ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਰਾਜੇ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਉਥੇ ਕੁਝ ਵਿਅਕਤੀ ਚਮਕਦਾਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੰਗਾਂ ਦੋਹਾਂ ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨਗੇ। ਉਹ ਉਥੇ ਆਪਣੀ ਉੱਚੀ ਵਿਰਾਸਤ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰਤਾ ਦਰਸਾਉਣਗੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, “ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਲਈ ਭਰਾ, ਪਿਤਾ, ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਸਾਕਾ ਹੋ। ਮੇਰੇ ਲਈ ਤੁਹਾਡੇ ਬਿਨਾਂ ਜੀਉਣਾ ਅਸੰਭਵ ਹੈ।” ਉਹ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ, ਮੇਰੀ ਨਜ਼ਰ ਸ਼ੁਭ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੈਂ ਸੱਚ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।” ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਇਹ ਨਜ਼ਰ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹੋ ਜਿਹੀਆਂ ਮਿੱਠੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਧਰਮੀ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਸਮੇਂ, ਜਦੋਂ ਨਹੁਸ਼ ਇੰਦਰ ਦੇ ਪਦ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਸ ਮਹਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ, ਅਗਤਸਿਆ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਦੁਆਰਾ, ਨਹੁਸ਼ ਦਾ ਪਾਪ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜਦ ਨਹੁਸ਼ ਸੱਪ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, “ਮੇਰੀ ਅਹੰਕਾਰ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ—ਮੈਨੂੰ ਆਪਣਾ ਆਸਰਾ ਦੇਵੋ, ਹੇ ਮੁਨਿ।” ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਧਨਵਾਨ ਮੁਨੀ ਦਿਲੋਂ ਦਇਆ ਨਾਲ, ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇਂਦੇ ਹਨ, “ਤੇਰੀ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਜਨਮੇਗਾ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਪਰਿਵਾਰ ਲਈ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣੇਗਾ। ਉਹ ਰਾਜਾ ਤੈਨੂੰ ਸੱਪ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੇਖ ਕੇ ਤੇਰਾ ਸ਼ਾਪ ਤੋੜ ਦੇਵੇਗਾ।” ਫਿਰ, ਤੂੰ ਆਪਣਾ ਸੱਪ ਰੂਪ ਛੱਡ ਕੇ, ਦੁਬਾਰਾ ਸਵਰਗ ਚੜ੍ਹ ਜਾਵੇਂਗਾ। ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਵਲੋਂ ਕਰਵਾਏ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯੱਗ ਰਾਹੀਂ, ਤੁਸੀਂ ਦੋਵਾਂ ਮਿਲ ਕੇ ਫਿਰ ਦੇਵ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਜਾਵੋਗੇ। “ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਦਿੱਤੇ ਵਰਦਾਨ ਨਾਲ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਨੇਤ੍ਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਤੈਨੂੰ ਮਿਲੇਗਾ।” ਇਸ ਵੇਲੇ, ਪੁਲਸਤਯ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਉਸ ਸਮੇਂ, ਸਾਰੇ ਦੇਵੀਆਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਨਾਲ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਉਹ ਵੀ ਦੁੱਖੀ ਨਹੀਂ ਰਹੀਆਂ। ਓਸੇ ਵੇਲੇ ਗਾਇਤਰੀ ਦੇ ਜਾਗਣ ਨਾਲ ਗੌਰੀ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਮਨੋਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉੱਚੇ ਮਨ ਵਾਲੀ ਹੋ ਕੇ ਵਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਪਿਆਰੀ, ਉਸ ਯੱਗ ਦੀ ਪੂਰਨਤਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।” ਜਦੋਂ ਗਾਇਤਰੀ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾ ਹੈ, ਵਰਦਾਤਾ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਝੁਕ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ। ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ, “ਹੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾ, ਅੱਠ ਅੱਖਰਾਂ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਹੇ ਗਾਇਤਰੀ, ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ, ਬੋਲੀ ਅਤੇ ਸੱਤ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੀ ਹੋ। ਸਾਰੀ ਸਤੁਤੀਆਂ, ਗੀਤ, ਅੱਖਰ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਲੱਛਣ, ਸਾਰੇ ਵਿਆਖਿਆਨ, ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ, ਸਭ ਕੁਝ ਤੁਹਾਡਾ ਹੀ ਰੂਪ ਹੈ। ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।” “ਤੁਸੀਂ ਚਿੱਟੇ, ਚਮਕਦਾਰ ਰੂਪ ਵਾਲੀ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਰਗਾ ਮੁਖ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਹੋ। ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਭੁਜਾਂ ਕੇਲਾ ਦੇ ਤਣੇ ਵਰਗੀਆਂ ਮਲਾਇਮ ਹਨ। ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਮ੍ਰਿਗਸ਼ਿੰਗ ਅਤੇ ਸੁਤਵਾਂ ਕਮਲ ਫੁੱਲ ਹੈ। ਨਰਮ ਰੇਸ਼ਮੀ ਵਸਤ੍ਰ ਅਤੇ ਸੁਲੱਖਣ ਲਾਲ ਉਪਰਣਾ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਤੁਹਾਡੇ ਸੀਨੇ ਉੱਤੇ ਚੰਦਨੀ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾ ਹਾਰ ਹੈ ਤੇ ਦੋਵਾਂ ਕੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁੰਦਰ ਇਲਾਹੀ ਕੁੰਡਲ ਹਨ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾ ਚਿਹਰਾ, ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਮਕੁਟ ਤੇ ਰੂਪਵਾਨ ਕੇਸ਼-ਸਜਾਵਟ ਹੈ।” “ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਭੁਜਾਂ ਸੱਪ ਦੀਆਂ ਲਪਟਾਂ ਵਰਗੀਆਂ, ਇਲਾਹੀ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਹੇ ਦੇਵੀ, ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਛਾਤੀਆਂ ਗੋਲ, ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਸਮਾਨ ਨਿੱਪਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ। ਤੁਹਾਡੀ ਕਮਰ ਤਿੰਨ ਲਕੀਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ, ਚਮਕਦਾਰ ਨਿਤੰਭ ਤੇ ਗਹਿਰੀ, ਆਕਰਸ਼ਕ ਨਾਭੀ ਹੈ। ਚੌੜੀਆਂ ਨਿਤੰਭਾਂ, ਸੁੰਦਰ ਜੰਘਾਂ, ਸੋਹਣੀ ਸ਼ਕਲ, ਵਧੀਆ ਗੁੱਟਾਂ ਤੇ ਪੈਰ—ਇਹ ਸਭ ਤੁਹਾਡਾ ਹੀ ਰੂਪ ਹੈ।” “ਤੁਸੀਂ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਹਾਰ ਹੋ। ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੂਰੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਹੇ ਸੁਭਾਗਵਤੀ, ਉੱਤਮ ਰੰਗ ਵਾਲੀ, ਤੁਸੀਂ ਵਰਦਾਤਾ ਹੋ। ਜਿਹੜਾ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਪੁਸ਼ਕਰ ਤੀਰਥ ਤੇ ਆ ਕੇ ਤੁਹਾਡਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰੇ, ਉਹ ਧੰਨ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਜੇਠ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਪੂਰਨਿਮਾ ਨੂੰ ਤੁਹਾਡੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਕ ਪੂਜਾ ਹੋਵੇਗੀ। ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ, ਤੁਹਾਡੀ ਮਹਿਮਾ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਤੁਹਾਡੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਕੋਈ ਵੀ ਚੀਜ਼ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ, ਚਾਹੇ ਪੁੱਤਰ ਹੋਣ ਜਾਂ ਧਨ।” “ਜਿਹੜੇ ਜੰਗਲਾਂ, ਵੱਡੀਆਂ ਵਣਾਂ, ਸਮੁੰਦਰ ਜਾਂ ਡਾਕੂਆਂ ਵਲੋਂ ਰੋਕੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਆਸਰਾ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਸਿੱਧੀ, ਲੱਖਮੀ, ਸਥਿਰਤਾ, ਯਸ਼, ਲਾਜ, ਗਿਆਨ, ਨਮਰਤਾ, ਬੁੱਧੀ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਸਾਂਝ, ਰਾਤ, ਚਮਕ, ਨੀਂਦ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਰਾਤ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਅੰਬਾ, ਕਮਲਾ, ਮਾਤਾ; ਬ੍ਰਹਮਾਣੀ, ਬ੍ਰਹਮਚਾਰਣੀ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਮਾਂ, ਗਾਇਤਰੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਔਰਤ ਹੋ।” “ਤੁਸੀਂ ਜਿੱਤ ਅਤੇ ਵਿਜੈ, ਪੋਸ਼ਣ, ਧੀਰਜ, ਦਇਆ ਹੋ। ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਅਨੇਕ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੀ, ਵਿਸ਼ਵ ਰੂਪ, ਸੋਹਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਬ੍ਰਹਮਚਾਰਣੀ, ਚੌੜੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਰਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੋ।” “ਤੁਸੀਂ ਸ਼ਹਿਰਾਂ, ਤੀਰਥਾਂ, ਆਸ਼ਰਮਾਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਅਤੇ ਉਪਵਨ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀਆਂ ਹੋ। ਹਰੇਕ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਦੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਹੋ, ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ, ਵਿਚਕਾਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ। ਤੁਸੀਂ ਯੱਗ ਦਾ ਵੇਦੀ, ਪੁਰੋਹਿਤਾਂ ਦੀ ਦੱਖਣਾ, ਰਾਜਿਆਂ ਲਈ ਸਿੱਧੀ, ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਹੱਦ ਹੋ।” “ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਦੀਖਿਆ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਜੋਤੀ ਤੁਹਾਡੀ ਹੈ। ਤਾਰੇ ਦੀ ਚਮਕ, ਨਾਰਾਇਣ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਲੱਖਮੀ, ਇਹ ਸਭ ਤੁਹਾਡਾ ਹੀ ਰੂਪ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਧੀਰਜ ਅਤੇ ਸਿੱਧੀ, ਤਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰੋਹਣੀ ਹੋ, ਰਾਜ ਦਰਵਾਜਿਆਂ, ਤੀਰਥਾਂ ਅਤੇ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਸੰਗਮਾਂ ਤੇ ਵੱਸਦੀਆਂ ਹੋ।” “ਪੂਰਨਿਮਾ ਦੀ ਰਾਤ ਦਾ ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨ, ਧੀਰਜ, ਸਥਿਰਤਾ—ਇਹ ਸਭ ਤੁਸੀਂ ਹੋ। ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਉਮਾਦੇਵੀ ਹੋ, ਉੱਤਮ ਰੰਗ ਵਾਲੀ। ਤੁਸੀਂ ਇੰਦਰ ਦੀ ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਸੋਹਣੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਮੁਨੀਆਂ ਦੀ ਧਰਮਿਕ ਮੱਤ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਉੱਚਾ ਲਕੜੀ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀਤਾ, ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਸਤਤ ਹੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸੁਹਾਗ ਦੀ ਦਾਤੀ, ਧਨ ਅਤੇ ਅਨਾਜ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੋ।” “ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਡੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ ਰੋਗ, ਮੌਤ ਅਤੇ ਡਰ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੋ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਪੂਰਨਿਮਾ ਨੂੰ ਤੁਹਾਡੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੂਜਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਭ ਨੇ ਗਾਇਤਰੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਪੂਰਨ ਆਦਰ ਨਾਲ ਗਾਈ, ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਆਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਰਦਾਨ ਪੂਰੇ ਹੋਏ।