ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ- ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੁ ਦੈਤ੍ਯੇਂਦ੍ਰੋ ਹਿਰਣ੍ਯਾਕ੍ਸ਼ੋ ਮਹਾਬਲਃ। ਸਰੋषਸ਼੍ਚਾਤਿਤਾਮ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ੋ ਹ੍ਯਸੁਰਾਨਾਦਿਦੇਸ਼ ਹ
ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ— ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹਿਰਣਿਆਕਸ਼, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਲਾਲ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਸ੍ਵਯਂ ਗਚ੍ਛਾਮਿ ਯੁਦ੍ਧਾਯ ਦੇਵਾਨਾਂ ਵਿਜਿਘਾਂਸਯਾ। ਨਾਗਚ੍ਛਂਤਿ ਨ ਯੁਦ੍ਧ੍ਯਂਤੇ ਤੇਨ ਮਾਰ੍ਗਾਦ੍ਵਿਸ਼ਨ੍ਤ੍ਵਿਤਃ
"ਮੈਂ ਆਪ ਹੀ ਜਾ ਕੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਲੜਾਂਗਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਉਂਦੇ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਹੀ ਲੜਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਿਆਉਣਾ ਪਵੇਗਾ।"
ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੁ ਵਚਨਂ ਸ਼ੇषਾ ਦੈਤ੍ਯਗਣਾਧਿਪਾਃ। ਯੁਦ੍ਧਾਯ ਪ੍ਰਯਯੁਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸ਼ੂਲਪਾਸ਼ਾਤਿਪਂਡਿਤਾਃ
ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਜੋ ਭਾਲੇ ਤੇ ਫਾਹੇ ਚਲਾਉਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ, ਜੰਗ ਵੱਲ ਤੁਰ ਪਏ।
ਅਧਿਕਂ ਪੂਰ੍ਵਸੈਨ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਤਥਾ ਸ਼ਤਗੁਣੈਰਪਿ। ਨਿਰਂਤਰਂ ਤਥਾਕਾਸ਼ਂ ਪ੍ਰਯਯੁਰ੍ਯੁਦ੍ਧਕਾਂਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
ਉਹ ਫੌਜਾਂ, ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਤੇ ਸੌ ਗੁਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਬਿਨਾਂ ਰੁਕਾਵਟ ਦੇ ਅਸਮਾਨ ਵੱਲ ਜੰਗ ਲਈ ਚਲ ਪਈਆਂ।
ਤਤੋ ਰੁਦ੍ਰਾਸ੍ਸ ਸਾਧ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਵਿਸ਼੍ਵੇ ਚ ਵਸਵਸ੍ਤਥਾ। ਸ੍ਕਂਦਸ਼੍ਚ ਗਣਪਸ਼੍ਚੈਵ ਵਿष੍ਣੁਜਿष੍ਣੁਪੁਰੋਗਮਾਃ
ਫਿਰ ਰੁਦ੍ਰ, ਸਾਧਿਆ, ਵਿਸ਼ਵੇਦੇਵ, ਵਸੂ, ਸਕੰਦ, ਗਣਪਤੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਤੇ ਜਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਵੀ ਜੰਗ ਵੱਲ ਚਲੇ।
ਸਰ੍ਵੇ ਯੋਦ੍ਧੁਂ ਗਤਾਸ੍ਤੇ ਚ ਹृष੍ਟਾ ਰਣਸਮੁਤ੍ਸੁਕਾਃ। ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਂਤਰੇ ਯੁਦ੍ਧਂ ਦੇਵਦਾਨਵਯੋਰਪਿ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਤੇ ਜੰਗ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਹੋ ਕੇ ਲੜਨ ਵੱਲ ਤੁਰ ਪਏ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਵਿਚ ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ।
ਨ ਭੂਤਂ ਨ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਲੋਕਭਯਂਕਰਮ੍। ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਾਸ੍ਤ੍ਰੈਬਰ੍ਹੁਧਾ ਯੁਕ੍ਤਂ ਸ਼ਿਸ਼ਿਰੇਣੇਵ ਕਾਨਨਮ੍
ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਜੰਗ ਨਾ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਨਾ ਸੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ— ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਅਣਗਿਣਤ ਹਥਿਆਰਾਂ ਤੇ ਅਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਜਿਵੇਂ ਸਰਦੀ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਥਰਥਰਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਧਰਾਂ ਸ੍ਵਰ੍ਗੌਕ ਆਕਾਸ਼ਂ ਸਂਰੁਧ੍ਯ ਯੁਦ੍ਧਮਾਬਭੌ। ਅਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂ ਜਘ੍ਨੁਰਾਕਾਸ਼ੇ ਤਥਾਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂ ਮਹੀਤਲੇ
ਉਹ ਜੰਗ ਧਰਤੀ, ਅਕਾਸ਼ ਤੇ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਾਰਦੇ ਸਨ, ਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਵੀ।
ਸ਼ਕ੍ਤਿਭਿਰ੍ਮੁਸਲੈਰ੍ਭਲ੍ਲੈਰ੍ਬਹੁਭਿਃ ਸ਼ਰਵृष੍ਟਿਭਿਃ। ਦਾਰੁਣੈਃ ਖਡ੍ਗਪਾਤੈਸ਼੍ਚ ਤਥਾ ਚਕ੍ਰਪਰਃਸ਼੍ਵਧੈਃ
ਭਾਲਿਆਂ, ਗਦਿਆਂ, ਤੀਰਾਂ, ਤੇ ਬੇਅੰਤ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ, ਡਰਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਤਲਵਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟਾਂ ਨਾਲ, ਤੇ ਚੱਕਰ ਤੇ ਪਰਸ਼ੂ ਨਾਲ, ਉਹ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਲੜਦੇ ਸਨ।
ਅਨ੍ਯਾਯੁਧੈਸ਼੍ਚ ਵਿਵਿਧੈਰ੍ਨਿਰ੍ਜਘ੍ਨੁਸ੍ਤੇ ਪਰਸ੍ਪਰਮ੍। ਅਭਵਨ੍ਘੋਰਰੂਪਾਣਿ ਧਰਾਕਾਸ਼ੇ ਵ੍ਯਯਾਨਿ ਚ
ਹੋਰ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਉਹ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਧਰਤੀ ਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਡਰਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਡਿੱਗਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ।
ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰੈਃ ਸ਼ਰੈਰਸृਕ੍ਪਾਤੈਃ ਕਂਕਵਾਯਸਜਂਬੁਕੈਃ। ਯਥਾ ਮੁਸਲਧਾਰਾਭਿਰ੍ਘਨਾ ਵਰ੍षਂਤਿ ਲੋਹਿਤਮ੍
ਹਥਿਆਰਾਂ, ਤੀਰਾਂ, ਲਹੂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ, ਗਿੱਧਾਂ, ਕਾਂਵਾਂ ਤੇ ਗਿੱਦੜਾਂ ਨਾਲ, ਜਿਵੇਂ ਬਦਲ ਲਾਲ ਲਹੂ ਵਰਸਾਉਂਦੇ ਹੋਣ।
ਤਥੈਵ ਕ੍ਸ਼ਤਜੈਃ ਸ੍ਰਸ੍ਤੈਃ ਸ੍ਵਾਙ੍ਗਾਚ੍ਚ ਦੇਵਦਾਨਵਾਃ। ਕੇਚਿਤ੍ਪਤਂਤਿ ਮੁਹ੍ਯਂਤਿ ਸ੍ਖਲਂਤਿ ਚ ਹਸਂਤਿ ਚ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਆਪਣੇ ਸਰੀਰਾਂ ਤੋਂ ਲਹੂ ਵਗਦਾ ਹੋਇਆ, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਡਿੱਗ ਪਏ, ਕੁਝ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ, ਕੁਝ ਥੱਬਰਾਏ, ਤੇ ਕੁਝ ਹੱਸ ਪਏ।
ਮੁਂਚਂਤਿ ਚਾਰ੍ਤਨਾਦਾਂਸ਼੍ਚ ਸਿਂਹਨਾਦਂ ਮੁਹੁਰ੍ਮੁਹੁਃ। ਕੇषਾਂਚਿਦ੍ਬਾਹਵਸ਼੍ਛਿਨ੍ਨਾਸ਼੍ਛਿਨ੍ਨਪਾਦਾਸ੍ਤਥਾਪਰੇ
ਉਹ ਦੁੱਖ ਦੇ ਚੀਕਾਂ ਤੇ ਸਿੰਘ ਵਾਂਗ ਗੱਜਣ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਵਾਰ ਵਾਰ ਕਰਦੇ। ਕੁਝ ਦੇ ਬਾਂਹ ਕੱਟ ਗਏ, ਕੁਝ ਦੇ ਪੈਰ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ।
ਛਿਨ੍ਨਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੋਦਰਾਃ ਕੇਚਿਨ੍ਨਿਪੇਤੁਃ ਸ਼ਤਸ਼ੋ ਭੁਵਿ। ਕੋਟਿਕੋਟਿਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਗਜਵਾਜ੍ਯਸੁਰਾਣਿ ਚ
ਕੁਝ ਦੇ ਪਾਸੇ ਤੇ ਪੇਟ ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਉਹ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਕਰੋੜਾਂ ਹਾਥੀ, ਘੋੜੇ ਤੇ ਦੈਤਿਆ ਵੀ ਮਾਰੇ ਗਏ।
ਅਪਤਨ੍ਧਰਣੀਪृष੍ਠੇ ਰਕ੍ਤੌਘੇ ਬਹੁਧਾ ਭੁਵਿ। ਤਤਸ੍ਤੁ ਧਰਣੀਪृष੍ਠੇ ਤ੍ਵਭਵਲ੍ਲੋਹਿਤਾਰ੍ਣਵਃ
ਧਰਤੀ ਦੀ ਸਤ੍ਹਾ ਉੱਤੇ ਲਹੂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਧਾਰਾਂ ਵਗਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ। ਫਿਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਲਹੂ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ ਹੀ ਬਣ ਗਿਆ।
ਵਿਪਰੀਤਾਸ੍ਤਤੋ ਨਦ੍ਯਃ ਸਦ੍ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵਿਸੁਸ੍ਰੁਵੁਃ। ਤृਣਕਾष੍ਠਪਰਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸ਼ਕ੍ਤਯੋ ਦਾਰੁਸਂਚਯਾਃ
ਉਥੇ ਨਦੀਆਂ ਉਲਟ ਵਹਿਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਘਾਹ ਤੇ ਲੱਕੜ ਦੇ ਢੇਰ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਤੇ ਲੱਕੜੀਆਂ ਦੇ ਗੱਡੇ ਪਏ ਹੋਏ ਸਨ।
ਮੁਦ੍ਗਰਾ ਮੁਸਲਾਃ ਸ਼ੂਲਾ ਮਕਰਾਦ੍ਯਾ ਭਵਂਤਿ ਚ। ਜਯਂਤਿਕਾ ਧ੍ਵਜਾ ਮੀਨਾਃ ਕਮਠਾਸ਼੍ਚਰ੍ਮਕਾਯਕਾਃ
ਉਥੇ ਗਦਿਆਂ, ਮੁਸਲਾਂ, ਭਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਮੱਛੀ ਵਰਗੇ ਜਲਜੀਵ, ਝੰਡੇ, ਨਿਸ਼ਾਨ, ਮੱਛੀਆਂ, ਕੱਛੂਏ ਤੇ ਚਮੜੇ ਦੇ ਢਾਲਾਂ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣ ਲੱਗ ਪਏ।
ਸ਼ਰਾਦਿਭਿਰ੍ਮਹੋष੍ਟ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਨਿਰੁਦ੍ਧਾਃ ਪ੍ਰਚੁਰੈਸ੍ਤਥਾ। ਕੇਸ਼ਚਾਮਰਸ਼ੈਵਾਲਾਃ ਸਂਪੂਰ੍ਣਾਸ੍ਤਾਸ੍ਤਤਃਸ੍ਤਤਃ
ਨਦੀਆਂ ਅਣਗਿਣਤ ਤੀਰਾਂ ਤੇ ਵੱਡੇ ਊਠਾਂ ਨਾਲ ਰੁਕ ਗਈਆਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਹਰ ਪਾਸੇ ਵਾਲ, ਚਮਰੇ ਦੇ ਪੱਖੇ ਤੇ ਜਲਪੌਦਿਆਂ ਦੀ ਭਰਮਾਰ ਹੋ ਗਈ।
ਪਤਦ੍ਭਿਸ਼੍ਚ ਤਥਾਨ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਵਿਵਿਧੈਃ ਕ੍ਸ਼ਤਜਾਰ੍ਣਵਃ। ਤਦਾ ਵਸੁਂਧਰਾ ਸਰ੍ਵਾ ਸਸ਼ੈਲਵਨਕਾਨਨਾ
ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਡਿੱਗਣ ਨਾਲ ਲਹੂ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਪੂਰੀ ਧਰਤੀ, ਪਹਾੜਾਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਤੇ ਵਣਾਂ ਸਮੇਤ—
ਰੁਧਿਰੌਘਾ ਮਹਾਘੋਰਾ ਸਰ੍ਵਲੋਕਭਯਂਕਰਾ। ਸ੍ਕਂਦਸ੍ਯ ਸ਼ਕ੍ਤਿਪਾਤੇਨ ਗਤਾ ਦੈਤ੍ਯਾ ਯਮਕ੍ਸ਼ਯਮ੍
—ਭਿਆਨਕ ਲਹੂ ਦੇ ਵਗਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਗਈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਸਕੰਦ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਡਿੱਗਣ ਨਾਲ, ਦੈਤ ਯਮ ਦੇ ਘਰ ਚਲੇ ਗਏ।
ਪਰ੍ਸ਼ੁਨਾ ਪਰਮੇਣੈਵ ਅਗ੍ਨਿਨਾਗ੍ਨਿਸ਼ਿਖੈਃ ਸ਼ਰੈਃ। ਵਰੁਣਸ੍ਯ ਚ ਪਾਸ਼ੇਨ ਬਦ੍ਧਾ ਮਗ੍ਨਾ ਯਮਕ੍ਸ਼ਯੇ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚੀ ਕੁਹਾੜੀ, ਅੱਗ, ਅੱਗ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਅਤੇ ਵਰੁਣ ਦੇ ਫਾਹੇ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਯਮ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਯੇषਾਂ ਪੁਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਪੌਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਪੁਰੋਗੈਃ ਸਚਿਵੈਸ੍ਤਥਾ। ਨਿਪਾਤਿਤਾਸ਼੍ਚ ਦੈਤੇਯਾਃ ਸ਼ਰਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯृष੍ਟਿਵृष੍ਟਿਭਿਃ
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ, ਪੋਤਿਆਂ, ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਤੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੇ, ਤੀਰਾਂ, ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਤੇ ਭਾਲਿਆਂ ਦੀ ਮੀਂਹ ਨਾਲ, ਦੈਤਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਸੁੱਟਿਆ।
ਗ੍ਰਹੈਸ਼੍ਚ ਸ਼੍ਵਸਨੈਰੇਵ ਯਕ੍ਸ਼ਗਂਧਰ੍ਵਕਿਨ੍ਨਰੈਃ। ਮਹਤ੍ਯਾ ਗਦਯਾ ਚੈਵ ਕੁਬੇਰੇਣ ਚ ਧੀਮਤਾ
ਗ੍ਰਹਾਂ, ਹਵਾਵਾਂ, ਯਕਸ਼ਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਕਿੰਨਰਾਂ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਕੁਬੇਰ ਦੀ ਵੱਡੀ ਗਦਾ ਨਾਲ ਵੀ, ਉਹ ਮਾਰੇ ਗਏ।
ਘਨਾਨਾਂ ਨਿਕਰੈਰ੍ਵਜ੍ਰੈਸ੍ਤੁषਾਰੈਰ੍ਵਿਧੁਨੇਰਿਤੈਃ। ਪਨ੍ਨਗਾਨਾਂ ਵਿषੈਰ੍ਘੋਰੈਰ੍ਦੈਤ੍ਯਾਃ ਪੇਤੁਰ੍ਧਰਾਤਲੇ
ਬੱਦਲਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ, ਵਜਰਾਂ, ਚੰਦਰਮਾ ਵਲੋਂ ਸੁੱਟੇ ਗੋਲੇ ਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਡਰਾਉਣੇ ਵਿਸ਼ ਨਾਲ, ਦੈਤ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ।
ਅਨ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਵਿਵਿਧੈਰ੍ਦੇਵੈਃ ਕੋਟਿਕੋਟਿਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ। ਪਾਤਿਤਾਃ ਪ੍ਰਯਯੁਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਧਰਣ੍ਯਾਂ ਤੁ ਗਤਾਸਵਃ
ਹੋਰ ਅਨੇਕਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ, ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਸੁੱਟਿਆ। ਸਾਰੇ ਦੇ ਸਾਰੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮੁਰਦੇ ਪਏ ਰਹਿ ਗਏ।
ਦੇਹਾਂਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਦਿਵਂ ਯਾਂਤਿ ਕੇਚਿਚ੍ਚ ਯਮਮਂਦਿਰਮ੍। ਕੇਚਿਦ੍ਗਚ੍ਛਂਤਿ ਪਾਤਾਲਂ ਪੁਣ੍ਯਾਪੁਣ੍ਯਪ੍ਰਯੋਗਤਃ
ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਕੇ ਸਵਰਗ ਚਲੇ ਗਏ, ਕੁਝ ਯਮ ਦੇ ਘਰ, ਤੇ ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪਾਤਾਲ ਵਿਚ ਚਲੇ ਗਏ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਂਤਰੇ ਵੇਦਾਞ੍ਜਜਲ੍ਪੁਃ ਪਰਮਰ੍षਯਃ। ਸ੍ਵਸ੍ਤ੍ਯਸ੍ਤੁ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਗੋਭ੍ਯਃ ਸ੍ਤ੍ਰੀਭ੍ਯਸ੍ਤਪਸ੍ਵਿषੁ
ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਵੇਦ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹੋਏ ਆਖਿਆ, 'ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਗਾਵਾਂ, ਔਰਤਾਂ ਤੇ ਤਪਸਵੀਆਂ ਲਈ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਵੇ।'
ਪ੍ਰਯੁਧ੍ਯਮਾਨੇष੍ਵਨ੍ਯੇषੁ ਸਾਂਪ੍ਰਤਂ ਸਰ੍ਵਜਂਤੁषੁ। ਵਿਬੁਧੈਰਰ੍ਦਿਤਾ ਦੈਤ੍ਯਾਃ ਸ਼ੇषਾਃ ਪਰ੍ਵਤਮਾਸ਼੍ਰਿਤਾਃ
ਜਦ ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ ਵਿਚ ਲੜਾਈ ਚੱਲ ਰਹੀ ਸੀ, ਬਾਕੀ ਦੈਤ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਪੀੜਤ ਹੋਏ, ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਜਾ ਲੁਕ ਗਏ।
ਪ੍ਰਜਗ੍ਮੁਸ਼੍ਚ ਦਿਸ਼ਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਕਾਤਰਾ ਰਣਭੀਰਵਃ। ਦੈਤ੍ਯਵ੍ਯੂਹੇ ਪ੍ਰਭਗ੍ਨੇ ਚ ਬਲੋ ਨਾਮ ਮਹਾਬਲਃ
ਜੰਗ ਤੋਂ ਡਰ ਕੇ ਤੇ ਘਬਰਾਏ ਹੋਏ, ਉਹ ਹਰ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਪਏ। ਜਦ ਦੈਤਾਂ ਦੀ ਲੜਾਈ ਦੀ ਲਾਈਨ ਟੁੱਟ ਗਈ, ਤਾਂ ਬਲ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਦੈਤ—
ਅਰ੍ਦਯਾਮਾਸ ਦੇਵਾਂਸ਼੍ਚ ਸਂਯਮ੍ਯਾਗ੍ਨਿਸਮੈਃ ਸ਼ਰੈਃ। ਤਸ੍ਯ ਬਾਣਾਰ੍ਦਿਤਾ ਦੇਵਾ ਬਹਵੋ ਬਲਦਰ੍ਪਿਤਾਃ
—ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਅੱਗ ਵਰਗੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਰੋਕ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ, ਆਪਣੇ ਬਲ ਉੱਤੇ ਮਾਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤਾ ਵੀ ਡਿੱਗ ਪਏ।