ਪਾषਂਡਾਃ ਕੌਲਿਕਾਃ ਪਾਪਾਸ੍ਤੇ ਪ੍ਰੇਤਾਃ ਕਰ੍ਮਜਾ ਭੁਵਿ। ਗਲਪਾਸ਼ੈਰ੍ਜਲੈਃ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰੈਰ੍ਗਰਲੈਰਾਤ੍ਮਘਾਤਕਾਃ
ਧਰਮ ਤੋਂ ਹਟੇ ਹੋਏ, ਮਾੜੀ ਜਾਤੀ ਵਾਲੇ, ਪਾਪੀ—ਇਹ ਭੂਤ ਧਰਤੀ ਤੇ ਕਰਮ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਗਲ ਵਿਚ ਫਾਹਾ ਪਾ ਕੇ, ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਕੇ, ਹਥਿਆਰ ਜਾਂ ਜ਼ਹਿਰ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਖਤਮ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਇਹਲੋਕੇ ਚ ਤੇ ਪ੍ਰੇਤਾਸ਼੍ਚਾਂਡਾਲਾਦਿषੁ ਸਂਭਵਾਃ। ਅਂਤ੍ਯਜਾਃ ਪਤਿਤਾਸ਼੍ਚੈਵ ਪਾਪਰੋਗਮृਤਾਸ਼੍ਚ ਯੇ
ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਭੂਤ ਚੰਡਾਲ ਆਦਿਕ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ: ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੇ, ਪਤਿਤ, ਤੇ ਪਾਪੀ ਰੋਗਾਂ ਨਾਲ ਮਰਨ ਵਾਲੇ।
ਅਂਤ੍ਯਜੈਰ੍ਘਾਤਿਤਾ ਯੁਦ੍ਧੇ ਤੇ ਪ੍ਰੇਤਾ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤਾ ਭੁਵਿ। ਮਹਾਪਾਤਕਸਂਯੁਕ੍ਤਾ ਵਿਵਾਹੇ ਚ ਬਹਿष੍ਕृਤਾਃ
ਜੋ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਅੰਤਜਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਪੱਕੇ ਪਰੇਤ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਵਾਲੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਤੋਂ ਵੰਞੇ ਹੋਏ।
ਸ਼ੌਰ੍ਯਾਤ੍ਸਾਹਸਿਕਾ ਯੇ ਚ ਤੇ ਪ੍ਰੇਤਾਃ ਕਰ੍ਮਜਾ ਭੁਵਿ। ਰਾਜਦ੍ਰੋਹਕਰਾ ਯੇ ਚ ਪਿਤॄਣਾਂ ਦ੍ਰੋਹਚਿਂਤਕਾਃ
ਜੋ ਬੇਪਰਵਾਹ ਬਹਾਦਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਪਰੇਤ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਰਾਜ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਹਨ ਜਾਂ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦੇਣ ਦੀ ਸੋਚਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਪਰੇਤ ਬਣਦੇ ਹਨ।
ਧ੍ਯਾਨਾਧ੍ਯਯਨਹੀਨਾਸ਼੍ਚ ਵ੍ਰਤੈਰ੍ਦੇਵਾਰ੍ਚਨਾਦਿਭਿਃ। ਅਮਂਤ੍ਰਾਃ ਸ੍ਨਾਨਹੀਨਾਸ਼੍ਚ ਗੁਰੁਸ੍ਤ੍ਰੀਗਮਨੇ ਰਤਾਃ
ਜੋ ਧਿਆਨ ਤੇ ਪਾਠ ਤੋਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਵ੍ਰਤ, ਦੇਵ-ਪੂਜਾ ਆਦਿ ਰਸਮਾਂ ਦੀ ਉਣਹਿ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਮੰਤਰਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਨ੍ਹਾਉਂਦੇ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਜੋ ਗੁਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ—
ਤਥੈਵ ਚਾਂਤ੍ਯਜਸ੍ਤ੍ਰੀषੁ ਦੁਰ੍ਗਤਾਸੁ ਚ ਸਂਗਤਾਃ। ਮृਤਾਃ ਕ੍ਰੂਰੋਪਵਾਸੇਨ ਮ੍ਲੇਚ੍ਛਦੇਸ਼ਸ੍ਥਿਤਾ ਮृਤਾਃ
ਉਹ ਜੋ ਅੰਤਜਨ ਜਾਂ ਗਰੀਬ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਠੋਰ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ ਮਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਮਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—
ਮ੍ਲੇਚ੍ਛਭਾषਾਯੁਤਾਸ਼ੁਦ੍ਧਾਸ੍ਤਥਾਮ੍ਲੇਚ੍ਛੋਪਜੀਵਿਨਃ। ਅਨੁਵਰ੍ਤਂਤਿ ਯੇ ਮ੍ਲੇਚ੍ਛਾਨ੍ਸ੍ਤ੍ਰੀਧਨੈਰੁਪਜੀਵਕਾਃ
ਜੋ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬੋਲਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਗੁਜਾਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਪੀਛਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਜਾਂ ਧਨ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ—
ਸ੍ਤ੍ਰਿਯੋ ਯੈਸ਼੍ਚ ਨ ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਂਤੇ ਤੇ ਪ੍ਰੇਤਾ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ। ਕ੍ਸ਼ੁਧਾਸਂਤਪ੍ਤਦੇਹਂ ਤੁ ਸ਼੍ਰਾਂਤਂ ਵਿਪ੍ਰਂ ਗृਹਾਗਤਮ੍
ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਉਹ ਪਰੇਤ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਥੱਕਾ ਤੇ ਭੁੱਖਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮਹਿਮਾਨ ਘਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ—
ਗੁਣਪੁਣ੍ਯਾਤਿਥਿਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪਿਸ਼ਾਚਤ੍ਵਂ ਵ੍ਰਜਂਤਿ ਤੇ। ਵਿਕ੍ਰੀਣਂਤਿ ਚ ਵੈ ਗਾਸ਼੍ਚ ਮ੍ਲੇਚ੍ਛੇषੁ ਚ ਗਵਾਸ਼ਿषੁ
—ਤੇ ਉਹ ਗੁਣਵਾਨ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਮਹਿਮਾਨ ਦੀ ਉਣਹਿ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਪਿਸਾਚ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਗਾਂ ਵੇਚਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਗਾਂ ਦਾ ਮਾਸ ਵੇਚਦੇ ਹਨ—
ਪ੍ਰੇਤਲੋਕੇ ਸੁਖਂ ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਚ ਯਾਂਤ੍ਯਪੁਨਰ੍ਭਵਮ੍। ਅਸ਼ੌਚਾਭ੍ਯਂਤਰੇ ਯੇ ਚ ਜਾਤਾਸ਼੍ਚ ਪਸ਼ਵੋ ਮृਤਾਃ
ਪਰੇਤ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਰਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੇ। ਅਤੇ ਜਿਹੜੇ ਜਨਮ ਜਾਂ ਮੌਤ ਸਮੇਂ ਅਸ਼ੁਧ ਹੋਏ ਪਸ਼ੂ ਹਨ—
ਚਿਰਂ ਪ੍ਰੇਤਾਃ ਪਿਸ਼ਾਚਾਸ਼੍ਚ ਮृਤਾ ਜਾਤਾਃ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ। ਜਾਤਕਰ੍ਮਮੁਖੈਸ਼੍ਚੈਵ ਸਂਸ੍ਕਾਰੈਰ੍ਯੇ ਵਿਵਿਰ੍ਜਿਤਾਃ
ਉਹ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਪਰੇਤ ਜਾਂ ਪਿਸਾਚ ਬਣੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਮੁੜ ਮੁੜ ਮਰਦੇ ਤੇ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਜੋ ਜਨਮ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਅੰਤਕ੍ਰਿਆ ਤੱਕ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਤੋਂ ਵੰਞੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਏਕੈਕਸ੍ਮਿਸ਼੍ਚ ਸਂਸ੍ਕਾਰੇ ਪ੍ਰੇਤਤ੍ਵਂ ਪਰਿਹੀਯਤੇ। ਸ੍ਨਾਨਸਂਧ੍ਯਾਸੁਰਾਰ੍ਚਾਭਿਰ੍ਵੇਦਯਜ੍ਞਵ੍ਰਤਾਕ੍ਸ਼ਰੈਃ
ਹਰ ਇਕ ਸੰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਪਰੇਤ ਹੋਣ ਦੀ ਹਾਲਤ ਘਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ—ਨ੍ਹਾਉਣ, ਸੰਧਿਆ, ਦੇਵ-ਪੂਜਾ, ਵੇਦ ਪਾਠ, ਯਜਨ ਤੇ ਵ੍ਰਤਾਂ ਨਾਲ।
ਆਜਨ੍ਮਵਰ੍ਜਿਤਾਃ ਪਾਪਾਸ੍ਤੇ ਪ੍ਰੇਤਾਸ਼੍ਚਾਪੁਨਰ੍ਭਵਾਃ। ਭੋਜਨੋਚ੍ਛਿष੍ਟਪਾਤ੍ਰਾਣਿ ਯਾਨਿ ਦੇਹਮਲਾਨਿ ਚ
ਜੋ ਜਨਮ ਤੋਂ ਇਹ ਰਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਉਹ ਪਾਪੀ ਹਨ ਤੇ ਪਰੇਤ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਮੁੜ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ। ਅਤੇ ਜੋ ਬਚਾ ਹੋਇਆ ਭੋਜਨ ਜਾਂ ਸਰੀਰ ਦੀ ਮਲ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟਦੇ ਹਨ—
ਨਿਪਾਤਯਂਤਿ ਯੇ ਤੀਰ੍ਥੇ ਤੇ ਪ੍ਰੇਤਾ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ। ਦਾਨਮਾਨਾਰ੍ਚਨੈਰ੍ਨੈਵ ਯੈਰ੍ਵਿਪ੍ਰਾ ਭੁਵਿ ਤਰ੍ਪਿਤਾਃ
—ਉਹ ਵੀ ਪਰੇਤ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਅਤੇ ਜੋ ਦਾਨ, ਆਦਰ ਜਾਂ ਪੂਜਾ ਰਾਹੀਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਤ੍ਰਿਪਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ—
ਪਿਤਰੋ ਗੁਰਵਸ਼੍ਚੈਵ ਪ੍ਰੇਤਾਸ੍ਤੇ ਕਰ੍ਮਜਾ ਭृਸ਼ਮ੍। ਪਤਿਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਯਾ ਨਾਰ੍ਯੋ ਵਸਂਤਿ ਚੇਤਰੈਰ੍ਜਨੈਃ
—ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਰ ਤੇ ਗੁਰੂ ਵੀ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪਰੇਤ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਤੇ ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ—
ਪ੍ਰੇਤਲੋਕੇ ਚਿਰਂ ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਜਾਯਂਤੇ ਚਾਂਤ੍ਯਯੋਨਿषੁ। ਪਤਿਂ ਚ ਵਂਚਯਿਤ੍ਵਾ ਯਾ ਵਿषਯੇਂਦ੍ਰਿਯਮੋਹਿਤਾਃ
—ਉਹ ਪਰੇਤ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਲੰਬਾ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾ ਕੇ, ਅੰਤਜਨ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਅਤੇ ਜੋ ਪਤੀ ਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦੇ ਕੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੇ ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਫਸ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—
ਮਿष੍ਟਂ ਚਾਦਂਤਿ ਯਾਃ ਪਾਪਾਸ੍ਤਾਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰੇਤਾਸ਼੍ਚਿਰਂ ਭੁਵਿ। ਵਿਣ੍ਮੂਤ੍ਰਭਕ੍ਸ਼ਕਾ ਯੇ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸ੍ਵ ਭਕ੍ਸ਼ਣੇ ਰਤਾਃ
—ਉਹ ਪਾਪੀ ਔਰਤਾਂ ਜੋ ਮਨਾਹੀ ਕੀਤਾ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਲੰਬਾ ਸਮਾਂ ਪਰੇਤ ਬਣੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਤੇ ਜੋ ਵਿਦ, ਮੂਤਰ ਖਾਂਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਸੰਪਤੀ ਖਾਣ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ—
ਅਭਕ੍ਸ਼੍ਯਭਕ੍ਸ਼ਕਾਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯੇ ਤੇ ਪ੍ਰੇਤਾਸ਼੍ਚਾਪੁਨਰ੍ਭਵਾਃ। ਬਲਾਦ੍ਯੇ ਪਰਵਸ੍ਤੂਨਿ ਗृਹ੍ਣਂਤਿ ਨ ਦਦਤ੍ਯਪਿ
—ਅਤੇ ਹੋਰ ਜੋ ਮਨਾਹੀ ਕੀਤਾ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਪਰੇਤ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਮੁੜ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ। ਅਤੇ ਜੋ ਜਬਰਦਸਤੀ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਵਸਤੂ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਮੰਗਣ 'ਤੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ—
ਅਤਿਥੀਨਵਮਨ੍ਯਂਤੇ ਪ੍ਰੇਤਾ ਨਿਰਯਮਾਸ੍ਥਿਤਾਃ। ਤਸ੍ਮਾਦਾਮਲਕੀਂ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਯ ਦ੍ਰਵੇਣ ਚ ੧੦੦ 1.60.
—ਜੋ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਪਰੇਤ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਆਮਲਕੀ ਦਾ ਫਲ ਖਾ ਕੇ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਰਸ ਨਾਲ ਨ੍ਹਾ ਕੇ—
ਸਰ੍ਵਪਾਪਾਦ੍ਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤੋ ਵਿष੍ਣੁਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ। ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਰ੍ਵਪ੍ਰਯਤ੍ਨੇਨ ਸੇਵਯਾਮਲਕੀਂ ਸ਼ਿਵਾਮ੍
—ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਵਿਸ਼ਨੁ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਆਮਲਕੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰੋ।
ਯ ਇਦਂ ਸ਼ृਣੁਯਾਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਪੁਣ੍ਯਾਖ੍ਯਾਨਮਿਦਂ ਸ਼ੁਭਮ੍। ਸਰ੍ਵਪਾਪ ਪ੍ਰਪੂਤਾਤ੍ਮਾ ਵਿष੍ਣੁਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ
ਜੋ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਭਲਾਈ ਵਾਲੀ ਕਥਾ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਆਤਮਾ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਸਾਫ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰਾਵਯੇਤ੍ਸਤਤਂ ਲੋਕੇ ਵੈष੍ਣਵੇषੁ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ। ਸ ਯਾਤਿ ਵਿष੍ਣੁਸਾਯੁਜ੍ਯਮਿਤਿ ਪੌਰਾਣਿਕਾ ਵਿਦੁਃ
ਜੋ ਇਹ ਕਥਾ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੇ ਭਗਤਾਂ ਵਿਚ, ਲਗਾਤਾਰ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੁ ਨਾਲ ਇਕ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਪੁਰਾਣਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਐਸਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸ੍ਕਂਦ ਉਵਾਚ- ਮਹੀਰੁਹ ਫਲਂ ਜ੍ਞਾਤਂ ਪ੍ਰਪੂਤਂ ਦ੍ਵਿਵਿਧਂ ਪ੍ਰਭੋ। ਇਦਾਨੀਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਪਤ੍ਰਂ ਪੁष੍ਪਂ ਸੁਮੋਕ੍ਸ਼ਦਮ੍
ਸਕੰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਵੱਡੇ ਰੁੱਖ ਦਾ ਫਲ ਦੋ ਤਰਾਂ ਦਾ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜਾਣ ਲਿਆ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਪੱਤੇ ਅਤੇ ਫੁੱਲ ਬਾਰੇ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਉੱਚਾ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਈਸ਼੍ਵਰ ਉਵਾਚ- ਸਰ੍ਵੇਭ੍ਯਃ ਪਤ੍ਰਪੁष੍ਪੇਭ੍ਯਃ ਸਤ੍ਤਮਾ ਤੁਲਸੀ ਸ਼ਿਵਾ। ਸਰ੍ਵਕਾਮਪ੍ਰਦਾ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾ ਵੈष੍ਣਵੀ ਵਿष੍ਣੁਸੁਪ੍ਰਿਯਾ
ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸਾਰੇ ਪੱਤਿਆਂ ਅਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਤુલਸੀ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਸ਼ਨੁ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰੀ, ਸਾਰੇ ਮਨਚਾਹੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੀ ਭਗਤ ਹੈ।
ਭੁਕ੍ਤਿਮੁਕ੍ਤਿਪ੍ਰਦਾ ਮੁਖ੍ਯਾ ਸਰ੍ਵਲੋਕਪਰਾ ਸ਼ੁਭਾ। ਯਾਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਗਤਾਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਮਕ੍ਸ਼ਯਂ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮਾਃ
ਭੋਗ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਤુલਸੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮੁੱਖ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚੋਂ ਉੱਚੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ। ਜਿਸ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਬਣਾਇਆ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਉਹ ਅਮਰ ਸੁੱਖ ਵਾਲਾ ਸਵਰਗ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਹਿਤਾਰ੍ਥਂ ਸਰ੍ਵਲੋਕਾਨਾਂ ਵਿष੍ਣੁਨਾਰੋਪਿਤਾ ਪੁਰਾ। ਤੁਲਸੀਪਤ੍ਰਪੁष੍ਪਂ ਚ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਮ੍
ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਨੇ ਤਲਸੀ ਦੇ ਪੱਤੇ ਅਤੇ ਫੁੱਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਰੱਖੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਦੀ ਨੀਂਹ ਹਨ।
ਯਥਾ ਵਿष੍ਣੋਃ ਪ੍ਰਿਯਾਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਰ੍ਯਥਾਹਂ ਪ੍ਰਿਯ ਏਵ ਚ। ਤਥੇਯਂ ਤੁਲਸੀਦੇਵੀ ਚਤੁਰ੍ਥੋ ਨੋਪਪਦ੍ਯਤੇ
ਜਿਵੇਂ ਲਕਸ਼ਮੀ ਵਿਸ਼ਨੁ ਨੂੰ ਪਿਆਰੀ ਹੈ, ਤੇ ਮੈਂ ਵੀ ਪਿਆਰਾ ਹਾਂ, ਤਿਵੇਂ ਤਲਸੀ ਦੇਵੀ ਵੀ ਪਿਆਰੀ ਹੈ; ਚੌਥਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ।
ਤੁਲਸੀਪਤ੍ਰਮੇਕਂ ਤੁ ਸ਼ਤਹੇਮਫਲਪ੍ਰਦਮ੍। ਨਾਨ੍ਯੈਃ ਪੁष੍ਪੈਸ੍ਤਥਾਪਤ੍ਰੈਰ੍ਨਾਨ੍ਯੈਰ੍ਗਂਧਾਨੁਲੇਪਨੈਃ
ਤਲਸੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪੱਤਾ ਹੀ ਸੌ ਸੋਨੇ ਦੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਹੋਰ ਫੁੱਲ, ਹੋਰ ਪੱਤੇ ਜਾਂ ਹੋਰ ਸੁਗੰਧਤ ਲੇਪ ਐਸਾ ਫਲ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ।
ਤੁष੍ਯਤੇ ਦੈਤ੍ਯਹਾ ਵਿष੍ਣੁਸ੍ਤੁਲਸ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਦਲੈਰ੍ਵਿਨਾ। ਅਨੇਨ ਪੂਜਿਤੋ ਯੇਨ ਹਰਿਰ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਪਰਾਸ਼ਯਾ
ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵਿਸ਼ਨੁ ਤਲਸੀ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਰਾਜੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ; ਜੋ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਹਰੀ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਥਾਂ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਤੇਨ ਦਤ੍ਤਂ ਹੁਤਂ ਜ੍ਞਾਤਂ ਕृਤਂ ਯਜ੍ਞਵ੍ਰਤਾਦਿਕਮ੍। ਜਨ੍ਮਜਨ੍ਮਨਿ ਭਾਸਿਤ੍ਵਂ ਸੁਖਂ ਭਾਗ੍ਯਂ ਯਸ਼ਃ ਸ਼੍ਰਿਯਂ
ਜੋ ਕੁਝ ਦਿੱਤਾ, ਹਵਨ ਕੀਤਾ, ਸਮਝਿਆ ਜਾਂ ਯਜਨ, ਵਰਤ ਆਦਿ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਹਰ ਜਨਮ ਵਿਚ ਚਮਕ, ਸੁੱਖ, ਭਾਗ, ਇਜ਼ਤ ਅਤੇ ਦੌਲਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।