ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਜੰਗਲ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਕਪੂਰ, ਕੇਲਾ, ਜੰਗਲੀ ਸੂਰ ਅਤੇ ਬੱਘ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਮਿਲਦੇ ਸਨ। ਹਲਕੀ ਹਵਾ ਕਪੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਲੇਹਰਾਂ ਅਤੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਗਲ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹਦੀ ਹੋਈ ਵਗਦੀ ਸੀ। ਉੱਥੇ ਲੋੜਵੰਦਾਂ ਲਈ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਕੇਤਕੀ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਪਰਾਗ ਨਾਲ ਰੰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਵੱਸਦੇ ਸਨ ਤੇ ਹਰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਛਾਂ ਮਿਲਦੀ ਸੀ। ਨਾਰੀਅਲ ਦੇ ਫਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦੇ, ਅਤੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਉੱਤੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਜਾਨਵਰ ਪੱਕੇ ਅੰਬਾਂ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ। ਇਸ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਸੁਖ-ਚੈਨ ਸੀ ਕਿ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਹਾਥੀ ਇਕੱਠੇ ਖੇਡਦੇ, ਅਤੇ ਸੱਪ ਮੋਰਾਂ ਦੇ ਘੋਸਲੇ ਵਿੱਚ ਨਿੜਰ ਹੋ ਕੇ ਦਾਖਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ। ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਆਸ਼ਰਮ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਵਤਸਾ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਸੰਤੁਲਿਤ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਸੀ, ਲਗਾਤਾਰ ਗੀਤਾ ਦੇ ਚੌਦਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਵਾਰ, ਉਸ ਦੇ ਚਰਨ ਧੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦੇ ਚੇਲੇ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਜਿੱਥੇ ਡਿੱਗਿਆ, ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਖਰਗੋਸ਼, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸੀ ਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸਾਹ ਲੈ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪਿਆ। ਸਿਰਫ਼ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਸਪਰਸ਼ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਖਰਗੋਸ਼ ਦਾ ਜਨਮ-ਮਰਨ ਦਾ ਚੱਕਰ ਸਮਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਉਹ ਦਿਵਯ ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਪਿੱਛੋਂ, ਇੱਕ ਕੁੱਤੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਵੀ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਬੂੰਦ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਭੁੱਖ ਤੇ ਤਰਸ ਨਾਲ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਕੁੱਤੇ ਦਾ ਜਨਮ ਛੱਡ ਬੈਠੀ। ਉਹ ਵੀ ਗੰਧਰਵਾਂ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸੁੰਦਰ ਰਥ ਉੱਤੇ ਸਵਰਗ ਵੱਲ ਤੁਰ ਪਈ। ਇਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਦੇਖ ਕੇ, ਵਤਸਾ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸਵ-ਕੰਧਰਾ ਸੀ, ਹੱਸ ਪਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੀ ਵੈਰ-ਵਿਰੋਧ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨੂੰ ਸੋਚ ਕੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਅਸ਼ਚਰਜ ਦੇਖ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿਸ਼ਮਯ ਤੇ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਝੁਕ ਕੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ ਕਿ ਇਹ ਕੁੱਤਾ ਤੇ ਖਰਗੋਸ਼, ਜੋ ਨੀਚ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਤੇ ਅਗਿਆਨ ਸਨ, ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਏ?" ਚੇਲੇ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਰਾਜਨ, ਵਤਸਾ ਨਾਮਕ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਸੰਯਮੀ ਸੀ, ਇਸ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਗੀਤਾ ਦੇ ਚੌਦਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਮੈਂ ਉਸ ਦਾ ਚੇਲਾ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਵੀ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਇਹ ਅਧਿਆਇ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹਾਂ। ਮੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲੋਟਣ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਖਰਗੋਸ਼ ਅਤੇ ਕੁੱਤਾ ਦੋਵਾਂ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ।" ਰਾਜਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੇ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਤੁਸੀਂ ਹੱਸ ਕਿਉਂ ਪਏ ਸੀ? ਤੁਸੀਂ ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਕੀ ਗੁਪਤ ਸੋਚ ਰਹੇ ਸੀ?" ਚੇਲੇ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, "ਰਾਜਨ, ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਸੀ, ਜੋ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਸਥਿਤ ਸੀ। ਉੱਥੇ ਕੇਸ਼ਵ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਜੂਏ ਦਾ ਵੱਡਾ ਖਿਡਾਰੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਚਲਾਕ ਅਤੇ ਅਯੋਗ ਵਿਹਾਰ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੀ ਵੈਰ-ਵਿਰੋਧ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਪਾਪ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਗਲੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਖਰਗੋਸ਼ ਬਣਿਆ, ਅਤੇ ਉਹ ਔਰਤ ਆਪਣੇ ਦੁਸ਼ਕਰਮਾਂ ਕਰਕੇ ਕੁੱਤੀ ਬਣੀ। ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੀ ਵੈਰਤਾ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਮੁੱਕਦੀ, ਭਾਵੇਂ ਅਨੇਕ ਜਨਮ ਤੇ ਰੂਪ ਬਦਲ ਜਾਵੇ।" ਇਹ ਸਭ ਸਮਝ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਪੂਰੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਗੀਤਾ ਪੂਰੀ ਪੜ੍ਹੀ ਅਤੇ ਉੱਚਤਮ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਖੰਡ ਵਿਚ, ਗੀਤਾ ਮਹਾਤਮ ਦੇ ਅਧਿਆਇ ੧੮੮ ਦਾ ਸਮਾਪਨ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਹਿਮਾਲਾ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਗੀਤਾ ਦੇ ਪੰਦਰਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।" ਗੌਡ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਕ੍ਰਿਪਾਲੁ ਸੀ। ਉਹ ਨਰਸਿੰਘ ਵਰਗਾ ਬਲਵਾਨ ਸੀ। ਜੰਗ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦੀ ਤਲਵਾਰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵੀ ਹਾਰ ਜਾਂਦੇ। ਉਸ ਦੇ ਮਸਤ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਤਪਦੇ ਗਰਮੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੂਰਜ ਦੀ ਤਪਸ਼ ਨੂੰ ਝੱਲ ਲੈਂਦੀਆਂ। ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਡਰੇ ਹੋਏ ਹਾਥੀ ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲੈਂਦੇ ਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਾਂਗ ਦਿਸਦੇ। ਪਹਾੜ, ਉਸ ਦਇਆਲੂ ਰਾਜਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਠ, ਉਸ ਦੇ ਹਾਥੀਆਂ ਦੀਆਂ ਗੂੰਜਾਂ ਨਾਲ ਗੂੰਜਦੇ। ਉਸਦੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਟਾਪਿਆਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦੀ, ਇਹ ਕੋਈ ਅਚੰਭਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਸ ਰਾਜ ਵਿੱਚ, ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਇਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਟਿੱਪਣੀ ਲਿਖੀ। ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਸਰਭਭੇਰੁੰਡਾ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਗਿਆਨਵਾਨ ਸਿਪਾਹੀ ਸੀ, ਜੋ ਸ਼ਸਤਰ ਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਤੇ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਖਜ਼ਾਨਾ, ਘੋੜੇ ਤੇ ਵੀਰ ਸਿਪਾਹੀ ਸਨ, ਜੋ ਕਿ ਕਿਲਿਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਰਾਜੇ ਦੇ ਸਮਾਨ ਸੀ। ਇੱਕ ਵਾਰ, ਉਸ ਪਾਪੀ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਰਾਜੇ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਰਾਜ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਲੈ ਲਵੇ। ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮਨਸੂਬਾ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦੀ ਠਾਨੀ, ਪਰ ਅਚਾਨਕ ਉਹ ਹੈਜ਼ਾ ਦੀ ਬੀਮਾਰੀ ਨਾਲ ਮਰ ਗਿਆ। ਉਸ ਪਾਪ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਥੋੜੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਸਿੰਧ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪਤਲੇ ਪੇਟ ਵਾਲਾ ਇਕ ਤਗੜਾ ਘੋੜਾ ਬਣ ਗਿਆ। ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਕੋਲੋਂ ਵੱਡੀ ਕੀਮਤ ਦੇ ਕੇ, ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਖਰੀਦਿਆ ਤੇ ਬਹੁਤ ਜਤਨ ਨਾਲ ਲਿਆਇਆ। ਉਸ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਪੌਤਿਆਂ ਤੇ ਵੰਸ਼ਜਾਂ ਨਾਲ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਬੁੱਢਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਵਪਾਰੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਘੋੜਾ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਭੇਟ ਦੇਣ ਆਇਆ ਅਤੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਦਰਬਾਨ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਬੋਲੋ, ਕਿਸ ਕਾਰਜ ਲਈ ਆਏ ਹੋ?" ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਸਾਫ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, "ਮਾਲਕ, ਮੈਂ ਇਸ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਤਨ ਵਾਂਗ ਮੰਨ ਕੇ, ਇਸ ਦੀਆਂ ਉੱਤਮ ਖਾਸੀਅਤਾਂ ਕਰਕੇ ਵੱਡੀ ਕੀਮਤ ਦੇ ਕੇ ਲਿਆ ਹਾਂ।" ਫਿਰ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਨੇੜੇ ਖੜਿਆਂ ਵੱਲ ਵੇਖ ਕੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ, "ਵਪਾਰੀ ਦਾ ਘੋੜਾ ਇੱਥੇ ਲਿਆਓ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਕਥਾ ਆਗੇ ਵਧੀ।