ਪੁਣਯ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਭੂਮੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਿੱਚ, ਕਈ ਮਹਾਨ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ—ਕੁਸ਼ਿਕਾ, ਗਾਧੀ, ਸੋਮਾ ਅਤੇ ਦਿਲੀਪਾ—ਇਹ ਸਭ ਉੱਚ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸ਼ਕਤਰੀਆ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਹੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਭਾਗਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ালী ਰਾਜਾ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਉੱਤਮ ਧਰਤੀ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਤੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਭੂਮੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੈਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਮਹਿੰਦ੍ਰ, ਮਲਯ, ਸਾਹਿਆ, ਸ਼ੁਕਤਿਮਾਨ, ਰਿਕਸ਼ਾ, ਵਿਂਧਿਆ ਅਤੇ ਪਰਿਆਤ੍ਰ—ਇਹ ਸੱਤ ਮੁੱਖ ਪਹਾੜ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਹੋਰ ਪਹਾੜ ਹਨ। ਕੁਝ ਪਹਾੜ ਅਣਜਾਣੇ, ਪਰ ਅਤਿ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਨ; ਦੂਜੇ ਪਹਾੜ, ਜੋ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਛੋਟੇ ਹਨ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਮਹਾਨ ਭੂਮੀ ਵਿੱਚ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ, ਆਰੀਆ ਅਤੇ ਮਲੇਛ ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜਾਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਮਿਲ-ਜੁਲ ਕੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਗੰਗਾ, ਸਿੰਧੂ ਅਤੇ ਸਰਸਵਤੀ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਧਾਰਾ ਪੀਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਨਦੀਆਂ ਵੀ ਹਨ: ਗੋਦਾਵਰੀ, ਨਰਮਦਾ, ਬਹੁਦਾ, ਸ਼ਤਦ੍ਰੁ, ਚੰਦਰਭਾਗਾ ਅਤੇ ਯਮੁਨਾ। ਦ੍ਰਿਸ਼ਦਵਤੀ, ਵਿਤਸਤ, ਪਵਿੱਤਰ ਰੇਤ ਵਾਲੀ ਨਦੀ, ਵੈਤਰਵਤੀ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਅਤੇ ਵੇਣੀ ਦੀ ਧਾਰਾ ਵੀ ਇੱਥੇ ਵਗਦੀ ਹੈ। ਇਰਾਵਤੀ, ਵਿਤਸਤ, ਪਯੋਸ਼ਨੀ ਅਤੇ ਦੇਵਿਕਾ; ਵੇਦਸਮ੍ਰਿਤੀ, ਵੇਦਸ਼ਿਰਾ, ਤ੍ਰਿਦਿਵ, ਸਿੰਧੂਲਾ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਮੀ; ਕਰਿਸ਼ਿਨੀ, ਚਿਤ੍ਰਵਾਹਾ, ਤ੍ਰਿਸੇਨਾ, ਗੋਮਤੀ, ਧੂਤਪਾਪਾ, ਚੰਦਨਾ—ਇਹ ਸਭ ਨਦੀਆਂ ਇੱਥੇ ਵਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੌਸ਼ਿਕੀ, ਜੋ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਮਨਮੋਹਣੀ ਹੈ; ਅਣਬੁਲਾਈ ਰੋਹਿਤਾਰਣੀ, ਗੁਪਤ ਨਦੀ, ਸ਼ਤਕੁੰਭਾ ਅਤੇ ਸਰਯੂ—ਇਹ ਵੀ ਇੱਥੇ ਹਨ। ਚਰਮਣਵਤੀ, ਵੈਤਰਵਤੀ, ਹਸਤਿਸੋਮਾ, ਦਿਸ਼ਾ, ਸ਼ਰਾਵਤੀ, ਪਯੋਸ਼ਨੀ, ਭੀਮਾ ਅਤੇ ਭੀਮਰਥੀ; ਕਾਵੇਰੀ, ਚੁਲੁਕਾ, ਤਾਪੀ, ਸ਼ਤਮਲਾ, ਨੀਵਾਰਾ ਅਤੇ ਸੁਪ੍ਰਯੋਗਾ; ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਲਾ, ਸਿੰਧੂ, ਵਾਜਿਨੀ, ਪੁਰਮਾਲਿਨੀ, ਪੂਵਾ, ਭੀਮਾ ਅਤੇ ਮਾਲਾਵਤੀ; ਪਲਾਸ਼ਿਨੀ, ਪਾਪ ਨਾਸ਼ਕ, ਮਹੇਂਦਰਾ, ਪਟਲਾਵਤੀ, ਕਰਿਸ਼ਿਨੀ, ਅਸਿਕਨੀ, ਕੁਸ਼ਚੀਰੀ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਨਦੀ—ਇਹ ਸਭ ਇੱਥੇ ਵਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਰੁਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ, ਮੇਨਾ, ਹੇਮਾ, ਘ੍ਰਤਵਤੀ, ਅਨਾਵਤੀ, ਅਨੁਸ਼ਨਾ, ਕਾਪੀ; ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਅਜੇਯ, ਕੁਸ਼ਚੀਰਾ, ਮਹਾਨ ਨਦੀ, ਰਥਚਿਤਰਾ, ਜੋਤਿਰਥਾ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰਾ, ਕਪਿੰਜਲਾ; ਚੰਦ੍ਰਾਵਹਾ, ਫਲਾਦਿਆ, ਕੁਚੀਰਾ, ਅੰਬੁਵਾਹਿਨੀ, ਵੈਨਦੀ, ਪਿੰਗਲਾ, ਵੇਣਾ, ਤੁੰਗਵੇਗਾ; ਵਿਦਿਸ਼ਾ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਵੇਣਾ, ਤਾਮਰਾ, ਕਪਿਲਾ, ਧੇਨੁ, ਸਕਾਮਾ, ਵੇਦਸਵਾ, ਹਵਿਸ਼ਰਾਵਾ, ਮਹਾਪਥਾ; ਸ਼ਿਪਰਾ, ਪਿਛਲਾ, ਭਾਰਦਵਾਜੀ, ਕੌਰਨਿਕੀ, ਸ਼ੋਣਾ, ਬਾਹੁਦਾ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ; ਦੁਰਗਾਮੰਤਹਸ਼ਿਲਾ, ਬ੍ਰਹਮਮੇਧਿਆ, ਦ੍ਰਿਸ਼ਦਵਤੀ, ਪਰੋਕਸ਼ਾ, ਰੋਹੀ, ਜੰਬੂਨਦੀ; ਸੁਨਾਸਾ, ਤਮਸਾ, ਦਾਸੀ, ਸਾਮਾਨਿਆ, ਵਰਨਾ, ਨੀਲਾ, ਧ੍ਰਤਿਕਰੀ, ਪਰਣਾਸ਼ਾ; ਮਾਨਵੀ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਾ, ਭਾਸਾ, ਬ੍ਰਹਮਮੇਧਿਆ, ਦ੍ਰਿਸ਼ਦਵਤੀ—ਇਹ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਨੇਕ ਮਹਾਨ ਨਦੀਆਂ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਜੋ ਸਦਾ ਸਿਹਤਮੰਦ ਹੈ; ਮੰਦਗਾ, ਮੰਦਵਾਹਿਨੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ, ਮਹਾਗੌਰੀ, ਦੁਰਗਾ; ਚਿਤ੍ਰੋਤਪਲਾ, ਚਿਤ੍ਰਰਥਾ, ਅਤੁਲਾ, ਰੋਹਿਨੀ, ਮੰਦਾਕਿਨੀ, ਵੈਤਰਣੀ, ਕੋਕਾ; ਸ਼ੁਕਤਿਮਤੀ, ਅਨੰਗਾ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਸਾਹਵਯਾ, ਲੋਹਿਤਿਆ, ਕਰਤੋਯਾ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਕਾਤਵਯਾ; ਕੁਮਾਰੀ, ਮ੍ਰਸ਼ਿਤੁਲਿਆ, ਮਾਰਿਸ਼ਾ, ਸਰਸਵਤੀ, ਉੱਤਮ ਮੰਦਾਕਿਨੀ, ਅਤੇ ਗੰਗਾ—ਇਹ ਸਭ ਮਹਾਨ ਨਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਸਭ ਨਦੀਆਂ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਮਾਤਾ ਹਨ, ਸਭ ਮਹਾਨ ਫਲ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਨਦੀਆਂ ਸੈਂਕੜਿਆਂ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਇਹ ਨਦੀਆਂ ਰਿਵਾਇਤ ਅਨੁਸਾਰ ਵਰਣਨ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਹੁਣ ਸੁਣੋ, ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਇੱਥੇ ਕੁਰੂ, ਪੰਚਾਲ, ਸ਼ਲਵ, ਮੈਤਰੇਯ, ਜੰਗਲ, ਸ਼ੁਰਸੇਨ, ਪੁਲਿੰਦ, ਬੌਧਾਮਾਲ; ਮਤਸਯ, ਕੁਸ਼ੱਟ, ਸੌਗੰਧਯ, ਕੁਤਸਪ, ਕਾਸ਼ੀ, ਕੋਸਲ, ਚੇਦੀ, ਮਤਸਯ, ਕਰੁਸ਼, ਭੋਜ, ਸਿੰਧੁ, ਪੁਲਿੰਦਕ; ਉੱਤਮ, ਦਸ਼ਰਨ, ਮੇਕਲ, ਉਤਕਲ, ਪੰਚਾਲ, ਕੋਸਲ, ਪ੍ਰਿਸ਼ਠਯੁਗੰਧਰ; ਬੋਧ, ਮਦਰ, ਕਲਿੰਗ, ਕਸ਼ਾਯ, ਪਰਕਸ਼ਾਯ, ਜਠਰ, ਕੁਕੁਰ, ਸੁਦਸ਼ਰਨ, ਸੁਸਤਮ; ਕੁੰਤੀ, ਅਵੰਤੀ, ਅਪਰਕੁੰਤੀ, ਗੋਮੰਤ, ਮੱਲਕ, ਪੁੰਦ੍ਰ, ਵਿਦਰਭ, ਨ੍ਰਿਪਵਾਹਿਕ; ਅਸ਼ਮਕ, ਉੱਤਰੀ ਅਸ਼ਮਕ, ਗੋਪਰਾਸ਼ਟਰ, ਕਨੀਯਸ, ਅਧਿਰਾਜ ਕੁਸ਼ੱਟ, ਮੱਲਰਾਸ਼ਟਰ, ਕੇਰਲ; ਮਾਲਵ, ਉਪਵਾਸਯ, ਚਕ੍ਰਵਾਕਰਾਲਯ, ਸ਼ਕ, ਵਿਦੇਹ, ਮਗਧ, ਸਦਮ, ਮਲਜ, ਵਿਜਯ; ਅੰਗ, ਵੰਗ, ਕਲਿੰਗ, ਯਕ੍ਰੱਲੋਮਨ, ਮੱਲ, ਸੁਦੇਸ਼ਨ, ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ, ਮਹਿਸ਼, ਸ਼ਸ਼ਕ; ਬਾਹਲਿਕ, ਵਤਧਨ, ਅਭੀਰ, ਕਲਤੋਯਕ, ਅਪਰੰਤ, ਪਰੰਤ, ਪੰਕਾਲ, ਚਰਮਚੰਦਿਕ; ਅਟਵੀ ਸ਼ੇਖਰ, ਜੋ ਮੇਰੂ ਉੱਤੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਪਾਵ੍ਰਿਤ, ਅਨੁਪਾਵ੍ਰਿਤ, ਸੁਰਾਸ਼ਟਰ, ਕੇਕਯ; ਕੁੱਟ ਅਪਰੰਤ, ਮਹੇਯ, ਕਕਸ਼, ਸਮੁਦ੍ਰ ਨਿਸ਼ਕੁਤ, ਅਨੇਕ ਅੰਧ, ਅਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਭੂਮੀ, ਉਸ ਦੇ ਪਹਾੜ, ਨਦੀਆਂ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਜਾਤੀਆਂ ਦਾ ਮਹਾਨ ਵਰਣਨ ਪਵਿੱਤਰ ਰਿਵਾਇਤ ਅਨੁਸਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰੀਤਮ ਤੇ ਉੱਤਮ ਹੈ।