ਸਮੁੰਦਰ ਮਥਣ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਇੱਕ ਅਜੀਬ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਾਂਤ ਹੋਇਆ। ਇੱਕ ਚੋਟੀ ਵਾਲੀ, ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੀ, ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ, ਇੱਕ ਕੱਪੜੇ ਵਿੱਚ ਲਪਟੀ ਹੋਈ ਆਈ। ਉਸ ਨੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ, "ਮੈਂ ਉਹ ਦੇਵੀ ਹਾਂ ਜੋ ਤਾਕਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ; ਦਾਨਵ ਮੈਨੂੰ ਲੈ ਲੈਣ।" ਪਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਵਰੁਣੀ ਨੂੰ ਅਸ਼ੁੱਧ ਸਮਝ ਕੇ ਅਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਦਕਿ ਦੈਤਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਰੁਣੀ ਦੈਤਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜ ਗਈ। ਫਿਰ, ਮਥਣ ਵਿਚੋਂ ਪਰਿਜਾਤਾ ਰੁੱਖ ਨਿਕਲਿਆ, ਜੋ ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮੇਂ ਸੱਠ ਕਰੋੜ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਜਨਮੀਆਂ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਸਾਂਝੀਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੰਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਦੋਵਾਂ ਪੱਖਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੀਆਂ। ਫਿਰ ਚੰਨਣੀ ਚਾਂਦ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਸੀ। ਮਟਿਆ ਹੋਇਆ ਕੇਸ਼ਾਂ ਵਾਲੇ ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਚੰਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਲਈ ਮੰਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਮੈਂ ਚੰਨ ਲੈ ਲਿਆ ਹੈ," ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਚੰਨ ਨੂੰ ਹਰਾ (ਸ਼ਿਵ) ਦੀ ਭੂਸ਼ਣ ਵਜੋਂ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਾਲਕੂਟ ਨਾਮਕ ਭਿਆਨਕ ਵਿਸ਼ ਨਿਕਲਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਪੀੜਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਵਿਸ਼ ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਆਪਣੇ ਇਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਪੀ ਲਿਆ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਕੰਠ ਨੀਲਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਉਹ ਨੀਲਕੰਠ ਕਿਹਾ ਜਾਣ ਲੱਗਾ। ਜੋ ਵਿਸ਼ ਬਚ ਗਿਆ, ਉਹ ਨਾਗਾਂ ਨੇ ਪੀ ਲਿਆ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਦੁੱਧ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਫਿਰ, ਧਨਵੰਤਰੀ ਆਪ ਹੀ, ਚਿੱਟੇ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਅਮ੍ਰਿਤ ਭਰਿਆ ਘੜਾ ਲੈ ਕੇ ਆਏ। ਰਾਜਾ ਵੈਦ ਧਨਵੰਤਰੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਭ ਦੇ ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਗਏ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇੱਕ ਘੋੜਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਏਰਾਵਤ ਹਾਥੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ। ਫਿਰ ਇੱਕ ਚਮਕਦਾਰ ਅਤੇ ਖਿੜਿਆ ਹੋਇਆ, ਕਮਲ ਵਿੱਚ ਖੜਾ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦੁੱਧ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ, ਕਮਲ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜੀ ਹੋਈ, ਮਹਾ-ਦੇਵੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਸ੍ਰੀ-ਸੂਕਤ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਵਿਸ਼ਵਾਵਸੁ ਅਤੇ ਮੁਖਾ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਨੇ ਉਸ ਅੱਗੇ ਗੀਤ ਗਾਏ। ਉੱਥੇ, ਘ੍ਰਿਤਾਚੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨੇ ਨੱਚਿਆ। ਗੰਗਾ ਆਦਿ ਨਦੀਆਂ ਆਪਣੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਨ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਆਈਆਂ। ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਹਾਥੀਆਂ ਨੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਘੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੁੱਚਾ ਜਲ ਭਰ ਕੇ ਲਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਮਹਾਨ ਰਾਣੀ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਦਾ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਵਾਇਆ। ਖੁਦ ਦੁੱਧ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ ਉਸ ਨੂੰ ਨ ਮੁਰਝਾਉਣ ਵਾਲੇ ਕਮਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਭੇਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾਂ ਨੇ ਉਸ ਲਈ ਅਲੰਕਾਰ ਬਣਾਏ, ਇਲਾਹੀ ਮਾਲਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਸਤ੍ਰ ਦਿੱਤੇ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ। ਇੰਦਰ ਆਦਿ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਵਿਦਿਆਧਰਾਂ, ਮਹਾਨ ਨਾਗਾਂ, ਦਾਨਵਾਂ, ਦੈਤਿਆਂ, ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਅਤੇ ਗੁਹ੍ਯਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਕੁਆਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕੀਤੀ। ਤਦ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਵਾਸੁਦੇਵ, ਮੈਂ ਇਹ ਲਕਸ਼ਮੀ ਤੇਰੇ ਲਈ ਦਿੱਤੀ।" "ਇਥੇ ਮੈਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਨੂੰ ਮਨ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ; ਤੇਰੀ ਸਯਮ ਲਈ ਮੈਂ ਤੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ।" ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ, "ਹੇ ਦੇਵੀ, ਕੇਸ਼ਵ ਕੋਲ ਜਾ; ਮੇਰੇ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਅਨੰਤ ਕਾਲ ਲਈ ਖੁਸ਼ ਰਹਿ।" ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਹਰੀ ਦੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਗਈ। ਉਥੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਵਿṣṇੁ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੀ ਛੱਡਣ ਵਾਲੀ ਨਹੀਂ, ਸਦਾ ਤੇਰੇ ਆਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਹਾਂਗੀ; ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਵੱਸਾਂਗੀ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰੇ ਹਨ।" ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ, ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਅਚਾਨਕ ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਦੈਤਿਆਂ ਨੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਵੱਲੋਂ ਮੂੰਹ ਮੋੜ ਲਿਆ ਤੇ ਉਹ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਏ; ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਵੀਪ੍ਰਚਿੱਤੀ ਦੇ ਆਗੂਪਨ ਵਿੱਚ ਦਾਨਵਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਦੈਤਿਆਂ ਨੇ ਧਨਵੰਤਰੀ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿਚਲੇ ਅਮ੍ਰਿਤ ਨੂੰ ਛੀਨ ਲਿਆ। ਉਹ ਅਸੁਰ, ਮੰਦਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਅਮ੍ਰਿਤ ਨੂੰ ਲੈ ਗਏ। ਇਸ ਵੇਲੇ, ਵਿਸ਼ਣੂ ਨੇ ਮੋਹਿਨੀ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲਿਆ। ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਨਾਰੀ ਬਣ ਕੇ ਆਈ ਅਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਘੜਾ ਮੈਨੂੰ ਦੇ ਦਿਉ।" "ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਅਧੀਨ ਹੋ ਕੇ, ਤੁਹਾਡੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹਾਂਗੀ।" ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁੰਦਰ ਉਸ ਨਾਰੀ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਦੈਤਿਆਂ ਨੇ ਲਾਲਚ ਵਿੱਚ ਅਮ੍ਰਿਤ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹੀ ਤੱਕਦੇ ਰਹੇ। ਉਹ ਨਾਰੀ, ਦੈਤਿਆਂ ਤੋਂ ਅਮ੍ਰਿਤ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਇੰਦਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉਹ ਅਮ੍ਰਿਤ ਪੀ ਲਿਆ। ਦੈਤਿਆਂ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਉਸ ਨਾਰੀ ਵੱਲ ਦੌੜ ਲਾਇਆ, ਪਰ ਜਦ ਤੱਕ ਅਮ੍ਰਿਤ ਪੀਤਾ ਗਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਹਾਰ ਗਈ। ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਹਰ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਗਏ ਅਤੇ ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ। ਫਿਰ ਦੇਵਤੇ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਸ਼ੰਖ, ਚਕਰ ਅਤੇ ਗਦਾ ਧਾਰੀ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਝੁਕ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਚਲੇ ਗਏ। ਭੀਸ਼ਮ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਅਸੁਰ ਨਾਰੀਆਂ ਦੇ ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਏ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ, ਉਹ ਪਾਤਾਲ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ। ਫਿਰ, ਸੂਰਜ ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ ਆਪਣੇ ਮਾਰਗ ਉੱਤੇ ਤੁਰ ਪਿਆ। ਅੱਗ ਨੇ ਵੀ ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਨਾਲ ਪ੍ਰਕਟ ਹੋਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮਨ ਧਰਮ ਵੱਲ ਮੁੜ ਗਏ। ਤਿੰਨੋ ਲੋਕ, ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਠ ਆ ਗਏ। ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਤੁਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਮੈਂ ਵਿਸ਼ਣੂ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਉਮਾ ਦੇ ਪਤੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਤੁਹਾਡੀ ਭਲਾਈ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਗੇ।" "ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੂਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੰਗਲਕਾਰੀ ਅਤੇ ਵਰਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਰਹਿਣਗੇ।" ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਪਣੇ ਰਸਤੇ ਚਲੇ ਗਏ। ਜਦ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਏ, ਇੰਦਰ ਦੇਵ-ਲੋਕ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ, ਹਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ੰਕਰ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਰਤ ਗਏ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਦੇਵਤਾ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਸਥਾਨਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕੈਲਾਸ, ਪਹੁੰਚ ਗਏ। ਫਿਰ ਇੰਦਰ ਨੇ ਤਿੰਨੋ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਭਾਗ ਵਾਲੀ ਲਕਸ਼ਮੀ, ਦੁੱਧ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਜਨਮੀ।