ਮਹਾਪਾਤਕਸਂਕੀਰ੍ਣਮੁਪਪਾਤਕਸਂਵृਤਮ੍। ਪਸ਼੍ਯਂਤਿ ਯੇ ਨਰਾਸ੍ਸੂਰਂ ਤੇ ਪੂਤਾ ਗੁਰੁਕਿਲ੍ਬਿषਾਤ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਵੱਡੇ ਜਾਂ ਛੋਟੇ ਪਾਪਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰੇ ਹੋਣ, ਉਹ ਵੀ ਆਪਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਭਾਰੀ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਅਸ੍ਯੋਪਾਸਨਮਾਤ੍ਰੇਣ ਸਰ੍ਵਰੋਗਾਤ੍ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ। ਨਾਂਧਤ੍ਵਂ ਨ ਚ ਦਾਰਿਦ੍ਰ੍ਯਂ ਦੁਃਖਂ ਨ ਚ ਸ਼ੋਚ੍ਯਤਾਮ੍
ਸਿਰਫ਼ ਉਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਹਰ ਰੋਗ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਨਾ ਅੰਨ੍ਹਾਪਣ ਰਹਿੰਦਾ, ਨਾ ਗਰੀਬੀ, ਨਾ ਦੁੱਖ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਚਿੰਤਾ।
ਲਭਤੇ ਚ ਇਹਾਮੁਤ੍ਰ ਸਮੁਪਾਸ੍ਯ ਵਿਰੋਚਨਮ੍। ਅਦृष੍ਟਾ ਨੈਵ ਲੋਕੈਸ਼੍ਚ ਦੇਵਾ ਹਰਿਹਰਾਦਯਃ
ਇਥੇ ਵੀਰੋਚਨ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਤੇ ਅੱਗੇ ਦੋਵੇਂ ਜਹਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਫਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ; ਜਿਵੇਂ ਹਰੀ, ਹਰ ਆਦਿ ਦੇਵਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਦੇ, ਉਹ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਦੇ।
ਧ੍ਯਾਨਰੂਪਪ੍ਰਗਮ੍ਯਾਸ੍ਤੇ ਦृष੍ਟੋ ਦੇਵੋ ਹ੍ਯਯਂ ਸ੍ਮृਤਃ। ਦੇਵਾ ਊਚੁਃ। ਅਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਸਾਦਨਾਰਾਧ੍ਯਸ਼੍ਚਾਸ੍ਤੂਪਾਸਨਪੂਜਨਮ੍
ਉਹ ਧਿਆਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਣ ਯੋਗ ਅਤੇ ਵੇਖਣ ਯੋਗ ਦੇਵਤਾ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਉਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਲਈ ਉਪਾਸਨਾ ਤੇ ਪੂਜਾ ਹੋਵੇ।'
ਅਸ੍ਯੈਵ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਪ੍ਰਲਯਾਨਲਸਂਮਿਤਮ੍। ਸਰ੍ਵੇ ਨਰਾਦਯਸ੍ਸਤ੍ਵਾ ਮृਤਾਵਸ੍ਥਾਂ ਗਤਾ ਭੁਵਿ
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਉਸ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਆਪ ਹੀ ਪ੍ਰਲੈ ਦੀ ਅੱਗ ਵਰਗਾ ਹੈ; ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਿੰਨੇ ਜੀਵ ਮਰੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ।
ਅਸ੍ਯ ਤੇਜਃਪ੍ਰਭਾਵੇਣ ਪ੍ਰਣष੍ਟਾਸ੍ਸਾਗਰਾਦਯਃ। ਨ ਸਮਰ੍ਥਾ ਵਯਂ ਸੋਢੁਂ ਕਥਮਨ੍ਯੇ ਪृਥਗ੍ਜਨਾਃ
ਉਸ ਦੀ ਜੋਤ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਆਦਿਕ ਵੀ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਅਸੀਂ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਸਹਿ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ, ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਤਾਂ ਗੱਲ ਹੀ ਕੀ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤਵਪ੍ਰਸਾਦਾਚ੍ਚ ਪੂਜਯਾਮੋ ਯਥਾ ਰਵਿਮ੍। ਯਜਂਤਿ ਚ ਨਰਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਤਦੁਪਾਯੋ ਵਿਧੀਯਤਾਮ੍
ਇਸ ਲਈ, ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਉਸ ਦੀ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਦੀ ਕਰਦੇ ਹਾਂ; ਲੋਕ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਪੂਜਾ ਕਰ ਸਕਣ, ਉਹ ਰਸਤਾ ਦੱਸ।
ਦੇਵਾਨਾਂ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਗਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਖਗੇਸ਼੍ਵਰਮ੍। ਗਤ੍ਵਾ ਸ੍ਤੋਤੁਂ ਸਮਾਰੇਭੇ ਸਰ੍ਵਲੋਕਹਿਤਾਯ ਵੈ
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹ ਅਕਾਸ਼ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਕੋਲ ਗਿਆ; ਉਥੇ ਜਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।
ਦੇਵਤ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਲੋਕਸ੍ਯ ਚਕ੍ਸ਼ੁਰ੍ਭੂਤੋ ਨਿਰਾਮਯਃ। ਬ੍ਰਹ੍ਮਰੂਪਧਰਃ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਦੁष੍ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯਃ ਪ੍ਰਲਯਾਨਲਃ
ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਦਿਵਤਾ, ਸਭ ਦਾ ਨੈਣ, ਤੇ ਰੋਗ ਰਹਿਤ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਤੇ ਸਿੱਧਾ ਵੇਖਣ ਵਿੱਚ ਔਖਾ, ਪ੍ਰਲੈ ਦੀ ਅੱਗ ਵਰਗਾ ਹੈਂ।
ਸਰ੍ਵਦੇਵਸ੍ਥਿਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਸਦਾ ਵਾਯੁਸਖਸ੍ਤਨੌ। ਅਨ੍ਨਾਦਿਪਾਚਨਂ ਤ੍ਵਤ੍ਤੋ ਜੀਵਨਂ ਚ ਭਵੇਦ੍ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈਂ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਾਯੂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਬਣ ਕੇ; ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀ ਪਕਾਈ ਤੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸਥਿਰਤਾ ਵੀ ਤੈਥੋਂ ਹੀ ਹੈ।
ਉਤ੍ਪਤ੍ਤਿਪ੍ਰਲਯੌ ਦੇਵ ਤ੍ਵਮੇਕੋ ਭੁਵਨੇਸ਼੍ਵਰਃ। ਤ੍ਵਦृਤੇ ਸਰ੍ਵਲੋਕਾਨਾਂ ਦਿਨੈਕਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਜੀਵਨਮ੍
ਹੇ ਦੇਵਤਾ, ਤੂੰ ਹੀ ਜਗਤ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਉਤਪੱਤੀ ਤੇ ਪ੍ਰਲੈ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈਂ; ਤੇਰੇ ਬਿਨਾਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਇਕ ਦਿਨ ਵੀ ਜੀਊਣਾ ਨਹੀਂ।
ਪ੍ਰਭੁਸ੍ਤ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਲੋਕਾਨਾਂ ਤ੍ਰਾਤਾ ਗੋਪ੍ਤਾ ਪਿਤਾ ਪ੍ਰਸੂਃ। ਚਰਾਚਰਾਣਾਂ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਦ੍ਧृਤਂ ਜਗਤ੍
ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਪਿਤਾ ਤੇ ਮਾਂ ਹੈਂ; ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਹੀ ਚਲਦਾ ਜਗਤ, ਚਾਹੇ ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਅਡੋਲ।
ਦੇਵੇषੁ ਤ੍ਵਤ੍ਸਮੋ ਨਾਸ੍ਤਿ ਭਗਵਂਸ੍ਤ੍ਵਖਿਲੇषੁ ਚ। ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਤੇऽਸ੍ਤਿ ਸਦ੍ਭਾਵਸ੍ਤ੍ਵਯੈਵ ਧਾਰਿਤਂ ਜਗਤ੍
ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਿਤੇ ਵੀ ਤੇਰੇ ਬਰਾਬਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ; ਤੇਰੀ ਸੱਚੀ ਹਸਤੀ ਹਰ ਥਾਂ ਹੈ, ਤੇ ਤੈਥੋਂ ਹੀ ਇਹ ਜਗਤ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਰੂਪਗਂਧਾਦਿਕਾਰੀ ਤ੍ਵਂ ਰਸਾਨਾਂ ਸ੍ਵਾਦੁਤਾ ਤ੍ਵਯਾ। ਏਵਂ ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼੍ਵਰਃ ਸੂਰੋ ਨਿਖਿਲਸ੍ਥਿਤਿਕਾਰਕਃ
ਤੂੰ ਰੂਪ, ਸੁਗੰਧ ਆਦਿਕ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈਂ, ਸਾਰੇ ਸੁਆਦਾਂ ਦੀ ਮਿੱਠਾਸ ਤੈਥੋਂ ਹੀ ਹੈ; ਇਉਂ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਮਾਲਕ ਸੂਰਜ, ਤੂੰ ਹੀ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਟਿਕਾਊ ਹੈਂ।
ਤੀਰ੍ਥਾਨਾਂ ਪੁਣ੍ਯਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਾਣਾਂ ਮਖਾਨਾਂ ਜਗਤਃ ਪ੍ਰਭੋ। ਤ੍ਵਮੇਕਃ ਪ੍ਰਯਤੋ ਹੇਤੁਸ੍ਸਰ੍ਵਸਾਕ੍ਸ਼ੀ ਗੁਣਾਕਰਃ
ਹੇ ਜਗਤ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਤੂੰ ਹੀ ਤੀਰਥਾਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਯੱਗਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਖਜਾਨਾ ਹੈਂ।
ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਃ ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਤਾ ਚ ਹਰ੍ਤਾ ਪਾਤਾ ਸਦੋਤ੍ਸੁਕਃ। ਧ੍ਵਾਂਤਪਂਕਾਮਯਘ੍ਨਸ਼੍ਚ ਦਾਰਿਦ੍ਰ੍ਯਦੁਃਖਨਾਸ਼ਨਃ
ਤੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਕੁਝ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤਿਆਰ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਹਨੇਰੇ ਦੇ ਪੈਂਡੇ, ਗਰੀਬੀ ਤੇ ਦੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈਂ।
ਪ੍ਰੇਤ੍ਯੇਹ ਚ ਪਰੋ ਬਂਧੁਃ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਃ ਸਰ੍ਵਲੋਚਨਃ। ਤ੍ਵਦृਤੇ ਸਰ੍ਵਲੋਕਾਨਾਮੁਪਕਾਰੀ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ
ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਇਸ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਮਿੱਤਰ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦਾ ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖਦਾ ਹੈ। ਤੇਰੇ ਬਿਨਾ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਭਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ।
ਆਦਿਤ੍ਯ ਉਵਾਚ-। ਪਿਤਾਮਹ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞ ਵਿਸ਼੍ਵੇਂਦ੍ਰ ਵਿਸ਼੍ਵਭਾਵਕ। ਬ੍ਰੂਹਿ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਪਰਂ ਯਤ੍ਤੇ ਕਰਿष੍ਯਾਮਿ ਮਤਂ ਵਿਧੇ
ਸੂਰਜ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਦਾਦਾ ਜੀ, ਵੱਡੇ ਗਿਆਨੀ, ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਸਭ ਕੁਝ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਆਪਣੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਇੱਛਾ ਜਲਦੀ ਦੱਸੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਹੁਕਮ ਪੂਰਾ ਕਰਾਂਗਾ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ-। ਮਯੂਖਸ੍ਤ੍ਵਤਿਚਂਡਸ਼੍ਚ ਲੋਕਾਨਾਮਤਿਦੁਃਸਹਃ। ਯਥੈਵ ਮृਦੁਤਾਮੇਤਿ ਤਥਾ ਕੁਰੁ ਸੁਰੇਸ਼੍ਵਰ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਤੇਰੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਤੇ ਦੁਨੀਆਂ ਲਈ ਅਸਹਿਣਸ਼ੀਲ ਹਨ। ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੀ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਫਿਰੋਂ ਨਰਮ ਕਰ ਦੇ।
ਆਦਿਤ੍ਯ ਉਵਾਚ-। ਕਿਰਣਾਃ ਕੋਟਿਕੋਟਿਰ੍ਮੇ ਲੋਕਨਾਸ਼ਕਰਾਃ ਪਰਾਃ। ਨ ਚਾਭੀष੍ਟਕਰਾ ਲੋਕੇ ਪ੍ਰਯੋਗਾਚ੍ਛਿਨ੍ਧਿ ਤਾਨ੍ਪ੍ਰਭੋ
ਸੂਰਜ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਮੇਰੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਇੱਥੇ ਕਿਸੇ ਦਾ ਭਲਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦੇ।
ਤਤੋ ਵਿਰਿਂਚਿਨਾ ਤੂਰ੍ਣਂ ਰਵਿਵਾਕ੍ਯਵਸ਼ਾਦ੍ਧ੍ਰੁਵਂ। ਆਹੂਯ ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਾਣਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਵਜ੍ਰਮਯੀਂ ਭ੍ਰਮਿ
ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ, ਸੂਰਜ ਦੇ ਕਹਿਣ ਤੇ, ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਬੁਲਾਇਆ ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਵਜਰ ਦੀ ਘੁੰਮਦੀ ਚੱਕੀ ਬਣਾਈ।
ਚਿਚ੍ਛੇਦ ਚ ਰਵੇਰ੍ਭਾਨੂਨ੍ਪ੍ਰਲਯਾਨਲਸਨ੍ਨਿਭਾਨ੍। ਤੈਰੇਵ ਰਚਿਤਂ ਤਤ੍ਰ ਵਿष੍ਣੋਸ਼੍ਚਕ੍ਰਂ ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਉਹ ਤਿੱਖੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਕੱਟ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਜੋ ਪ੍ਰਲੈ ਦੀ ਅੱਗ ਵਰਗੀਆਂ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਉਥੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦਾ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਚੱਕਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।
ਅਮੋਘਂ ਯਮਦਂਡਂ ਚ ਸ਼ੂਲਂ ਪਸ਼ੁਪਤੇਸ੍ਤਥਾ। ਕਾਲਸ੍ਯ ਚ ਪਰਃ ਖਡ੍ਗਸ਼੍ਸ਼ਕ੍ਤਿਰ੍ਗੁਰੁਪ੍ਰਮੋਦਿਨੀ
ਯਮ ਦਾ ਅਟੱਲ ਦੰਡ, ਪਸ਼ੁਪਤੀ ਦਾ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ, ਕਾਲ ਦਾ ਵੱਡਾ ਤਲਵਾਰ ਤੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ—
ਚਂਡਿਕਾਯਾਃ ਪਰਂ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਂ ਵਿਚਿਤ੍ਰਂ ਸ਼ੂਲਕਂ ਤਥਾ। ਚਕ੍ਰੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਜ੍ਞਯਾ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਤੇਨੈਵ ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਣਾ
ਚੰਡਿਕਾ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਥਿਆਰ, ਤੇ ਇਕ ਅਜੀਬ ਛੋਟਾ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਵੀ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਬਣਾਇਆ।
ਸਹਸ੍ਰਕਿਰਣਂ ਸ਼ਿष੍ਟਮਨ੍ਯਚ੍ਚੈਵ ਪ੍ਰਸ਼ਾਤਿਤਮ੍। ਅਜਨੋਪਾਯਭਾਵੇਨ ਪੁਨਸ਼੍ਚ ਕਸ਼੍ਯਪਾਨ੍ਮੁਨੇ
ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਰਨਾਂ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਬਾਕੀ ਸਾਰੀਆਂ ਦਬਾ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਅਜਨਮਾ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਸੂਰਜ ਮੁੜ ਕਸ਼ਯਪ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲੈ ਲਿਆ, ਹੇ ਮੁਨੀ।
ਅਦਿਤੇਰ੍ਗਰ੍ਭਸਂਜਾਤ ਆਦਿਤ੍ਯ ਇਤਿ ਵੈ ਸ੍ਮृਤਃ। ਅਯਂ ਚਰਤਿ ਵਿਸ਼੍ਵਾਂਤੇ ਮੇਰੁਸ਼ृਂਗਂ ਭ੍ਰਮਤ੍ਯਪਿ
ਅਦਿਤੀ ਦੇ ਗਰਭ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ, ਇਹ ਆਦਿਤਯਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਇਹ ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ।
ਸਦੋਰ੍ਧ੍ਵਂ ਦਿਨਰਾਤ੍ਰਂ ਚ ਧਰਣ੍ਯਾ ਲਕ੍ਸ਼ਯੋਜਨੇ। ਗ੍ਰਹਾਸ਼੍ਚਂਦ੍ਰਾਦਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਚਰਂਤਿ ਵਿਧਿਨੋਦਿਤਾਃ
ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਉੱਤੇ, ਦਿਨ-ਰਾਤ, ਲੱਖ ਜੋਜਨ ਦੂਰੀ 'ਤੇ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੋਰ ਗ੍ਰਹਿ ਤਕ, ਸਭ ਆਪਣੀ ਲਿਖਤ ਅਨੁਸਾਰ ਚੱਲਦੇ ਹਨ।
ਸੂਰਃ ਸਂਚਰਤੇ ਮਾਸਾਨ੍ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਤ੍ਮਕਃ। ਸਂਕ੍ਰਮਾਦਸ੍ਯ ਸਂਕ੍ਰਾਂਤਿਃ ਸਰ੍ਵੈਰੇਵ ਪ੍ਰਤੀਯਤੇ
ਸੂਰਜ ਬਾਰਾਂ ਮਹੀਨੇ, ਹਰ ਇਕ ਦੀ ਆਪਣੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਲੰਘਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਬਦਲੀ ਸਭ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤਾਸੁ ਯਦ੍ਵਾ ਫਲਂ ਬ੍ਰੂਮੋ ਲੋਕਾਨਾਂ ਨਿਖਿਲਂ ਮੁਨੇ। ਧਨੁਰ੍ਮਿਥੁਨਮੀਨੇषੁ ਕਨ੍ਯਾਯਾਂ षਡਸ਼ੀਤਯਃ
ਹੁਣ, ਹੇ ਮੁਨੀ, ਮੈਂ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਰਾਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਕੀ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ: ਧਨੁ, ਮਿਥੁਨ, ਮੀਨ ਤੇ ਕੰਨਿਆ ਵਿੱਚ ਛਿਆਸੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਵृषਵृਸ਼੍ਚਿਕਕੁਂਭੇषੁ ਸਿਂਹੇ ਵਿष੍ਣੁਪਦੀ ਸ੍ਮृਤਾ। ਤਰ੍ਪਣਂ ਚਾਕ੍ਸ਼ਯਂ ਵਿਦ੍ਧਿ ਦਾਨਂ ਦੇਵਾਰ੍ਚਨਂ ਤਥਾ
ਵ੍ਰਿਸ਼, ਵ੍ਰਿਸ਼ਚਿਕ, ਕੁੰਭ ਤੇ ਸਿੰਘ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਨੁਪਦੀ ਆਖਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਤਰਪਣ, ਦਾਨ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਸਦਾ ਲਈ ਅਟੱਲ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।