ਇੱਕ ਵਾਰ, ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਬੜੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੀ ਗਈ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੋ ਸ਼੍ਰੋਤਰੀਯ ਹਨ, ਜਾਂ ਸ਼੍ਰੋਤਰੀਯ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਜੋ ਕਰਮਕਾਂਡ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਨ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਹਨ, ਮੰਤਰਾਂ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਹਨ, ਜਾਂ ਗਿਆਨ ਦੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਹਨ—ਇਹ ਸਭ ਸਤਿਕਾਰ ਜੋਗ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਜੋ ਤਿੰਨ ਨਚਿਕੇਤਾ ਅੱਗੀਆਂ ਤੇ ਤਿੰਨ ਮਧੁ ਯਜਨਾਂ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਹੋਰ ਧਾਰਮਿਕ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਸ਼ਠਾਵਾਨ ਹਨ, ਪੁਰਾਣਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਹਨ, ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਸਵਾਧਿਆਇ ਅਤੇ ਪਾਠ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਨ—ਇਹ ਵੀ ਸਤਿਕਾਰ ਜੋਗ ਹਨ। ਜੋ ਬ੍ਰਹਮ ਵਿੱਚ ਭਗਤੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ, ਸੂਰਜ ਦੇ ਉਪਾਸਕ ਹਨ ਜਾਂ ਵੈਸ਼ਣਵ ਹਨ, ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਯੋਗ ਵਿੱਚ ਅਟਲ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਚਰਿੱਤਰ ਵਾਲੇ ਹਨ—ਇਹ ਵੀ ਆਦਰਯੋਗ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਸੁਣੋ ਕਿ ਕਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ: ਜੋ ਧਰਮ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਅਸਮਰਥ, ਨਿੰਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਦਿੱਖਣ ਵਾਲੀ ਬਿਮਾਰੀ ਵਾਲੇ—ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਸਮੇਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤਿਆਗ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਐਸੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰੱਖਣ। ਜੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ, ਪਿਛਲੇ ਜਾਂ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਨਿਮਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਿਤਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਕੋਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਹੋ ਗਏ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬੈਠਣ ਵਾਲਿਆਂ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸੱਜੇ ਘੁੱਟ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ, ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਸੱਦਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜੋ ਗੁੱਸੇ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਵਾਕ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਤੂੰ ਅਤੇ ਮੈਂ, ਦੋਵੇਂ, ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਪਿਤਰ ਯਜਨਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਠੀਕ ਅੱਗ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਅਤੇ ਵਾਹਾਰਯਕ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਘਟਣ ਸਮੇਂ, ਗਉਮਾਤਾ ਦੇ ਗੋਬਰ ਨਾਲ ਲੀਪੇ ਹੋਏ ਸਥਾਨ ਤੇ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਗਉਸ਼ਾਲਾ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਅੱਗ ਨਾਲ ਪਿਤਰ ਚਰੂ ਜਾਂ ਭੁੰਨੇ ਹੋਏ ਅਨਾਜ ਦੇ ਹੱਥ ਭਰ ਚੜ੍ਹਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। 'ਮੈਂ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਅਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹਾਂ' ਐਸਾ ਕਹਿ ਕੇ, ਹਰ ਚੀਜ਼ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਰੱਖੋ; ਹੱਥ ਧੋ ਕੇ, ਤਿੰਨ ਚੜ੍ਹਾਵੇ ਅੱਗੇ ਪਾਓ। ਉਹ ਪਿੰਡ ਇਕ ਹਥੇਲੀ ਲੰਬੇ ਤੇ ਚਾਰ ਉਂਗਲ ਚੌੜੇ ਹੋਣ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ; ਤਿੰਨ ਖਦੀਰ ਦੀਆਂ ਚਮਚੀਆਂ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਜੜਤ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕਰੋ। ਹਰ ਚਮਚੀ ਇੱਕ ਰਤਨੀ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੀ, ਚਿੱਟੀ ਤੇ ਹਥੇਲੀ ਵਰਗਾ ਟਿੱਪ ਹੋਵੇ; ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਭਾਂਡੇ, ਛਾਣਣ ਵਾਲਾ, ਹਵਨ ਦੀਆਂ ਲੱਕੜੀਆਂ ਤੇ ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਹ ਹੋਣ। ਤਿਲ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਪਲੇਟਾਂ, ਸਾਫ਼ ਕਪੜੇ, ਸੁਗੰਧੀ ਧੂਪ ਤੇ ਲੇਪ ਲਿਆਉਣੇ, ਅਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਰੱਖੋ। ਇਹ ਸਭ ਘਰ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਗੋਬਰ ਨਾਲ ਲੀਪੇ ਹੋਏ ਸਥਾਨ ਉੱਤੇ, ਗਉਮੂਤਰ ਨਾਲ ਚੱਕਰ ਬਣਾਉ। ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਏ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ, ਸੱਜੇ ਤੇ ਖੱਬੇ ਦੋਹਾਂ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਪੈਰ ਧੋਵੋ, ਤੇ ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰੋ। ਜਦੋਂ ਬੈਠਕਾਂ ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਹ ਨਾਲ ਢੁਕਵੀਆਂ ਹੋਣ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਣ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਿਠਾਓ ਤੇ ਉਚਿਤ ਮੰਤਰ ਪਾਠ ਕਰੋ। ਦੇਵ ਕਰਮ ਲਈ ਦੋ, ਪਿਤਰ ਕਰਮ ਲਈ ਤਿੰਨ, ਜਾਂ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਇੱਕ-ਇੱਕ, ਜਾਂ ਜਿਵੇਂ ਢੰਗ ਹੋਵੇ—ਵਿਦਵਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਪਰੋਸੇ, ਪਰ ਵਿਅੰਜਨ ਵਧੇਰੇ ਨ ਬਣਾਓ। ਪਹਿਲਾਂ ਦੇਵਤਾ ਲਈ ਭੋਜਨ ਅਰਪਿਤ ਕਰੋ; ਫਿਰ ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਰਘਯ ਆਦਿ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰੋ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਕਰਮ ਕਰੋ। ਆਪਣੀ ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਢੰਗ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੇ ਥਾਂ ਤੇ, ਵਿਦਵਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਅਗਨੀ ਤੇ ਸੋਮ ਨਾਲ ਆਪਿਆਯਨ ਕਰਮ ਕਰੇ। ਦੱਖਣੀ ਅੱਗ, ਜੋ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਈ ਹੋਵੇ, ਉੱਤੇ ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜਨੇਊ ਪਾ ਕੇ ਕਰਮ ਪੂਰੇ ਕਰੇ, ਫਿਰ ਛਿੜਕਾਅ ਆਦਿ ਕਰੇ। ਇਹ ਸਭ ਕਰਮ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਕਰੇ ਜੋ ਪ੍ਰਾਚੀਨਾਵੀਤ ਵਿਦੀ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੋਵੇ; ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਚੜ੍ਹਾਵੇ ਲੈ ਕੇ, ਪਿੰਡ ਤੇ ਪਾਣੀ ਤਿਆਰ ਕਰੇ। ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਭਾਂਡਿਆਂ ਨਾਲ, ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਤਰਲ ਚੜ੍ਹਾਓ; ਹਰ ਚੀਜ਼ ਧਿਆਨ ਨਾਲ, ਸੰਯਮ ਤੇ ਨਿਰਵੈਰਤਾ ਨਾਲ ਦਿਓ। ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਲਕੀਰ ਖਿੱਚੋ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਚੜ੍ਹਾਵੇ ਰੱਖੋ; ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਮੁੱਖ ਕਰਕੇ ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਹ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਛਾਓ। ਹਰ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਕੁਸ਼ਾ ਉੱਤੇ ਰੱਖੋ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰੋ; ਫਿਰ ਪਿੰਡਾਂ ਨੂੰ ਘਾਹ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਕੇ ਨਾਮ ਤੇ ਗੋਤ੍ਰ ਉਚਾਰੋ। ਉਹਨਾਂ ਕੁਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ ਉੱਤੇ, ਭੋਜਨ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਹੱਥ ਪੁੰਛੋ; ਮੰਤਰ ਪਾਠੋ ਤੇ ਮੁੜ ਹੱਥ ਸਾਫ਼ ਕਰੋ। ਪਾਣੀ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਧੂਪ, ਸੁਗੰਧ ਤੇ ਹੋਰ ਕਰਮ ਕਰੋ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਵੇਦ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸਭ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦਿਓ। ਇੱਕ ਅੱਗ ਤੇ ਇੱਕ ਪਾਣੀ ਦੇ ਭਾਂਡੇ ਨਾਲ, ਪਿੰਡ ਰੱਖੋ; ਫਿਰ, ਵਿਦਵਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਕੁਸ਼ਾ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਅਰਪਣ ਕਰੇ। ਫਿਰ, ਪਿੰਡ ਤੇ ਹੋਰ ਚੜ੍ਹਾਵਿਆਂ ਦੀ ਆਵਾਹਨ ਤੇ ਵਿਸਰਜਨ ਕਰੋ; ਫਿਰ, ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਿੱਸਾ ਲਵੋ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਬਿਠਾਓ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰੋ; ਫਿਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦਿਓ, ਚਾਹੇ ਵਾਂਛਿਤ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਪੁੰਨ ਲਈ, ਹਮੇਸ਼ਾ। ਕ੍ਰੋਧੀ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਤੋਂ ਬਚੋ, ਨਾਰਾਯਣ ਹਰੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ; ਪਤਾ ਹੋਵੇ ਕਿ ਪਿਤਰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਏ ਹਨ, ਫਿਰ ਮੁੜ ਸਾਰੀਆਂ ਜਾਤੀਆਂ ਲਈ ਛਿੜਕਾਅ ਕਰੋ। ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਤੇ ਤਿਲ ਨਾਲ ਰੱਖੋ ਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਛਿੜਕੋ; ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਭੋਜਨ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲੈਣ, ਫਿਰ ਫੁੱਲ ਤੇ ਚਾਵਲ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਮੁੜ ਚੜ੍ਹਾਓ। ਸਭ ਪਿੰਡਾਂ ਉੱਤੇ 'ਸਵਧਾ' ਉਚਾਰੋ; ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਦੀ ਵਿਧੀ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਅੰਤ ਤੱਕ ਪੂਰੀ ਕਰੋ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਨਿਸ਼ਫਲ ਰਹੇਗਾ। ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਮਨ ਤੇ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਕੇ, ਵਿਅਕਤੀ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਮੁੱਖ ਕਰਕੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰੇ। 'ਸਾਡੇ ਦਾਨੀ ਵਧਣ, ਵੇਦ ਤੇ ਵੰਸ਼ ਚਲਦੇ ਰਹਿਣ, ਸਾਡੀ ਭਗਤੀ ਕਦੇ ਘੱਟ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵੱਡਾ ਦਾਨ ਹੋਵੇ। ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਭੋਜਨ ਵਾਫ਼ਾਦਾਰ ਹੋਵੇ, ਮਹਿਮਾਨ ਆਉਣ, ਮੰਗਣ ਵਾਲੇ ਮਿਲਣ, ਤੇ ਅਸੀਂ ਕਿਸੇ ਕੋਲੋਂ ਕੁਝ ਮੰਗਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਾ ਪਵੇ।' ਇਹ ਅਨਵਾਹਾਰਯ ਪਿੰਡ ਦੀ ਵਿਧੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਅਗਨਿਮਤ ਨੇ ਦੱਸਿਆ: ਜਿਵੇਂ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਘਟਣ ਸਮੇਂ, ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਵੀ ਇਹੀ ਵਿਧੀ ਹੈ। ਪਿੰਡਾਂ ਨੂੰ ਗਾਵਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਅੱਗ, ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹਾ ਸਕਦੇ ਹੋ; ਜਾਂ ਖੇਤ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਛਿੜਕ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਵਿਲੀਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਨਿਮਰਤਾ ਵਾਲੀ ਪਤਨੀ ਵਿਚਕਾਰ ਵਾਲਾ ਪਿੰਡ ਖਾਏ; ਪਿਤਰ ਉਸ ਵਿੱਚ ਵੰਸ਼ ਵਾਧੇ ਲਈ ਬੀਜ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਚੜ੍ਹਾਵਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਜਾਣ ਤੱਕ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਵਿਧੀ ਪੂਰੀ ਹੋਣ ਉਪਰੰਤ, ਵਿਸ਼ਵਦੇਵ ਦੀ ਚੜ੍ਹਾਵਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਵਿਧੀ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ, ਵੰਸ਼ ਦੀ ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਤੇ ਘਰ ਦੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਲਈ ਸਭ ਕੁਝ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।