ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਦੁਦਧੇਸ਼੍ਚੈਵ ਨਿਰ੍ਜਗਾਮ ਤ੍ਵਰਾਨ੍ਵਿਤਃ। ਅਂਤਰਿਕ੍ਸ਼ਾਦਭੂਦ੍ਵਾਣੀ ਮੇਘਗਂਭੀਰਨਿਃਸ੍ਵਨਾ
ਫਿਰ ਉਹ ਦੱਖਣੀ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਜਲਦੀ ਨਿਕਲ ਗਿਆ। ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚੋਂ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਈ।
ਰੁਦ੍ਰ ਉਵਾਚ। ਭੋ ਭੋ ਰਾਮਾਸ੍ਤੁ ਭਦ੍ਰਂ ਤੇ ਸ੍ਥਿਤੋऽਹਮਿਹ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍। ਯਾਵਜ੍ਜਗਦਿਦਂ ਰਾਮ ਯਾਵਦੇषਾ ਧਰਾ ਸ੍ਥਿਤਾ
ਰੁਦਰ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਰਾਮ, ਤੇਰੀ ਚੰਗੀ ਹੋਵੇ! ਮੈਂ ਹੁਣ ਇੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਹਾਂ। ਜਦ ਤੱਕ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਤੇ ਧਰਤੀ ਟਿਕੀ ਰਹੇਗੀ—"
ਤਾਵਦੇਵ ਚ ਤੇ ਸੇਤੁ ਤੀਰ੍ਥਂ ਸ੍ਥਾਸ੍ਯਤਿ ਰਾਘਵ। ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵੈਵਂ ਦੇਵਦੇਵਸ੍ਯ ਗਿਰਂ ਤਾਮਮृਤੋਪਮਾਮ੍
"ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਤੇਰਾ ਪੁਲ ਤੇ ਤੀਰਥ, ਹੇ ਰਾਘਵ, ਸਦਾ ਬਣਿਆ ਰਹੇਗਾ।" ਦੇਵ-ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਇਹ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ—
ਰਾਮ ਉਵਾਚ। ਨਮਸ੍ਤੇ ਦੇਵਦੇਵੇਸ਼ ਭਕ੍ਤਾਨਾਮਭਯਂਕਰ। ਗੌਰੀਕਾਂਤ ਨਮਸ੍ਤੁਭ੍ਯਂ ਦਕ੍ਸ਼ਯਜ੍ਞਵਿਨਾਸ਼ਨ
ਰਾਮ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਦੇਵ-ਦੇਵਤਾ, ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਨਿਡਰਤਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ! ਹੇ ਗੌਰੀਪਤੀ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ! ਹੇ ਦਕਸ਼ ਦੇ ਯਜਨ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ!"
ਨਮੋ ਭਵਾਯ ਸ਼ਰ੍ਵਾਯ ਰੁਦ੍ਰਾਯ ਵਰਦਾਯ ਚ। ਪਸ਼ੂਨਾਂਪਤਯੇ ਨਿਤ੍ਯਂ ਚੋਗ੍ਰਾਯ ਚ ਕਪਰ੍ਦਿਨੇ
ਭਵ, ਸ਼ਰਵ, ਰੁਦਰ, ਵਰਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਜਟਾਧਾਰੀ ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਮਹਾਦੇਵਾਯ ਭੀਮਾਯ ਤ੍ਰ੍ਯਂਬਕਾਯ ਦਿਸ਼ਾਂਪਤੇ। ਈਸ਼ਾਨਾਯ ਭਗਘ੍ਨਾਯ ਨਮੋਸ੍ਤ੍ਵਂਧਕਘਾਤਿਨੇ
ਮਹਾਦੇਵ, ਭੀਮ, ਤ੍ਰਿਣੇਤ੍ਰ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਈਸ਼ਾਨ, ਭਗਾ ਦੇ ਨਾਸਕ, ਅੰਧਕ ਦੇ ਮਾਰਨ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਨੀਲਗ੍ਰੀਵਾਯ ਘੋਰਾਯ ਵੇਧਸੇ ਵੇਧਸਾ ਸ੍ਤੁਤ। ਕੁਮਾਰਸ਼ਤ੍ਰੁਨਿਘ੍ਨਾਯ ਕੁਮਾਰਜਨਨਾਯ ਚ
ਨੀਲੇ ਗਲੇ ਵਾਲੇ, ਭਿਆਨਕ, ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਜਿਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਹੋਰ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਕਰਦੇ, ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਸਕ ਤੇ ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਵਿਲੋਹਿਤਾਯ ਧੂਮ੍ਰਾਯ ਸ਼ਿਵਾਯ ਕ੍ਰਥਨਾਯ ਚ। ਨਮੋ ਨੀਲਸ਼ਿਖਂਡਾਯ ਸ਼ੂਲਿਨੇ ਦੈਤ੍ਯਨਾਸ਼ਿਨੇ
ਲਾਲ ਰੰਗ ਵਾਲੇ, ਧੂੰਏਂ ਵਰਗੇ, ਸ਼ਿਵ, ਨਾਸਕ, ਨੀਲੇ ਪੰਖ ਵਾਲੇ, ਤ੍ਰਿਸੂਲਧਾਰੀ, ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਸਕ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਉਗ੍ਰਾਯ ਚ ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰਾਯ ਹਿਰਣ੍ਯਵਸੁਰੇਤਸੇ। ਅਨਿਂਦ੍ਯਾਯਾਂਬਿਕਾਭਰ੍ਤ੍ਰੇ ਸਰ੍ਵਦੇਵਸ੍ਤੁਤਾਯ ਚ
ਭਿਆਨਕ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ, ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ ਬੀਜ ਵਾਲੇ, ਨਿੰਦਿਆ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਅੰਬਿਕਾ ਦੇ ਪਤੀ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਜੋਗ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਅਭਿਗਮ੍ਯਾਯ ਕਾਮ੍ਯਾਯ ਸਦ੍ਯੋਜਾਤਾਯ ਵੈ ਨਮਃ। ਵृषਧ੍ਵਜਾਯ ਮੁਂਡਾਯ ਜਟਿਨੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਣੇ
ਸਭ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਜੋਗ, ਸਭ ਨੂੰ ਪਿਆਰੇ, ਸਦਿਓਜਾਤ, ਵੱਛਰ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਾਲੇ, ਖੋਪੜੀ ਧਾਰਣ ਵਾਲੇ, ਜਟਾਧਾਰੀ, ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਤਪ੍ਯਮਾਨਾਯ ਤਪ੍ਯਾਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣ੍ਯਾਯ ਜਯਾਯ ਚ। ਵਿਸ਼੍ਵਾਤ੍ਮਨੇ ਵਿਸ਼੍ਵਸृਜੇ ਵਿਸ਼੍ਵਮਾਵृਤ੍ਯ ਤਿष੍ਠਤੇ
ਤਪ ਕਰਣ ਵਾਲੇ, ਤਪਯੋਗ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ, ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਆਤਮਾ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਿਰਜਣਹਾਰ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਘੇਰ ਕੇ ਵੱਸਦਾ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਨਮੋ ਨਮੋਸ੍ਤੁ ਦਿਵ੍ਯਾਯ ਪ੍ਰਪਨ੍ਨਾਰ੍ਤਿਹਰਾਯ ਚ। ਭਕ੍ਤਾਨੁਕਂਪਿਨੇ ਦੇਵ ਵਿਸ਼੍ਵਤੇਜੋ ਮਨੋਗਤੇ
ਦਿਵ੍ਯ, ਸ਼ਰਨ ਆਏਆਂ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹਾ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਭਗਤਾਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਚਾਨਣ ਵਾਂਗ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ, ਮਨ ਵਿਚ ਸਮਾਣ ਵਾਲੇ ਦੇਵ, ਤੈਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਪੁਲਸ੍ਤ੍ਯ ਉਵਾਚ। ਏਵਂ ਸਂਸ੍ਤੂਯਮਾਨਸ੍ਤੁ ਦੇਵਦੇਵੋ ਹਰੋ ਨृਪ। ਉਵਾਚ ਰਾਘਵਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਭਕ੍ਤਿਨਮ੍ਰਂ ਪੁਰਾਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਪੁਲਸਤਿ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ, ਰਾਜਨ, ਉਹ ਰਾਘਵ ਦੇ ਕੋਲ, ਜੋ ਭਗਤੀ ਵਿੱਚ ਨਿਵਾ ਕੇ ਖੜਾ ਸੀ, ਬੋਲ ਪਏ।
ਰੁਦ੍ਰ ਉਵਾਚ। ਭੋ ਭੋ ਰਾਘਵ ਭਦ੍ਰਂ ਤੇ ਬ੍ਰੂਹਿ ਯਤ੍ਤੇ ਮਨੋਗਤਮ੍। ਭਵਾਨ੍ਨਾਰਾਯਣੋ ਨੂਨਂ ਗੂਢੋ ਮਾਨੁषਯੋਨਿषੁ
ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਰਾਘਵ, ਤੇਰਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ! ਜੋ ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਹੈ, ਉਹ ਦੱਸ। ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ, ਤੂੰ ਆਪ ਨਾਰਾਇਣ ਹੀ ਹੈਂ, ਜੋ ਮਨੁੱਖੀ ਰੂਪ ਵਿਚ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਅਵਤੀਰ੍ਣੋ ਦੇਵਕਾਰ੍ਯਂ ਕृਤਂ ਤਚ੍ਚਾਨਘ ਤ੍ਵਯਾ। ਇਦਾਨੀਂ ਸ੍ਵਂ ਵ੍ਰਜਸ੍ਥਾਨਂ ਕृਤਕਾਰ੍ਯੋਸਿ ਸ਼ਤ੍ਰੁਹਨ੍
ਤੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਖਾਤਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਇਆ ਸੀ, ਤੇਰਾ ਕੰਮ, ਹੇ ਪਾਪ ਰਹਿਤ, ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਹੁਣ, ਹੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਆਪਣੇ ਥਾਂ ਵਾਪਸ ਜਾ, ਤੇਰਾ ਉਦੇਸ਼ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤ੍ਵਯਾ ਕृਤਂ ਪਰਂ ਤੀਰ੍ਥਂ ਸੇਤ੍ਵਾਖ੍ਯਂ ਰਘੁਨਂਦਨ। ਆਗਤ੍ਯ ਮਾਨਵਾ ਰਾਜਨ੍ਪਸ਼੍ਯੇਯੁਰਿਹ ਸਾਗਰੇ
ਤੇਰੇ ਦੁਆਰਾ, ਹੇ ਰਘੁਕੁਲ ਦੇ ਰਤਨ, ਸੇਤੁ ਨਾਮਕ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਤੀਰਥ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਇੱਥੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮਨੁੱਖ ਸਮੁੰਦਰ ਉੱਤੇ ਆ ਕੇ ਇਸਨੂੰ ਵੇਖ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਮਹਾਪਾਤਕਯੁਕ੍ਤਾ ਯੇ ਤੇषਾਂ ਪਾਪਂ ਵਿਲੀਯਤੇ। ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਧ੍ਯਾਦਿਪਾਪਾਨਿ ਯਾਨਿ ਕष੍ਟਾਨਿ ਕਾਨਿਚਿਤ੍1.38.
ਜੋ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਾਪ ਇੱਥੇ ਮਿਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਕਿੰਨੇ ਵੀ ਭਾਰੀ ਹੋਣ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਵਰਗੇ ਪਾਪ ਵੀ।
ਦਰ੍ਸ਼ਨਾਦੇਵ ਨਸ਼੍ਯਂਤਿ ਨਾਤ੍ਰ ਕਾਰ੍ਯਾ ਵਿਚਾਰਣਾ। ਗਚ੍ਛ ਤ੍ਵਂ ਵਾਮਨਂ ਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਗਂਗਾਤੀਰੇ ਰਘੂਤ੍ਤਮ
ਸਿਰਫ਼ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਹੀ ਪਾਪ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸੋਚਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਹੁਣ ਤੂੰ, ਹੇ ਰਘੁਕੁਲ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਵਾਮਨ ਨੂੰ ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰ।
ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਭਾਗਾਨष੍ਟੌ ਪਰਂਤਪ। ਸ਼੍ਵੇਤਦ੍ਵੀਪਂ ਸ੍ਵਕਂ ਸ੍ਥਾਨਂ ਵ੍ਰਜ ਦੇਵ ਨਮੋਸ੍ਤੁ ਤੇ
ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਅੱਠ ਭਾਗ ਰੱਖ ਕੇ, ਹੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਹੁਣ ਆਪਣੇ ਥਾਂ, ਸ਼ੁਭ੍ਰਦੀਪ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਜਾ। ਹੇ ਦੇਵ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।
ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯ ਤਤੋ ਰਾਮਸ੍ਤੀਰ੍ਥਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਸ਼੍ਚ ਪੁष੍ਕਰਮ੍। ਵਿਮਾਨਂ ਤੁ ਨ ਯਾਤ੍ਯੂਰ੍ਧ੍ਵਂ ਵੇष੍ਟਿਤਂ ਤਤ੍ਤੁ ਰਾਘਵਃ
ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਨਿਵਾ ਕੇ ਪੁਸ਼ਕਰ ਤੀਰਥ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਪਰ ਸੁਵਰਨ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਵਿਮਾਨ ਉੱਤੇ ਨਹੀਂ ਚੜ੍ਹਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ, ਹੇ ਰਘੁਕੁਲ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਉਹ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਕਿਮਿਦਂ ਵੇष੍ਟਿਤਂ ਯਾਨਂ ਨਿਰਾਲਂਬੇऽਮ੍ਬਰੇ ਸ੍ਥਿਤਮ੍। ਭਵਿਤਵ੍ਯਂ ਕਾਰਣੇਨ ਪਸ਼੍ਯੇਤ੍ਯਾਹ ਸ੍ਮ ਵਾਨਰਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਵਾਨਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਇਹ ਯਾਨ ਕਿਉਂ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਬਿਨਾ ਆਸਰੇ ਖੜਾ ਹੈ? ਜ਼ਰੂਰ ਕੋਈ ਕਾਰਣ ਹੋਵੇਗਾ—ਵੇਖ ਕੇ ਦੱਸ।'
ਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਰਾਮਵਚਨਾਦਵਤੀਰ੍ਯ ਧਰਾਤਲੇ। ਸ ਚ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਸੁਰਸਿਦ੍ਧਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਸੁਗਰੀਵ ਰਾਮ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਤਰਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਸਿੱਧ ਪੁਰਖਿਆਂ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍षਿਸਙ੍ਘਸਹਿਤਂ ਚਤੁਰ੍ਵੇਦਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍। ਦृष੍ਟ੍ਵਾऽऽਗਤ੍ਯਾਬ੍ਰਵੀਦ੍ਰਾਮਂ ਸਰ੍ਵਲੋਕਪਿਤਾਮਹਃ
ਉਸ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾਮਹ, ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਅਤੇ ਚਾਰ ਵੈਦਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਵੇਖ ਕੇ ਉਹ ਕੋਲ ਆਇਆ, ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾਮਹ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਬੋਲ ਪਏ।
ਸਹਿਤੋ ਲੋਕਪਾਲੈਸ਼੍ਚ ਵਸ੍ਵਾਦਿਤ੍ਯਮਰੁਦ੍ਗਣੈਃ। ਤਂ ਦੇਵਂ ਪੁष੍ਪਕਂ ਨੈਵ ਲਂਘਯੇਦ੍ਧਿ ਪਿਤਾਮਹਮ੍
ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਾਖਿਆਂ, ਵਸੂ, ਆਦਿਤਿਆਂ ਅਤੇ ਮਰੁਤਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ, ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ—ਬ੍ਰਹਮਾ—ਨੂੰ ਪੁਸ਼ਪਕ ਵਿਮਾਨ ਵੀ ਪਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।
ਅਵਤੀਰ੍ਯ ਤਤੋ ਰਾਮਃ ਪੁष੍ਪਕਾਦ੍ਧੇਮਭੂषਿਤਾਤ੍। ਨਤ੍ਵਾ ਵਿਰਿਂਚਨਂ ਦੇਵਂ ਗਾਯਤ੍ਰ੍ਯਾ ਸਹ ਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਫਿਰ ਰਾਮ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜੇ ਪੁਸ਼ਪਕ ਤੋਂ ਉਤਰੇ ਅਤੇ ਨਿਵਾ ਕੇ, ਗਾਇਤਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਖੜੇ ਵਿਰਿੰਚੀ ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਕੋਲ ਗਿਆ।
ਅष੍ਟਾਂਗਪ੍ਰਣਿਪਾਤੇਨ ਪਂਚਾਂਗਾਲਿਂਗਿਤਾਵਨਿਃ। ਤੁष੍ਟਾਵ ਪ੍ਰਣਤੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਦੇਵਦੇਵਂ ਵਿਰਿਂਚਨਮ੍
ਅੱਠ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਨਿਵਾ ਕੇ, ਪੰਜ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਛੁਹ ਕੇ, ਉਹ ਨਿਵਾ ਹੋ ਕੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਵਿਰਿੰਚੀ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਰਾਮ ਉਵਾਚ। ਨਮਾਮਿ ਲੋਕਕਰ੍ਤਾਰਂ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਸੁਰਾਰ੍ਚਿਤਮ੍। ਦੇਵਨਾਥਂ ਲੋਕਨਾਥਂ ਪ੍ਰਜਾਨਾਥਂ ਜਗਤ੍ਪਤਿਮ੍
ਰਾਮ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਮੈਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀਆਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਸਨਮਾਨਤ ਹੈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਜਗਤ ਦੇ ਮਾਲਕ।
ਨਮਸ੍ਤੇ ਦੇਵਦੇਵੇਸ਼ ਸੁਰਾਸੁਰਨਮਸ੍ਕृਤ। ਭੂਤਭਵ੍ਯਭਵਨ੍ਨਾਥ ਹਰਿਪਿਂਗਲਲੋਚਨ
ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਅਸੁਰ ਵੀ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਭੂਤ, ਭਵਿੱਖ ਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਸਿੰਘ ਵਰਗੀਆਂ ਪਿੰਗਲੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ।
ਬਾਲਸ੍ਤ੍ਵਂ ਵृਦ੍ਧਰੂਪੀ ਚ ਮृਗਚਰ੍ਮਾਸਨਾਂਬਰਃ। ਤਾਰਣਸ਼੍ਚਾਸਿ ਦੇਵਸ੍ਤ੍ਵਂ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਪ੍ਰਭੁਰੀਸ਼੍ਵਰਃ
ਤੂੰ ਬੱਚਾ ਵੀ ਹੈਂ, ਵੱਡਾ ਬੁੱਢਾ ਰੂਪ ਵੀ ਧਾਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈਂ, ਮ੍ਰਿਗ ਛਾਲ ਉੱਤੇ ਬੈਠਾ ਤੇ ਮ੍ਰਿਗ ਛਾਲ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਸਭ ਨੂੰ ਪਾਰ ਲੰਘਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਦੇਵਤਾ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਤੇ ਸਰਵੋਚ ਹੈਂ।
ਹਿਰਣ੍ਯਗਰ੍ਭਃ ਪਦ੍ਮਗਰ੍ਭਃ ਵੇਦਗਰ੍ਭਃ ਸ੍ਮृਤਿਪ੍ਰਦਃ। ਮਹਾਸਿਦ੍ਧੋ ਮਹਾਪਦ੍ਮੀ ਮਹਾਦਂਡੀ ਚ ਮੇਖਲੀ
ਤੂੰ ਹੀ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੋਖ ਵਾਲਾ, ਕਮਲ ਦੀ ਕੋਖ ਵਾਲਾ, ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਸਰੋਤ, ਸਮਝ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਵੱਡਾ ਸਿਧ, ਵੱਡਾ ਕਮਲ ਧਾਰੀ, ਵੱਡਾ ਦੰਡ ਧਾਰੀ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕਮਰਬੰਧ ਵਾਲਾ ਹੈਂ।