ਇਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਰਘੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਚਲ ਰਹੀ ਸੀ। ਕਲਮਸ਼ਾਪਾਦਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਸਰਵਕਰਮਾ ਵੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਿਤਾ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਨਰਣਯਾ ਹੋਏ ਅਤੇ ਅਨਰਣਯਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨਿਘਨਾ ਹੋਏ। ਨਿਘਨਾ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ, ਜੋ ਰਘੁ ਵੰਸ਼ ਵਿਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਏ—ਇਕ ਅਨਮਿਤ੍ਰਾ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਦুশਮਨਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਲਈ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਰੁਖ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਰਘੁ ਤੋਂ ਦਿਲੀਪਾ ਪੈਦਾ ਹੋਏ, ਦਿਲੀਪਾ ਤੋਂ ਅਜਾ, ਅਜਾ ਤੋਂ ਦੀਰਘਬਾਹੁ, ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰਜਾਪਾਲਾ ਹੋਏ। ਫਿਰ ਦਸ਼ਰਥ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ, ਜਿਸਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਨਾਰਾਇਣ ਦੇ ਰੂਪ ਸਮਾਨ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਰਾਮ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੀ। ਰਾਮ ਨੇ ਰਾਵਣ ਦਾ ਨਾਸ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਰਘੁ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਵਧਾਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਭਰਗੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਾਚਕ ਵਾਲਮੀਕਿ ਨੇ ਲਿਖੀ। ਰਾਮ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਕੁਸ਼ਾ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਇੱਖਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਇਆ। ਕੁਸ਼ਾ ਤੋਂ ਅਤਿਥਿ, ਫਿਰ ਨਿਸ਼ਾਧ, ਨਿਸ਼ਾਧ ਤੋਂ ਨਲਾ, ਨਲਾ ਤੋਂ ਨਭਾਗਾ, ਨਭਾਗਾ ਤੋਂ ਪੁੰਡਰੀਕਾ, ਅਤੇ ਪੁੰਡਰੀਕਾ ਤੋਂ ਖੇਮਧਨਵਨ ਹੋਏ। ਖੇਮਧਨਵਨ ਤੋਂ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਦੇਵਨਿਕਾ ਹੋਏ, ਫਿਰ ਅਹਿਨਾਗੁ, ਫਿਰ ਸਾਹਸ੍ਰਾਸ਼੍ਵ, ਚੰਦਰਾਵਲੋਕ, ਤਾਰਪੀਡਾ, ਚੰਦ੍ਰਗਿਰੀ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਚੰਦ੍ਰਾ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। ਚੰਦ੍ਰਾ ਤੋਂ ਸ਼੍ਰੁਤਾਯੁ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਉਸ ਦੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਵਿੱਚ ਦੋ ਨਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਏ। ਵੀਰਸੇਨਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੀ ਨੈਸ਼ਾਧ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਸਨ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਦਾਨੀ ਰਾਜੇ ਵਿਵਸਵਤ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਸਨ। ਇਹ ਇੱਖਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੇ ਭਗਵਾਨ! ਮੈਂ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਉੱਚਤਮ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਰਵੀ, ਜੋ ਸ੍ਰਾਧ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਹਨ, ਅਤੇ ਸੋਮਾ ਬਾਰੇ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।" ਪੂਲਸਤਿਆ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਠੀਕ ਹੈ, ਮੈਂ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਬਿਆਨ ਕਰਾਂਗਾ। ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਸੱਤ ਗੋਤ੍ਰ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤਿੰਨ ਨਿਰਾਕਾਰ ਹਨ ਅਤੇ ਚਾਰ ਸਾਕਾਰ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਅਪਰੰਪਾਰ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ। ਨਿਰਾਕਾਰ ਪਿਤਰ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਵੈਰਾਜਾ ਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੈਰਾਜਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਯੋਗ ਤੋਂ ਹਟ ਗਏ, ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਮਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਬਰਹਮਾ ਦੇ ਹੋਰ ਚੱਕਰ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨੀ ਹਨ, ਉਹ ਮੁੜ ਜੰਮਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਯਾਦ ਰੱਖ ਕੇ ਫਿਰੋਂ ਉੱਚਤਮ ਯੋਗ ਅਤੇ ਸਾਂਖਿਆ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਯਤਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਅਜੋਕੇ ਲੱਭਣੇ ਯੋਗ ਪਦ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆਉਣਾ ਔਖਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਦਾਨ ਸਿਰਫ ਯੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਹੀ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿਮਾਵਤ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਮਾਨਸ ਪੁੱਤਰੀ ਪਤਨੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਮੈਨਾਕਾ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਕ੍ਰੌਚਾ ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋਇਆ। ਚੌਥੇ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਕ੍ਰੌਚਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਮ 'ਤੇ ਕ੍ਰੌਚਦਵੀਪ ਰੱਖਿਆ। ਮੈਨਾ ਨੇ ਸੁਸ਼ਾ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਧੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਜੋ ਯੋਗ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ—ਉਮਾ, ਏਕਪર્ણਾ ਅਤੇ ਪರ್ಣਾ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਘੰਭੀਰ ਤਪੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇਕ ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ, ਇਕ ਭਰਗੁ ਨੂੰ ਅਤੇ ਇਕ ਜੈਗੀਸ਼ਵਯਾ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਹਿਮਾਵਤ ਨੇ ਇਹ ਧੀਆਂ, ਜੋ ਤਪ ਵਿਚ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਸਨ, ਵਿਆਹ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਸੋਮਪਥ ਲੋਕ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਮਰੀਚੀ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਵੱਸਦੇ ਹਨ; ਉਥੇ ਪਿਤਰ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੇਵਤੇ ਵੱਡੀ ਆਦਰ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ ਅਗ્નਿਸ਼ਵਾਤ ਪਿਤਰ ਹਨ, ਜੋ ਯਜਨਾ ਪ੍ਰਤੀ ਨਿਸ਼ਠਾਵਾਨ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਅਚੋਦਾ ਨਾਮ ਦੀ ਇਕ ਸੁੰਦਰ ਪੁੱਤਰੀ ਸੀ। ਇਕ ਸਮੇਂ, ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ ਅਚੋਦਾ ਸਰੋਵਰ ਰਚਿਆ। ਅਚੋਦਾ ਨੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤਕ ਦਿਵ੍ਯ ਤਪ ਕੀਤਾ। ਪਿਤਰ ਉਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਵਰ ਦੇਣ ਆਏ। ਉਹ ਸਭ ਦਿਵ੍ਯ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਆਕਾਸ਼ੀ ਮਾਲਾਵਾਂ ਅਤੇ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ, ਕਾਮਦੇਵ ਵਰਗੇ ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਅਚੋਦਾ ਨੇ ਅਮਾਵਸੁ ਨਾਮਕ ਪਿਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਵਰ ਮੰਗਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਪਿਆਰ ਦੀ ਲਹਿਰ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਮਿਲਾਪ ਦੀ ਅਰਜ਼ੀ ਕਰ ਬੈਠੀ। ਪਰ ਇਸ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਕੇ ਉਹ ਯੋਗ ਤੋਂ ਹਟ ਗਈ। ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਛੁਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਆ ਗਈ। ਅਮਾਵਸੁ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਉਸ ਵੱਲ ਨਹੀਂ ਆਇਆ। ਆਪਣੀ ਸਥਿਰਤਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਅਮਾਵਾਸਿਆ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਈ। ਉਹ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਖੁੱਟ ਪੁੰਨ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਆਪਣੀ ਤਪस्या ਦੇ ਨਾਸ ਕਾਰਨ, ਅਚੋਦਾ ਲਜਜ਼ਤ ਅਤੇ ਉਦਾਸ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਮੁੜ ਆਪਣੀ ਪੁਰਾਣੀ ਅਵਸਥਾ ਲਈ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕੀਤੀ। ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਘਟਨਾ ਅਤੇ ਦਿਵ੍ਯ ਉਦੇਸ਼ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ, ਸ਼ੁਭ ਵਚਨ ਕਹੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਜਿਹੜਾ ਕੁਝ ਦਿਵ੍ਯ ਦੇਹ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਫਲ ਤੁਰੰਤ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਦਿਵ੍ਯਤਾ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਮਨੁੱਖ ਬਣ ਕੇ। ਇਸ ਲਈ, ਨੇਕ ਕੰਮ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫਲ ਪਾਵੇਂਗੀ। ਅਠਾਈਵੀਂ ਦੁਆਪਰ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਤੂੰ ਮੱਛੀ ਦੇ ਗਰਭ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲਵੇਂਗੀ। ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਤੈਨੂੰ ਦੁੱਖ ਭੋਗਣਾ ਪਵੇਗਾ। ਤੂੰ ਰਾਜਾ ਵਾਸੁ ਦੀ ਧੀ ਬਣੇਂਗੀ। ਕਨਿਆਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਉਹ ਅਮਰ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਵੇਂਗੀ। ਪਰਾਸ਼ਰ ਦੇ ਬੀਜ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਹ ਪੁੱਤਰ, ਬਦਰੀ ਟਾਪੂ ਤੇ ਬਾਦਰਾਇਣ ਨਾਮ ਨਾਲ, ਇੱਕ ਵੇਦ ਨੂੰ ਕਈ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇਗਾ। ਫਿਰ ਪੌਰਵ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ, ਸ਼ਾਂਤਨੁ (ਸਮੁਦ੍ਰਾਂਸ਼ ਦੇ ਪੁੱਤਰ) ਤੋਂ, ਚਿਤ੍ਰਾਂਗਦ ਅਤੇ ਵਿਚਿਤ੍ਰਵੀਰਯਾ ਹੋਣਗੇ। ਇਹ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਉਤਪੰਨ ਕਰਕੇ, ਤੂੰ ਮੁੜ ਪਿਤਰ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਅਸ਼ਟਕਾ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਵੇਂਗੀ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰੌਸ਼ਠਪਦ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੁਰਾਣਕਾਲ ਦੀ ਇਹ ਮਹਾਨ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਈਆਂ।