ਯੁੱਧ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਯੋਧਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੁੱਕੇ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਸੀਨੇ ਉੱਤੇ ਘੁੰਮ ਕੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ। ਪਰ ਹਰੀ ਨੇ ਉਸ ਯੋਧੇ ਨੂੰ ਫੁਰਤੀ ਨਾਲ ਜਕੜ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਲਿਆ। ਮਧੁਸੂਦਨ, ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਮੁਸਕੁਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਇੱਕ ਤਿੱਖੀ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਧਾਰ ਵਾਲੀ ਹਥਿਆਰ ਲਏ, ਅਤੇ ਉਸ ਯੋਧੇ ਦਾ ਸਿਰ ਮੂੰਡ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਜਨਾਰਦਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਯੋਧਾ, ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਲੰਮੇ ਸਾਹ ਲੈਂਦਾ ਹੋਇਆ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਮੁੜ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਥੇ ਹੀ ਰਹਿ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਦਰਭ ਦੀ ਫੌਜ ਦੀ ਹਾਰ ਹੋਈ। ਇਹ ਵਾਰਤਾਲਾਪ ਉਮਾ ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਖੰਡ ਦੇ ਮਹਾਨ ਪਦਮ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ 55,000 ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇਹ 247ਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਕਰਤੱਬਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ ਰੁਦ੍ਰ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ, ਰਾਮ, ਰੁਕਮਣੀ ਅਤੇ ਦਰੂਕਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਦਿਵ੍ਯ ਰਥ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਆਪਣੀ ਨਗਰੀ ਵੱਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਦੁਆਰਕਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ, ਉਹਦੇ ਪਿਤਾ ਦੇਵਕੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ, ਸ਼ੁਭ ਸਮੇਂ ਤੇ, ਚੰਗੇ ਸ਼ਗੁਨਾਂ ਹੇਠ, ਵੇਦਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਭ ਰਸਮਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ। ਉਸਨੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਰੁਕਮਣੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਵਿਆਹ ਦੇ ਸਮੇਂ ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਦਿਵ੍ਯ ਨਗਾਰੇ ਵੱਜਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕੀਤੀ। ਵਸੁਦੇਵ, ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਅਤੇ ਅਕ੍ਰੂਰ, ਜੋ ਯਾਦਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਮਨਾਇਆ। ਬਲਭਦਰ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਯਾਦਵ ਵੀ ਵਿਆਹ ਦੇ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਨੰਦ ਗੋਪ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗੋਪ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ, ਅਤੇ ਸੋਹਣੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਯਸ਼ੋਦਾ ਵੀ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚੀ। ਵਸੁਦੇਵ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ, ਦੇਵਕੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਅਤੇ ਰੇਵਤੀ, ਰੋਹਣੀ, ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਸਭ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ। ਦੇਵਕੀ ਨੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਰਿਵਾਜ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਵੱਡੀਆਂ ਰਾਣੀਆਂ, ਦੇਵਕੀ ਸਮੇਤ, ਸਾਰੀਆਂ ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਦਜਾਤ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਭਾਗ ਲਿਆ। ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ, ਵਧੀਆ ਕੱਪੜੇ ਅਤੇ ਗਹਣੇ ਦੇ ਕੇ ਆਦਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਵੀ ਉਚਿਤ ਸਤਿਕਾਰ ਹੋਈ। ਨੰਦ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗੋਪ, ਯਸ਼ੋਦਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੋਨੇ, ਮੋਤੀਆਂ, ਕੱਪੜਿਆਂ ਅਤੇ ਗਹਣਿਆਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਤੋਹਫੇ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਵਿਆਹ ਦੇ ਮਹਾ-ਉਤਸਵ ਵਿੱਚ ਹਾਜ਼ਰ ਹਰ ਕੋਈ ਖੁਸ਼ ਸੀ ਅਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ। ਦੂਲੇ-ਦੂਲਹਨ ਨੇ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਅੱਗ ਅੱਗੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਸਰਵੋਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਵਿਆਹ ਮੰਡਪ ਵਿੱਚ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ। ਫਿਰ ਦੇਵਕੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਵੱਡਿਆਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਧੁਸੂਦਨ ਨੇ ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਉਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਿਹਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕੀਤਾ। ਹਰੀ ਵਲੋਂ ਆਦਰ ਪਾ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੀ ਆਪਣੇ ਘਰ ਪਰਤ ਗਏ। ਦੇਵਕੀ ਦਾ ਇਹ ਧਰਮਾਤਮਾ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਹੈ, ਰੁਕਮਣੀ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸੁੰਦਰ ਮਹਲ ਦੇ ਉੱਚੇ ਛੱਜੇ ਉੱਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਵਸਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਹ, ਨਾਰਾਇਣ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਵਾਂਗ, ਰੁਕਮਣੀ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਦੇ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦੇ। ਹਰ ਰੋਜ਼, ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁਸ਼ ਰਹਿਨ ਵਾਲਾ ਜਨਾਰਦਨ, ਦੁਆਰਕਾ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਨਗਰੀ ਵਿੱਚ ਸੁਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਾਲ ਵਸਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰੁਕਮਣੀ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਕਥਾ, ਜੋ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਮਹਾਨ ਘਟਨਾ ਹੈ, ਪਦਮ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਖੰਡ ਦੇ 248ਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ, ਉਮਾ ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਹੋਈ। ਫਿਰ ਰੁਦ੍ਰ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਸਤਿਆ, ਜੋ ਸਤ੍ਰਾਜਿਤ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਧੀ ਸੀ, ਧਰਤੀ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੀ ਪਤਨੀ ਬਣੀ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੰਨੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਵੈਵਸਵਤੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਕਾਲਿੰਦੀ ਸੀ, ਲੀਲਾ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਵਾਂਗ, ਉਸ ਦੀ ਤੀਜੀ ਪਤਨੀ ਬਣੀ। ਜਨਾਰਦਨ ਨੇ ਮਿਤਰਵਿੰਦਾ, ਜੋ ਵਿੰਦਾ ਅਤੇ ਅਨੁਵਿੰਦਾ ਦੀ ਧੀ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਸਵਯੰਵਰ ਵਿੱਚ ਖੜੀ, ਸੁੰਦਰ ਮੁਸਕਾਨ ਵਾਲੀ, ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਸੱਤ ਅਹੰਕਾਰੀ ਬਲਦਾਂ ਨੂੰ ਇਕੋ ਰੱਸੀ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਉਸ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਵਿਆਹ-ਮੁੱਲ ਸਿਰਫ਼ ਵੀਰਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਕਮਲ-ਨੈਨੀ ਸੀ। ਸਤ੍ਰਾਜਿਤ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਸਿਆਮੰਤਕ ਨਾਮਕ ਮਹਾਨ ਰਤਨ ਸੀ, ਜੋ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਪ੍ਰਸੇਨਾ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਮਧੁਸੂਦਨ ਨੇ ਉਹ ਰਤਨ ਮੰਗਿਆ। ਪ੍ਰਸੇਨਾ ਨੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨਾਲ ਰੁਖਾਈ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਪ੍ਰਸੇਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਰਤਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੋਨਾ ਉਤਪੰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਇਹ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦਾ।” ਮਹਾਦੇਵ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ, ਉਸ ਦੀ ਨੀਅਤ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਚੁੱਪ ਰਹੇ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਯਾਦਵਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਗਿਆ। ਉਹ ਪ੍ਰਸੇਨਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਲਵਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ। ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਰ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਾਸਿਆਂ ਚਲੇ ਗਏ। ਪ੍ਰਸੇਨਾ ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਦੂਰ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਸ਼ੇਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ, ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਹ ਰਤਨ ਲੈ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਬਲਵਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨੰਗੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਸ਼ੇਰ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਰਤਨ ਲਿਆ ਅਤੇ ਤੁਰੰਤ ਇੱਕ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਦਿਵ੍ਯ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬ ਗਿਆ, ਵਾਸੁਦੇਵ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਚੌਥੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਚੜ੍ਹਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਨਗਰੀ ਵੱਲ ਮੁੜ ਆਏ। ਤਦ ਦੁਆਰਕਾ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, “ਗੋਵਿੰਦ ਨੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੇ ਭਾਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸੇਨਾ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।” “ਉਸਨੇ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਸ਼ੱਕ ਦੇ ਸਿਆਮੰਤਕ ਰਤਨ ਲੈ ਲਿਆ।” ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਹਰੀ ਨੇ—ਅਗਿਆਨੀਆਂ ਵਲੋਂ ਗਲਤ ਸਮਝੇ ਜਾਣ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ—ਯਾਦਵਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਸੇਨਾ ਨੂੰ ਵਿਖਾਇਆ। ਉਥੇ ਹੀ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਕੇ, ਉਸਨੇ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਥਾਂ-ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਆਪ, ਸ਼ਾਰੰਗ ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਗਦਾ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜ ਕੇ, ਘਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲਾ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਿਆ।