ਸੁਣੋ, ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਹਾਲਾਤ ਵਿੱਚ ਵਿੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਚੀਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਫਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਸੁੰਦਰ, ਪੂਰਨ, ਸੋਹਣੀਆਂ ਦੇਵ-ਕਨਿਆਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੋਫੇ ਉੱਤੇ ਬਾਂਹਾਂ ਵਿਚ ਲਪੇਟ ਕੇ ਸੁੱਦੇ ਹਨ। ਚਾਹੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਕਿੰਨੇ ਵੀ ਚਿਟੇ, ਕੀੜੇ ਤੇ ਮੱਖੀਆਂ ਹੋਣ, ਪਰ ਉਹ ਸੁਖੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗੀਆਂ ਹੋਣ, ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਅਮਰ ਫਲ ਸੁਣੋ: ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਫੌਜ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਮੁਕੁਟ ਪਹਿਨ ਕੇ ਸਜਦੇ ਹਨ; ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਧੂੜ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵੰਡਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਇੰਦਰ ਵਾਂਗ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਕਿਸੇ ਦਾ ਸਰੀਰ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਅਣਚਾਹੇ ਵੀ ਡਿੱਗ ਪਵੇ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਨਾਰਾਇਣ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਅੰਗਾਰ ਵਹਿ ਰਹੇ ਹੋਣ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮਨੁੱਖ ਸੈਂਕੜੇ ਯੁਗਾਂ ਤੱਕ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਰਮ ਦਾ ਫਲ ਕਦੇ ਮੁਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਸਰੀਰ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਕਦੇ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੀ ਕਿਹਾ ਜਾਵੇ? ਹੁਣ ਇਹ ਨਿਸਚਿਤ ਸੱਚ ਹੈ ਕਿ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਛੱਡਣ ਵਾਲੇ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣੀ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੀ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਧਰਤੀ ਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਵੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਛੂਹ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰੀ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦੇਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਜਗਤ-ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਕੇ ਸੁਖ ਦੀ ਪਾਰਲੀ ਵੱਲ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਨਾਅਵ ਦੇ ਰਾਹੀਂ। ਇਸ ਮਹਿਮਾ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ, ਜੈਮੀਨੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਗੁਰੂ ਜੀ, ਗੰਗਾ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਫਿਰ ਦੱਸੋ; ਗੰਗਾ ਦੀ ਕਥਾ ਦਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਇੰਨਾ ਮਿੱਠਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਮੁੜ-ਮੁੜ ਪੀਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।" ਵਿਅਾਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਤੂੰ ਗੰਗਾ ਲਈ ਭਾਵੁਕ ਹੈਂ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਮੁੜ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਜਹਨਵੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਚੱਲਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੈਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹਨ।" ਜਿਹੜੀਆਂ ਕੰਨ ਗੰਗਾ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਸੁਣਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੀ ਜੀਭ ਉਸ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਮਿੱਠਾ ਸੁਆਦ ਜਾਣਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹਨ। ਜਿਹੜੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਜਹਨਵੀ ਦੀਆਂ ਸੋਹਣੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਹੜਾ ਮੱਥਾ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਦੀ ਛਾਪ ਲੈ ਕੇ ਫਿਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਸੰਸਾ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਹੱਥ ਜਹਨਵੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਹਰੀ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜਾ ਸਰੀਰ ਉਸ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾ ਕੇ ਸੁੱਚਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਫਲਦਾਇਕ ਹਨ। ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਜਿਹੜਾ ਸਰੀਰ ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਚਾਰ ਪੁਰਸ਼ਾਰਥਾਂ ਦੇ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਸਾਰੇ ਪਿਤਰ ਜੋ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਜਹਨਵੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਆਖਦੇ ਹਨ, "ਅਸੀਂ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪੁੰਨ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਚੰਗਾ ਅੰਤ ਮਿਲਿਆ।" "ਇਹ ਫਲ ਕਦੇ ਮੁਕਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਡਾ ਪੁੱਤਰ ਐਸਾ ਹੈ; ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਰਾਹੀਂ ਅਸੀਂ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਗਏ ਹਾਂ।" "ਜੋ ਭੀ ਚੜ੍ਹਾਵਾ ਪੁੱਤਰ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਪਾਵੇਗਾ, ਉਸ ਰਾਹੀਂ ਅਸੀਂ ਉਹ ਉੱਚਾ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਾਂਗੇ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਪਾਉਣ ਲਈ ਤਰਸਦੇ ਹਨ।" "ਸਾਰੇ ਚੜ੍ਹਾਵੇ ਸਾਡੇ ਲਈ ਅਮਰ ਹੋ ਜਾਣਗੇ; ਤੇ ਜਿਹੜੇ ਪਿਤਰ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਪੀੜਾ ਭੋਗ ਰਹੇ ਹਨ—" "ਉਹ ਵੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਜਹਨਵੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਜਾਂਦੇ ਵੇਖਦੇ ਹਨ: 'ਜੋ ਪਾਪ ਅਸੀਂ ਕੀਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਰਕੇ ਨਰਕ ਦੀ ਪੀੜਾ ਮਿਲੀ—'" "'ਉਹ ਸਾਰੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਣਗੇ; ਅਸੀਂ ਨਰਕ ਦੀ ਅਸਹਿ ਪੀੜਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਵਾਂਗੇ।'" "ਫਿਰ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਾਂਗੇ; ਪਰ ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਚਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਇਆ ਵਿੱਚ ਫਸ ਕੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਵੇ—" "ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਿਤਰ ਨਿਰਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਜਿਹੜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਚੜ੍ਹਾਵਾ ਪਾ ਕੇ, ਸੈਕਸ ਕਰਕੇ ਜਾਂ ਝੂਲੇ, ਘੋੜੇ ਜਾਂ ਹਾਥੀ ਤੇ ਸਵਾਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।" "ਗੰਗਾ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਜੁੱਤੀ ਪਹਿਨਣੀ ਜਾਂ ਛਤਰੀ ਲੈਣੀ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦੀ; ਰਸਤੇ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਜਾਂ ਦੁੱਖ ਨੂੰ ਕਦੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਹੀਂ ਸਮਝਣਾ।" "ਘਰ ਦੀ ਆਰਾਮ ਜਾਂ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਘਰ ਨ੍ਹਾਉਣ ਦੀ ਸੋਚ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ; ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਬੋਲਣਾ, ਨਾ ਹੀ ਨਾਸਤਿਕਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਣਾ।" "ਗੰਗਾ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਦੋ ਵਾਰੀ ਖਾਣਾ, ਝਗੜਾ, ਨਿੰਦਾ, ਲੋਭ, ਅਹੰਕਾਰ, ਗੁੱਸਾ ਤੇ ਈਰਖਾ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।" "ਬਹੁਤ ਹੱਸਣ ਜਾਂ ਦੁੱਖੀ ਹੋਣ ਤੋਂ ਵੀ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਿਸਤਰੇ ਉੱਤੇ ਸੁੱਦੇ ਜਾਂ ਜਮੀਨ ਉੱਤੇ ਲੇਟੇ ਹੋਏ ਸਮਝੋ।" "ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਚਲਦੇ ਹੋਏ, ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਨਾਮ ਤੇ ਜਹਨਵੀ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਪੋ।" "ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਚਲਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਖ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਮਾਤਾ ਆਖੋ: 'ਓ ਗੰਗਾ, ਦੇਵੀ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਮਾਂ, ਮੈਨੂੰ ਤੇਰਾ ਦਰਸ਼ਨ ਦੇ।'" "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਥਕਾਵਟ ਦੂਰ ਕਰੋ: 'ਹਾਏ, ਮੈਂ ਘਰ ਕਿਵੇਂ ਛੱਡਿਆ, ਜਾਂ ਇੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਆ ਗਿਆ?'" "ਪਰ ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਥਕਾਵਟ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਰਾ ਫਲ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦਾ: 'ਮੇਰਾ ਬਿਸਤਰ ਕਿੱਥੇ, ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਕਿੱਥੇ, ਮੇਰਾ ਪਿਆਰਾ ਘਰ ਕਿੱਥੇ?' 'ਮੈਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਜਮੀਨ ਉੱਤੇ ਸੁੱਦਾ ਹਾਂ; ਇੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਆ ਗਿਆ? ਘਰ ਦੀ ਦੌਲਤ, ਅਨਾਜ ਤੇ ਹੋਰ ਸਾਮਾਨ ਦਾ ਕੀ ਹੋਇਆ?' 'ਕਿੰਨੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਮੁੜ ਘਰ ਜਾਵਾਂਗਾ?'—ਜੋ ਲੋਕ ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ," "ਉਹ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾਉਣ ਦਾ ਪੂਰਾ ਫਲ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦੇ। ਇਹ ਯਾਤਰਾ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਹੀ ਹੈ।" "ਤੁਸੀਂ ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ, ਮਾਤਾ ਗੰਗਾ, ਮੈਨੂੰ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਸਫਲਤਾ ਦਿਓ; ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਇਹ ਮੰਤਰ ਜਪੋ।" "ਜੈਮੀਨੀ, ਘਰ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ਨਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਚਲੋ; ਨਾ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਜਾਓ, ਨਾ ਬਹੁਤ ਹੌਲੀ।" "ਗੰਗਾ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ, ਗਿਆਨੀ ਹੋ ਕੇ ਹੋਰ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰੋ; ਪ੍ਰਯਾਗ ਵਿੱਚ, ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਵਪਾਰ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੰਮ ਕਰਣ ਨਾਲ," "ਆਧਾ ਪੁੰਨ ਖੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਿਹੜਾ ਵੀ ਪਾਪ ਕਈ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ, ਚਾਹੇ ਛੋਟਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਵੱਡਾ," "ਗੰਗਾ ਦੇਵੀ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਣਗੇ। ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਗਿਆਨੀ ਮਨੁੱਖ, ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਵੱਲ ਵਧਦਾ ਹੈ।" "ਤੇ ਜਦੋਂ ਮਾਤਾ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇਹ ਮੰਤਰ ਜਪਦਾ ਹੈ: 'ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਜਨਮ ਫਲਦਾਇਕ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਮੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸਫਲ ਹੋ ਗਈ।