ਦਾਨਾਧ੍ਯਯਨਕਰ੍ਮਾਣਿ ਯਜ੍ਞਾਦਿ ਚ ਕਥਂ ਪ੍ਰਭੋ। ਏਤਦਾਪ੍ਤਾਯ ਸ਼ਿष੍ਯਾਯ ਮਹ੍ਯਂ ਭੋ ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਦਾਨ, ਪਾਠ, ਕਰਮ, ਯੱਗ ਆਦਿ—ਇਹ ਸਭ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲਦੇ ਹਨ? ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਇਹ ਗੱਲ ਮੈਨੂੰ, ਆਪਣੇ ਚੇਲੇ ਨੂੰ, ਦੱਸੋ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ-। ਦੈਤ੍ਯਾਨਾਂ ਸਾਹਸਾਦੇਵ ਤਪੋ ਭਵਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤਮ੍। ਵ੍ਰਤਂ ਯਜ੍ਞਾਦਿਕਂ ਚੈਵ ਸਂਪ੍ਰੀਤਿਃ ਸ੍ਵਜਨਸ੍ਯ ਚ
ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਦੈਤਾਂ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਹਿੰਮਤ ਨਾਲ ਹੀ ਤਪ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਵਰਤ, ਯੱਗ ਆਦਿ ਤੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਵੀ—
ਯੋ ਦਾਂਤੋ ਵਿਗੁਣੈਰ੍ਮੁਕ੍ਤੋ ਨੀਤਿਸ਼ਾਸ੍ਰਾਰ੍ਥਤਤ੍ਤ੍ਵਗਃ। ਏਤੈਸ਼੍ਚ ਵਿਵਿਧੈਃ ਪੂਤਃ ਸ ਭਵੇਤ੍ਸੁਰਲਕ੍ਸ਼ਣਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲੇ, ਗੁਣਹੀਣ ਹੋਵੇ, ਨੀਤੀ ਦਾ ਮੂਲ ਜਾਣਦਾ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੰਗੀਆਂ ਖਾਸੀਤਾਂ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਵੇ, ਉਹੀ ਸੁਰਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—
ਪੁਰਾਣਾਗਮਕਰ੍ਮਾਣਿ ਨਾਕੇष੍ਵਤ੍ਰ ਚ ਵੈ ਦ੍ਵਿਜ। ਸ੍ਵਯਮਾਚਰਤੇ ਪੁਣ੍ਯਂ ਸ ਧਰੋਦ੍ਧਰਣਕ੍ਸ਼ਮਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਪੁਰਾਣ ਤੇ ਆਗਮ ਦੇ ਕੰਮ, ਚਾਹੇ ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਇੱਥੇ, ਆਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਚੁੱਕਣ ਜੋਗਾ ਹੈ—
ਵਿਸ਼ੇषਾਦ੍ਵੈष੍ਣਵਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪ੍ਰੀਯਤੇ ਪੂਜਯੇਚ੍ਚ ਯਃ। ਵਿਮੁਕ੍ਤਸ੍ਸਰ੍ਵਪਾਪੇਭ੍ਯਸ੍ਸ ਧਰੋਦ੍ਧਰਣਕ੍ਸ਼ਮਃ
ਖਾਸ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਵੈਸ਼ਨਵ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਤੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਚੁੱਕ ਸਕਦਾ ਹੈ—
षਟ੍ਕਰ੍ਮਨਿਰਤੋ ਵਿਪ੍ਰਸ੍ਸਰ੍ਵਯਜ੍ਞਰਤਸ੍ਸਦਾ। ਧਰ੍ਮਾਖ੍ਯਾਨਪ੍ਰਿਯੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਸ ਧਰੋਦ੍ਧਰਣਕ੍ਸ਼ਮਃ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਛੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ, ਸਾਰੇ ਯੱਗ ਕਰਦਾ, ਤੇ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣਨ ਪਸੰਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਚੁੱਕਣ ਜੋਗਾ ਹੈ—
ਵਿਸ਼੍ਵਾਸਘਾਤਿਨੋ ਯੇ ਚ ਕृਤਘ੍ਨਾ ਵ੍ਰਤਲੋਪਿਨਃ। ਦ੍ਵਿਜਦੇਵੇषੁ ਵਿਦ੍ਵਿष੍ਟਾਃ ਸ਼ਾਤਯਂਤਿ ਧਰਾਂ ਨਰਾਃ
ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਤੋੜਦੇ, ਅਹਿਸਾਨਫਰਾਮੋਸ਼, ਵਰਤ ਤੋੜਦੇ, ਦੋਜਾ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਵੈਰ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਯੇ ਚ ਮਦ੍ਯਰਤਾਃ ਪਾਪਾ ਦ੍ਯੂਤਕਰ੍ਮਰਤਾਸ੍ਤਥਾ। ਪਾषਂਡਪਤਿਤਾਲਾਪਾਃ ਸ਼ਾਤਯਂਤਿ ਧਰਾਂ ਨਰਾਃ
ਜੋ ਸ਼ਰਾਬ, ਪਾਪ, ਜੂਏ ਤੇ ਕੁਪਥੀਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਸੁਕਰ੍ਮਰਹਿਤਾ ਯੇ ਚ ਨਿਤ੍ਯੋਦ੍ਵੇਗਾਸ਼੍ਚ ਨਿਰ੍ਭਯਾਃ। ਸ੍ਮृਤਿਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਰ੍ਥਕੋਦ੍ਵਿਗ੍ਨਾਸ਼੍ਸ਼ਾਤਯਂਤਿ ਧਰਾਂ ਨਰਾਃ
ਜੋ ਚੰਗੇ ਕੰਮਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਸਦਾ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਪਰ ਰਹਿੰਦੇ ਪਰ ਡਰਦੇ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਤੋਂ ਘਬਰਾਏ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਨਿਜਵृਤ੍ਤਿਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਕੁਰ੍ਵਂਤਿ ਚਾਧਮਾਂ ਚ ਯੇ। ਗੁਰੁਨਿਂਦਾਰਤਾ ਦ੍ਵੇषਾਚ੍ਛਾਤਯਂਤਿ ਧਰਾਂ ਨਰਾਃ
ਜੋ ਆਪਣੇ ਫਰਜ ਛੱਡ ਕੇ ਘਟੀਆ ਕੰਮ ਕਰਦੇ, ਤੇ ਨਫ਼ਰਤ ਨਾਲ ਗੁਰੂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਦਾਤਾਰਂ ਯੇ ਰੋਧਯਂਤਿ ਪਾਤਕੇ ਪ੍ਰੇਰਯਂਤਿ ਚ। ਦੀਨਾਨਾਥਾਨ੍ਪੀਡਯਂਤਿ ਸ਼ਾਤਯਂਤਿ ਧਰਾਂ ਨਰਾਃ
ਜੋ ਲੋਕ ਦਾਤਾ ਨੂੰ ਰੋਕਦੇ ਹਨ, ਪਾਪ ਵਲ ਉਕਸਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਮਸਕੀਨਾਂ ਤੇ ਬੇਸਹਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਤਕਲੀਫ਼ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਏਤੇ ਚਾਨ੍ਯੇ ਚ ਬਹਵਃ ਪਾਪਕਰ੍ਮਕृਤੋ ਨਰਾਃ। ਪੁਰੁषਾਨ੍ਪਾਤਯਿਤ੍ਵਾ ਤੁ ਸ਼ਾਤਯਂਤਿ ਧਰਾਂ ਨਰਾਃ
ਇਹ ਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬੁਰੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ, ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਡੁਬਾ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉਜਾੜ ਦੇਂਦੇ ਹਨ।
ਯ ਇਦਂ ਸ਼ृਣੁਯਾਦ੍ਰਮ੍ਯਂ ਗੁਹ੍ਯਾਦ੍ਗੁਹ੍ਯਂ ਪਰਂ ਹਿਤਮ੍। ਨ ਤਸ੍ਯ ਦੁਰ੍ਗਤਿਰ੍ਦੁਃਖਂ ਦੌਰ੍ਭਾਗ੍ਯਂ ਦੀਨਤਾ ਭੁਵਿ
ਜੋ ਕੋਈ ਇਹ ਸੁਹਾਵਣੀ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁਪਤ, ਵੱਡੀ ਭਲਾਈ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੁਸੀਬਤ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਦੁੱਖ, ਨਾ ਮਾੜਾ ਨਸੀਬ, ਨਾ ਗਰੀਬੀ।
ਨ ਦੈਤ੍ਯਾਦੌ ਭਵੇਜ੍ਜਨ੍ਮ ਸ੍ਵਰ੍ਲੋਕੇ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਂ ਸੁਖਮ੍। ਨਾਕਾਲੇ ਮਰਣਂ ਤਸ੍ਯ ਨ ਚ ਪਾਪੈਃ ਪ੍ਰਲਿਪ੍ਯਤੇ
ਉਹ ਨਾ ਤਾਂ ਦੈਤਿਆਂ ਜਾਂ ਹੋਰਾਂ ਦੇ ਘਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਲਈ ਸੁੱਖ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਨਾ ਉਸ ਦੀ ਅਕਾਲ ਮੌਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਹ ਪਾਪਾਂ ਨਾਲ ਲਿਪਟਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਸਰ੍ਵਜਨਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਿਦਿਵੇ ਤ੍ਰਿਦਿਵੇਸ਼੍ਵਰਃ। ਕਲ੍ਪਂਕਲ੍ਪਂ ਦਿਵਂ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮੋਕ੍ਸ਼ਮਾਰ੍ਗਂ ਵ੍ਰਜਤ੍ਯਸੌ
ਇਥੇ ਉਹ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮੁਖੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਸੁਰਗ ਦਾ ਰਾਜਾ; ਕਈ ਯੁੱਗ ਤੱਕ ਸੁਰਗ ਦੇ ਸੁੱਖ ਭੋਗ ਕੇ, ਆਖ਼ਰ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਚਲ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਵੈਸ਼ਂਪਾਯਨ ਉਵਾਚ- ਪ੍ਰਭਵਤ੍ਯਯਮਾਕਾਸ਼ੇ ਨਿਤ੍ਯਂ ਦ੍ਵਿਜਵਰ ਪ੍ਰਭੋ। ਕੋऽਯਂ ਕੋ ਵਾ ਪ੍ਰਭਾਵੋਸ੍ਯ ਕੁਤ੍ਰ ਜਾਤੋ ਘृਣੀਸ਼੍ਵਰਃ
ਵੈਸ਼ੰਪਾਇਨ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾ ਇਹ ਕੀ ਹੈ, ਦੋਵੇਂ ਜਨਮਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਪ੍ਰਭੂ? ਇਹ ਕੀ ਹੈ, ਕਿਸ ਦੀ ਚਮਕ ਹੈ? ਇਹ ਦਇਆਲੂ ਪ੍ਰਭੂ ਕਿੱਥੇ ਜੰਮਿਆ ਸੀ?
ਕਿਂ ਕਰੋਤਿ ਹਿ ਕਾਰ੍ਯਂ ਵੈ ਯਤੋ ਰਸ਼੍ਮਿਮਯੋ ਭृਸ਼ਮ੍। ਦੇਵੈਰ੍ਮੁਨਿਵਰੈਸ੍ਸਿਦ੍ਧੈਸ਼੍ਚਾਰਣੈਰ੍ਦੈਤ੍ਯਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਃ
ਇਹ ਕੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀ ਹੈ, ਜਦ ਕਿ ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ? ਦੇਵਤੇ, ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਸਿੱਧ, ਚਾਰਣ, ਦੈਤ ਤੇ ਰਾਖਸ਼—
ਨਿਖਿਲੈਰ੍ਮਾਨੁषੈਃ ਪੂਜ੍ਯਃ ਸਦੈਵ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਦਿਭਿਃ। ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ-। ਪਰਮਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਸ੍ਤੇਜੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦੇਹਾਦ੍ਵਿਨਿਸ੍ਸृਤਮ੍
ਸਾਰੇ ਮਨੁੱਖ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆਦਿ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਇਹ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਜੋਤ ਹੈ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀ ਹੈ।
ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਮਯਂ ਵਿਦ੍ਧਿ ਧਰ੍ਮਕਾਮਾਰ੍ਥਮੋਕ੍ਸ਼ਦਮ੍। ਮਯੂਖੈਰ੍ਨਿਰ੍ਮਲੈਃ ਕੂਟਮਤਿਚਂਡਂ ਸੁਦੁਃਸਹਮ੍
ਇਸ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਰੂਪ ਜਾਣ, ਜੋ ਧਰਮ, ਕਾਮ, ਅਰਥ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਸੁੱਚੀਆਂ, ਤੇਜ਼ ਤੇ ਬੜੀ ਹੀ ਔਖੀਆਂ ਹਨ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪ੍ਰਦੁਦ੍ਰੁਵੁਰ੍ਲੋਕਾਃ ਕਰੈਸ਼੍ਚਂਡੈਃ ਪ੍ਰਪੀਡਿਤਾਃ। ਤਤਸ਼੍ਚ ਸਾਗਰਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਵਰਨਦ੍ਯੋ ਨਦਾਦਯਃ
ਇਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਲੋਕ ਡਰ ਕੇ ਭੱਜ ਪਏ, ਤੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਤਿੱਖੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਗਏ; ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਸਮੁੰਦਰ, ਵੱਡੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਤੇ ਹੋਰ ਦਰਿਆ—
ਸ਼ੁष੍ਯਂਤਿ ਜਂਤਵਸ੍ਤਤ੍ਰ ਮ੍ਰਿਯਂਤੇ ਚਾਤੁਰਾ ਜਨਾਃ। ਅਥ ਸ਼ਕ੍ਰਾਦਯੋ ਦੇਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਸਮੁਪਾਗਤਾਃ
ਉਥੇ ਜੀਵ ਸੁੱਕ ਗਏ, ਤੇ ਚਤੁਰ ਲੋਕ ਮਰ ਗਏ; ਫਿਰ ਇੰਦ੍ਰ ਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਕੋਲ ਗਏ।
ਇਮਮਰ੍ਥਂ ਤਦਾ ਪ੍ਰੋਚੁਰ੍ਦੇਵਾਂਸ਼੍ਚ ਵਿਧਿਰਬ੍ਰਵੀਤ੍। ਆਦਿਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਤਨੋਰ੍ਦੇਵਾਃ ਸਤ੍ਤ੍ਵਗੋ ਜਨਕਃ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ, ਤੇ ਵਿਧਾਤਾ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: ਦੇਵਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮੂਲ ਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਹਨ।
ਅਯਂ ਰਜੋਮਯਃ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਸੁਧਾਂਸ਼ੁਸ੍ਤਨੁਮਧ੍ਯਗਃ। ਏਤਾਭ੍ਯਾਂ ਪਾਲਿਤਾ ਲੋਕਾਸ੍ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯੇ ਸਚਰਾਚਰਾਃ
ਇਹ ਰਜੋ ਗੁਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਸਿੱਧਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੀ ਕਿਰਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ; ਇਹ ਦੋਵੇਂ, ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਦਿਵ੍ਯੋਪਪਾਦਕਾ ਦੇਵਾ ਯੇ ਵਾਤ੍ਰੈਵ ਜਰਾਯੁਜਾਃ। ਅਂਡਜਾਃ ਸ੍ਵੇਦਜਾਸ਼੍ਚੈਵ ਯੇ ਵਾਤ੍ਰੈਵੋਦ੍ਭਿਜ੍ਜਾਦਯਃ
ਦੇਵਤੇ ਜੋ ਦਿਵ੍ਯ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਇਥੇ ਜਠਰ, ਅੰਡੇ, ਪਸੀਨੇ ਜਾਂ ਅੰਕੁਰ ਤੋਂ ਜੰਮਦੇ ਹਨ—
ਸੂਰ੍ਯਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਪ੍ਰਭਾਵਂ ਤੁ ਵਕ੍ਤੁਮੇਵ ਨ ਸ਼ਕ੍ਨੁਮਃ। ਅਨੇਨ ਰਕ੍ਸ਼ਿਤਾ ਲੋਕਾ ਜਨਿਤਾਃ ਪਾਲਿਤਾ ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਅਸੀਂ ਇਸ ਸੂਰਜ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ; ਇਹੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ, ਉਤਪੱਤੀ ਤੇ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਅਸ੍ਯੈਵ ਸਦृਸ਼ੋ ਨਾਸ੍ਤਿ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਪਰਿਰਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍। ਯਂ ਚ ਦृष੍ਟ੍ਵਾਪ੍ਯੁषਃਕਾਲੇ ਪਾਪਰਾਸ਼ਿਃ ਪ੍ਰਲੀਯਤੇ
ਸਭ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਰਗਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ; ਸਵੇਰੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਨਾਲ ਹੀ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਤਮਾਰਾਧ੍ਯ ਜਨਾ ਮੋਕ੍ਸ਼ਂ ਸਾਧਯਂਤਿ ਦ੍ਵਿਜਾਤਯਃ। ਸਂਧ੍ਯੋਪਾਸਨਕਾਲੇ ਤੁ ਵਿਪ੍ਰਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਦਃ ਕਿਲ
ਇਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਕੇ ਲੋਕ ਮੁਕਤੀ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ; ਸੰਧਿਆ ਵੇਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਇਸ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਉਦ੍ਬਾਹਵੋ ਭਵਂਤ੍ਯੇਵ ਤੇ ਚ ਦੇਵਪ੍ਰਪੂਜਿਤਾਃ। ਅਸ੍ਯੈਵ ਮਂਡਲਸ੍ਥਾਂ ਚ ਦੇਵੀਂ ਸਂਧ੍ਯਾਸ੍ਵਰੂਪਿਣੀਂ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਦੇ ਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਜੋ ਦੇਵੀ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਧਿਆ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ।
ਸਮੁਪਾਸ੍ਯ ਦ੍ਵਿਜਾਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਲਭਂਤੇ ਸ੍ਵਰ੍ਗਮੋਕ੍ਸ਼ਕੌ। ਧਰਾਯਾਂ ਪਤਿਤੋਚ੍ਛਿष੍ਟਾਃ ਪੂਤਾਸ੍ਤੇ ਚਾਸ੍ਯ ਰਸ਼੍ਮਿਭਿਃ
ਜੋ ਵੀ ਦੁਜਾਤੀ ਲੋਕ ਉਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਵਰਗ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੋਵੇਂ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪਿਆ ਹੋਇਆ ਜਾਂ ਅਸ਼ੁੱਧ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਂਧ੍ਯੋਪਾਸਨਮਾਤ੍ਰੇਣ ਕਲ੍ਮषਾਤ੍ਪੂਤਤਾਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍। ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚਾਂਡਾਲਕਂ ਗੋਘ੍ਨਂ ਪਤਿਤਂ ਕੁष੍ਠਸਂਗਤਮ੍
ਸਿਰਫ਼ ਸਾਂਝ ਵੇਲੇ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਸ ਨੇ ਚੰਡਾਲ, ਗਉਹੱਤਿਆ, ਪਤਿਤ ਜਾਂ ਕੋੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਵੀ ਦੇਖ ਲਿਆ ਹੋਵੇ।