ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਭਗਵਤੀ ਦੇ ਇਸ ਸਤੁਤਿ ਗੀਤ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਧਨ-ਧਾਨ, ਪੁੱਤਰ, ਪੌਤਰ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂ-ਪੰਛੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਇਸ ਗੀਤ ਨੂੰ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉੱਚਤਮ ਮੁਕਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਰਾਜਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਰਾਜਸਿੱਖਾ ਗੁਆਚੁਕੀ ਹੋਵੇ, ਨੌਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ ਉਪਵਾਸ ਕਰੇ, ਅਤੇ ਅੱਠਵੀਂ ਤੇ ਚੌਦਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਵੀ ਉਪਵਾਸ ਰੱਖੇ, ਤਾਂ, ਹੇ ਉੱਤਮ ਪੁਰਖ, ਉਹ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਆਪਣੀ ਰਾਜਸਿੱਖਾ ਮੁੜ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗਿਆਨ ਯੁਕਤ ਸ਼ਕਤੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵਦੂਤੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਇਸ ਗੀਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਤੀਦਿਨ ਉੱਚਤਮ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸੁਣਿਆ, ਉਹ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਪਰਮ ਮੁਕਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਗੀਤ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੁਸ਼ਕਰ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਇਹ ਗੀਤ ਲਿਖ ਕੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਅੱਗ ਜਾਂ ਚੋਰ ਆਦਿ ਦਾ ਕੋਈ ਡਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਇਸ ਗੀਤ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਸਫਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਚਾਹੇ ਚਲਦੇ-ਫਿਰਦੇ ਹੋਣ ਜਾਂ ਅਚਲ। ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਪੁੱਤਰ, ਧਨ, ਅਨਾਜ, ਵਧੀਆ ਪਤਨੀ, ਰਤਨ, ਘੋੜੇ, ਹਾਥੀ, ਤੇ ਨੌਕਰ ਆਦਿ ਜਲਦੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਇਹ ਗੀਤ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਇਹ ਫਲ ਜਰੂਰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਪੁਛਿਆ: "ਕਿਹੜੇ ਕਰਮ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਕੋਈ ਮੁੜ ਭੂਤ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ? ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ? ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸੋ, ਹੇ ਗਿਆਨੀ।" ਪੁਲਸਤਯ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: "ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਹੇ ਉੱਤਮ ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਫਿਰ ਕਦੇ ਭੀ ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਪਵੇਂਗਾ। ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਕੋਈ ਭੂਤ ਬਣਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਹੜੇ ਉਪਾਅ ਨਾਲ ਉਸ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ—ਜੇ ਕੋਈ ਭੂਤ-ਯੋਨੀ ਵਿੱਚ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਡਰਾਉਣੇ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਪਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਨੇਕ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰੀਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਵਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਭੂਤ-ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਪਏ ਲੋਕ ਵੀ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਸੁਣ, ਹੇ ਭੀਸ਼ਮ! ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ, ਜੋ ਸਖਤ ਵ੍ਰਤਾਂ ਵਾਲਾ, ਹਰ ਥਾਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਅਤੇ ਸਦਾ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਵਾਧਿਆਏ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ, ਸਦਾ ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦਾ, ਜਪ ਅਤੇ ਯਜਨਾ ਕਰਦਾ। ਉਹ ਧੀਰਜ, ਦਇਆ, ਖਿਮਾ ਅਤੇ ਸੱਚਾਈ ਵਿੱਚ ਅਡਿੱਠ ਸੀ; ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਅਹਿੰਸਾ ਅਤੇ ਕੋਮਲਤਾ ਵੱਲ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ। ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰਿ, ਤਪ, ਯੋਗ ਅਤੇ ਪਿਤਰ-ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਨ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ-ਪਰਲੋਕ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਉਹ ਸੱਚ ਬੋਲਦਾ, ਮਿੱਠਾ ਬੋਲਦਾ ਅਤੇ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ। ਦਾਨ, ਯਜਨਾ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਕਰਤਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ, ਤੇ ਸਵਾਧਿਆਏ ਦੀ ਲਗਨ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾਉਂਦਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੰਸਾਰ-ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਘਰ-ਗ੍ਰਹਸਥ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਾਲ ਬਿਤਾ ਗਿਆ।" "ਇੱਕ ਦਿਨ ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਤੀਰਥ-ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜਾਗੀ: 'ਆਓ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰੀਏ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਤੀਰਥਾਂ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਨਾਲ ਨ੍ਹਾ ਲਵਾਂ।' ਉਸ ਨੇ ਪੁਸ਼ਕਰ ਵਿਖੇ ਸਵੇਰੇ ਸੁਚਿੱਤ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤਾ, ਆਪਣੇ ਜਪ-ਪਾਠ ਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਪੂਰੇ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਚਲ ਪਿਆ।" "ਅੱਗੇ ਜਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਮਨੁੱਖ ਵੇਖੇ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਡਰਾਉਣੇ ਅਤੇ ਵਿਅਕਤਿਤਵ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਸਨ। ਉਹ ਜੰਗਲ ਕੰਡਿਆਂ ਵਾਲੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਸੁੰਨ ਅਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ—ਜੋ ਵਿਅੰਗ, ਬੜੇ ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਸੀ—ਉਸ ਦਾ ਦਿਲ ਹਲਕਾ ਜਿਹਾ ਕੰਬ ਗਿਆ, ਪਰ ਉਹ ਅਡਿੱਠ ਖੜਾ ਰਿਹਾ। ਫਿਰ, ਉਸ ਨੇ ਹੌਸਲਾ ਜੁਟਾ ਕੇ, ਡਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਕੇ, ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ: 'ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ, ਜੋ ਇੰਨੇ ਵਿਅੰਗ ਹੋ, ਤੇ ਕਿੱਥੋਂ ਆਏ ਹੋ? ਤੁਹਾਡਾ ਕੀਹ ਕਰਮ ਸੀ, ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਚੰਗੀ ਅਵਸਥਾ ਨਹੀਂ ਪਾਈ? ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਉਂ ਹੋ, ਤੇ ਕਿੱਧਰ ਜਾ ਰਹੇ ਹੋ?'" "ਉਹ ਭੂਤ ਆਖਣ ਲੱਗੇ: 'ਅਸੀਂ ਸਦਾ ਭੁੱਖ ਅਤੇ ਤਿਹਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ, ਵੱਡੇ ਦੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਸਾਡਾ ਮਨ ਖੋ ਗਿਆ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਤੇ ਸਾਡੀ ਸੂਝ-ਬੂਝ ਵੀ ਮੁੱਕ ਗਈ। ਅਸੀਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦਿਸਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ, ਨਾ ਕਿਸੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ, ਨਾ ਆਕਾਸ਼, ਨਾ ਧਰਤੀ, ਨਾ ਸਵਰਗ। ਜੋ ਤੂੰ ਦੁੱਖ ਆਖਦਾ ਹੈਂ, ਉਹ ਸਾਡੇ ਲਈ ਖੁਸ਼ੀ ਹੋਵੇਗੀ; ਹੁਣ ਸਵੇਰ ਹੋ ਰਹੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹ ਰਿਹਾ ਹੈ।' 'ਮੈਂ ਪਾਰਿਉਸ਼ਿਤਾ ਹਾਂ; ਦੂਜਾ ਸੂਚੀਮੁਖਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਸ਼ੀਘ੍ਰਗਾ, ਰੋਹਕਾ, ਅਤੇ ਪੰਜਵਾਂ ਲੇਖਕਾ ਹੈ।'" "ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: 'ਕਿਵੇਂ ਭੂਤ, ਜੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਜੰਮੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਹਨ? ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਤੁਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋ?'" "ਭੂਤ ਆਖਣ ਲੱਗੇ: 'ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤਾਜਾ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦਾ ਸੀ ਪਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਬਾਸੀ ਖਾਣਾ ਦਿੰਦਾ ਸੀ; ਇਸ ਕਰਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਪਾਰਿਉਸ਼ਿਤਾ ਆਖਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਨੇ ਭੁੱਖੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਚੁਭੋਕੇ ਦਿੱਤੇ; ਇਸ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਸੂਚੀਮੁਖਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਜਦੋਂ ਭੁੱਖਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੰਗਣ ਆਇਆ, ਤੁਰੰਤ ਉਥੋਂ ਚਲਾ ਗਿਆ; ਇਸ ਕਰਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਸ਼ੀਘ੍ਰਗਾ ਆਖਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਘਰ ਦੀ ਛੱਤ ਉੱਤੇ ਵਧੀਆ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦਾ ਸੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ; ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਉਥੇ ਚਿੰਤਤ ਰਹਿੰਦਾ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਰੋਹਕਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਮੰਗਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਚੁੱਪ ਰਹਿੰਦਾ ਤੇ ਧਰਤੀ ਖੁਰਚਦਾ; ਸਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਾਪੀ ਲੇਖਕਾ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।' 'ਲੇਖਕਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਇਥੋਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਰੋਹਕਾ ਉਲਟਾ ਸਿਰ ਕਰਕੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸੂਚੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਤੇ ਲੰਗੜਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਸੂਈ-ਮੂੰਹ ਵਾਲਾ ਬਣ ਗਿਆ। ਬਾਸੀ, ਲਟਕਦੀ ਗਰਦਨ ਵਾਲਾ, ਲੰਬੋਦਰਾ ਨਾਮ ਵਾਲਾ, ਚੌੜੀਆਂ ਗੋਦੀਆਂ ਅਤੇ ਮੋਟੀ ਹੋਠਾਂ ਵਾਲਾ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਕਰਕੇ ਇੰਝ ਜੰਮੇ ਹਨ।' 'ਇਹ ਸਾਰੀ ਕਹਾਣੀ, ਉਸਦੇ ਕਾਰਣ ਸਮੇਤ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ। ਜੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਪੁੱਛ, ਅਸੀਂ ਜਵਾਬ ਦੇਵਾਂਗੇ।'" "ਫਿਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: 'ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਖਾਣੇ ਨਾਲ ਜੀਉਂਦੇ ਹਨ; ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਖੁਰਾਕ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸੱਚ-ਸੱਚ ਦੱਸੋ।