ਦ੍ਵਿਜਾਯ ਰਤ੍ਨਭੂਤੈषਾ ਦਤ੍ਤਾ ਕਿਂਵਾ ਕਰੋਮ੍ਯਹਮ੍। ਇਤਿ ਸਂਚਿਂਤ੍ਯ ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਵਰ੍ਤਮਾਨੇ ਚ ਯੌਵਨੇ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਰਤਨ ਵਾਂਗ ਦਿੱਤੀ, ਜਾਂ ਮੈਂ ਹੋਰ ਕੀ ਕਰਾਂ? ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ, ਜਦ ਉਹ ਨੌਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਸੀ—
ਪੁਨਸ਼੍ਚ ਮਾਯਯਾ ਦृष੍ਟਂ ਰੂਪਂ ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਸੁਸ਼ੋਭਨਮ੍। ਪੁਨਸ਼੍ਚਿਨ੍ਤਯਮਾਨੋऽਸੌ ਗੌਤਮਾਧ੍ਯਾਸਨਂ ਗਤਃ
ਮਾਇਆ ਨਾਲ, ਉਸ ਦਾ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣਾ ਰੂਪ ਮੁੜ ਵੇਖਿਆ; ਫਿਰ ਸੋਚਦਿਆਂ, ਉਹ ਗੌਤਮ ਦੇ ਆਸਣ 'ਤੇ ਗਿਆ।
ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਤੁ ਤਸ੍ਯ ਗਮਨਾਦ੍ਯਦ੍ਵृਤ੍ਤਂ ਤਚ੍ਛृਣੁष੍ਵ ਮੇ। ਏਕਦਾ ਗੌਤਮਃ ਸ੍ਨਾਤੁਂ ਗਤੋऽਸੌ ਪੁष੍ਕਰਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਹੁਣ, ਉਸ ਦੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੋ ਕੁਝ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਸੁਣੋ। ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਗੌਤਮ ਨ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਪੁਸ਼ਕਰ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸਾਧ੍ਵੀ ਚ ਗृਹਸ਼ੌਚੇ ਚ ਗृਹਵਸ੍ਤੁਨਿ ਤਤ੍ਪਰਾ। ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਾ ਦੇਵਵਾਸ੍ਤੂਨਾਂ ਬਲਿਕਰ੍ਤੁਂ ਚ ਤਤ੍ਪਰਾ
ਉਸ ਦੀ ਨੇਕ ਪਤਨੀ ਘਰ ਦੀ ਸਫਾਈ ਤੇ ਘਰ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਵਿਚ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਹ ਘਰ ਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਭੋਗ ਤਿਆਰ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ।
ਇਂਧਨਂ ਵਹ੍ਨਿਕਾਰ੍ਯਂ ਚ ਨਿਤ੍ਯਕਰ੍ਮਾਨੁਸਂਚਯਮ੍। ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਂਤਰੇ ਸ਼ਕ੍ਰੋ ਮੁਨੇਸ੍ਤਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ
ਉਹ ਲੱਕੜ ਇਕੱਠਾ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ ਤੇ ਅੱਗ ਵਾਲੀਆਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਇੰਦਰ, ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀ ਵੱਲ ਆਇਆ।
ਰੂਪਮਾਸ੍ਥਾਯ ਗਾਤ੍ਰੇਣ ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ੋਟਜਂ ਮੁਦਾ। ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ ਪਤਿਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਯਾ ਪਰਯਾ ਸਤੀ
ਇੰਦਰ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਰੂਪ ਤੇ ਸਰੀਰ ਧਾਰ ਲਿਆ ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਝੋਪੜੀ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ। ਪਤੀ-ਭਗਤ ਪਤਨੀ ਨੇ ਆਪਣੇ 'ਪਤੀ' ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਪੂਰੀ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਸਲਾਮ ਕੀਤਾ।
ਦੇਵਸ੍ਥਾਨੇ ਚ ਵਸ੍ਤੂਨਾਂ ਸਂਚਯਂ ਕਰ੍ਤੁਮੁਦ੍ਯਤਾ। ਤਤਸ੍ਤਾਮਬ੍ਰਵੀਦਾਰ੍ਤੋ ਮੁਨਿਵੇषਧਰੋ ਹਰਿਃ
ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਥਾਨ ਲਈ ਚੀਜ਼ਾਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕਰਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਫਿਰ, ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹਰੀ ਨੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਪ੍ਰਦ੍ਯੁਮ੍ਨਵਸ਼ਗੋ ਵਾਮੇ ਦੇਹਿ ਮੇ ਚੁਂਬਨਾਦਿਕਮ੍। ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਂਤਰੇ ਸਾ ਚ ਤ੍ਰਪਾਯੁਕ੍ਤਾऽਬ੍ਰਵੀਦ੍ਵਚਃ
''ਸੋਹਣੀਏ, ਪ੍ਰਦ੍ਯੁਮਨ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ, ਮੈਨੂੰ ਚੁੰਮਣ ਤੇ ਹੋਰ ਪਿਆਰ ਦੇ।'' ਇਸ ਵੇਲੇ, ਉਹ ਲੱਜਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ ਇਹ ਬੋਲੀ।
ਦੇਵਕਾਰ੍ਯਾਦਿਕਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵਕ੍ਤੁਂ ਨਾਰ੍ਹਸਿ ਮੇ ਪ੍ਰਭੋ। ਸਰ੍ਵਂ ਜਾਨਾਸਿ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਪੁਣ੍ਯਾਨਾਂ ਨਿਸ਼੍ਚਯਂ ਮੁਨੇ
''ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਸੀਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਕੰਮ ਛੱਡ ਕੇ ਇਹ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦੇ ਹੋ, ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣੂ ਹੋ, ਤੇ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਦੀ ਸੱਚੀ ਮਾਹਿਤੀ ਰੱਖਦੇ ਹੋ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ।''
ਅਯਮਰ੍ਥੋ ਹਿ ਵੇਲਾਯਾਮਧੁਨੈਵ ਨ ਯੁਜ੍ਯਤੇ। ਤਤਸ੍ਤਾਂ ਚਾਰੁਸਰ੍ਵਾਂਗੀਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਨ੍ਮਥਪੀਡਿਤਃ
''ਇਸ ਵੇਲੇ ਇਹ ਗੱਲ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।'' ਫਿਰ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਰ ਅੰਗ ਵਿਚ ਸੋਹਣੀ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ।
ਅਲਂ ਪ੍ਰਿਯੇਨ ਵਕ੍ਤਵ੍ਯਂ ਹृਚ੍ਛਯੋ ਮੇ ਪ੍ਰਜਾਯਤੇ। ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਚਾਪ੍ਯਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਪਤ੍ਯੁਰ੍ਵਚਨਸਂਮਤਮ੍
''ਹੁਣ ਹੋਰ ਗੱਲਾਂ ਨਾ ਕਰ, ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ; ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਤਰਸ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਪਤੀ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਹੀ ਕਰਨਾ ਜਾਂ ਨਾ ਕਰਨਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।''
ਕਰੋਤਿ ਸਤਤਂ ਯਾ ਚ ਸਾ ਚ ਨਾਰੀ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ। ਲਂਘਯੇਦ੍ਯਾ ਚ ਤਸ੍ਯਾਜ੍ਞਾਂ ਸੁਰਤੇ ਚ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
''ਜੋ ਔਰਤ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਪਤੀ-ਭਗਤ ਹੈ। ਪਰ ਜੇ ਉਹ ਉਸ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨੂੰ ਤੋੜੇ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਸਹਿਯੋਗ ਵਿੱਚ—''
ਪੁਣ੍ਯਂ ਤਸ੍ਯਾ ਭਵੇਨ੍ਨष੍ਟਂ ਦੁਰ੍ਗਤਿਂ ਚਾਧਿਗਚ੍ਛਤਿ। ਸਾਬ੍ਰਵੀਦ੍ਦੇਵਵਸ੍ਤੂਨਿ ਸਂਤਿ ਦੇਵਾਰ੍ਥਤੋ ਮੁਨੇ
''—ਉਸ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਦੁਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।'' ਉਹ ਬੋਲੀ, ''ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਭੋਗ ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਹਨ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ।''
ਨਿਤ੍ਯਕਰ੍ਮਾਣਿ ਚਾਨ੍ਯਾਨਿ ਕਿਂ ਵਾ ਤੇषੁ ਵਿਪਰ੍ਯਯਃ। ਸ ਚੋਵਾਚ ਸਤੀਂ ਤਤ੍ਰ ਦੇਹ੍ਯਾਲਿਗਾਦਿਕਂ ਮਮ
''ਹੋਰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਕਰਮ ਵੀ ਹਨ—ਤੁਸੀਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਰੋਕਦੇ ਹੋ?'' ਫਿਰ, ਉਹ ਚaste ਔਰਤ ਨੂੰ ਬੋਲੇ, ''ਮੈਨੂੰ ਗਲੇ ਲਗਾ ਤੇ ਹੋਰ ਪਿਆਰ ਦੇ।''
ਮਨਸਾ ਭਯਮੁਤ੍ਸृਜ੍ਯ ਮਯਾ ਦਤ੍ਤਾਨਿ ਤਾਨਿ ਚ। ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਾਂ ਪਰਿष੍ਵਜ੍ਯ ਕृਤਸ੍ਤੇਨ ਮਨੋਰਥਃ
''ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਡਰ ਛੱਡ ਦੇ; ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ।'' ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ ਤੇ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲਈ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਂਤਰੇ ਵਿਪ੍ਰ ਮੁਨੇਰ੍ਹृਦ੍ਯਾ ਸਕਲ੍ਮषਮ੍। ਤਤੋ ਧ੍ਯਾਨਂ ਸਮਾਰਭ੍ਯਾਜਾਨਾਦ੍ਵृਤ੍ਤਂ ਸ਼ਚੀਪਤੇਃ
ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਰਿਸ਼ੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਦਿਲ ਪਵਿੱਤਰ ਸੀ, ਕੁਝ ਗਲਤ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਿਆ। ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਚੀਪਤੀ ਦੇ ਕੀਤੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਜਾਣ ਲਿਆ।
ਤੂਰ੍ਣਮੇਵ ਦ੍ਵਾਰਦੇਸ਼ੇ ਗਤ੍ਵਾ ਚ ਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤਃ। ਸ਼ਕ੍ਰੋ ਮੁਨਿਂ ਤੁ ਸਂਲਕ੍ਸ਼੍ਯ ਚੌਤੁਦੇਹਂ ਵਿਵੇਸ਼ ਹ
ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਗਿਆ ਤੇ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਇੰਦਰ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਝੋਪੜੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ।
ਗਚ੍ਛਤਃ ਪृषਦਂਸ਼ਸ੍ਯ ਪਦ੍ਧਤੌ ਪ੍ਰਚਚਾਲ ਹ। ਮੁਨਿਸ੍ਤਤ੍ਰਾਵਦਤ੍ਤਂ ਵੈ ਕਸ੍ਤ੍ਵਂ ਮਾਰ੍ਜਾਰਰੂਪਧृਤ੍
ਜਦ ਇੰਦਰ ਬਿੱਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਤੇ ਪੁੱਛਿਆ, ''ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ, ਬਿੱਲੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ?''
ਭਯਾਤ੍ਤਸ੍ਯ ਮੁਨੇਰਗ੍ਰੇ ਸ਼ਕ੍ਰਃ ਪ੍ਰਾਂਜਲਿਰਾਸ਼੍ਰਿਤਃ। ਮਘਵਂਤਂ ਪੁਰੋ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚੁਕੋਪ ਮੁਨਿਪੁਂਗਵਃ
ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ, ਇੰਦਰ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਮਘਵੰਤ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ।
ਯਤ੍ਤ੍ਵਯਾ ਚੇਦृਸ਼ਂ ਕਰ੍ਮ ਭਗਾਰ੍ਥਂ ਛਲਸਾਹਸਮ੍। ਕृਤਂ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤਵਾਂਗੇषੁ ਸਹਸ੍ਰਭਗਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
''ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਸੁਖ ਲਈ ਜੋ ਠੱਗੀ ਤੇ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਕੀਤੀ, ਉਸ ਕਰਕੇ ਤੇਰੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਭਗ ਦੀਆਂ ਚਿੰਨ੍ਹ ਪੈ ਜਾਣਗੀਆਂ।''
ਭਵਤ੍ਵਿਹ ਤੁ ਪਾਪਿष੍ਠ ਲਿਂਗਂ ਤੇ ਨਿਪਤਿष੍ਯਤਿ। ਗਚ੍ਛ ਮੇ ਪੁਰਤੋ ਮੂਢ ਸੁਰਸ੍ਥਾਨਂ ਦਿਵੌਕਸਃ
ਇਥੇ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਾਪੀ, ਤੇਰਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਡਿੱਗ ਜਾਵੇਗਾ; ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਹੇ ਮੂਰਖ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਥਾਂ ਵੱਲ ਚਲ।
ਪਸ਼੍ਯਂਤਿ ਮੁਨਿਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਾ ਨਰਾਃ ਸਿਦ੍ਧਾਸ੍ਸਹੋਰਗਾਃ। ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋ ਰੁਦਂਤੀਂ ਤਾਂ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾਮ੍
ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਨੁੱਖ, ਸਿਧ, ਅਤੇ ਸੱਪ ਵੀ ਵੇਖਣਗੇ; ਇਉਂ ਆਖ ਕੇ, ਉਹ ਉੱਚ ਰਿਸ਼ੀ, ਰੋ ਰਹੀ ਪਤੀਵਰਤਾ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ।
ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਕਿਮਿਦਾਨੀਂ ਤੇ ਕਰ੍ਮ ਦਾਰੁਣਮਾਗਤਮ੍। ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਾ ਵੇਪਮਾਨਾ ਸਾ ਭੀਤਾ ਪਤਿਮੁਵਾਚ ਹ
ਉਸ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਇਹ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਭਿਆਨਕ ਕੰਮ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਆ ਗਿਆ?' ਇਉਂ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਕੰਬਦੀ ਤੇ ਡਰੀ ਹੋਈ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਅਜ੍ਞਾਨਾਦ੍ਯਤ੍ਕृਤਂ ਕਰ੍ਮ ਕ੍ਸ਼ਂਤੁਮਰ੍ਹਸਿ ਵੈ ਪ੍ਰਭੋ। ਮੁਨਿਰੁਵਾਚ- ਪਰੇਣਾਭਿਗਤਾਸਿ ਤ੍ਵਮਮੇਧ੍ਯਾ ਪਾਪਚਾਰਿਣੀ
'ਜੋ ਕੁਝ ਅਣਜਾਣੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਮਾਫ ਕਰ ਦੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ।' ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਆਖਿਆ— 'ਤੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵੱਲੋਂ ਪਹੁੰਚੀ, ਅਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਪਾਪ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੋ।'
ਅਸ੍ਥਿਚਰ੍ਮਸਮਾਵਿष੍ਟਾ ਨਿਰ੍ਮਾਂਸਾ ਨਖਵਰ੍ਜਿਤਾ। ਚਿਰਂ ਸ੍ਥਾਸ੍ਯਸਿ ਚੈਕਾਪਿ ਤ੍ਵਾਂ ਪਸ਼੍ਯਂਤੁ ਜਨਾਃ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ
ਤੂੰ ਹੱਡੀਆਂ ਤੇ ਚਮੜੀ ਨਾਲ ਢੱਕੀ, ਮਾਸ ਤੇ ਨਖਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਇਕੱਲੀ ਰਹੇਗੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਤੈਨੂੰ ਵੇਖ ਸਕਣ।
ਦੁਃਖਿਤਾ ਤਮੁਵਾਚੇਦਂ ਸ਼ਾਪਸ੍ਯਾਂਤੋ ਵਿਧੀਯਤਾਮ੍। ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤੇ ਕਰੁਣਾਵਿष੍ਟੋ ਮਨ੍ਯੁਨਾਪਿ ਪਰਿਪ੍ਲੁਤਃ
ਉਹ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਆਖੀ, 'ਇਸ ਸ਼ਾਪ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋਵੇ।' ਇਉਂ ਆਖਣ 'ਤੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਦਿਲੋਂ ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਪਰ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਵੀ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ।
ਜਗਾਦ ਗੌਤਮੋ ਵਾਕ੍ਯਂ ਰਾਮੋ ਦਾਸ਼ਰਥਿਰ੍ਯਦਾ। ਵਨਮਭ੍ਯਾਗਤੋ ਵਿष੍ਣੁਃ ਸੀਤਾਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸਂਯੁਤਃ
ਗੌਤਮ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਜਦੋਂ ਰਾਮ, ਦਸ਼ਰਥ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਸੀਤਾ ਤੇ ਲਖਸ਼ਮਣ ਦੇ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਆਵੇਗਾ।'
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤ੍ਵਾਂ ਦੁਃਖਿਤਾਂ ਸ਼ੁष੍ਕਾਂ ਨਿਰ੍ਦੇਹਾਂ ਪਥਿਸਂਸ੍ਥਿਤਾਂ। ਗਦਿष੍ਯਤਿ ਚ ਵੈ ਰਾਮੋ ਵਸਿष੍ਠਸ੍ਯਾਗ੍ਰਤੋ ਹਸਨ੍
ਰਾਮ ਤੈਨੂੰ ਰਾਹ 'ਤੇ ਖੜੀ, ਦੁਖੀ, ਸੁੱਕੀ, ਤੇ ਬਿਨਾ ਦੇਹ ਵਾਲੀ ਵੇਖੇਗਾ, ਤੇ ਵਸੀਸ਼ਠ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੱਸਦਾ ਹੋਇਆ ਗੱਲ ਕਰੇਗਾ।
ਕਿਮਿਯਂ ਸ਼ੁष੍ਕਰੂਪਾ ਚ ਪ੍ਰਤਿਮਾਸ੍ਥਿਮਯੀ ਸ਼ਵਾ। ਨ ਦृष੍ਟਂ ਮੇ ਪੁਰਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਰੂਪਂ ਲੋਕਵਿਪਰ੍ਯਯਮ੍
'ਇਹ ਕੀ ਸੁੱਕੀ ਆਕਰਤੀ, ਹੱਡੀਆਂ ਨਾਲ ਬਣੀ ਲਾਸ਼ ਹੈ? ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਵੀ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਐਸਾ ਉਲਟਾ ਰੂਪ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ।'
ਤਤੋ ਰਾਮਂ ਮਹਾਭਾਗਂ ਵਿष੍ਣੁਂ ਮਾਨੁषਵਿਗ੍ਰਹਮ੍। ਯਦ੍ਵृਤ੍ਤਮਾਸੀਤ੍ਪੂਰ੍ਵਂ ਤਦ੍ਵਸਿष੍ਠਃ ਕਥਯਿष੍ਯਤਿ
ਫਿਰ ਵਸੀਸ਼ਠ, ਰਾਮ ਨੂੰ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਤੇ ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਨੂ ਹੈ, ਪਿਛਲੇ ਵਾਕਿਆ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸੇਗਾ।