ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਮਹਾਨ ਧਰਮਾਤਮਾ ਰਾਜਾ ਯਯਾਤਿ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ, “ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ! ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹਾਂ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਯਯਾਤਿ ਦੀ ਕਥਾ ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਸੁੰਦਰ ਮੁਖ ਵਾਲੀ, ਰਤੀ ਦੀ ਧੀ, ਇੱਕ ਦੇਵੀ ਨੇ ਉਸ ਨਾਲ ਬੋਲਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਹੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਰਾਜਾ, ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਸੋਚ ਰਹੇ ਹੋ? ਇਹ ਗੱਲ ਸੱਚ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਚੰਚਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ—ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਪਰ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਚੰਚਲਤਾ ਕਰਕੇ ਨਹੀਂ ਵਿਗਾੜਦੀ, ਨਾ ਹੀ, ਹੇ ਸਰਵੋਤਮ ਰਾਜਾ, ਅੱਜ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰੋਕਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰਦੀ ਹਾਂ।” ਉਹ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, “ਦੁਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਔਰਤਾਂ ਆਪਣੇ ਚੰਚਲ ਸੁਭਾਵ ਕਰਕੇ ਲਾਲਚ ਅਤੇ ਮੋਹ ਵਿਚ ਫਸ ਕੇ ਗਲਤ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਵਿਚ ਸਿਰਫ਼ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਝਲਕ ਵੇਖਣ ਦੀ ਆਸ ਹੈ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਲਭ ਹੈ।” “ਜੇ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਪਾਪ ਜਾਂ ਦੁਸ਼ਕਰਮ ਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰਾਂਗੀ। ਤੁਸੀਂ ਆਮ ਮਨੁੱਖ ਵਾਂਗ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਰਹੇ ਹੋ, ਵੱਡੇ ਡਰ ਵਿਚ ਡੁੱਬੇ ਹੋਏ, ਜਿਵੇਂ ਮੋਹ ਦੇ ਖੱਡ ਵਿਚ ਡਿਗ ਪਏ ਹੋ।” “ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਚਿੰਤਾ ਛੱਡੋ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ; ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਵਰਗ ਨਹੀਂ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੁੱਖ ਦੇਵੇ, ਉਹ ਮੈਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗੀ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਸੁੰਦਰ ਮੁਖ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਹੁਣ ਸੁਣੋ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਕੀ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਮੈਂ ਅਪਮਾਨ ਦੇਖਿਆ ਹੈ; ਜੇ ਮੈਂ ਸਵਰਗ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਬੇਸਹਾਰਾ ਹੋ ਜਾਣਗੇ। ਯਮਰਾਜ ਦੁਸ਼ਟਤਾ ਕਰਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੋਗਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਕਰੇਗਾ; ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਮੁਖ ਵਾਲੀ, ਸਵਰਗ ਲੋਕ ਜਾਵਾਂਗਾ।” ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਪੁਰੂ ਨੂੰ, ਜੋ ਧਰਮ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਅਤੇ ਵਧੀਕ ਉਮਰ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਬੁਲਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਆ, ਆ, ਹੇ ਧਰਮ ਦੇ ਗਿਆਨੀ! ਤੂੰ ਧਰਮ ਨੂੰ ਸਮਝਦਾ ਹੈਂ। ਮੇਰੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਹੇ ਧਰਮਾਤਮਾ, ਤੂੰ ਸਦਾ ਧਰਮ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਬੁਢਾਪਾ ਮੈਨੂੰ ਦੇ ਦੇ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲੈ। ਮੇਰਾ ਰਾਜ, ਖਜ਼ਾਨਾ, ਫੌਜ ਅਤੇ ਸਵਾਰੀਆਂ—all ਕੁਝ ਤੇਰੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।” “ਸਮੁੰਦਰ ਤੱਕ ਫੈਲੀ ਹੋਈ, ਪਿੰਡਾਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਾਲੀ ਧਰਤੀ, ਜੋ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਤੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭੋਗ। ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਨੀ ਸਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਤੱਵ ਹੈ; ਪਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਅਤੇ ਸਤਕਾਰੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰ। ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਮ ਕਰ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰ, ਕਿਉਂਕਿ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਉਹ ਸਾਰੇ ਆਦਰਯੋਗ ਹਨ।” “ਪੰਜਵੇਂ, ਸੱਤਵੇਂ ਅਤੇ ਨੌਵੇਂ ਦਿਨ ਖਜ਼ਾਨੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ, ਫੌਜ ਨੂੰ ਸਦਾ ਦਾਨ, ਧਨ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਨਾਲ ਆਦਰ ਦੇ, ਸਦਾ ਚੌਕਸ ਰਹਿ, ਅਤੇ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਿਚ ਨਿਯਤ ਰਹਿ। ਮੰਤਰਾਂ ਵਿਚ ਸਵੈ-ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਰਹਿ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਰੱਖ, ਆਪਣਾ ਸੁਭਾਵ ਸੰਭਾਲ, ਅਤੇ ਸਿਕਾਰ ਨਾ ਕਰ।” “ਔਰਤਾਂ, ਖਜ਼ਾਨਾ ਜਾਂ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਾ ਕਰ; ਪਰ ਸਾਰੇ ਯੋਗ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਕਲਾ-ਕੁਸ਼ਲ ਸਿੱਖ। ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਦਾ ਯਜਨ ਕਰ, ਸਦਾ ਧਰਮ ਪਰ ਆਸਥਾ ਰੱਖ, ਹਰ ਰੋਜ਼ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚੋਂ ਦੁੱਖਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰ। ਹਰ ਰੋਜ਼ ਪ੍ਰਜਾ ਨੂੰ ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਦੇ ਜੋ ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇ। ਆਪਣਾ ਵੰਸ਼ ਸਥਾਪਤ ਕਰ, ਪਰ ਕਦੇ ਹੋਰਾਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਵੱਲ ਮਨ ਨਾ ਲਾ; ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਵੱਲ ਮੰਦਾ ਵਿਚਾਰ ਨਾ ਕਰ, ਆਪਣੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ।” “ਸਦਾ ਵੇਦ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਅਭਿਆਸ ਕਰ, ਆਪਣੇ ਹੀ ਸਹਨ ਵਿਚ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਰਹਿ, ਹਾਥੀਆਂ, ਘੋੜਿਆਂ ਅਤੇ ਰਥਾਂ ਨਾਲ ਅਭਿਆਸ ਕਰ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਉਪਦੇਸ਼ ਦੇ ਕੇ ਅਤੇ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਹਥਿਆਰ ਉਸਦੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਬੁਢਾਪਾ ਲੈ ਲਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ਹੁਣ ਰਾਜਾ ਯਯਾਤਿ ਸਵਰਗ ਜਾਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਦਾ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਅਤੇ ਵੇਨ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਕਥਾ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਇਥੇ ਅੰਤ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ ਸੁਕਰਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਰਾਜਾ ਨੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗਾ: ਇੰਦਰ ਲੋਕ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਲੋਕ, ਉਸ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਰੁਦ੍ਰ ਲੋਕ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਵਿਸ਼ਨੁ ਲੋਕ—ਜੋ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚਾ ਲਕੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—ਮੈਂ ਉਥੇ, ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਦੇਵੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕਸ਼ਤਰੀ, ਵੈਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼ੂਦ੍ਰ—ਸਾਰੇ ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਜਾ ਹਨ।” “ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀਆਂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਸਮੇਤ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਖੁਸ਼ ਰਹੋ; ਇਹ ਮਹਾਨ ਪੁਰੂ ਇਥੇ ਤੁਹਾਡੀ ਰਾਖੀ ਕਰੇਗਾ। ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਸਾਰਿਆਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਨਿਆਂਪ੍ਰੀ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ ਹੈ।” ਇਸ ਉੱਤੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਸਾਰੇ ਵੇਦਾਂ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਵਿਚ ਇਹ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਕਿ ਐਸਾ ਧਰਮ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ। ਅਸੀਂ ਇਹ ਧਰਮ ਆਪਣੇ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਸੋਮ ਵੰਸ਼ ਤੇ ਨਹੁਸ਼ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਸੱਚਾਈ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਹੈ। ਹੱਥ, ਪੈਰ, ਮੂੰਹ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੇ ਚਰਨਾਂ ਤੇ ਆਚਰਨ ਨੂੰ ਫੈਲਾਉਂਦਾ, ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਪੂਰਨ, ਪੁੰਨਿਆਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਖਜ਼ਾਨਾ।” “ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਉਹ ਸੱਚ ਦਾ ਗਿਆਨੀ, ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਖਜ਼ਾਨਾ ਹੈ; ਜੋ ਸੱਚ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਉਰਜਾ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਦਾ ਉੱਚਾ ਧਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਯਯਾਤਿ ਦੀ ਮਹਾਨ ਕਥਾ, ਉਸ ਦੀ ਧਰਮ ਨਿਸ਼ਠਾ, ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਪੁਰੂ ਨੂੰ ਰਾਜ ਦੇਣ ਦੀ ਘਟਨਾ ਪਵਿੱਤਰ ਪਦਮ ਪੁਰਾਣਾ ਵਿਚ ਵਰਣਨ ਹੋਈ।