ਸਪ੍ਤਧਾਨ੍ਯਂ ਸਮੁਦ੍ਦਿष੍ਟਂ ਸਸ੍ਵਰ੍ਣਂ ਕੇਤੁਦਾਨਕਮ੍। ਏਵਂ ਕृਤੇ ਸ੍ਵਾਨੁਕੂਲੌ ਭਵੇਤਾਂ ਚ ਨृਣਾਂ ਨृਪ
ਸੱਤ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਅਨਾਜ ਅਤੇ ਸੋਨਾ ਕੇਤੂ ਲਈ ਦਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਹੈ। ਜੇਹੜਾ ਇਹ ਕਰੇ, ਉਸ ਉੱਤੇ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਗ੍ਰਹਿ ਮਿਹਰਬਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਦਦ੍ਯਾਤਾਂ ਧਨਂ ਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ਸੁਖਂ ਸੌਭਾਗ੍ਯਮੇਵ ਚ। ਆਕृष੍ਣੇਤਿ ਰਵੇਰ੍ਮਂਤ੍ਰ ਇਮਂ ਦੇਵਾਸ੍ਤਥਾ ਵਿਧੋਃ
ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਧਨ, ਪੁੱਤਰ, ਸੁਖ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। 'ਆਕ੍ਰਿਸ਼ਣੇਤੀ' ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਲਈ ਮੰਤਰ ਹੈ।
ਅਗ੍ਨਿਰ੍ਮੂਰ੍ਧੇਤਿ ਭੌਮਸ੍ਯ ਮਂਤ੍ਰੋ ਜਪ੍ਯੇਰ੍ਹਣੇ ਤਥਾ। ਉਦ੍ਬੁਧ੍ਯਸ੍ਵੇਤੀਂਦੁਸੂਨੋਰ੍ਬृਹਸ੍ਪਤੇ ਗੁਰੋਸ੍ਤਥਾ
'ਅਗਨਿਰਮੂर्धਾ' ਮੰਗਲ ਲਈ ਮੰਤਰ ਹੈ, ਜੋ ਪੂਜਾ ਵੇਲੇ ਜਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 'ਉਦਬੁਧਯਸ੍ਵ' ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ, 'ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੇ' ਗੁਰੂ ਲਈ ਹੈ।
ਅਨ੍ਨਾਤ੍ਪਰੀਤਿ ਸ਼ੁਕ੍ਰਸ੍ਯ ਸ਼ਨ੍ਨੋਦੇਵੀਰਯਂ ਸ਼ਨੇਃ। ਕਯਾ ਨ ਇਤਿ ਰਾਹੋਸ਼੍ਚ ਕੇਤੋਃ ਕੇਤੁਮਿਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ
'ਅੰਨਾਤਪਰੀ' ਸ਼ੁਕਰ ਲਈ, 'ਸ਼ੰਨੋ ਦੇਵੀਰ' ਸ਼ਨੀ ਲਈ, 'ਕਯਾ ਨ' ਰਾਹੂ ਲਈ, ਅਤੇ 'ਕੇਤੁ' ਕੇਤੂ ਲਈ ਮੰਤਰ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਏਤੇ ਮਂਤ੍ਰਾਸ੍ਸਮੁਦ੍ਦਿष੍ਟਾ ਗ੍ਰਹਣਾਂ ਪੂਜਨੇ ਜਪੇ। ਏਵਂ ਕृਤੇ ਨृਪਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾਨੁਕੂਲਾ ਅਖਿਲਾ ਗ੍ਰਹਾਃ
ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੇ ਜਪ ਲਈ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਜਾਣ, ਤਦ ਸਾਰੇ ਗ੍ਰਹਿ ਤੇਰੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਵਧੀਆ।
ਭਵਂਤਿ ਪੁਂਸਾਂ ਸਤਤਂ ਯਚ੍ਛਂਤਿ ਚ ਸੁਸਂਪਦਃ। ਏਤਨ੍ਮਹਾਰਾਜ ਮਯਾ ਸਮਸ੍ਤਂ ਤੁਭ੍ਯਂ ਸਮੁਦ੍ਦਿष੍ਟਮਿਹਕ੍ਰਮੇਣ
ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰੱਕੀ ਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਤੈਨੂੰ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਸਮਝਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਨਰਃ ਸਰ੍ਵਸ਼੍ਰੁਤਾਰ੍ਥਸਾਰਮੇਤੀਸ਼੍ਵਰਸ੍ਯੈਵ ਚ ਸਨ੍ਨਿਧਾਨਮ੍। ਇਦਂ ਪਵਿਤ੍ਰਂ ਯਸ਼ਸੋ ਨਿਧਾਨਮਿਦਂ ਪਿਤॄਣਾਮਤਿਵਲ੍ਲਭਂ ਸ੍ਯਾਤ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਇਹ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਨਿੱਕਸ ਤੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਹੈ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਮਾਣਯੋਗ ਖਜ਼ਾਨਾ, ਉਹ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਦਂ ਚ ਦੇਵੇष੍ਵਮृਤਾਯ ਕਲ੍ਪਤੇ ਪੁਣ੍ਯਾਵਹਂ ਪਾਤਕਿਨਾਂ ਚ ਪੁਂਸਾਮ੍। ਇਤਿ ਪਠਤਿ ਯਸ਼ਸ੍ਯਂ ਯਃ ਸ਼ृਣੋਤੀਹ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਮਧੁਮੁਰਨਕਾਰੇਰਰ੍ਚਨਂ ਵਾਥ ਪਸ਼੍ਯੇਤ੍
ਇਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਅਮਰਤਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਪਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪੁੰਨ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਇਹ ਪੜ੍ਹਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਇੱਥੇ ਮਧੁਸੂਦਨ ਤੇ ਮੁਰਾਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮਾਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਮਤਿਮਪਿ ਚ ਜਨਾਨਾਂ ਯੋ ਦਦਾਤੀਂਦ੍ਰਲੋਕੇ ਵਿਧਿਸ਼ਿਵਵਿਬੁਧੇਨ੍ਦ੍ਰੈਃ ਪੂਜ੍ਯਤੇ ਕਲ੍ਪਮੇਕਮ੍। ਯ ਇਦਂ ਸ਼ृਣੁਯਾਨ੍ਨਿਤ੍ਯਮृषੀਣਾਂ ਚਰਿਤਂ ਸ਼ੁਭਮ੍
ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬੁੱਧੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਇੰਦ੍ਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਹੋਰ ਵੱਡੇ ਦੇਵਤਾ ਇੱਕ ਕਲਪ ਤੱਕ ਪੂਜਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਇਹ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੁਣਦਾ ਹੈ—
ਵਿਮੁਕ੍ਤਸ੍ਸਰ੍ਵਪਾਪੇਭ੍ਯਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ। ਤਪਃ ਕृਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਂਸਂਤਿ ਤ੍ਰੇਤਾਯਾਂ ਜ੍ਞਾਨਮੇਵ ਚ
—ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤਪ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਤਪੱਸਿਆ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਤ੍ਰੇਤਾ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਗਿਆਨ ਦੀ।
ਦ੍ਵਾਪਰੇ ਯਜ੍ਞਮਿਤ੍ਯਾਹੁਰ੍ਦਾਨਮੇਕਂ ਕਲੌ ਯੁਗੇ। ਸਰ੍ਵੇषਾਮੇਵ ਦਾਨਾਨਾਮਿਦਮੇਵੈਕਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਦੁਆਪਰ ਵਿੱਚ ਯਜਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕਲਿਜੁਗ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਦਾਨ। ਸਾਰੇ ਦਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ।
ਅਭਯਂ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਦਾਨਮਤਃ ਪਰਮ੍। ਦਾਨਂ ਪ੍ਰਧਾਨਂ ਸ਼ੂਦ੍ਰਸ੍ਯ ਤ੍ਵਿਤ੍ਯਾਹ ਭਗਵਾਨ੍ਪ੍ਰਭੁਃ
ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਨਿਡਰਤਾ ਦੇਣ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੋਈ ਦਾਨ ਨਹੀਂ। ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਆਪ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਦਾਨ ਸ਼ੂਦਰ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਦਾਨੇਨ ਸਰ੍ਵਕਾਮਾਪ੍ਤਿਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸਂਜਾਯਤੇ ਤਪਃ। ਪੁਣ੍ਯਂ ਪਵਿਤ੍ਰਮਾਯੁष੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਪਾਪਵਿਨਾਸ਼ਨਮ੍
ਦਾਨ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਤੋਂ ਤਪ ਉਪਜਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੁੰਨ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ, ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਤੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪੁਰਾਣਮੇਤਤ੍ਕਥਿਤਂ ਤੀਰ੍ਥਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਾਨੁਵਰ੍ਣਨਮ੍। ਸ਼ृਣੋਤਿ ਯਃ ਪਠੇਦ੍ਵਾਪਿ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ਸਂਜਾਯਤੇ ਨਰਃ
ਇਹ ਪੁਰਾਣ, ਜੋ ਤੀਰਥਾਂ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਰੀਤਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, ਸੁਣਨ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਧਨਵਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਪਾਪਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਃ ਸਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਕਂ ਹਰਿਂ ਲਭੇਤ੍। ਇਦਂ ਮਹਾਰਾਜ ਅਗਾਦਿ ਤੁਭ੍ਯਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਮਹਾਪਾਤਕਨਾਸ਼ਨਂ ਚ
ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਲਕਸ਼ਮੀ ਸਮੇਤ ਹਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਇਹ ਪੁੰਨ ਤੇ ਮਹਾ ਪਾਪ ਨਾਸਕ ਗਿਆਨ ਤੈਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਰ੍ਕਰੁਦ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਸੁਪੂਜਿਤਂ ਚ ਸ਼੍ਰੋਤਵ੍ਯਮੇਤਤ੍ਪ੍ਰਵਦਂਤਿ ਤਜ੍ਜ੍ਞਾਃ। ਸृष੍ਟਿਖਂਡਮਿਦਂ ਰਾਜਨ੍ਮਯਾ ਤੁਭ੍ਯਂ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍
ਇਹ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਸੂਰਜ ਤੇ ਰੁਦ੍ਰ ਵਲੋਂ ਵੱਡੀ ਇੱਜ਼ਤ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨੀਆਂ ਐਸਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੇ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਖੰਡ ਸੁਣਾਇਆ ਹੈ।
ਪੁਰਾਣਸ੍ਯਾਦਿਭੂਤਂ ਚ ਨਵਧਾ ਸृष੍ਟਿ ਪੌष੍ਕਰਮ੍। ਦ੍ਵਿਜੇਭ੍ਯਃ ਸ਼੍ਰਾਵਯੇਦ੍ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ਯਸ਼੍ਚ ਵੈ ਸ਼ृਣੁਯਾਤ੍ਪਠੇਤ੍। ਕਲ੍ਪਕੋਟਿਸ਼ਤਂ ਸਾਗ੍ਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਸ ਮੋਦਤੇ
ਇਹ ਪੁਰਾਣ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੇ ਨੌ ਕਿਸਮ ਦੀ ਪੌਸ਼ਕਰ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਹੈ। ਗਿਆਨਵਾਨ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇਆਂ ਨੂੰ ਸੁਣਾਵੇ, ਹੋਰ ਲੋਕ ਵੀ ਸੁਣ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਲੱਖਾਂ ਕਲਪਾਂ ਤੱਕ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਪਾਦ੍ਮਪੁਰਾਣੇ ਸृष੍ਟਿਖਂਡੇ ਪੁਰਾਣਾਵਤਾਰੇ ਗ੍ਰਹਾਰ੍ਚਨਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਦ੍ਵ੍ਯਸ਼ੀਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਖੰਡ ਵਿੱਚ 'ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦਾ ਵਰਣਨ' ਨਾਮਕ ਬਿਆਸੀ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ੴ ਸ਼੍ਰੀਗਣੇਸ਼ਾਯ ਨਮਃ ऋषਯ ਊਚੁਃ- ਸ਼ृਣੁ ਸੂਤ ਮਹਾਭਾਗ ਸਰ੍ਵਤਤ੍ਤ੍ਵਾਰ੍ਥਕੋਵਿਦ । ਸਂਦੇਹਮਾਗਤਂ ਵਿਦ੍ਵਨ੍ਦਾਰੁਣਂ ਬੁਦ੍ਧਿਨਾਸ਼ਨਮ੍
ਓਂ ਸ੍ਰੀ ਗਣੇਸ਼ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਸੂਤ ਜੀ, ਤੂੰ ਸਭ ਤੱਤਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਬਹੁਤ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈਂ, ਸੁਣ। ਸਾਡੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਤੇ ਸਮਝ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੰਦੇਹ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਹੇ ਗਿਆਨੀ।
ਕੇਚਿਤ੍ਪਠਂਤਿ ਪ੍ਰਹ੍ਲਾਦਂ ਪੁਰਾਣੇषੁ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ । ਪਂਚਵਰ੍षਾਨ੍ਵਿਤੇਨਾਪਿ ਕੇਸ਼ਵਃ ਪਰਿਤੋषਿਤਃ
ਕਈ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਦੀ ਕਥਾ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ। ਸਿਰਫ ਪੰਜ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਕੇਸ਼ਵ ਉਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਦੇਵਾਸੁਰੇ ਕਥਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਹਰਿਣਾ ਸਹ ਯੁਧ੍ਯਤਿ । ਨਿਹਤੋ ਵਾਸੁਦੇਵੇਨ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟੋ ਵੈष੍ਣਵੀਂ ਤਨੁਮ੍
ਜਦੋਂ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਵਿਚ ਜੰਗ ਹੋਈ, ਉਹ ਹਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਲੜਿਆ? ਵਾਸੁਦੇਵ ਵਲੋਂ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਵੈਸ਼ਨਵ ਦੇਹ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਿਆ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ- ਕਸ਼੍ਯਪੇਨ ਪੁਰਾ ਜ੍ਞਾਤਂ ਕृਤਂ ਵ੍ਯਾਸੇਨ ਧੀਮਤਾ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਕਥਿਤਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਵ੍ਯਾਸਸ੍ਯਾਗ੍ਰੇ ਸ੍ਵਯਂ ਪ੍ਰਭੋਃ
ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੇ ਜਾਣਿਆ ਸੀ ਤੇ ਧੀਰਜੀ ਵਿਅਾਸ ਨੇ ਲਿਖਿਆ। ਇਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਪ ਵਿਅਾਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਸੀ।
ਤਮੇਵਂ ਹਿ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਭਵਤਾਮਗ੍ਰਤੋ ਦ੍ਵਿਜਾਃ । ਸਂਦੇਹਕਾਰਣਂ ਜਾਤਂ ਛਿਨ੍ਨਂ ਦੇਵੇਨ ਵੇਧਸਾ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਦੋਵੇਂ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜਣੇਓ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਉਹ ਸੰਦੇਹ ਦਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸਾਂਗਾ ਜੋ ਉੱਠਿਆ ਸੀ ਤੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਰਮੇਸ਼ਰ, ਸਰਜਣਹਾਰ ਨੇ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚਃ- ਸ਼ृਣੁ ਸੂਤ ਮਹਾਭਾਗ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਪਰਿਭਾषਿਤਮ੍ । ਪ੍ਰਹ੍ਲਾਦਸ੍ਯ ਯਥਾ ਜਨ੍ਮ ਪੁਰਾਣੇਪ੍ਯਨ੍ਯਥਾ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ— ਹੇ ਸੂਤ ਜੀ, ਵੱਡੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਤੁਸੀਂ ਸੁਣੋ ਕਿ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਦੇ ਜਨਮ ਬਾਰੇ ਜੋ ਕਿਹਾ ਸੀ, ਜੋ ਹੋਰ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜਾਤਮਾਤ੍ਰਃ ਸਰ੍ਵਸੁਖਂ ਵੈष੍ਣਵਂ ਮਾਰ੍ਗਮਾਸ਼੍ਰਿਤਃ । ਮਹਾਭਾਗਵਤਸ਼੍ਰੇष੍ਠਃ ਪ੍ਰਹ੍ਲਾਦੋ ਦੇਵਪੂਜਿਤਃ
ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਜੀ ਪੈਦਾ ਹੋਏ, ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਵੈਸ਼ਨਵ ਮਾਰਗ ਤੇ ਚੱਲ ਪਏ, ਵੱਡੇ ਭਗਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੋ ਗਏ ਤੇ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਵਿष੍ਣੁਨਾ ਸਹ ਯੁਦ੍ਧਾਯ ਸਪੁਤ੍ਰਃ ਸਂਗਰਂਗਤਃ । ਨਿਹਤੋ ਵਾਸੁਦੇਵੇਨ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟੋ ਵੈष੍ਣਵੀਂ ਤਨੁਮ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਵਿਸ਼ਨੂ ਜੀ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਕਰਨ ਗਏ; ਵਾਸੁਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਉਹ ਵੈਸ਼ਨਵ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਰਵਿਸ਼ ਕਰ ਗਏ।
ਸृष੍ਟਿਭਾਵਂ ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਤ੍ਵਮਸ੍ਯੈਵ ਚ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਸਂਗਰਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਾਦ੍ਯੈਰ੍ਵਿष੍ਣੁਨਾ ਸਹ ਵੀਰ੍ਯਵਾਨ੍
ਹੁਣ ਤੂੰ ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਤੇ ਸੁਭਾਵ ਬਾਰੇ ਸੁਣ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਆਦਿਕ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਨੂ ਜੀ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਵੱਡਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ।
ਪ੍ਰਵਿष੍ਟੋ ਵੈष੍ਣਵਂ ਤੇਜਃ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਸ੍ਵੇਨ ਤੇਜਸਾ । ਪੁਰਾਕਲ੍ਪੇ ਮਹਾਭਾਗ ਯਥਾ ਜਾਤਃ ਸ ਵੀਰ੍ਯਵਾਨ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੀ ਤੇਜ ਨਾਲ ਵੈਸ਼ਨਵ ਜੋਤ ਵਿੱਚ ਸਮਾ ਗਿਆ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਵੱਡਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਕਿਵੇਂ ਜਨਮਿਆ, ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ।
ਵृਤ੍ਤਾਂਤਂ ਤਸ੍ਯ ਵੀਰਸ੍ਯ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸਮਾਸਤਃ । ਪਸ਼੍ਚਿਮੇ ਸਾਗਰਸ੍ਯਾਂਤੇ ਦ੍ਵਾਰਕਾ ਨਾਮ ਵੈ ਪੁਰੀ
ਉਸ ਵੀਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਮੈਂ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਪੱਛਮੀ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਦੁਆਰਕਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵऋਦ੍ਧਿਸਮਾਯੁਕ੍ਤਾ ਸਰ੍ਵਸਿਦ੍ਧਿਸਮਨ੍ਵਿਤਾ । ਤਸ੍ਯਾਮਾਸ੍ਤੇ ਸਦਾ ਦੇਵੋ ਯੋਗਜ੍ਞੋ ਯੋਗਵਿਤ੍ਤਮਃ
ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਤੇ ਸਫਲਤਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ; ਉਥੇ ਸਦਾ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਜੋਗ ਦੇ ਗਿਆਨ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹਨ।