ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਤਪस्वੀ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਕੀੜਿਆਂ, ਕੰਟਿਆਂ ਅਤੇ ਪੱਥਰਾਂ ਉੱਤੇ ਲੈਂਟ ਕੇ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੜਾ ਰਹਿਣ, ਵਿਰਲ ਵਿਦਿਆਵਾਨ ਅਸਨ ਅਤੇ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਿਚ ਤਤਪਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਆਪਣੀਆਂ ਪੱਕੀਆਂ ਪ੍ਰਤਿਜ਼ਿਆਂ ਤੇ ਅਡਿੱਠ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਜੰਗਲ ਦੀਆਂ ਜੜੀਆਂ-ਬੂਟੀਆਂ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਨਿਡਰਤਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਸਦਾ ਧਰਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਯਤਨਸ਼ੀਲ ਹੈ, ਕ੍ਰੋਧ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਹਾਤਮਾ ਬ੍ਰਹਮਣ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ, ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਪੁਸ਼ਕਰ ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਮੋਹ-ਬੰਧਨ ਛੱਡ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸੰਨ ਅਤੇ ਇੱਛਾਵਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ। ਹੇ ਭੀਸ਼ਮ, ਜੋ ਕੋਈ ਇੱਥੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਭਵਿੱਖੀ ਸੁਣ: ਉਥੇ ਯਜਮਾਨਾਂ ਦੇ ਚੌਕੀਆਂ ਨਵੇਂ ਉਗਦੇ ਸੂਰਜ ਵਰਗੀਆਂ ਚਮਕਦਾਰ ਲੰਬੇ ਸਤੰਭਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਣ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਇੱਥੋਂ ਉਚੇਤਰੀ ਵਾਹਨਾਂ 'ਚ, ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਆਵਾਜਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਚੰਦ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ। ਗੰਧਰਵਾਂ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ, ਜੋ ਗੀਤ, ਵਾਜਾ ਤੇ ਨ੍ਰਿਤ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਖਾਂ ਸਾਲ ਤੱਕ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤੇ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਬਿਨਾ ਰੁਕਾਵਟ ਦੇ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਬ੍ਰਹਮਣ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨਾਲ, ਕਦੇ ਇੱਧਰ, ਕਦੇ ਉੱਧਰ ਚਮਕਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਉਹ ਬ੍ਰਹਮ ਲੋਕ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਜੇ ਉਥੋਂ ਵੀ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਉਥੋਂ ਵੀ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਦੁਵੀਪਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਹੋਰ ਸਵਰਗਾਂ ਵਿੱਚ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਉਥੇ ਰਾਜ ਕਰਕੇ ਮੁੜ ਮਾਨਵ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਤਾਂ ਰਾਜਾ ਜਾਂ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਧਨ-ਧਾਨ ਅਤੇ ਸੁਖ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ। ਚਾਹੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਖੱਤਰੀ, ਵੈਸ਼, ਸ਼ੂਦਰ ਜਾਂ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਹੋਣ—ਜੇਕਰ ਉਹ ਸੁੰਦਰ, ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਪ੍ਰੀਤਮ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਣ—ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਤਵਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਂਦੇ, ਚੰਗੇ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਹਮਣ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆਵਾਨ ਹੋਣ। ਜੋ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੁਸ਼ਕਰ ਦੇ ਮਹਾਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਜਦੋਂ ਦੇਹ ਛੱਡਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਹਵਾਈ ਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਕਾਮਧੇਨੂ ਅਤੇ ਰੂਪ ਬਦਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਜਾਂ, ਜੇ ਕੋਈ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਸਦਾ ਜਲਦੇ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਅਰਪਿਤ ਕਰ ਦੇਵੇ, ਉਹ ਮਹਾਤਮਾ ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਣ ਦੀ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਲਈ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਲੋਕ ਅਟੁੱਟ ਅਤੇ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਸੁਖਾਂ ਸਮੇਤ। ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਅਤੇ ਆਨੰਦਦਾਇਕ ਲੋਕ, ਜਿੱਥੇ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ—ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਪੁਸ਼ਕਰ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਦੇਵੇ—ਉਹ ਵੀ, ਹੇ ਭੀਸ਼ਮ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਅਟੁੱਟ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਸਿੱਧਾ ਉਹ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਥੇ ਉਹ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਗਿਣਤੀ ਰਹਿਤ ਅਮਰਾਂ, ਰੁਦ੍ਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਦੇ ਹਨ। ਪੁਸ਼ਕਰ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਮਰਨ ਵਾਲੇ—ਭਾਵੇਂ ਸ਼ੂਦਰ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਣ—ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਫਿਰ ਉਹ ਹੰਸਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਹਵਾਈ ਰਥਾਂ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਰਤਨਾਂ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ, ਸੁਗੰਧੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਉੱਡਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਰਥ ਅਦੁੱਤੀ ਗੁਣਾਂ, ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਗੀਤਾਂ, ਚਮਕਦਾਰ ਝੰਡਿਆਂ ਅਤੇ ਘੰਟੀਆਂ ਦੀਆਂ ਧੁਨੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ। ਉਹ ਰਥ ਕਈ ਅਚੰਭੇ, ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ, ਉਜਲੇ, ਗੁਣਵਾਨ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਮੋਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਖਿੱਚੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪੁਸ਼ਕਰ ਵਿੱਚ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਉਹ ਅਡਿੱਠ ਯੋਗੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੇ ਹਨ; ਉਥੇ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਸੁਖ ਉਪਭੋਗਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਮੁੜ ਮਾਨਵ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਧਨ-ਧਾਨ ਵਾਲੀਆਂ, ਵੱਡੀਆਂ ਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਕੁਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਸੁਖ ਮਾਣਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਜੇ ਕੋਈ ਪੁਸ਼ਕਰ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਕਾਰੀਸ਼ੀ ਯਜਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਛੱਡ ਕੇ ਸਿੱਧਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਯੁਗ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਉਥੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮਾਨਵਾਂ ਦੀਆਂ ਪੀੜਾਵਾਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ; ਉਸ ਦਾ ਰਸਤਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁੱਲਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਉੱਤੇ, ਹੇਠਾਂ ਜਾਂ ਪਾਰ ਹੋਵੇ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਆਪਣੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਫੈਲਾਉਂਦਾ, ਸਵੈ-ਸੰਯਮੀ, ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਵਾਲਾ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਨੂੰ ਮੋਹਣ ਵਾਲਾ। ਉਹ ਨੱਚਣ, ਵੱਜਣ ਅਤੇ ਗਾਉਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਆਕਰਸ਼ਕ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਤਾਜ਼ੀ ਫੁੱਲ-ਮਾਲਾਵਾਂ ਅਤੇ ਦਿਵ੍ਯ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਚਮੜੀ ਨੀਲੇ ਕੰਵਲ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਗੂੜ੍ਹੀ, ਵਾਲ ਘੁੰਘਰਾਲੇ ਤੇ ਕਾਲੇ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਥੀ ਅਤਿ ਸੁੰਦਰ, ਪਤਲੇ ਕਮਰ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਮੰਗਲਮਈ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ ਔਰਤਾਂ, ਜੋ ਸਭ ਸੁਭਾਗਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਤੇ ਮਾਣ ਕਰਦੀਆਂ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਲਾਸ ਦੇ ਸੋਫਿਆਂ ਉੱਤੇ ਖੁਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ, ਬੀਣਾ ਅਤੇ ਵੰਸਰੀ ਦੀ ਧੁਨ ਨਾਲ ਜਾਗਦਾ, ਮਹਾਨ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੇ ਸੁਖ ਮਾਣਦਾ ਹੈ—ਇਹ ਸੁਖ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਅਸੰਭਵ ਹਨ, ਜਿਹੜੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਧਰਮ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਤੀਰਥ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ। ਜੋ ਆਪਣੇ ਕਰਤਵਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਂਦੇ, ਕ੍ਰੋਧ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਦੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਅਚੰਭਾ ਨਹੀਂ। ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ, ਦੋਹਾਂ ਜਨਮਾਂ ਵਾਲੇ (ਦਵਿਜ) ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਪਦਮ ਵਰਤ ਜਾਂ ਹੋਰ ਉਪਵਾਸ ਨਾ ਵੀ ਕਰਣ। ਪਰ ਮਹਿਲਾਵਾਂ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ, ਸ਼ੂਦਰ, ਪੰਛੀ, ਪਸ਼ੂ, ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ, ਗੂੰਗੇ, ਮੰਦਬੁੱਧੀ, ਅੰਨੇ, ਬਹਿਰੇ—ਜੋ ਤਪੱਸਿਆ ਜਾਂ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਵਿੱਚ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹਨ—ਉਹ ਜੋ ਪੁਸ਼ਕਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ? ਹੇ ਭੀਸ਼ਮ, ਪੁਸ਼ਕਰ ਵਿੱਚ ਮਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ, ਸ਼ੂਦਰ, ਪਸ਼ੂ, ਪੰਛੀ, ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ—all divine bodies 'ਚ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹਵਾਈ ਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਦਿਵ੍ਯ ਸਾਥੀਆਂ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਚਮਕਦਾਰ ਝੰਡਿਆਂ, ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਹੀਰੇ ਦੀਆਂ ਸੀੜ੍ਹੀਆਂ, ਅਤੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਜੜੇ ਸਤੰਭਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੇ ਹਨ, ਕਾਮਧੇਨੂਆਂ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ। ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਜਾਂ ਹੋਰ ਇੱਛਿਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਦੁਵੀਪਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਦੋਹਾਂ ਜਨਮਾਂ ਵਾਲਾ (ਦਵਿਜ) ਹੈ, ਉਹ ਵੱਡੀ ਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਕੁਲ ਵਿੱਚ, ਧਨਵਾਨ ਹੋ ਕੇ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਜੋ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਸੱਪਾਂ, ਕੀੜਿਆਂ ਜਾਂ ਚਿਊਟੀਆਂ ਵਿੱਚ—ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਵੱਖਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੁਸ਼ਕਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣ ਕੇ, ਭੀਸ਼ਮ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਭ ਨੇ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕੀਤਾ।