ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸਮਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਦਿਵੋਦਾਸ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਧੀ ਦੀ ਵਿਆਹ ਦੀ ਰਸਮ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਦਿਵੋਦਾਸ, ਜੋ ਧਰਮਕਰਮੀ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਮੰਨ ਕੇ ਤਿਆਰੀਆਂ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਵਿਆਹ ਲਈ ਸਭ ਕੁਝ ਸੁਚੱਜਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੱਲੋਂ ਉਸ ਦੀ ਧੀ, ਜੋ ਦੇਵੀ ਵਰਗੀ ਸੀ, ਦਾਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਇਹ ਸੁੰਦਰ ਕੁਆਰੀ ਰੂਪਸੇਨਾ ਨਾਂ ਦੇ ਨੇਕ ਅਤੇ ਵੀਰ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਵਿਆਹ ਦੀ ਰਸਮ ਚੱਲ ਰਹੀ ਸੀ, ਰਾਜਾ ਰੂਪਸੇਨਾ ਅਚਾਨਕ ਮੌਤ ਦੇ ਰਾਹ ਉੱਤੇ ਚਲ ਪਿਆ। ਹਰ ਵਾਰ, ਜਦੋਂ-ਜਦੋਂ ਦਿਵ੍ਯਾਦੇਵੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ ਵਿਆਹ ਸਮੇਂ ਹੀ ਮਰ ਜਾਂਦਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਕ-ਇਕ ਕਰਕੇ ਇਕੀ (21) ਪਤੀ ਵਿਆਹ ਦੇ ਸਮੇਂ ਮਰ ਗਏ। ਇਹ ਦੇਖ ਕੇ ਦਿਵੋਦਾਸ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਸ਼ੂਰਵੀਰਤਾ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਹੁਣ ਸਵਯੰਵਰ ਰਚਾਇਆ ਜਾਵੇ। ਉਸ ਨੇ ਪਲਕਸ਼ਦਵੀਪ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਸਵਯੰਵਰ ਲਈ ਸੱਦਾ ਭੇਜਿਆ। ਇਹ ਰਾਜੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਉਸ ਸੁੰਦਰ ਕੁਆਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਤੇ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਗਏ, ਤਾਂ ਮੌਤ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਲੜ ਪਏ ਅਤੇ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਹੋ ਗਿਆ। ਦਿਵ੍ਯਾਦੇਵੀ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈ ਸੀ, ਜੰਗਲ ਦੇ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ ਤੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਕੁਆਰੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਰੋਈ। ਮੈਂ, ਪੁੱਤਰ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਹੋ ਜਿਹਾ ਅਦਭੁਤ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਾਂਤ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ, ਪਿਤਾ ਜੀ, ਮੈਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੋ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਕਲੇਸ਼ ਦਾ ਕਾਰਨ ਕੀ ਸੀ। ਇਸ ਪ੍ਰਸੰਗ ਦੇ ਅੰਤ 'ਚ, ਚਯਵਨ ਦੀ ਇਹ ਕਥਾ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਗੁਰੂ ਤੀਰਥ ਵਿਖੇ ਹੋਈ, ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਭੂਮਿਖੰਡ ਦੇ ਵੇਣਾ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਹੋਈ। ਫਿਰ ਕੁੰਜਲ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਮੈਂ ਹੁਣ ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਰਤਾਂ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਹਰੀ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ—ਜੈ, ਵਿਜੈ, ਤੇ ਜਯੰਤਿ, ਜੋ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਰਿਸ਼ਾ, ਵੰਜੁਲੀ, ਤੇ ਤਿਲਦਗਧਾ ਨਾਂ ਦੀ ਹੋਰ ਇਕ ਵਰਤ, ਅਖੰਡਾਚਾਰ ਕਨਿਆ ਅਤੇ ਮਨੋਰਥਾ, ਪੁੱਤਰ। ਬੇਅੰਤ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਵਰਤਾਂ ਹਨ, ਪੁੱਤਰ; ਅਸ਼ੂਨਯਸ਼ਯਨ, ਜਨਮਾਟਮੀ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਵਰਤ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਮਹਾਨ ਵਰਤਾਂ ਨਾਲ ਪਾਪ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ—ਮੈਂ ਸੱਚ, ਸੱਚ ਆਖਦਾ ਹਾਂ। ਹੁਣ, ਕੁੰਜਲ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਮੈਂ ਉਹ ਸਤੋਤ੍ਰ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਹ 'ਸੁਪੁੱਤਰ ਦੇ ਸੌ ਨਾਮ' ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਪ੍ਰਭੂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਇਹ ਮਹਾਨ 'ਸੌ ਨਾਮ' ਉਚਾਰਨ ਕਰਾਂਗਾ; ਤੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ। ਇਹ 'ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਸੌ ਨਾਮ' ਦੇ ਰਿਸ਼ੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਹਨ, ਦੇਵੀ ਓਮ ਹੈ, ਅਤੇ ਛੰਦ ਅਨੁਸ਼ਟੁੱਭ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ 'ਸੌ ਨਾਮਾਂ' ਦੀ ਉਚਾਰਨਾ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਾਪ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਹ੍ਰੀਸ਼ੀਕੇਸ਼, ਕੇਸ਼ਵ, ਮਧੁਸੂਦਨ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਰਹਿਤ ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਵਿਜੈ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਅਨੰਤ, ਵਾਮਨ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਜਗਤਪਤੀ, ਪਵਿੱਤਰ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਆਧਾਰ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਤ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਪਾਪ ਰਹਿਤ, ਦੁਸਟਾਂ ਦੇ ਨਾਸਕ, ਨਰਸਿੰਘ, ਲਛਮੀਪਤੀ, ਲਛਮੀਧਾਰੀ, ਲਛਮੀਦਾਤਾ, ਲਛਮੀਨਿਵਾਸ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ, ਮਾਧਵ, ਮੁਕਤਿਕਰਤਾ, ਖਿਮਾ ਦੇ ਮੂਰਤ, ਜਨਾਰਦਨ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਸਭ ਨੂੰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਸਭ ਦੇ ਨੇਤਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਹਰੀ, ਮੁਰਾ ਦੁਸ਼ਮਣ, ਗੋਵਿੰਦ, ਪਦਮਨਾਭ, ਪ੍ਰਾਣੀਪਤੀ, ਆਨੰਦਮਈ, ਗਿਆਨਯੁਕਤ, ਗਿਆਨਦਾਤਾ, ਗਿਆਨ ਦੇ ਆਗੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਅਚ੍ਯੁਤ, ਬਲਵਾਨ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦਾਰ, ਚਕਰਧਾਰੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ, ਯੁਗਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ, ਜਗਤ ਦਾ ਸਰੋਤ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਰੂਪ, ਮਹਾਂਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਮੁਕੁੰਦ, ਸੁੰਦਰ ਵੈਕੁੰਠ, ਇਕ ਰੂਪ, ਜਗਤਪਤੀ, ਵਾਸੁਦੇਵ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ, ਬ੍ਰਹਮਨ ਪਰਾਇਣ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪ੍ਰਿਯ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਗੋਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਿਯ, ਗੋਵਾਂ ਦੇ ਹਿਤੈਸ਼ੀ, ਯਜ੍ਯ, ਯਜ੍ਯ ਅੰਗ, ਯਜ੍ਯ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਯਜ੍ਯ ਦੇ ਅਨੁਭੋਗੀ, ਵੇਦਾਂ ਅਥਵਾ ਉਪਵੇਦਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਤਾ, ਵੇਦਸਰੂਪ, ਗਿਆਨਧਾਮ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਅਵ੍ਯਕਤ, ਮਹਾਂਹੰਸ, ਸ਼ੰਖਧਾਰੀ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਪੁਰੁਸ਼, ਕਮਲਨੈਣ, ਵਾਰਾਹ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਆਧਾਰ, ਪ੍ਰਦ੍ਯੁਮਨ, ਕਾਮਰਕਸ਼ਕ, ਵਿਆਸ, ਸਰਪ, ਮਹਾਂਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਸਭ ਸੁਖਾਂ ਦੇ ਸਰੋਤ, ਪਰਮ ਸੁਖ, ਮੁਕਤੀ, ਪਰਮਪਤੀ, ਯੋਗਮੂਰਤ, ਮਹਾਨ ਗਿਆਨ, ਯੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਗ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਪ੍ਰਿਯ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਮੁਰਾ ਦੁਸ਼ਮਣ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ, ਕਮਲਧਾਰੀ, ਗਦਾਧਾਰੀ, ਗੁਫਾਵਾਸੀ, ਸਰਵਵਿਆਪੀ, ਧਰਮਧਾਮ, ਮਹਾਬਾਹੁ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਵ੍ਰਿੰਦਾ ਪਤੀ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਦੇਹ, ਪਵਿਤ੍ਰ, ਪਾਪਨਾਸ, ਗੋਪੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਗੋਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਮਿੱਤਰ, ਗੋਵਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ, ਗੋਧਨ ਦੇ ਆਸਰੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਮੈਂ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਪਰਮਪ੍ਰਭੂ, ਕਪਿਲ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਏ, ਅਡੋਲ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤ, ਮਨ, ਬਚਨ ਤੇ ਕਰਮ ਨਾਲ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸੌ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ, ਅਡੋਲ ਮਨ ਨਾਲ, ਉੱਚੇ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਛੱਡ ਕੇ ਮਧੁਸੂਦਨ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪੁੰਨ ਨਾਲ ਪਵਿਤ੍ਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸੌ ਨਾਮ, ਜੋ ਮਹਾਪੁੰਨਯੁਕਤ ਅਤੇ ਪਾਪਨਾਸਕ ਹਨ, ਅਡੋਲ ਮਨ ਨਾਲ, ਧਿਆਨ ਸਮੇਤ ਉਚਾਰਨ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਨਿੱਤ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਗੰਗਾ ਸਨਾਨ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਇਕਾਗਰਤਾ ਨਾਲ ਉਚਾਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ, ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਅਤੇ ਵਰਤ ਵਿਚ ਟਿਕ ਕੇ ਉਚਾਰਨ ਕਰੇ, ਉਹ ਅਸ਼੍ਵਮੇਧ ਯਜ੍ਯ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਪਾਂਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦੇ ਦਿਨ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਮਾਧਵ ਦੇ ਅੱਗੇ ਜਾਗਦੇ ਹੋਏ ਇਹ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਮਹੱਤਵ ਮੈਂ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੀ ਇਹ ਪਾਵਨ ਕਥਾ, ਚਯਵਨ ਅਤੇ ਦਿਵ੍ਯਾਦੇਵੀ ਦੇ ਵਿਲੱਖਣ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ, ਹਰੀ ਦੇ ਨਾਮ ਜਪਣ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਤੱਕ, ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।