ਇੱਕ ਵਾਰ, ਸੁਰਗ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ, ਆਪਣੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਆਨੰਦ ਨਾਲ, ਉਸ ਮਹਾ-ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਰੇਸ਼ਮੀ ਵਸਤ੍ਰਾਂ ਵਿਚ ਲਪਟੀ ਹੋਈ, ਦਿਵਿਆ ਹਾਰਾਂ ਤੇ ਸੁਗੰਧਿਤ ਲੇਪਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਹ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤਮ, ਸਭ ਨੂੰ ਅਦਭੁਤ ਲੱਗੀ। ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਉਸ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ: “ਹੇ ਮਾਤਾ, ਕਿਰਪਾ ਕਰੋ, ਸਾਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰੋ, ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਿਰਭੈਤਾ ਦੋ, ਜਿਵੇਂ ਪ੍ਰਭੂ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਦੋ।” ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੇਨਤੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਦੇਵੀ, ਜਨਾਰਦਨ—ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੀਤਮ—ਨੂੰ ਅਚਾਨਕ ਮਿਲੀ, ਉਹਨੂੰ ਨਮਨ ਕੀਤਾ, ਆਦਰ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਕਿਹਾ, “ਕਿਰਪਾ ਕਰੋ।” ਹਰੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਹਨ, ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੀਤਮ ਰਾਣੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਜੋ ਰਾਖਸ਼ ਤੋਂ ਕ੍ਰੋਧ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਛੱਡ ਕੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਏ। ਉਹ ਮਹਾ-ਕਰੁਣਾ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ, ਉਸ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਗੋਦ ਵਿਚ ਬਿਠਾ ਕੇ, ਕਰੁਣਾ ਭਰੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲ ਤੱਕਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਿਹਰ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਪਈ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿਚ “ਵਿਜੈ! ਵਿਜੈ!” ਦੇ ਜੈਕਾਰੇ ਕੀਤੇ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਲਹਿਰਾ ਗਿਆ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਅਤਿ ਆਨੰਦ ਨਾਲ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਜਗਤ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: “ਹੇ ਜਗਤ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਅਦਭੁਤ ਤੇ ਉਜਲੀ ਚਮਕ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕਦੇ; ਇਹ ਰੂਪ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਅਨੇਕਾਂ ਬਾਂਹਾਂ ਤੇ ਪੈਰ ਹਨ, ਵਾਕਈ ਅਚੰਭਤ ਹੈ। ਤੁਹਾਡੀ ਚਮਕ, ਅੱਗ ਤੋਂ ਵੀ ਤੇਜ਼, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ; ਅਸੀਂ ਕੋਈ ਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚੋਂ, ਉਸ ਚਮਕ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਜਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜੇ ਹੋਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ।” ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਭਿਆਨਕ ਚਮਕ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਈ, ਤੇ ਸਭ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਯੋਗ ਹੋ ਗਏ। ਹੁਣ ਉਹ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਸਰਤ-ਚੰਦ੍ਰਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਅੱਖਾਂ ਕੌਲ-ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਂਗ, ਕੇਸ ਅੰਮ੍ਰਿਤ-ਰੂਪ, ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਬਿਜਲੀ ਦੀਆਂ ਚਮਕਾਂ ਵਾਂਗ, ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਲਗਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ, ਦਿਵਿਆ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਕੜੇ ਤੇ ਬਾਂਹ-ਬੰਦ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ, ਆਮ-ਵ੍ਰਖ ਦੀਆਂ ਫਲਦਾਰ ਟਾਹਣੀਆਂ ਵਾਂਗ ਲਗਦੀਆਂ। ਚਾਰ ਨਰਮ, ਦਿਵਿਆ ਬਾਂਹਾਂ, ਲੋਟਸ-ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੱਥ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਜਵਾਕ-ਫੁੱਲ ਵਰਗੀ। ਦੋ ਉਠੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਵਿਚ ਸ਼ੰਖ ਤੇ ਚਕ੍ਰ, ਦੂਜੀਆਂ ਵਿਚ ਵਰ ਤੇ ਅਭੈ ਦਿੰਦੇ, ਉਹ ਨਰਸਿੰਹਾ ਰੂਪ ਵਿਚ ਦੇਵ-ਮਾਨਵ ਚਮਕਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਛਾਤੀ, ਸ਼੍ਰੀਵਤਸ ਤੇ ਕੌਸਤੁਭ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ, ਜੰਗਲ-ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਨਾਲ, ਤੇ ਸੂਰਜ-ਚੰਦ੍ਰ ਵਾਂਗ ਕੁੰਡਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ। ਗਲਿਆਂ, ਬਾਂਹ-ਬੰਦ, ਕੜੇ, ਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਾਮ-ਭਾਗ ਵਿਚ unite ਕਰਕੇ, ਨਰਸਿੰਹਾ ਰੂਪ ਵਿਚ ਚਮਕਦੇ। ਇਹ ਲਕਸ਼ਮੀ-ਨਰਸਿੰਹਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ, ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਆਨੰਦ ਦੇ ਹੰਝੂ ਆ ਗਏ। ਆਨੰਦ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਕੇ, ਉਹ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨਮਨ ਕਰਦੇ, ਤੇ ਦਿਵਿਆ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਤਮਾ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ। ਉਹ ਅਮਰ-ਪੁਰਖ ਨੂੰ, ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਘੜਿਆਂ ਵਿਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤ, ਸੁੰਦਰ ਵਸਤ੍ਰ, ਗਹਣੇ, ਸੁਗੰਧ, ਫੁੱਲ ਤੇ ਧੂਪ ਨਾਲ ਅਰਪਣ ਕਰਦੇ। ਨਰਸਿੰਹਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦਿਵਿਆ ਦੀਵੇ ਤੇ ਭੋਗ ਨਾਲ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਸੁਰਗੀ ਗੀਤਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ ਤੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨਮਨ ਕਰਦੇ। ਤਦ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦੇ ਵਰ ਦਿੰਦੇ; ਫਿਰ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਤੇ ਦਇਆ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ— ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਨੂੰ, ਸਾਰੇ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਵਿਚ, ਅਮਰ-ਰਾਜਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਆਪਣੇ ਭਗਤ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਿੰਦੇ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਅਭਿ-ਸ਼ੇਕ ਕਰਦੇ। ਉਸ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦੇ ਵਰ ਤੇ ਅਟਲ ਭਗਤੀ ਦਿੰਦੇ; ਫਿਰ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਵਡਿਆਈ ਹੋਈ, ਨਰਸਿੰਹਾ— ਉਥੇ ਹੀ, ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋਣ ਵਿਚ, ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੇ; ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਸਥਾਨਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਜਾਂਦੇ। ਫਿਰ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਉਹ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਯਜਨਾਂ ਦਾ ਭੋਗ ਮਨਾਉਂਦੇ; ਤੇ ਦੇਵਤਾ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਸਮੇਤ, ਨਿਰਭੈ ਹੋ ਜਾਂਦੇ। ਉਹ ਵੱਡਾ ਰਾਖਸ਼ ਮਰ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਸਭ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ; ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ, ਵੈਸ਼ਨਵ ਧਰਮ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਰਾਜ ਕਰਦਾ। ਹਰੀ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਵੈਸ਼ਨਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨੇ ਰਾਜ ਪਾਇਆ; ਨਰਸਿੰਹਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਅਨੇਕ ਯਜਨਾਂ, ਦਾਨ, ਆਦਿ ਨਾਲ ਕਰਕੇ— ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਹਰੀ ਦੇ ਨਿਤ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਧਾਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ, ਜੋ ਯੋਗੀਆਂ ਲਈ ਪਹੁੰਚਯੋਗ ਹੈ। ਜੋ ਲੋਕ ਰੋਜ਼ ਇਸ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਦੇ ਹਨ— ਉਹ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਨਰਸਿੰਹਾ ਹਰੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ; ਹੁਣ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਉਸ ਦੀ ਬਾਕੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣੋ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ‘ਨਰਸਿੰਹਾ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣਾ’ ਨਾਮਕ, ਉਮਾ ਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਵਿਚ ਸੰਵਾਦ, ਪਦਮ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰਕਾਂਡ ਦੇ 238ਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਸਮਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਚਵੰਜਾ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਹੈ। ਫਿਰ, ਮਹਾਦੇਵ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਅਦਿਤੀ ਨੇ ਵਾਮਨ ਰੂਪ ਵਿਚ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਸਭ ਜਗਤਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੀ ਛਾਤੀ ਤੇ ਸ਼੍ਰੀਵਤਸ ਤੇ ਕੌਸਤੁਭ ਦੀ ਚਿੰਨ੍ਹ, ਚੰਨ-ਮਾਹ ਵਾਂਗ ਚਮਕ, ਸੁੰਦਰ, ਕੌਲ-ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਹਰੀ। ਉਹ ਭਗਵਾਨ, ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੀ ਵਸਤ੍ਰ-ਸਜਾ ਵਿਚ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪਹੁੰਚਯੋਗ, ਕਮਰ-ਬੰਨ, ਮ੍ਰਿਗ-ਚਰਮ, ਦੰਡ ਆਦਿ ਚਿੰਨ੍ਹ ਲੈ ਕੇ, ਪ੍ਰਭੂ ਵਾਂਗ। ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਨੇਤ੍ਰਤਵ ਹੇਠ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਤੇ ਮਹਾ-ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ ਤੇ ਨਮਨ ਕੀਤਾ। ਤਦ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਉੱਚੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ; ਵਾਮਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਅੱਜ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ? ਦੱਸੋ, ਹੇ ਉੱਤਮ ਦੇਵਤਿਆ।” ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਫਿਰ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਸਰਵ-ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਇਸ ਸਮੇਂ, ਹੇ ਮਧੁਸੂਦਨ, ਬਲੀ ਦੀ ਯਜਨਾ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਮਾਂ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਰਾਖਸ਼-ਰਾਜਾ ਇਨਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ; ਤੁਸੀਂ ਮੰਗ ਕੇ, ਸਾਨੂੰ ਸੁਰਗ-ਲੋਕ ਦਿੱਲਵਾਓ।” ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਬੇਨਤੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਹਰੀ, ਬਲੀ ਦੇ ਯਜਨ-ਸਥਾਨ ਤੇ, ਅੱਠ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਪਹੁੰਚੇ। ਉਸ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ, ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਬਲੀ ਤੁਰੰਤ ਉੱਠਿਆ; ਵਿਸ਼ਨੂ ਖੁਦ, ਪੁਰਾਣੀ ਕਥਾ ਨਾਲ, ਆਏ। ਉਸ ਨੇ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਅਸਨੀ ਤੇ ਬਿਠਾਇਆ; ਨਮਨ ਕਰਕੇ, ਆਦਰ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਭਾਵ-ਭਰੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿਚ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ।