾਇਆ।
ਜਲਮਧ੍ਯੇ ਸ੍ਥਿਤੌ ਤਾਵਦ੍ਦਤ੍ਤਾਤ੍ਰੇਯੋ ਯਤਿਸ੍ਤਥਾ । ਦੁਰ੍ਵਾਸਾਸ੍ਤੁ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠਸ੍ਤਪਸਾ ਚੈਵ ਕਰ੍षਿਤਃ
ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਖੜੇ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ, ਦੱਤਾਤ੍ਰੇ ਯਤੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਤੇ ਦੁर्वਾਸਾ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ ਥੱਕ ਗਏ।