ਸਪ੍ਤਮ੍ਯਾਂ ਚ ਸਿਤੇ ਪਕ੍ਸ਼ੇ ਪਂਚਦਸ਼੍ਯਾਂ ਤਥੈਵ ਚ। ਰੋਗਾਦ੍ਵਿਮੁਚ੍ਯਤੇ ਰੋਗੀ ਨ ਰੋਗਾਤ੍ਕृਚ੍ਛ੍ਰਮੇष੍ਯਤਿ
ਸੁੱਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਸੱਤਵੀਂ ਅਤੇ ਪੰਦਰਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ, ਰੋਗੀ ਰੋਗ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਮੁੜ ਰੋਗ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ।
ਪਰਮਂ ਚਾਮਰਂ ਸਤ੍ਵਮਾਬ੍ਰਹ੍ਮਸ੍ਤਂਬਮਾਤ੍ਰਕੇ। ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਂਡੇ ਚਾਣੁਮਾਤ੍ਰੇ ਚ ਸੂਰਃ ਸਂਭਾਵਯਿष੍ਯਤੇ
ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ੁੱਧ ਤੱਤ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਬਹੁਤ ਛੋਟਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾਂਡ ਜਿੰਨਾ ਵੱਡਾ, ਹਰ ਥਾਂ ਤੇ, ਉਹ ਸੂਰਜ ਹੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਂਹਾਰਾਂਤਂ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ਸਰ੍ਵਮੁਤ੍ਪਤ੍ਤਿਸ੍ਥਿਤਿਕਾਰਣਾਤ੍। ਪ੍ਰਾਣਸਰ੍ਗੇ ਜਨਾਨਾਂ ਸ ਪਾਤਾ ਵਿਸ਼੍ਵਚਰਸ੍ਤਨੌ
ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ, ਪਾਲਣਾ ਤੇ ਲੈਣ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮ ਕੇ ਸਭ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਮृਤ੍ਯੁਕਾਲੇ ਤਨੋਰ੍ਮਧ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਾਣੇਨ ਸਹ ਗਚ੍ਛਤਿ। ਸ਼ੀਰ੍षਾਨ੍ਤਸ੍ਥਃ ਸਦਾ ਚਂਦ੍ਰੋ ਦ੍ਵਿਰष੍ਟਕਲਯਾ ਯੁਤਃ
ਮੌਤ ਵੇਲੇ, ਸਰੀਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਪ੍ਰਾਣ ਨਾਲ ਇਕੱਠਾ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸਿਰ ਦੇ ਉੱਤੇ ਚੰਨ, ਸਦਾ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਕਲਾ ਨਾਲ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਅਹਰ੍ਨਿਸ਼ਂ ਸੁਧਾਵृष੍ਟਿਂ ਦੇਹੇ ਵਰ੍षਤ੍ਯਧੋਮੁਖਃ। ਜਂਤਵਸ੍ਤੇਨ ਜੀਵਂਤਿ ਮਹਾਸਤ੍ਵਾਨੁਮਾਤ੍ਰਕਾਃ
ਰਾਤ ਦਿਨ, ਉਹ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਥੱਲੇ ਵੱਲ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਨਾਲ, ਵੱਡੇ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਜੀਵ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ ਜੀਵ ਵੀ ਜੀਉਂਦੇ ਹਨ।
ਉਰ੍ਵ੍ਯਾਂ ਸਸ੍ਯਾਨਿ ਪੁष੍ਣਾਤਿ ਤਥਾ ਸ੍ਥਾਵਰਜਂਗਮਾਨ੍। ਏਤਾਭ੍ਯਾਂ ਪੁष੍ਪਵਦ੍ਭ੍ਯਾਂ ਚ ਧਾਰਿਤਂ ਜਨਿਤਂ ਜਗਤ੍
ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਫਸਲਾਂ ਨੂੰ ਪਾਲਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਜੜ-ਚੋਪੜ ਅਤੇ ਚਲਦੇ-ਫਿਰਦੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ; ਇਹ ਦੋ ਚਮਕਦੇ ਤੱਤਾਂ ਨਾਲ ਜਗਤ ਬਣਿਆ ਤੇ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਤਯੋਰਾਰਾਧਨਾਤ੍ਪੁष੍ਟਿਃ ਸਦਾ ਪੁਣ੍ਯਾਪਰਾਰ੍ਧਿਕਾ। ਸਾਧਯੇਤ੍ਸਰ੍ਵਕਾਰ੍ਯਾਣਿ ਸਾਧਕਃ ਸਰ੍ਵਦਾ ਸ਼ੁਚਿਃ
ਇਹਨਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਕੇ, ਸਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਬਹੁਤ ਪੂਰਨ ਪੋਸ਼ਣ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਪਵਿੱਤਰ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਸਫਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਨ ਪੂਜਯਤਿ ਯੋ ਮੋਹਾਤ੍ਸੁਧਾਂਸ਼ੁਂ ਮਾਨਵਾਧਮਃ। ਆਯੁਸ੍ਤਸ੍ਯ ਕ੍ਸ਼ਯਂ ਯਾਤਿ ਨਰਕਂ ਚਾਧਿਗਚ੍ਛਤਿ
ਜੋ ਮੂਰਖ ਮਨੁੱਖ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਰੂਪ ਚੰਨ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪੂਜਦਾ, ਉਸ ਦੀ ਉਮਰ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਨਰਕ ਵਿਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਿष੍ਕਲਂਕ ਕਲਾਧਾਰ ਗਂਗਾਧਰ ਸ਼ਿਰੋਮਣੇ। ਦ੍ਵਿਤੀਯਾਯਾਂ ਜਗਨ੍ਨਾਥ ਤੁਭ੍ਯਂ ਚਂਦ੍ਰ ਨਮੋਸ੍ਤੁ ਤੇ
ਹੇ ਦਾਗ ਰਹਿਤ, ਕਲਾ ਵਾਲੇ, ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸਿਰ ਦੇ ਗਹਿਣੇ! ਦੂਜ ਦੇ ਦਿਨ, ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਚੰਨ ਜੀ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।
ਤਿਥਿਮਨ੍ਯਾਮਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਨਮਸ੍ਕਾਰਂ ਵਿਧੋਰਪਿ। ਪ੍ਰਕਰੋਤਿ ਨਰੋ ਯਸ੍ਤੁ ਸੋਭੀष੍ਟਂ ਫਲਮਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਤਿਥਿ ਆਉਣ 'ਤੇ ਵੀ ਚੰਨ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਇੱਛਿਤ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਅਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰੋਦ੍ਭਵ ਸ਼੍ਰੀਮਨ੍ਕ੍ਸ਼ੀਰੋਦ ਮਥਨੋਦ੍ਭਵ। ਮਹੇਸ਼ਮੁਕਟਾਵਾਸ ਤੁਭ੍ਯਂ ਚਂਦ੍ਰ ਨਮੋਸ੍ਤੁਤੇ
ਹੇ ਤੀਜੇ ਨੇਤਰ ਤੋਂ ਜੰਮੇ, ਹੇ ਖੀਰ ਸਾਗਰ ਦੇ ਮਥਣ ਤੋਂ ਨਿਕਲੇ, ਹੇ ਮਹੇਸ਼ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਚੰਨ ਜੀ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।
ਦਿਵ੍ਯਰੂਪ ਨਮਸ੍ਤੁਭ੍ਯਂ ਸੁਧਾਕਰ ਜਗਤ੍ਪਤੇ। ਸ਼ੁਕ੍ਲਪਕ੍ਸ਼ੇ ਤਥਾ ਕृष੍ਣੇ ਤ੍ਰਿਯਾਮਾਯਾਂ ਵਿਦੁਰ੍ਬੁਧਾਃ
ਹੇ ਦਿਵ੍ਯ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਹੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ! ਚਾਹੇ ਸੁੱਕਲ ਪੱਖ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪੱਖ, ਗਿਆਨੀ ਤਿੰਨ ਪਹਰਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।
ਊਁ ਹ੍ਰਾਂ ਹ੍ਰੀਂ ਸੋਮਾਯ ਨਮਃ ਇਤਿ ਜਪ੍ਯਮਂਤ੍ਰਃ। ਪ੍ਰਭਾਤੇ ਜਪਨੀਯਃ-। ਏਵਂ ਯਃ ਪੂਜਯੇਤ੍ਸੋਮਂ ਸ਼੍ਰਾਵਯੇਚ੍ਚ ਸ਼ृਣੋਤਿ ਵਾ। ਸ ਪੀਯੂषਸਮੋ ਲੋਕੇ ਭਵੇਜ੍ਜਨ੍ਮਨਿ ਜਨ੍ਮਨਿ
‘ਊਂ ਹ੍ਰਾਂ ਹ੍ਰੀਂ ਸੋਮਾਯ ਨਮਹ’ — ਇਹ ਜਪ ਮੰਤ੍ਰ ਹੈ, ਜੋ ਸਵੇਰੇ ਜਪਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸੋਮ ਦੀ ਇਉਂ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ, ਜਪਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਰ ਜਨਮ ਵਿਚ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਸਹਸ੍ਰਨਾਮ੍ਨਾ ਯਃ ਸ੍ਤੌਤਿ ਪੂਜਯਤੇ ਭੁਵਿ। ਸੋऽਕ੍ਸ਼ਯਂ ਲਭਤੇ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਪੁਨਰਾਵृਤ੍ਤਿਦੁਰ੍ਲਭਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਇਹ ਹਜ਼ਾਰ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦਾ ਤੇ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਟੱਲ ਸੁੱਖ ਵਾਲਾ ਸਵਰਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਮੁੜ ਜਨਮ ਲੈਣਾ ਔਖਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸੋਮਪੂਜਾ-। ਪਿਤ੍ਤਲੇ ਭਾਜਨੇ ਕਾਂਸ੍ਯੇ ਦਧਿਪੂਰ੍ਣੇ ਘृਤੇ ਸ਼ਿਵੇ। ਨ੍ਯੂਨੋऽਧਿਕਸ੍ਤੁ ਵਿਭਵਾਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਕਰ੍ਮਵਿਮਤ੍ਸਰਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਮ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ, ਪਿੱਤਲ ਜਾਂ ਕਾਂਸ ਦੇ ਭਾਂਡੇ ਵਿੱਚ ਦਹੀਂ ਤੇ ਘੀ ਪਾ ਕੇ, ਜਿੰਨੀ ਕਿਸੇ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਹੋਵੇ, ਘੱਟ ਜਾਂ ਵੱਧ, ਸੁਣ ਕੇ ਅਤੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਈਰਖਾ ਨਾ ਕਰਕੇ, ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸ੍ਵਰ੍ਣੇ ਵਾ ਰਾਜਤੇ ਵਾਰੇ ਸੌਮ੍ਯੇ ਕृष੍ਣਭਵੇ ਬੁਧਮ੍। ਸਂਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਸਰ੍ਵਸਂਸ੍ਥਾਨੇ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਬਹੁਸੁਤਾਯ ਚ
ਸੋਨੇ ਜਾਂ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਭਾਂਡੇ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਚੰਗੇ ਦਿਨ, ਕਾਲੀ ਪੱਖ ਦੀ ਬੁਧਵਾਰ ਨੂੰ, ਹਰ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਤੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਇਹ ਭੇਟ ਉਸ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਬਹੁਤ ਪੁੱਤ ਹੋਣ।
ਪਰਂ ਭਵਤਿ ਸੌਭਾਗ੍ਯਂ ਪੀਯੂषਾਦਧਿਕਂ ਭृਸ਼ਮ੍। ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਚ ਪੁਰੁषਾਣਾਂ ਚ ਨ ਦੌਰ੍ਭਾਗ੍ਯਂ ਕਦਾਚਨ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਡਾ ਸੁਭਾਗ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਕੇ ਹੈ; ਔਰਤਾਂ ਤੇ ਮਰਦਾਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਦੁੱਖ ਜਾਂ ਅਸੁਭਾਗ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ।
ਰੂਪਸੌਭਾਗ੍ਯਕਾਮੋਹਂ ਦਧਿਪੂਰ੍ਣਂ ਚ ਭਾਜਨਮ੍। ਦਦਾਮਿ ਕਾਂਸ੍ਯਪਾਤ੍ਰਸ੍ਥਂ ਦੇਹਿ ਸੌਭਾਗ੍ਯਰੂਪਕਮ੍
ਸੁੰਦਰਤਾ ਤੇ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਮੈਂ ਦਹੀਂ ਭਰਿਆ ਕਾਂਸ ਦਾ ਭਾਂਡਾ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ; ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਸੁਭਾਗ ਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਦੇ।
ਦ੍ਵਿਜਾਯ ਵਾਕ੍ਯਪੂਰ੍ਵੇਣ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਵਿਮਤ੍ਸਰੋ ਨਰਃ। ਸ਼ਕ੍ਤਿਤੋ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ ਦੇਯਾ ਤਥਾ ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਦਿਕਂ ਨਵਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਈਰਖਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਦਾਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਦੱਖਣਾ, ਨਵੇਂ ਕਪੜੇ ਆਦਿਕ ਵੀ ਦੇਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਭੋਜ੍ਯਾਨ੍ਨਂ ਸਰ੍ਵਸਮ੍ਪੂਰ੍ਣਂ ਤਾਂਬੂਲਂ ਸੁਮਨੋਹਰਮ੍। ਪੁष੍ਪਮਾਲਾਦਿਕਂ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਰੂਪਸੌਭਾਗ੍ਯਹੇਤਵੇ
ਹਰ ਕਿਸਮ ਦਾ ਖਾਣ-ਪੀਣ, ਸੁਆਦਲਾ ਪਾਨ, ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਆਦਿਕ ਵੀ, ਸੁੰਦਰਤਾ ਤੇ ਸੁਭਾਗ ਲਈ ਦਿੰਦੇ ਜਾਣ।
ਏਵਂ ਯਃ ਕੁਰੁਤੇ ਦਾਨਂ ਸੋਮੋਦ੍ਦਿष੍ਟਂ ਦ੍ਵਿਜਾਤਯੇ। ਸ੍ਵਰ੍ਲੋਕੇ ਨਰਲੋਕੇ ਵਾ ਰੂਪਸੌਭਾਗ੍ਯਭੁਗ੍ਭਵੇਤ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸੋਮ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਇਹ ਦਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਜਾਂ ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਸੁੰਦਰਤਾ ਤੇ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਪਾਦ੍ਮਪੁਰਾਣੇ ਪ੍ਰਥਮੇ ਸृष੍ਟਿਖਂਡੇ ਸੋਮਾਰ੍ਚਨਂ। ਨਾਮਾਸ਼ੀਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਖੰਡ ਵਿੱਚ, 'ਸੋਮ ਦੀ ਪੂਜਾ' ਨਾਮਕ ਅੱਸੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਵੈਸ਼ਂਪਾਯਨ ਉਵਾਚ-। ਉਦ੍ਭਵਂ ਲੋਹਿਤਾਂਗਸ੍ਯ ਸਂਤੋषਂ ਤੁ ਜਨੇषੁ ਚ। ਪ੍ਰਭਾਵਂ ਵੈਭਵਂ ਤੇਜਃ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਤਤ੍ਤ੍ਵਤਃ
ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਮੈਂ ਲੋਹਿਤਾਂਗ ਦੇ ਜਨਮ, ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ, ਉਸ ਦੀ ਤਾਕਤ, ਦੌਲਤ ਤੇ ਚਮਕ ਬਾਰੇ ਸੱਚਾਈ ਨਾਲ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ-। ਹਰਾਂਸ਼ਸਂਭਵੋ ਦੇਵਃ ਕੁਜਾਤਃ ਪृਥਿਵੀਸੁਤਃ। ਸਤ੍ਤ੍ਵਸ੍ਥਸ੍ਸਤ੍ਵਸਂਪੂਰ੍ਣਸ਼੍ਸ਼ੂਰਃ ਸ਼ਕ੍ਤਿਧਰੋ ਭੁਵਿ
ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਕੁਜ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤ ਹੈ, ਹਰਾ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ, ਉਹ ਸਤਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਸ਼ੂਰਾ ਤੇ ਤਾਕਤਵਰ ਦੇਵਤਾ ਹੈ।
ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਃ ਕ੍ਰੂਰਗ੍ਰਹੋ ਦੇਵੋ ਲੋਹਿਤਾਂਗਃ ਪ੍ਰਤਾਪਵਾਨ੍। ਕੁਮਾਰੋ ਰੂਪਸਂਪਨ੍ਨੋ ਵਿਦ੍ਯੁਤ੍ਪਾਤਮਯਃ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਲੋਹਿਤਾਂਗ ਦੇਵਤਾ, ਜੋ ਤਿੱਖੇ ਤੇ ਕਠੋਰ ਗ੍ਰਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੈ, ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ ਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਣ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ।
ਅਨੇਨ ਭਰ੍ਜਿਤਾ ਦੈਤ੍ਯਾਃ ਕ੍ਰਵ੍ਯਾਦਾਯ ਸੁਰਦ੍ਵਿषਃ। ਦਸ਼ਾਯੋਗਾਚ੍ਚ ਮਨੁਜਾ ਉਦ੍ਭਿਜ੍ਜਾਃ ਪਸ਼ੁਪਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
ਉਸ ਨੇ ਦੈਤਿਆਂ, ਮਾਸ ਖਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ; ਉਸ ਦੀ ਦਸ ਕਿਸਮ ਦੀ ਯੋਗਤਾਂ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖ, ਬੂਟੇ, ਪਸ਼ੂ ਤੇ ਪੰਛੀ ਪੈਦਾ ਹੋਏ।
ਵੈਸ਼ਂਪਾਯਨ ਉਵਾਚ-। ਸ਼ਂਭੋਰੇष ਕਥਂ ਜਾਤਃ ਕਥਂ ਜਾਤੋ ਮਹੀਸੁਤਃ। ਗ੍ਰਹੋ ਦੇਵਃ ਕਥਂ ਕ੍ਰੂਰ ਏਤਦਿਚ੍ਛਾਮਿ ਵੇਦਿਤੁਮ੍
ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਉਹ ਸ਼ੰਭੂ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਜਨਮਿਆ? ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਜਨਮਿਆ? ਇਹ ਗ੍ਰਹ ਕਿਵੇਂ ਕਠੋਰ ਦੇਵਤਾ ਬਣਿਆ? ਮੈਂ ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
ਕਥਮਸ੍ਯ ਭਵੇਤ੍ਤੁष੍ਟਿਃ ਸਰ੍ਵਲੋਕੇषੁ ਸਰ੍ਵਦਾ। ਗੁਰੋ ਮਯ੍ਯਾਪ੍ਤਭਾਵੇ ਤੁ ਵਦ ਨਿਸ੍ਸਂਸ਼ਯਂ ਮੁਖਾਤ੍
ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇ ਹਰ ਵੇਲੇ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ? ਗੁਰੂ ਜੀ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਹੋ ਕੇ ਇਹ ਗੱਲ ਦੱਸੋ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ-। ਹਿਰਣ੍ਯਾਕ੍ਸ਼ਕੁਲੇ ਧੀਮਾਨਸੁਰਾਣਾਂ ਚ ਪਾਰ੍ਥਿਵਃ। ਅਂਧਕੇਤਿ ਸਮਾਖ੍ਯਾਤੋ ਦੈਤ੍ਯਃ ਸਰ੍ਵਸੁਰਾਂਤਕृਤ੍
ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹਿਰਣਿਆਕਸ਼ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ, ਅਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਂ ਅੰਧਕ ਸੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਜਾਤੋ ਵਿष੍ਣੁਵਰਾਦੇਵ ਜਾਤੋ ਵਿष੍ਣੁਪਰਾਕ੍ਰਮਃ। ਤੇਨੈਵ ਨਿਰ੍ਜਿਤਾ ਦੇਵਾਸ੍ਸੇਨ੍ਦ੍ਰਾਃ ਕ੍ਰਤੁਭੁਜਃ ਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਜਨਮਿਆ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਸੀ; ਉਸ ਨੇ ਦੇਵਤੇ, ਇੰਦਰ ਤੇ ਯਜਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਇਕ-ਇਕ ਕਰ ਕੇ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ।