ਇਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਤਪ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਰਾਣੀ ਨੂੰ ਲਾਵਣਯਵਤੀ ਨਾਮ ਦੀ ਮਹਾਂਮਾਨਿਤ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਨਮਾਨਿਤ ਨਾਰੀ ਬਣਾਇਆ, ਜੋ ਭਾਵਾ ਵਲੋਂ ਪਾਰਵਤੀ ਵਾਂਗ ਹੀ ਪਿਆਰੀ ਸੀ। ਉਸ ਰਾਜਾ ਦੇ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ, ਜੋ ਧਰਮਵਾਨ ਅਤੇ ਤੀਰਚਲਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਸਨ। ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਕ ਦਿਨ, ਪ੍ਰਚੇਤਸ ਨਾਮਕ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਪੂਜਨਯੋਗ ਸੀ, ਰਾਜਾ ਦੇ ਕੋਲ ਆਏ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਇਹ ਅਟੱਲ ਵੈਭਵ, ਜੋ ਦੇਵਾਂ ਅਤੇ ਮਾਨਵਾਂ ਵਲੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੈ, ਕਿਵੇਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ? ਕਿਵੇਂ ਮੇਰੀ ਰਾਣੀ, ਕਮਲਜਾ ਵਾਂਗ, ਇਥੇ ਆਈ?” ਰਾਜਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਆਪਣੇ ਨਿਮਰ ਤਪ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਮਲ-ਮੰਦਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਮੰਦਰ, ਚਾਹੇ ਕਿੰਨੇ ਵੀ ਰਾਜੇ, ਮੰਤਰੀ, ਹਾਥੀ, ਰਥ, ਜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਆਉਣ, ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ—ਨਾਹ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ, ਨਾਹ ਤਾਰੇ ਜਾਂ ਚੰਦ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ। ਇਸ ਲਈ, ਜੋ ਕੁਝ ਹੋਇਆ, ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਜਣਮ, ਧਰਮ ਜਾਂ ਕਰਮ ਨਾਲ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਪ੍ਰਚੇਤਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, “ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਸਭ ਦੱਸੋ, ਚਾਹੇ ਮੇਰੇ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਜਾਂ ਮੇਰੀ ਧਰਮਵਾਨ ਪਤਨੀ ਵਲੋਂ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ।” ਤਕਦੀਰ ਦੇ ਬਦਲਾਅ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਪ੍ਰਚੇਤਸ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, “ਰਾਜਨ, ਇਹ ਅਦਭੁਤ ਕਾਰਣ ਅਤੇ ਕਥਾ ਸੁਣੋ। ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਜਣਮੇ, ਤੇ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਪਾਪ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਤੁਹਾਡਾ ਸਰੀਰ ਫਿਰ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਪਰ ਤੁਹਾਡੀ ਸੁਭਾਵ, ਨਖ, ਅਤੇ ਗਹਣੇ ਸਭ ਗੰਦੇ ਸਨ। ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਈ ਦੋਸਤ, ਪੁੱਤਰ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਭੈਣ ਜਾਂ ਮਾਂ ਨਹੀਂ ਸੀ—ਸਭ ਸ਼ਾਪਤ ਹੋਏ ਸਨ। ਫਿਰ ਵੀ, ਇਹ ਧਰਤੀ, ਸੌਂ ਨਾਰੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਸੋਹਣੀ, ਤੁਹਾਡੇ ਵਲ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਗਈ। ਇਕ ਵਾਰ ਭਿਆਨਕ ਸੁਕਾ ਪਿਆ, ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ, ਤੁਸੀਂ ਖਾਣ ਵਾਲਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਲੱਭ ਸਕੇ। ਫਿਰ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਵੱਡਾ, ਕਮਲਾਂ ਭਰਿਆ ਝੀਲ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਰੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਤੁਸੀਂ ਉਥੋਂ ਕਮਲ ਲਏ ਤੇ ਵੈਦਿਸ਼ਾ ਸ਼ਹਿਰ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕ਼ੀਮਤ ਲੈਣ ਲਈ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਫਿਰੇ, ਪਰ ਕੋਈ ਖਰੀਦਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਥੱਕੇ ਹੋਏ ਤੇ ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ, ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਬਚਿਆ। ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਇਕ ਘਰ ਦੇ ਆੰਗਣ ਵਿਚ ਬੈਠ ਗਏ। ਰਾਤ ਨੂੰ ਉਥੇ ਸ਼ੁਭ ਧੁਨੀਆਂ ਸੁਣੀਆਂ। ਤੁਸੀਂ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਉਥੇ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਧੁਨੀਆਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਵਲੋਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਤੁਸੀਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਦੇਖੀ। ਉਥੇ, ਅੰਗਵਤੀ ਨਾਮ ਦੀ ਗਣਿਕਾ, ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਬਾਰਹਵੀਂ ਤੀਥੀ ਦਾ ਵਰਤ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਵਰਤ ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਲਵਣਾਚਲ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ ਪਲੰਗ ਦਿੱਤਾ। ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ਾ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ, ਬੜੀ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ। ਉਹ ਦੋਵੇਂ (ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਤੇ ਪਤਨੀ) ਨੇ ਵੇਖਿਆ, “ਇਹ ਕਮਲਾਂ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ? ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ ਸਜਾਉਣਾ ਚੰਗਾ ਹੈ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭਗਤੀ ਜਾਗੀ। ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਲਵਣਾਚਲ ਵਿਖੇ ਕੇਸ਼ਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਹਰ ਥਾਂ ਪਲੰਗ ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਚੜ੍ਹਾਏ ਗਏ। ਅੰਗਵਤੀ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਸੌ ਮਾਪ ਅਨਾਜ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ, ਤਿੰਨ ਧਾਤੂ ਦੇ ਸਾਫ ਭਾਂਡੇ ਦੇਣ ਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਦੋਵੇਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਨਾ ਕੀਤਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਵੱਡੇ ਧਰਮ ਤੇ ਆਸਰੇ ਸਨ। ਅੰਗਵਤੀ ਨੇ ਚਾਰ ਕਿਸਮਾਂ ਦਾ ਭੋਜਨ ਲਿਆ ਕੇ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਕਿਹਾ, “ਭੋਜਨ ਖਾਓ, ਰਾਜਨ।” ਪਰ ਦੋਵੇਂ ਨੇ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, “ਅਸੀਂ ਕੱਲ ਖਾਵਾਂਗੇ, ਸੁੰਦਰ-ਮੁਖੀ; ਅੱਜ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਵਰਤ ਰੱਖਾਂਗੇ, ਜੋ ਸ਼ੁਭਤਾ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ।” “ਜਨਮ ਤੋਂ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਅਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਾਪੀ ਹਾਂ, ਪਰ ਪੱਕੇ ਵਰਤੀ ਹਾਂ; ਤੇਰੀ ਸੰਗਤ ਨਾਲ, ਤੇਰੇ ਘਰ ਵਿਚ ਧਰਮ ਦਾ ਲੇਸ਼ ਵੀ ਨਾ ਰਹੇ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ, ਦੋਵੇਂ ਨੇ ਰਾਤ ਜਾਗ ਕੇ ਕਾਟੀ; ਸਵੇਰੇ, ਅੰਗਵਤੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਲੰਗ, ਨਮਕ ਅਤੇ ਪਹਾੜ ਵਰਗਾ ਭੋਜਨ ਦਿੱਤਾ। ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਬਾਰਾਂ ਪਿੰਡ; ਗਾਂਵਾਂ, ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਗਾਂ, ਕਪੜੇ ਤੇ ਗਹਣੇ ਵੀ ਦਿੱਤੇ। ਭੋਜਨ ਦੋਸਤਾਂ, ਸਾਥੀਆਂ, ਗਰੀਬਾਂ, ਅੰਨਾਂ ਤੇ ਬੇਸਹਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ; ਤੇ ਉਸ ਲਾਲਚੀ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨ ਦੇ ਕੇ ਰੁਖਸਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਸ਼ਿਕਾਰੀ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ, ਰਾਜਨ, ਤੁਸੀਂ ਬਣੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕੇਸ਼ਵ ਦੀ ਕਮਲਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਤੁਹਾਡੇ ਸਭ ਪਾਪ ਪੁਸ਼ਕਰ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿਚ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਏ, ਰਾਜਨ, ਸੱਚਾਈ ਅਤੇ ਅਲੋਭ ਤਪ ਨਾਲ। ਚੌਂਹ-ਚਿਹਰੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਐਸਾ ਵਾਹਨ ਦਿੱਤਾ ਜੋ ਜਿੱਥੇ ਚਾਹੋ, ਉਥੇ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਸ ਲਈ, ਰਾਜਨ, ਪੁਸ਼ਕਰ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲਓ। ਕਲਪ ਭਰ ਦੀ ਅਟਲਤਾ ਅਤੇ ਧਨ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਨਾਲ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਵਰਤ ਰੱਖ ਕੇ, ਰਾਜਨ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਿਸਚਿਤ ਮੋਖਸ਼ ਮਿਲੇਗਾ। ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਉਥੇ ਹੀ ਲੁਕ ਗਏ; ਤੇ ਰਾਜਾ, ਆਦੇਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੁਬਾਰਾ ਪੁਸ਼ਪਵਾਹਨ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ, ਰਾਜਨ, ਇਸ ਵਰਤ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਕੇ, ਵਰਤ ਟੁੱਟਦਾ ਨਹੀਂ; ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ, ਬਾਰਾਂ ਦਵਾਦਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਵਰਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੇਵਾਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਰਾਜਨ; ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਗਾਂ, ਮਧਮ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ, ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸੋਨਾ। ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ, ਸੋਨਾ ਦੇਣਾ ਹੀ ਉਚਿਤ ਦਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਪਹਿਲਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਲਈ, ਦੂਜਾ ਵਿਸ਼ਨੂ ਲਈ। ਤੀਜਾ ਰੁਦ੍ਰਾ ਲਈ; ਇਹ ਤਿੰਨ ਦੇਵ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਵਿਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਕੋਈ ਇਸ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਦੇਵਲੋਕ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਾਲਾਂ ਦੇ ਗਿਣਤੀ ਬਰਾਬਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਵਰਤ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਇਹ ਰੁਦ੍ਰਾ ਨੇ ਖੁਦ ਦੱਸਿਆ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਇੱਕ ਸਾਲ ਰਾਤ-ਉਪਵਾਸ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਗ੍ਰਹਸਥ ਨੂੰ ਗਾਂ ਦੇਣ ਦੇ ਅੱਧਾ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਸੋਨੇ ਦਾ ਚੱਕਰ ਤੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ, ਕਪੜੇ ਸਮੇਤ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਇਹ ਪੁੰਨਯ ਕਰਮ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਸ਼ਿਵਲੋਕ ਵਿਚ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਰਤ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸਕ ਹੈ; ਜੋ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਗਾਂ ਤੇ ਬਲਦ ਦੇਣ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਤਿਲਾਂ ਦੀ ਗਾਂ ਦੇਣ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਸ਼ਿਵਲੋਕ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਰੁਦ੍ਰਾ ਵਰਤ ਹੈ, ਜੋ ਡਰ ਤੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਜੋ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਸੋਨੇ ਦਾ ਨੀਲਾ ਕਮਲ, ਚੀਨੀ ਦੇ ਭਾਂਡੇ ਤੇ ਬਲਦ ਦੇਣ ਕਰਦਾ, ਰਾਤ-ਉਪਵਾਸ ਰੱਖ ਕੇ— ਇਹ ਸਭ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਵੱਡਾ ਪੁੰਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।