ਅਭਿਮਾਨੇਨ ਦੁਃਖੇਨ ਮਾਨਭਂਗੇਨ ਸਤ੍ਤਮ । ਮਹਾਦੁਃਖੇਨ ਸਂਤਪ੍ਤਾ ਕਰਿष੍ਯੇ ਪ੍ਰਾਣਮੋਚਨਮ੍
ਹੇ ਚੰਗਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਚੰਗੇ, ਅਹੰਕਾਰ, ਦੁੱਖ ਤੇ ਇੱਜ਼ਤ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਕਰਕੇ, ਵੱਡੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਤਪ ਕੇ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਖਤਮ ਕਰਾਂਗੀ।
ਕਸ਼੍ਯਪ ਉਵਾਚ- ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮਭਿਧਾਸ੍ਯਾਮਿ ਯਥਾ ਸ਼ਾਂਤਿਰ੍ਭਵਿष੍ਯਤਿ । ਨ ਕਃ ਕਸ੍ਯ ਭਵੇਤ੍ਪੁਤ੍ਰੋ ਨ ਮਾਤਾ ਨ ਪਿਤਾ ਸ਼ੁਭੇ
ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਸੁਣ, ਮੈਂ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲੇਗੀ। ਹੇ ਸੁਭਾਗਣ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਕਿਸੇ ਦਾ ਕੋਈ ਪੁੱਤਰ, ਮਾਂ ਜਾਂ ਪਿਉ ਨਹੀਂ।
ਨ ਭ੍ਰਾਤਾ ਬਾਂਧਵਃ ਕਸ੍ਯ ਨ ਚ ਸ੍ਵਜਨਬਾਂਧਵਾਃ । ਏਵਂ ਸਂਸਾਰਸਂਬਂਧੋ ਮਾਯਾਮੋਹਸਮਨ੍ਵਿਤਃ
ਕਿਸੇ ਦਾ ਭਰਾ ਜਾਂ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕ ਵੀ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਸੰਸਾਰਕ ਨਾਤਾ ਮਾਇਆ ਦੇ ਭੁਲੇਖੇ ਨਾਲ ਹੀ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਪਿਤਾ ਦੇਵਿ ਸ੍ਵਯਂ ਮਾਤਾਥ ਬਾਂਧਵਾਃ । ਸ੍ਵਯਂ ਸ੍ਵਜਨਵਰ੍ਗਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਯਂ ਧਰ੍ਮਃ ਸਨਾਤਨਃ
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮਨੁੱਖ ਆਪ ਹੀ ਪਿਤਾ ਹੈ, ਆਪ ਹੀ ਮਾਂ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹਨ; ਆਪ ਹੀ ਆਪਣੇ ਲੋਕ ਹਨ, ਤੇ ਆਪ ਹੀ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਧਰਮ ਹੈ।
ਆਚਾਰੇਣ ਨਰੋ ਦੇਵਿ ਸੁਖਿਤ੍ਵਮੁਪਜਾਯਤੇ । ਅਨਾਚਾਰੇਣ ਪਾਪੇਨ ਨਾਸ਼ਂ ਯਾਤਿ ਤਥਾ ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਚੰਗਾ ਵਰਤਾਵ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਮਾੜਾ ਤੇ ਪਾਪੀ ਵਰਤਾਵ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕ੍ਰੂਰਯੋਨਿਂ ਪ੍ਰਯਾਤ੍ਯੇਵਂ ਨਰੋ ਦੇਵਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਕਰ੍ਮਣਾ ਸਤ੍ਯਹੀਨੇਨ ਮਹਾਪਾਪੇਨ ਮੋਹਤਃ
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਜੇ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਚ ਤੋਂ ਵੰਝਿਆ, ਵੱਡੇ ਪਾਪ ਤੇ ਮੋਹ ਵਿਚ ਫਸਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਕਠੋਰ ਜਨਮ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਰਿਪੁਤ੍ਵੇ ਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ ਮਰ੍ਤ੍ਯਃ ਪ੍ਰਾਣਿਨਾਂ ਨਿਤ੍ਯਸਂਸ੍ਥਿਤਃ । ਰਿਪਵਸ੍ਤਸ੍ਯ ਵਰ੍ਤਨ੍ਤੇ ਯਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਵੈਰ ਵਿੱਚ ਜੀਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜੀਵਾਂ ਵਿਚ ਵੈਰੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਉਸਦੇ ਵੈਰੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਮੈਤ੍ਰੇਣ ਵਰ੍ਤਤੇ ਮਰ੍ਤ੍ਯੋ ਯਦਾ ਲੋਕੇ ਪ੍ਰਿਯੇ ਸ਼ੁਭੇ । ਤਦਾ ਤਸ੍ਯ ਭਵਂਤ੍ਯੇਵ ਮਿਤ੍ਰਾਃ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਭਾਮਿਨਿ
ਹੇ ਪਿਆਰੀ ਤੇ ਸ਼ੁਭਾ, ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਮਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ ਵਰਤਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਮਿੱਤਰ ਹਰ ਥਾਂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ।
ਕृषਿਕਾਰੋ ਯਦਾ ਦੇਵਿ ਛਨ੍ਨਂ ਬੀਜਂ ਸੁਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍ । ਯਾਦृਸ਼ਂ ਤੁ ਭਵਤ੍ਯੇਵ ਤਾਦृਸ਼ਂ ਫਲਮਸ਼੍ਨੁਤੇ
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿਸਾਨ ਚੰਗੀ ਥਾਂ ਤੇ ਲੁਕ ਕੇ ਬੀਜ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਬੀਜ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਤਥਾ ਤਵ ਚ ਪੁਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਸਾਧੁਭਿਃ ਸ੍ਪਰ੍ਧਿਤਂ ਸਹ । ਕਰ੍ਮਣਸ੍ਤਸ੍ਯ ਤਤ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਫਲਂ ਭੁਂਕ੍ਸ਼੍ਵ ਸੁਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੋ ਕੁਝ ਤੁਸੀਂ ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੇ ਚੰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਕਰਮ ਦਾ ਫਲ ਪੱਕਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਚੰਗੀ ਥਾਂ ਤੇ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਤਵ ਪੁਤ੍ਰਾ ਮਹਾਭਾਗੇ ਤਪਃ ਸ਼ਾਂਤਿ ਵਿਵਰ੍ਜਿਤਾਃ । ਤੇਨ ਪਾਪੇਨ ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ਪਤਿਤਾ ਵੈ ਮਹਤ੍ਪਦਾਤ੍
ਹੇ ਵੱਡੀ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਤੁਹਾਡੇ ਪੁੱਤਰ ਤਪ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਤੋਂ ਵੰਝੇ ਰਹੇ; ਉਸ ਪਾਪ ਕਰਕੇ ਉਹ ਸਾਰੇ ਵੱਡੀ ਅਵਸਥਾ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਗਏ।
ਏਵਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਸ਼ਮਂ ਗਚ੍ਛ ਮੁਂਚ ਦੁਃਖਂ ਸੁਖਂ ਤਥਾ । ਕਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਮਿਤ੍ਰਾਣਿ ਕਸ੍ਯ ਸ੍ਵਜਨ ਬਾਂਧਵਾਃ
ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਵੱਲ ਆ, ਦੁੱਖ ਤੇ ਸੁਖ ਦੋਵੇਂ ਛੱਡ ਦੇ; ਕਿਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਮਿੱਤਰ ਹਨ, ਕਿਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹਨ?
ਆਤ੍ਮਕਰ੍ਮਾਨੁਸਾਰੇਣ ਸੁਖਂ ਜੀਵਂਤਿ ਜਂਤਵਃ । ਪਰਾਰ੍ਥੇ ਚਿਂਤਨਂ ਦੇਵਿ ਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞਾਨੇਨ ਪਂਡਿਤਾਃ
ਜੀਵ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸੁਖ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਸਚੀ ਸਮਝ ਰਾਹੀਂ, ਪੰਡਿਤ ਲੋਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਦੀ ਸੋਚ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਦੇਵੀ।
ਨ ਕੁਰ੍ਵਂਤਿ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨੋ ਵ੍ਯਰ੍ਥਮੇਵ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਪਂਚਭੂਤਾਤ੍ਮਕਂ ਕਾਯਂ ਕੇਵਲਂ ਸਂਧਿਜਰ੍ਜਰਮ੍
ਵੱਡੇ ਮਨੁੱਖ ਕਦੇ ਵੀ ਵਿਅਰਥ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ; ਇਹ ਸਰੀਰ ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ, ਜੋੜਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ।
ਆਤ੍ਮਮਿਤ੍ਰਂ ਕृਤਂ ਤੇਨ ਸਰ੍ਵਂ ਦੇਵਿ ਸੁਖਾਸ਼ਯਾ । ਆਤ੍ਮਾ ਨਾਮ ਮਹਾਪੁਣ੍ਯਃ ਸਰ੍ਵਗਃ ਸਰ੍ਵਦਰ੍ਸ਼ਕਃ
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਮਿੱਤਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਸੁਖ ਦੀ ਆਸ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਆਤਮਾ ਵੱਡਾ ਪਵਿੱਤਰ, ਹਰ ਥਾਂ ਮੌਜੂਦ ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਸਿਦ੍ਧਿਸ੍ਤੁ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਸਾਤ੍ਵਿਕਃ ਸਰ੍ਵਸਿਦ੍ਧਿਦਃ । ਏਵਂ ਸਰ੍ਵਮਯੋ ਦੇਵਿ ਭ੍ਰਮਤ੍ਯੇਕੋ ਨਿਰਞ੍ਜਨਃ
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਸਭ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਆਤਮਾ ਹੀ ਸਭ ਸਿਧੀਆਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ, ਉਹ ਇਕੱਲਾ, ਨਿਰਮਲ ਹੋ ਕੇ ਫਿਰਦਾ ਹੈ।
ਭ੍ਰਮਤਾ ਨਿਰ੍ਜਨੇ ਯੇਨ ਮੂਰ੍ਤਿਮਂਤੋ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ । ਚਤ੍ਵਾਰੋ ਦਰ੍ਸ਼ਿਤਾਃ ਪੁਣ੍ਯਾ ਮੂਰ੍ਤਿਮਂਤੋ ਮਹੌਜਸਃ
ਜਦੋਂ ਇਕੱਲੇ ਫਿਰਦੇ ਹੋਏ, ਜਿਸ ਨੇ ਚਾਰ embodied, ਚੰਗੇ ਤੇ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ ਦੁਜਨ ਦੇਖੇ।
ਪਂਚਮਃ ਸ਼੍ਵਸਨਸ਼੍ਚੈਵ ਪੂਰ੍ਵਾਣਾਂ ਮਿਤ੍ਰਮੇਵ ਚ । ਅਥੋ ਆਤ੍ਮਾ ਸਮਾਯਾਤੋ ਜ੍ਞਾਨਸਾਹਾਯ੍ਯਮੇਵ ਵਾ
ਪੰਜਵਾਂ ਸਵਾਸ ਹੈ, ਜੋ ਪਹਿਲਿਆਂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਹੈ; ਫਿਰ ਆਤਮਾ ਆਇਆ, ਜਾਂ ਗਿਆਨ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ।
ਸ ਤਾਨ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਹਾਤ੍ਮਾ ਵੈ ਜ੍ਞਾਨਮਾਤ੍ਮਾ ਸਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ । ਜ੍ਞਾਨ ਪਸ਼੍ਯ ਅਮੀ ਪਂਚ ਮਂਤ੍ਰਯਂਤਃ ਪਰਸ੍ਪਰਮ੍
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਵੱਡੀ ਆਤਮਾ, ਜੋ ਗਿਆਨ ਹੀ ਹੈ, ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਹੇ ਗਿਆਨ, ਵੇਖ, ਇਹ ਪੰਜ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਸਲਾਹ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।'
ਏਤਾਨ੍ਗਤ੍ਵਾਬ੍ਰਵੀਹਿ ਤ੍ਵਂ ਯੂਯਂ ਕ ਇਤਿ ਪृਚ੍ਛ ਹ । ਜ੍ਞਾਨਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਪਰਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸਾਰ੍ਥਂ ਤਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ
ਉਹਨਾਂ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਪੁੱਛੋ, 'ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ?'—ਉਸ ਵੱਡੀ ਆਤਮਾ ਦੇ ਉੱਚ ਤੇ ਅਰਥਪੂਰਨ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਹੇ ਗਿਆਨ।
ਤਦਾਹਾਤ੍ਮਾਨਮਾਰਾਧ੍ਯਮੇਤੈਃ ਕਿਂ ਤੇ ਪ੍ਰਯੋਜਨਮ੍ । ਤਤ੍ਤ੍ਵਤੋ ਬ੍ਰੂਹਿ ਮੇ ਦੇਵ ਸਦਾ ਸ਼ੁਦ੍ਧੋਸਿ ਸਰ੍ਵਦਾ
ਫਿਰ, ਜਦ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜ ਲੈਂਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਤੈਨੂੰ ਇਸ ਨਾਲ ਕੀ ਲਾਭ ਹੋਇਆ? ਮੈਨੂੰ ਸੱਚ ਦੱਸ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਹਰ ਵੇਲੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈਂ।
ਆਤ੍ਮੋਵਾਚ- ਏਤੇ ਪਂਚ ਮਹਾਭਾਗਾ ਰੂਪਵਂਤੋ ਮਨਸ੍ਵਿਨਃ । ਗਤ੍ਵਾ ਸਂਦਰ੍ਸ਼ਯਾਮ੍ਯੇਨਾਨਾਭਾष੍ਯੇ ਜ੍ਞਾਨ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍
ਆਤਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ — ਇਹ ਪੰਜੇ ਵੱਡੇ ਜੀਵ ਹਨ, ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਤੇ ਅਕਲਮੰਦ ਹਨ। ਮੈਂ ਜਾ ਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਖਾਵਾਂਗਾ; ਹੁਣ ਉਹ ਗਿਆਨ ਸੁਣ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ।
ਭਵ੍ਯਾਨੇਤਾਨ੍ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਪਂਚਮੀਂ ਗਤਿਮਾਗਤਾਨ੍ । ਦੂਤਤ੍ਵਂ ਗਚ੍ਛ ਭੋ ਜ੍ਞਾਨ ਕੁਸ਼ਲੋ ਦੂਤਕਰ੍ਮਣਿ
ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਪੰਜਵੀਂ ਚੰਗੀ ਹਾਲਤ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜਿਸ ਤੱਕ ਇਹ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਹਨ। ਤੂੰ, ਹੇ ਗਿਆਨ, ਦੂਤ ਬਣ ਕੇ ਜਾ, ਤੂੰ ਦੂਤੀ ਦਾ ਕੰਮ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ।
ਜ੍ਞਾਨਮੁਵਾਚ- ਤ੍ਵਮਾਤ੍ਮਞ੍ਛृਣੁ ਮੇ ਵਾਕ੍ਯਂ ਸਤ੍ਯਂ ਸਤ੍ਯਂ ਵਦਾਮ੍ਯਹਮ੍ । ਏਤੇषਾਂ ਸਂਗਤਿਸ੍ਤਾਤ ਕਾਰ੍ਯਾ ਨੈਵ ਤ੍ਵਯਾ ਕਦਾ
ਗਿਆਨ ਨੇ ਆਖਿਆ — ਹੇ ਆਤਮਾ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ; ਮੈਂ ਸੱਚ, ਸੱਚ ਆਖ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ, ਪਿਆਰੇ, ਤੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਨਾ ਕਰੀਂ।
ਪਂਚਾਨਾਮਪਿ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਨ੍ਨ ਕਾਰ੍ਯਂ ਸ਼ੁਭਮਿਚ੍ਛਤਾ । ਭਵਤਃ ਸਂਗਤਿਂ ਮੋਹ ਇਚ੍ਛਤ੍ਯੇष ਮਹਾਮਤੇ
ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਆਤਮਾ, ਜੇ ਕੋਈ ਚੰਗੀ ਹਾਲਤ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਪੰਜਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਕੋਈ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇਹ ਤਾਂ ਮੋਹ ਹੀ ਹੈ ਜੋ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਵੱਡੀ ਅਕਲ ਵਾਲੇ।
ਆਤ੍ਮੋਵਾਚ- ਏਤੇषਾਂ ਸਂਗਤਿਂ ਜ੍ਞਾਨ ਕਸ੍ਮਾਦ੍ਵਾਰਯਤੇ ਭਵਾਨ੍ । ਤਨ੍ਮੇ ਤ੍ਵਂ ਕਾਰਣਂ ਬ੍ਰੂਹਿ ਯਾਥਾਤਥ੍ਯੇਨ ਪਂਡਿਤ
ਆਤਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ — ਹੇ ਗਿਆਨ, ਤੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਕਰਨ ਤੋਂ ਕਿਉਂ ਰੋਕਦਾ ਹੈਂ? ਮੈਨੂੰ ਸੱਚ ਸੱਚ ਦੱਸ, ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਕੀ ਹੈ, ਹੇ ਪੰਡਿਤ?
ਜ੍ਞਾਨਮੁਵਾਚ- ਏਤੇषਾਂ ਸਂਗਮਾਤ੍ਰਾਤ੍ਤੁ ਮਹਦ੍ਦੁਃਖਂ ਭਵਿष੍ਯਤਿ । ਦੁਃਖਮੂਲਾ ਹਿ ਪਂਚੈਵ ਸ਼ੋਕਸਂਤਾਪਕਾਰਕਾਃ
ਗਿਆਨ ਨੇ ਆਖਿਆ — ਸਿਰਫ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਨਾਲ ਹੀ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਪੈਦਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਹ ਪੰਜੇ ਹੀ ਦੁੱਖ ਦਾ ਮੂਲ ਹਨ, ਜੋ ਗਮ ਤੇ ਪੀੜਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਏਵਮਸ੍ਤੁ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞ ਕਰਿष੍ਯੇ ਵਚਨਂ ਤਵ । ਜ੍ਞਾਨਮਾਭਾष੍ਯ ਸ ਹ੍ਯਾਤ੍ਮਾ ਧ੍ਯਾਨੇਨ ਸਹ ਸਂਗਤਃ
ਇੰਝ ਹੀ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਵੱਡੀ ਅਕਲ ਵਾਲੇ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਗੱਲ ਮੰਨ ਲਵਾਂਗਾ। ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰ ਕੇ, ਆਤਮਾ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਮਿਲ ਗਿਆ।
ਕਸ਼੍ਯਪ ਉਵਾਚ- ਤਤਃ ਪਂਚੈਵ ਤੇ ਤਤ੍ਰਾਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ੁਰਾਤ੍ਮਾਨਮੇਵ ਤਮ੍ । ਬੁਦ੍ਧਿਮੂਚੁਃ ਸਮਾਹੂਯ ਸਂਗਚ੍ਛਾਤ੍ਮਾਨਮੇਵ ਹਿ
ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੇ ਆਖਿਆ — ਫਿਰ ਉਹ ਪੰਜੇ ਉਥੇ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਕੇ ਆਖਿਆ, 'ਆਓ, ਅਸੀਂ ਆਤਮਾ ਕੋਲ ਚੱਲੀਏ।'
ਦੂਤਤ੍ਵਂ ਕੁਰੁ ਕਲ੍ਯਾਣਿ ਅਸ੍ਮਾਕਮਾਤ੍ਮਨਾ ਸਹ । ਪਂਚਤਤ੍ਤ੍ਵਾ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨੋ ਵਿਸ਼੍ਵਸ੍ਯਧਾਰਕਾਃ ਸ਼ੁਭਾਃ
ਹੇ ਸੁਭਾਗੀ, ਸਾਡਾ ਦੂਤ ਬਣ, ਆਤਮਾ ਦੇ ਨਾਲ। ਪੰਜ ਤੱਤ ਵੱਡੇ ਹਨ, ਚੰਗੇ ਹਨ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਥਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।