ਇੰਦਰਪ੍ਰਸਥ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ੀਸ਼ੁਪਾਲ ਦਾ ਸੰਘਰਸ਼ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ ਸੀ, ਓਥੇ ਭੀਮ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗਦਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕੁੰਡ ਬਣਾਇਆ। ਇਸ ਭੀਮ-ਕੁੰਡ ਦੀ ਖਿਆਤੀ ਦੂਰ-ਦੂਰ ਤਕ ਹੈ; ਇਹ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੁੰਡ ਕਾਲਿੰਦੀ (ਯਮੁਨਾ) ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ, ਜਮੀਨ 'ਤੇ ਅੱਧੀ ਗੋਸ਼ਾਲਾ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇੰਦਰਪ੍ਰਸਥ ਦੇ ਕਾਲਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਸਨਾਨ ਕਰਕੇ ਜਿਹੜਾ ਪੁੰਨ ਲੱਭਦਾ ਹੈ, ਓਹੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਭੀਮ-ਕੁੰਡ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ—ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਸੂਤ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰੀਤਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਸਭ ਦੋਸ਼ ਮਾਫ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਹਰ ਸਾਲ ਭੀਮ-ਕੁੰਡ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਖੇਤਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਪਾਪ ਜਾਂ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦੇ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਖੇਤਰ ਦੀ ਪੂਰਨਤਾ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦਾ; ਇਸ ਲਈ ਜੋ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਹਰਿ ਦਾ ਨਾਮ ਅਵਿਕਲ ਚਿੱਤ ਨਾਲ ਉਚਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਹਰ ਇਕ ਕਦਮ 'ਤੇ ਉਹ ਕਪਿਲਾ ਗਾਂ ਦਾਨ ਦੇਣ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਪੁੰਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਚੈਤ੍ਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪਕਸ਼ ਦੀ ਚੌਦਵੀਂ ਤਰੀਕ ਨੂੰ ਸ਼ਕ੍ਰਪ੍ਰਸਥ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਦਮ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਖੰਡ ਵਿੱਚ ਕਾਲਿੰਦੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, "ਸੱਤ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨਾਂ—ਕਾਸ਼ੀ, ਗੋਕਰਣਾ, ਸ਼ਿਵ, ਕਾਂਚੀ ਅਤੇ ਇੰਦਰਪ੍ਰਸਥ ਵਿੱਚ ਭੀਮ-ਕੁੰਡ" ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਵਾਲਾ 222ਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਗਲੇ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਨੇ ਮਨਤਰ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਬਾਰੇ ਕਿਹਾ: ਚਾਹੇ ਸੇਵਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਉਪਾਸਨਾ, ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਮਨਤਰ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਸਹੀ ਮਨਤਰ ਤੇ ਹੀ ਨਿਰਭਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਮਨਤਰ ਕਿਸੇ ਅਵੈਸ਼ਨਵ ਗੁਰੂ ਤੋਂ ਮਿਲਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉੱਚੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਜੇਕਰ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਸੇ ਅਵੈਸ਼ਨਵ ਤੋਂ ਮਨਤਰ ਲਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਵੈਸ਼ਨਵ ਗੁਰੂ ਤੋਂ ਮੁੱਖ ਦੋ ਮਨਤਰ ਦੁਬਾਰਾ ਲੈਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵੈਦਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਖਾ ਪੜ੍ਹ ਚੁੱਕਾ ਹੋਵੇ, ਸਭ ਯਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦੀਖਿਆ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਵੱਡੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲਿਆ ਹੋਵੇ, ਅਵੈਸ਼ਨਵ ਗੁਰੂ ਨਹੀਂ ਬਣ ਸਕਦਾ। ਪਰ ਜੋ ਵੈਸ਼ਨਵ ਗੁਰੂ ਦੋ ਮਨਤਰ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਚਾਰਯਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੰਸਾਰਕ ਬੰਧਨਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵਿਅਕਤੀ ਅਚਾਰਯਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਨ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਦੋਂ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁੱਕਾ ਵਿਅਕਤੀ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤਕ ਗੁਰੂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਗੁਰੂ ਦੇ ਆਚਰਨ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਗੁਰੂ ਮਨਤਰ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਤਾਪ ਆਦਿ ਸ਼ੁਧੀ ਕਰਕੇ, ਗੁਰੂ ਮਨਤਰ ਉਚਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਤਾਪ, ਪੁੰਡ੍ਰ ਅਤੇ ਨਾਮਕਰਨ ਵੀ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਗੁਰੂ ਮਨਤਰ ਨੂੰ ਉਸ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਮਨ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਵੇ। ਚੱਕਰ ਦੀ ਤਾਪ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਸਿੱਧਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਪੁੰਡ੍ਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਵੈਸ਼ਨਵ ਨਾਮ ਵੀ ਐਸਾ ਹੀ ਹੈ; ਫਿਰ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਗੁਰੂ ਮਨਤਰ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਅਠ-ਅੱਖਰੀ ਨਿਆਸ ਮਨਤਰ ਜਾਂ ਹੋਰ ਵੈਸ਼ਨਵ ਮਨਤਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਵੈਸ਼ਨਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਆਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਇੱਥੇ ਨਿਆਸ ਦੀ ਵਿਧੀ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਹੈ; ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨਿਆਸ ਦੇ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਮਨਤਰ ਨਿਆਸ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਨਹੀਂ; ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੱਚ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਨਿਆਸ ਦੋ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ਼ਰਨਾਗਤੀ ਉਸਦਾ ਵਿਕਲਪ ਹੈ। ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਸਭ ਕਰਮ ਕੀਤੇ ਜਾਣ; ਜੋ ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਯੋਗ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਸਭ ਕਰਮਾਂ ਲਈ ਯੋਗ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਲਈ, ਦੋਹਾਂ ਦਾ ਅਧ੍ਯਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁੱਕਾ ਵਿਅਕਤੀ ਉੱਚਾ ਅਠ-ਅੱਖਰੀ ਮਨਤਰ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਅਭਿਆਸ ਕਰੇ। ਇਹ ਅਠ-ਅੱਖਰੀ ਮਨਤਰ ਪ੍ਰਣਵ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ; ਗਿਆਨੀ ਇਸ ਮਨਤਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਵ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਹਰ ਮਨਤਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਣਵ (ਓਮ) ਮੌਜੂਦ ਹੈ; ਪਰ ਪਹਿਲਾਂ, ਸਭ ਮਨਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਭ ਪ੍ਰਣਵ ਜੋੜਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। 'ਓਮ' ਪ੍ਰਣਵ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ ਅਤੇ ਸਭ ਮਨਤਰਾਂ ਦਾ ਨੇਤਾ ਹੈ; ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਸਭ ਸ਼ੁਭ ਮਨਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਣਵ ਮਨਤਰ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਅੱਖਰ 'ਓਮ', ਫਿਰ ਦੋ ਅੱਖਰ 'ਨਮਹ', ਅਤੇ ਫਿਰ 'ਨਾਰਾਯਣਾਯ'—ਇਹ ਪੰਜ ਅੱਖਰ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਠ-ਅੱਖਰੀ ਮਨਤਰ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਨਤਰ ਸਭ ਦੁਖਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸਭ ਮਨਤਰਾਂ ਦਾ ਸਰਵੋਤਮ, ਸ਼ੁਭ ਹੈ; ਨਾਰਾਯਣ ਇਸ ਦਾ ਦ੍ਰਸ਼ਟਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀ ਇਸ ਦੀ ਦੇਵੀ ਹੈ। ਗਾਯਤਰੀ ਛੰਦ ਇਸ ਦੀ ਮਾਤਾ ਹੈ, ਪ੍ਰਣਵ ਇਸ ਦਾ ਬੀਜ ਹੈ; ਸਦਾ-ਅਵਿਨਾਸੀ ਸ਼ਕਤੀ ਇਸ ਦੀ ਉੱਰਜਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀ ਇਸ ਦਾ ਮਨ ਹੈ। ਪਹਿਲਾ ਸ਼ਬਦ 'ਓਮਕਾਰ', ਦੂਜਾ 'ਨਮਹ', ਤੇ ਤੀਜਾ 'ਨਾਰਾਯਣਾਯ'—ਇਹ ਤਿੰਨ ਸ਼ਬਦ ਹਨ। 'ਅ', 'ਉ', ਅਤੇ 'ਮ'—ਇਹ ਪ੍ਰਣਵ, ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਸ਼ਬਦ, ਤਿੰਨ ਵੈਦਾਂ ਦਾ ਸਰਵੋਤਮ ਹੈ। 'ਅ' ਤੋਂ ਵਿਸ਼ਨੂੰ, 'ਉ' ਤੋਂ ਸ਼੍ਰੀ, 'ਮ'—ਪਚੀਸਵਾਂ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੇਵਕ ਹੈ। 'ਅ' ਤੋਂ ਵਾਸੁਦੇਵ, 'ਉ' ਤੋਂ ਸ਼੍ਰੀ ਦੇਵੀ, 'ਮ' ਤੋਂ ਜੀਵ, 'ਕ' ਤੋਂ ਤੱਤ, 'ਚ' ਤੋਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ, 'ਟ' ਅਤੇ 'ਤ' ਤੋਂ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਹਿਰਦੇ, 'ਪ' ਤੋਂ ਮਨ, 'ਫ' ਤੋਂ ਅਹੰਕਾਰ, 'ਬ' ਅਤੇ 'ਭ' ਤੋਂ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ, ਪਰ 'ਮ'—ਪਚੀਸਵਾਂ—ਆਤਮਾ ਹੈ। ਆਤਮਾ ਸਰੀਰ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ, ਮਨ, ਪ੍ਰਾਣ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ; ਕੋਈ ਹੋਰ ਸਾਧਨ ਨਹੀਂ—'ਮ' ਚੇਤਨ ਹੈ ਅਤੇ ਦਿਵ੍ਯਤਾ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਹੈ। ਕੁਝ ਲੋਕ 'ਉ' ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਚੈ ਮੰਨਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਵਿਚ ਸ਼੍ਰੀ ਦਾ ਸਰ ਹੈ, 'ਵ' ਅੱਖਰ ਦੁਆਰਾ। ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਦੀ ਚਮਕ ਉਸ ਤੋਂ ਅਵਿਨਾਸੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਸ਼ੁਭ ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ, 'ਅ' ਅੱਖਰ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੀ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਵਿਸ਼ਵ ਦਾ ਆਤਮਾ, ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਉੱਚਾ ਬੀਜ, ਉੱਚਾ ਪੁਰੁਸ਼, ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਰਚੈਤਾ ਤੇ ਪਾਲਣਹਾਰ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਤੇ ਮਿੱਤਰ—ਇਹ ਸਭ ਉਸ ਮਨਤਰ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ, ਇੰਦਰਪ੍ਰਸਥ ਦੇ ਭੀਮ-ਕੁੰਡ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਵੈਸ਼ਨਵ ਮਨਤਰ ਦੀ ਵਿਧੀ, ਅਤੇ ਅਠ-ਅੱਖਰੀ ਮਨਤਰ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਪਿਆਰ ਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਵਰਣਨ ਕੀਤੀ ਗਈ।