ਜਦ ਸਤੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਤੇ ਤਪੱਸਿਆ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ, “ਜੇ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਕਦੇ ਵੀ ਕੋਈ ਤਪ ਜਾਂ ਧਰਮ ਦਾ ਪੂੰਨ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਤੇ ਸ਼ੰਕਰ ਤੁਹਾਡਾ ਯਜਨ ਨਾਸ ਕਰ ਦੇਣ। ਪਰ ਜੇ ਮੈਂ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਤਿ ਵਾਲੀ ਹਾਂ, ਜੇ ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਬਚਾਉਣਗੇ, ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਧਰਮ ਦੇ ਫਲ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡਾ ਯਜਨ ਨਾਸ ਹੋਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ।" ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਸੱਚਾਈ ਨਾਲ, ਤੁਹਾਡਾ ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਵੇ।” ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਚਨਾਂ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਉਹ ਅੰਦਰੂਨੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਤਪਤ ਹੋ ਕੇ, ਗਹਿਰੀ ਯੋਗ-ਸਮਾਧੀ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਈ। ਇਸ ਜੋਗ-ਅਗਨਿ ਵਿਚ, ਸਤੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਾੜ ਲਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਜੋਤ ਨਾਲ, ਦੇਵ, ਅਸੁਰ ਤੇ ਸੱਪ—all ਸੜ ਗਏ। ਗੰਧਰਵਾਂ ਤੇ ਗੁਹ੍ਯਕਾਂ ਨੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਇਹ ਕੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ?” ਸਤੀ ਦਾ ਕ੍ਰੋਧ-ਭਰਿਆ ਸਰੀਰ ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਪੱਛਮੀ ਤਟ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਿਆ। ਉਹ ਥਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ “ਸੌਣਕ” ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ। ਜਦ ਰੂਦ੍ਰ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮਿਲੀ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਵਿਅਕੁਲ ਹੋ ਗਏ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਨੇ ਡਾਢੀ ਨਿਸ਼ਚੈ ਕੀਤਾ ਕਿ ਹੁਣ ਉਹ ਦੱਖ ਦਾ ਯਜਨ ਨਾਸ ਕਰ ਦੇਣਗੇ। ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਨੇਕਾਂ ਗਣਾਂ, ਗ੍ਰਹਾਂ, ਵਿਨਾਇਕਾਂ, ਭੂਤ-ਪ੍ਰੇਤਾਂ, ਪਿਸ਼ਾਚਾਂ—all ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਦੱਖ ਦੇ ਯਜਨ ਨੂੰ ਵਿਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦੇਣ। ਜਦ ਉਹ ਸਭ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚੇ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਯਜਨ ਨਾਸ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਦੱਖ ਹਤਾਸ ਹੋ ਕੇ ਬੈਠ ਗਿਆ। ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਦੱਖ, ਭਗਵਾਨ ਪਿਨਾਕੀਨ ਦੇ ਕੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਕਹਿਣ ਲੱਗਾ, “ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਿਆ ਸੀ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ। ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਹੋ। ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਜਿੱਤ ਲਿਆ। ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਗਣਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਬੁਲਾ ਲਓ।” ਉਸ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਗਣ ਅਨੇਕਾਂ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਲੰਕਾਰਾਂ ਨਾਲ, ਬਹੁ-ਮੂੰਹੇ, ਬਹੁ-ਦੰਦ ਵਾਲੇ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ, ਜਟਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੱਪਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਪਾਈਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਤੇ ਬੜੀ ਭਿਆਨਕਤਾ ਨਾਲ ਦਹਾੜ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ ਗਣ ਕਦੇ ਵੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰੂਪ ਵਿਚ ਆ ਸਕਦੇ, ਭੈੜੇ ਤੇ ਸੁੰਦਰ, ਸਮਰੱਥ ਯੋਗੀ, ਜਟਾਵਾਂ ਹਿਲਾ ਰਹੇ, ਹਾਥੀ-ਸਿੰਘਾਂ ਵਰਗਾ ਬਲ, ਕੁਝ ਮਸਤ, ਕੁਝ ਸ਼ਾਂਤ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਸਤਰ ਪਾਏ ਹੋਏ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਖਾਲਾਂ ਪਾਈਆਂ, ਸੱਪਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ, ਤੀਰ-ਤਲਵਾਰ, ਸ਼ੂਲ, ਗਦਾ, ਅਣੇਕ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ, ਤੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਮੁਖਿਆਂ ਨਾਲ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਖੜੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਵਾਂਗ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਦੱਖ ਨੇ ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਨਮਨ ਕੀਤਾ: “ਹੇ ਹਰਨਾਥ, ਹੇ ਚੰਦ੍ਰ-ਧਾਰੀ, ਹੇ ਸਮੁੱਚੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦੇ ਅਧੀਸ਼, ਹੇ ਰੁਦ੍ਰ, ਹੇ ਸ਼ਿਵ, ਹੇ ਕਪਾਲਧਾਰੀ, ਹੇ ਦਯਾਲੁ, ਹੇ ਪੰਜ-ਮੁਖੀ, ਹੇ ਸੋਮ-ਰੂਪ, ਹੇ ਤੀਨ-ਨੇਤ੍ਰ, ਸਾਨੂੰ ਬਚਾਓ। ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਮਨ, ਬਚਨ, ਕਰਮ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਰਨ ਆਇਆ ਹਾਂ।” ਇਹ ਅਰਦਾਸ ਸੁਣ ਕੇ, ਅਤੇ ਇਸ ਮਹਾਨ ਸਤੁਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਯਜਨ ਦਾ ਸਾਰਾ ਫਲ ਤੈਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਹੁਣ ਤੂੰ ਪਰਮ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇਂਗਾ।” ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੱਖ ਨੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵੱਲ ਪਰਤ ਗਿਆ। ਸ਼ਿਵ ਜੀ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਵਿਛੋੜੇ ਵਿੱਚ ਦੁਖੀ, ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਬੈਠੇ, ਸਤੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਰਹੇ: “ਮੇਰੀ ਪ੍ਰੀਤਮ ਕਿੱਥੇ ਚਲੀ ਗਈ?” ਉਸ ਵੇਲੇ, ਨਾਰਦ ਜੀ ਉਥੇ ਆਏ ਤੇ ਕਿਹਾ, “ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਸਤੀ ਤੁਹਾਡੀ ਜੀਵਨ-ਸਾਥੀ ਸੀ, ਉਹ ਹਿਮਾਵਤ ਦੀ ਧੀ, ਮੇਨਾ ਦੇ ਗਰਭ ਤੋਂ, ਹੁਣ ਨਵੇਂ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਆਈ ਹੈ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੀ ਹੈ।” ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਲਕਸ਼ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰ ਕੇ, ਉਥੇ ਹੀ ਟਿਕ ਗਏ। ਫਿਰ, ਉਹ ਦੇਵੀ ਨੌਜਵਾਨੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ ਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਵਿਆਹੀ ਗਈ। ਹੇ ਭੀਸ਼ਮ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਦੱਖ ਦੇ ਯਜਨ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦੀ ਕਥਾ ਹੋਈ। ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਪੁਛਿਆ, “ਹੇ ਆਚਾਰਯ, ਹੁਣ ਕ੍ਰਿਪਾ ਕਰਕੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਦੱਸੋ ਕਿ ਦੇਵ, ਦਾਨਵ, ਗੰਧਰਵ, ਸੱਪ ਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸ ਕਿਵੇਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ?” ਪੁਲਸਤਯ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਇੱਛਾ, ਦਰਸ਼ਨ ਤੇ ਸਪਰਸ਼ ਨਾਲ ਹੋਈ ਸੀ, ਪਰ ਦੱਖ ਪ੍ਰਚੇਤਸਪੁੱਤਰ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਸੰਭੋਗ ਨਾਲ ਹੋਈ। ਹੁਣ ਸੁਣੋ, ਹੇ ਕੌਰਵ, ਦੱਖ ਨੇ ਕਿਵੇਂ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਜਦ ਉਹ ਰਚਨਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਸੰਖਿਆਵਾਂ ਉਤਪੰਨ ਕੀਤੀਆਂ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਸੰਸਾਰ ਸੰਭੋਗ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਵਧਦਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਦੱਖ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਅਸਿਕਨੀ ਤੋਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।