ਸੇਨਾਨ੍ਯੋ ਦੇਵਰਾਜਸ੍ਯ ਦੁਰ੍ਜਯਾ ਭੁਵਨਤ੍ਰਯੇ। ਕੋਟਯਸ੍ਤਾਸ੍ਤ੍ਰਯਸ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਦ੍ਦੇਵਦੇਵਨਿਕਾਯਿਨਾਮ੍1.42.
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਫੌਜ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਅਜਿੱਤ ਸੀ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਤਿੰਤੀ ਕ੍ਰੋੜ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਟੋਲੀ ਸੀ।
ਹਿਮਾਚਲਾਭੇ ਸਿਤਚਾਰੁਚਾਮਰੇ ਸੁਵਰ੍ਣਪਦ੍ਮਾਮਲਸੁਂਦਰਸ੍ਰਜਿ। ਕृਤਾਭਿਰਾਮੋ ਜ੍ਵਲਕੁਂਕੁਮਾਂਕੁਰੇ ਕਪੋਲਲੀਲਾਲਿਕਦਂਬਸਂਕੁਲੇ
ਹਿਮਾਲਾ ਵਾਂਗ ਚਿੱਟੇ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਪੰਖੇ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਕਮਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ, ਚਮਕਦੇ ਕੇਸਰੀ ਨਿਸ਼ਾਨ, ਤੇ ਗਲਾਂ 'ਤੇ ਮੋਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲੜੀਆਂ ਨਾਲ ਉਹ ਸੋਹਣਾ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਸ੍ਥਿਤਸ੍ਤਦੈਰਾਵਣਨਾਮ ਕੁਂਜਰੇ ਮਹਾਮਨਾਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰਵਿਭੂषਣਾਂਬਰਃ। ਵਿਸ਼ਾਲਵਜ੍ਰਃ ਸੁਵਿਤਾਨਭੂषਿਤਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਣਕੇਯੂਰਭੁਜਂਗਮਂਡਲਃ
ਉਹ ਮਹਾਨ ਮਨ ਵਾਲਾ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗਹਣਿਆਂ ਤੇ ਵਸਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਐਰਾਵਤ ਨਾਂ ਦੇ ਹਾਥੀ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਸੀ; ਉਸ ਦੀ ਚੌੜੀ ਦੇਹ ਤੇ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ, ਬਾਂਹਾਂ 'ਤੇ ਕਈ ਕੇਯੂਰ ਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦੀਆਂ ਲੜੀਆਂ ਸਜੀਆਂ ਸਨ।
ਸਹਸ੍ਰਦृਗ੍ਵਂਦਿਤਪਾਦਪਲ੍ਲਵਸ੍ਤ੍ਰਿਵਿष੍ਟਪੇ ਸ਼ੋਭਤ ਪਾਕਸ਼ਾਸਨਃ। ਤੁਰਂਗ ਮਾਤਂਗ ਕੁਲੌਘਸਂਕੁਲਾ ਸਿਤਾਤਪਤ੍ਤ੍ਰਦ੍ਧ੍ਵਜਸ਼ਾਲਿਨੀ ਚ
ਇੰਦਰ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਲੋਕ ਵਿਚ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਅੱਖਾਂ ਵਲੋਂ ਉਸ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ; ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਦੀ ਭੀੜ, ਚਿੱਟੇ ਛਤਰੇ ਤੇ ਝੰਡੇ ਨਾਲ ਉਹ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਬਭੂਵ ਸਾ ਦੁਰ੍ਜਯਪਤ੍ਤਿਸਂਤਤਾ ਵਿਭਾਤਿ ਨਾਨਾਯੁਧਯੋਧਦੁਸ੍ਤਰਾ। ਤਤੋਸ਼੍ਵਿਨੌ ਚ ਮਰੁਤਃ ਸਸਾਧ੍ਯਾਃ ਸਪੁਰਂਦਰਾਃ
ਉਹ ਫੌਜ, ਅਜਿੱਤ ਬਰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਲੈਸ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਥਿਆਰ ਤੇ ਯੋਧਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਔਖੀ ਸੀ; ਫਿਰ ਅਸ਼ਵਿਨੀਕੁਮਾਰ, ਮਰੁਤ, ਸਾਧਿਆ ਤੇ ਪੁਰੰਦਰ ਵੀ ਆ ਮਿਲੇ।
ਯਕ੍ਸ਼ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਗਂਧਰ੍ਵਾ ਦਿਵ੍ਯ ਨਾਨਾਸ੍ਤ੍ਰਪਾਣਯਃ। ਜਘ੍ਨੁਰ੍ਦੈਤ੍ਯੇਸ਼੍ਵਰਂ ਸਰ੍ਵੇ ਸਂਭੂਯ ਤੁ ਮਹਾਬਲਾਃ
ਯਕਸ਼, ਰਾਖਸ਼ਸ ਤੇ ਗੰਧਰਵ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਿਵਿਆ ਹਥਿਆਰ ਫੜ ਕੇ, ਸਭ ਨੇ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ।
ਨ ਚੈਵਾਸ੍ਤ੍ਰਾਣ੍ਯਸਜ੍ਜਂਤ ਗਾਤ੍ਰੇ ਵਜ੍ਰਾਚਲੋਪਮੇ। ਅਥੋ ਰਥਾਦਵਪ੍ਲੁਤ੍ਯ ਤਾਰਕੋ ਦਾਨਵਾਧਿਪਃ
ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ, ਜੋ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਸੀ, ਚੋਭ ਨਹੀਂ ਸਕੇ; ਫਿਰ ਤਾਰਕ, ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਮੁਖੀ, ਰਥ ਤੋਂ ਉੱਤਰ ਆਇਆ।
ਜਘਾਨ ਕੋਟਿਸ਼ੋ ਦੇਵਾਨ੍ਕਰਪਾਰ੍ष੍ਣਿਭਿਰੇਵ ਚ। ਹਤਸ਼ੇषਾਣਿ ਸੈਨ੍ਯਾਨਿ ਦੇਵਾਨਾਂ ਵਿਪ੍ਰ ਦੁਦ੍ਰੁਵੁਃ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਤੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਲੱਖਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ; ਜੋ ਫੌਜਾਂ ਬਚੀਆਂ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਭੱਜ ਗਏ।
ਦਿਸ਼ੋ ਭੀਤਾਨਿ ਸਂਤ੍ਯਜ੍ਯ ਰਣੋਪਕਰਣਾਨਿ ਚ। ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਾਨ੍ਵਿਦ੍ਰੁਤਾਨ੍ਦੇਵਾਂਸ੍ਤਾਰਕੋ ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਡਰ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਹਥਿਆਰ ਤੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਛੱਡ ਕੇ, ਦੇਵਤੇ ਵਿੱਖਰੇ; ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਭੱਜਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਤਾਰਕ ਨੇ ਇਹ ਬੋਲ ਕਹੇ।
ਮਾ ਵਧਿष੍ਠ ਸੁਰਾਨ੍ਦੈਤ੍ਯਾ ਵਜ੍ਰਾਂਗਾਯ ਚ ਮਂਦਿਰੇ। ਸ਼ੀਘ੍ਰਮਾਨੀਯ ਦਰ੍ਸ਼੍ਯਂਤਾਂ ਬਦ੍ਧਾਨ੍ਪਸ਼੍ਯਤ੍ਵਯਂ ਸੁਰਾਨ੍
ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਨਾ ਮਾਰੋ, ਹੇ ਦੈਤਿਆਂ; ਵਜਰਾਂਗ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਮਹਲ ਵਿਚ ਜਲਦੀ ਲਿਆਓ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖ ਸਕੇ।
ਲੋਕਪਾਲਾਂਸ੍ਤਤੋ ਦੈਤ੍ਯੋ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਚੇਂਦ੍ਰਮੁਖਾਨ੍ਰਣੇ। ਸਰੁਦ੍ਰਾਨ੍ਸੁਦृਢੈਃ ਪਾਸ਼ੈਃ ਪਸ਼ੁਪਾਲਃ ਪਸ਼ੂਨਿਵ
ਫਿਰ ਉਸ ਦੈਤ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਇੰਦ੍ਰ ਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰੱਸੀਆਂ ਨਾਲ ਬਾਂਧ ਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਗਾਂ-ਭੈਸਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਬਾਂਧਦਾ ਹੈ।
ਸ ਭੂਯੋ ਰਥਮਾਸ੍ਥਾਯ ਜਗਾਮ ਸ੍ਵਕਮਾਲਯਂ। ਸਿਦ੍ਧਗਂਧਰ੍ਵਸਂਘੁष੍ਟਂ ਵਿਪੁਲਾਚਲਮਸ੍ਤਕਮ੍
ਉਹ ਮੁੜ ਆਪਣੀ ਰਥ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵੱਲ ਚਲਿਆ, ਜੋ ਉੱਚਾ ਪਹਾੜ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਸਿੱਧ ਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੀਆਂ ਟੋਲੀਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਗੂੰਜ ਰਹੀ ਸੀ।
ਪੁਲਸ੍ਤ੍ਯ ਉਵਾਚ-। ਪ੍ਰਾਦੁਰਾਸੀਤ੍ਪ੍ਰਤੀਹਾਰਃ ਸ਼ੁਭ੍ਰਚੀਨਾਂਸ਼ੁਕਾਂਬਰਃ। ਸ ਜਾਨੁਭ੍ਯਾਂ ਮਹੀਂ ਗਤ੍ਵਾ ਪਿਹਿਤਾਸ੍ਯਸ਼੍ਚ ਪਾਣਿਨਾ
ਪੁਲਸਤਿਆ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇੱਕ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਰਖਵਾਲਾ ਆਇਆ, ਜੋ ਚਮਕਦਾਰ ਚਿੱਟੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਗੋਡਿਆਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਮੂੰਹ ਢੱਕ ਲਿਆ।
ਉਵਾਚਾਨਾਵਿਲਂ ਵਾਕ੍ਯਮਲ੍ਪਾਕ੍ਸ਼ਰਪਰਿष੍ਕृਤਮ੍। ਦੈਤ੍ਯੇਂਦ੍ਰਮਰ੍ਕਵृਂਦਾਭਂ ਬਿਭ੍ਰਤਂ ਭਾਸ੍ਵਰਂ ਵਪੁਃ
ਉਸ ਨੇ ਸਾਫ ਤੇ ਠੀਕ ਬੋਲੀਆਂ, ਛੋਟੀਆਂ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਬਾਤਾਂ ਦੈਤਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਕਹੀਆਂ, ਜੋ ਸੂਰਜਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ।
ਕਾਲਨੇਮਿਃ ਸੁਰਾਨ੍ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਦਾਯ ਦ੍ਵਾਰਿ ਤਿष੍ਠਤਿ। ਸ ਵਿਜ੍ਞਾਪਯਤਿ ਸ੍ਥੇਯਂ ਕ੍ਵ ਵਂਦਿਨਿ ਚ ਯੈਃ ਪ੍ਰਭੋ
ਕਾਲਨੇਮੀ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਬਾਂਧ ਕੇ, ਦਰਵਾਜ਼ੇ 'ਤੇ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ, ਆਖਿਆ: 'ਇਹ ਕੈਦੀਆਂ ਕਿੱਥੇ ਖੜੇ ਹੋਣ, ਪ੍ਰਭੂ, ਤੇ ਕਿਹੜਿਆਂ ਨੇ?'
ਤਨ੍ਨਿਸ਼ਮ੍ਯਾਬ੍ਰਵੀਦ੍ਦੈਤ੍ਯਃ ਪ੍ਰਤੀਹਾਰਸ੍ਯ ਭਾषਿਤਮ੍। ਯਥੇष੍ਠਂ ਸ੍ਥੀਯਤਾਮੇਭਿਰ੍ਗृਹਂ ਮੇ ਭੁਵਨਤ੍ਰਯਂ
ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਰਖਵਾਲੇ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੈਤ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਇਹ ਜਿੱਥੇ ਚਾਹੁਣ, ਉੱਥੇ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ; ਮੇਰਾ ਘਰ ਹੀ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਹੈ।'
ਕੇਵਲਂ ਵਾਸਵਂ ਤ੍ਵੇਕਂ ਮੁਂਡਯਿਤ੍ਵਾ ਵਿਮੁਚ੍ਯਤਾਮ੍। ਸਿਤਵਸ੍ਤ੍ਰਪਰਿਚ੍ਛਨ੍ਨਂ ਸ਼ੁਨਃਪਾਦੇਨ ਚਿਹ੍ਨਿਤਮ੍
ਪਰ ਸਿਰਫ ਵਾਸਵ (ਇੰਦ੍ਰ) ਨੂੰ ਹੀ ਸਿਰ ਮੁੰਢ ਕੇ, ਚਿੱਟੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨਾ ਕੇ, ਕੁੱਤੇ ਦੇ ਪੈਰ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਲਾ ਕੇ ਛੱਡਿਆ ਜਾਵੇ।
ਏਵਂ ਕृਤੇ ਤਤੋ ਦੇਵਾ ਦੂਯਮਾਨੇਨ ਚੇਤਸਾ। ਜਗ੍ਮੁਰ੍ਜਗਦ੍ਗੁਰੁਂ ਦ੍ਰष੍ਟੁਂ ਸ਼ਰਣਂ ਕਮਲੋਦ੍ਭਵਮ੍
ਇਹ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਦੇਵਤੇ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਮਨ ਨਾਲ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ, ਕਮਲ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਲੈਣ ਆਏ।
ਵਿਨਿਰ੍ਵਿਣ੍ਣਾਸ੍ਤਮਾਸਾਦ੍ਯ ਸ਼ਿਰੋਭਿਰ੍ਦ੍ਧਰਣੀਂ ਗਤਾਃ। ਤੁष੍ਟੁਵੁਃ ਸੁष੍ਠੁ ਵਰ੍ਣਾਢ੍ਯੈਰ੍ਵਚੋਭਿਃ ਕਮਲਾਸਨਮ੍
ਉਹ ਬਹੁਤ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਕੋਲ ਆਏ, ਸਿਰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਕਮਲ-ਆਸਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਚੰਗੀਆਂ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ ਨਾਲ ਸਲਾਹਾ।
ਦੇਵਾ ਊਚੁਃ-। ਨਮਸ੍ਤ੍ਵੋਂਕਾਰਾਂਕੁਰਾਦਿਪ੍ਰਸੂਤ੍ਯੈ ਵਿਸ਼੍ਵਸ੍ਥਾਨਾਨਂਤਭੇਦਸ੍ਯ ਪੂਰ੍ਵਮ੍। ਸਂਭੂਤਸ੍ਯਾਨਂਤਰਂ ਸਤ੍ਵਮੂਲੇ ਸਂਹਾਰੇਚ੍ਛੋਸ੍ਤੇ ਨਮਃ ਸਤ੍ਵਮੂਰ੍ਤ੍ਤੇ
ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਤੁਸੀਂ ਓੰਕਾਰ ਦੇ ਮੂਲ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਆਰੰਭ, ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਅਨੇਕ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕਾਰਨ ਹੋ। ਜੋ ਜੀਵਨ ਦੇ ਮੂਲ 'ਤੇ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ, ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਅੰਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਤ ਰੂਪ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।'
ਵ੍ਯਕ੍ਤੀਨਾਂ ਤ੍ਵਾਮਾਦਿਭੂਤਂ ਮਹਿਮ੍ਨਾ ਚਾਸ੍ਮਾਦਸ੍ਮਾਨਭਿਧਾਨਾਦ੍ਵਿਚਿਂਤ੍ਯ। ਦ੍ਯਾਵਾਪृਥ੍ਵ੍ਯੋਰੂਰ੍ਦ੍ਧ੍ਵਲੋਕਾਂਸ੍ਤਥਾਧਸ਼੍ਚਾਂਡਾਦਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਂ ਵਿਭਾਗਂ ਚਕਰ੍ਥ
ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਹੋ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਨਾਮਾਂ ਤੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਆਕਾਸ਼ ਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਉੱਪਰਲੇ ਲੋਕ, ਤੇ ਹੇਠਲੇ ਭਾਗ, ਇਸ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਕੀਤੇ।
ਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਮੇਰੁਰ੍ਯਜ੍ਜਰਾਯੁਸ੍ਤਵਾਭੂਦੇਵਂ ਵਿਦ੍ਮਸ੍ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਣੀਤੋਵਕਾਸ਼ਃ। ਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਦੇਵਾ ਜਜ੍ਞਿਰੇ ਯਸ੍ਯ ਦੇਹਾਦ੍ਦੇਹਸ੍ਯਾਂਤਸ਼੍ਚਾਰਿਣੋ ਦੇਹਭਾਜਃ
ਪ੍ਰਗਟ ਮੈਰੂ ਪਹਾੜ, ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਅਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਖਾਲੀ ਥਾਂ ਵੀ ਤੁਹਾਡੀ ਰਚੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਦੇਵਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਜਨਮੇ, ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਦ੍ਯੌਸ੍ਤੇ ਮੂਰ੍ਦ੍ਧਾ ਲੋਚਨੇ ਚਂਦ੍ਰਸੂਰ੍ਯੌ ਵ੍ਯਾਲਾਃ ਕੇਸ਼ਾਃ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਰਂਧ੍ਰੇ ਦਿਸ਼ਸ੍ਤੇ। ਗਾਤ੍ਰਂ ਯਜ੍ਞਃ ਸਿਂਧਵਃ ਸਂਧਯੋ ਵੈ ਪਾਦੌ ਭੂਮਿਸ੍ਤੂਦਰਂ ਤੇ ਸਮੁਦ੍ਰਾਃ
ਅਕਾਸ਼ ਤੁਹਾਡਾ ਸਿਰ ਹੈ, ਚੰਦ ਤੇ ਸੂਰਜ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹਨ, ਸੱਪ ਤੁਹਾਡੇ ਵਾਲ ਹਨ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਨ ਦੇ ਰਾਹ ਹਨ। ਯਜਨ ਤੁਹਾਡਾ ਸਰੀਰ, ਦਰਿਆ ਤੁਹਾਡੇ ਜੋੜ, ਧਰਤੀ ਤੁਹਾਡੇ ਪੈਰ, ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੁਹਾਡਾ ਪੇਟ ਹਨ।
ਮਾਯਾਕਾਰਃ ਕਾਰਣਂ ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਸਿਦ੍ਧੋ ਵੇਦੈਃ ਸ਼ਾਂਤੋ ਜ੍ਯੋਤਿਰਰ੍ਕਸ੍ਤ੍ਵਮੁਕ੍ਤਃ। ਵੇਦਾਰ੍ਥੇਨ ਤ੍ਵਾਂ ਵਿਵृਣ੍ਵਂਤਿ ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ਹृਤ੍ਪਦ੍ਮਾਂਤਃ ਸਂਨਿਵਿष੍ਟਂ ਪੁਰਾਣਮ੍
ਤੁਸੀਂ ਮਾਇਆ ਦੇ ਕਰਤਾ ਤੇ ਸਾਰੇ ਕਾਰਨਾਂ ਦੇ ਮੂਲ ਹੋ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਸ਼ਾਂਤ ਚਾਨਣ, ਸੂਰਜ, ਤੇ ਅਟੱਲ ਹੋ। ਗਿਆਨੀਆਂ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਨਾਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦਿਲ ਦੇ ਕਮਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਪੁਰਾਣਾ ਰੂਪ ਦੱਸਦੇ ਹਨ।
ਤ੍ਵਾਂ ਚਾਤ੍ਮਾਨਂ ਲਬ੍ਧਯੋਗਾ ਗृਣਂਤਿ ਸਾਂਖ੍ਯੈਰ੍ਯਾਃ ਸ੍ਤਾਃ ਸਪ੍ਤਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਾਃ ਪ੍ਰਣੀਤਾਃ। ਤਾਸਾਂ ਹੇਤੁਰ੍ਯਾष੍ਟਮੀ ਚਾਪਿ ਗੀਤਾ ਤਾਸ੍ਵਂਤਸ੍ਥੋ ਜੀਵਭੂਤਸ੍ਤ੍ਵਮੇਵ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯੋਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪ ਹੀ ਵਾਂਗ ਸਤਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਸਾਂਖਿਆ ਦੇ ਸੱਤ ਸੁਖਮ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਠਵਾਂ ਕਾਰਨ ਵੀ ਤੁਹਾਡਾ ਹੀ ਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਅੰਦਰ ਵੱਸਦੇ ਜੀਵ ਰੂਪ ਹੋ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮੂਰ੍ਤ੍ਤਿਂ ਸ੍ਥੂਲਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਾਂਚਕਾਰ ਯੇ ਵੈ ਭਾਵਾਃ ਕਾਰਣੇ ਕੇਚਿਦੁਕ੍ਤਾਃ। ਸਂਭੂਤਾਸ੍ਤੇ ਤ੍ਵਤ੍ਤ ਏਵਾਦਿਸਰ੍ਗੇ ਭੂਯਸ੍ਤਾਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਵਾਸਨਾਂ ਤੇਭ੍ਯੁਪੇਯਾਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤੁਹਾਡਾ ਥੋੜਾ ਤੇ ਸੁਖਮ ਰੂਪ ਵੇਖਿਆ, ਤੇ ਜਿਹੜੇ ਭਾਵਾਂ ਕਾਰਨ ਵਾਂਗ ਦੱਸੇ ਹਨ, ਉਹ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਸਾਰੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ। ਸਾਡੀ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਭਗਤੀ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਵੇ।
ਤ੍ਵਤ੍ਸਂਕੇਤਸ੍ਤ੍ਵਂਤਰਾਯੋ ਨਿਗੂਢਃ ਕਾਲੋऽਮੇਯੋ ਧ੍ਵਸ੍ਤਸਂਖ੍ਯਾਵਿਕਲ੍ਪਃ। ਭਾਵਾਭਾਵਾਵ੍ਯਕ੍ਤਿਸਂਹਾਰਹੇਤੁਃ ਸੋऽਨਂਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਤਸ੍ਯ ਕਰ੍ਤਾ ਨਿਧਾਨਮ੍
ਤੁਹਾਡਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸਮਾਂ, ਅਣਗਣਿਆ ਸਮਾਂ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਭੇਦ ਤੇ ਗਿਣਤਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦੇਂਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਭਾਵ ਤੇ ਅਭਾਵ, ਪ੍ਰਗਟ ਤੇ ਸੰਹਾਰ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋ — ਅੰਤਹੀਨ, ਤੁਹੀ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਕਰਤਾ ਤੇ ਠਿਕਾਣਾ ਹੋ।
ਸ੍ਥੂਲਸ੍ਸਰ੍ਵੋऽਨਰ੍ਥਭੂਤਸ੍ਤਤੋਨ੍ਯਸ੍ਸੋऽਰ੍ਥਸ੍ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮੋ ਯੋ ਹਿ ਤੇਭ੍ਯੋਪਿਗੀਤਃ। ਸ੍ਥੂਲਾ ਭਾਵਾਸ਼੍ਚਾਵृਤਾ ਯੈਸ਼੍ਚ ਤੇषਾਂ ਤੇਭ੍ਯਃ ਸ੍ਥੂਲਸ੍ਤ੍ਵਂ ਪੁਰਾਣੇ ਪ੍ਰਣੀਤਃ
ਜੋ ਕੁਝ ਥੋੜਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਖਾਲੀ ਹੈ; ਤੇ ਜੋ ਸੁਖਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਵਧੀਕ ਸਤਕਾਰੀ ਹੋਈ, ਉਹੀ ਅਸਲ ਮਤਲਬ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਥੋੜੇ ਭਾਵ ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਤੇ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਥੋੜਾ ਤੱਤ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਭੂਤਂਭੂਤਂ ਭੂਤਿਮਦ੍ਭੂਤਭਾਵਂ ਭਾਵੇਭਾਵੇ ਭਾਵਿਤਂ ਤ੍ਵਂ ਯੁਨਕ੍ਸ਼ਿ। ਯੁਕ੍ਤਂਯੁਕ੍ਤਂ ਵ੍ਯਕ੍ਤਿਭਾਵਾਨ੍ਨਿਰਸ੍ਯ ਸ੍ਥਾਨੇਸ੍ਥਾਨੇ ਵ੍ਯਕ੍ਤਿਵृਤ੍ਤਿਂ ਕਰੋषਿ
ਤੂੰ ਹਰ ਜੀਵ ਨੂੰ, ਹਰ ਵਾਰੀ, ਉਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾ ਦੇਂਦਾ ਹੈਂ। ਹਰ ਜੀਵਨ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਜੋ ਮਿਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਤੂੰ ਮਿਲਾ ਦੇਂਦਾ ਹੈਂ। ਮੁੜ ਮੁੜ, ਤੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾ ਕੇ, ਹਰ ਥਾਂ ਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣ ਦੀ ਕਿਰਿਆ ਸਥਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈਂ।
ਇਤ੍ਥਂ ਦੇਵੋ ਵ੍ਯਕ੍ਤਿਭਾਜਾਂ ਸ਼ਰਣ੍ਯਸ੍ਤ੍ਰਾਤਾ ਗੋਪ੍ਤਾ ਭਾਵਿਤੋऽਨਂਤਮੂਰ੍ਤਿਃ। ਵਿਰੇਮੁਰਮਰਾਸ੍ਤੁ ਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਮਿਤਿ ਕਾਰਣਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰੂਪ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਆਸਰਾ, ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਬੇਅੰਤ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਝਿਆ ਗਿਆ ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਅਮਰ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਬ੍ਰਹਮਣ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਤੇਰੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ।