ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ, ਕ੍ਰੋਧ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਜੋਗ ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਣ ਦੇਵੀ ਜਯਾ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਜਿੱਥੇ ਕਾਮ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਥੇ ਐਸੇ ਹੀ ਦੋਸ਼ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਥਾਂ ਦੁੱਖਾਂ ਦਾ ਗੜ੍ਹ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਉਥੇ ਜਨਮ ਮਰਨ ਦਾ ਚੱਕਰ ਤੂਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹੋਮ ਦੀ ਭੇਟ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਸਭ ਕੁਝ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕਾਂ ਵੱਡੇ ਘਟਨਾ-ਚੱਕਰ ਵਾਪਰਦੇ ਹਨ—ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਤ੍ਰੀ-ਹੱਤਿਆ, ਕਾਮ ਵਲ ਲਗਾਉਣਾ, ਅਰਜੁਨ ਵਲੋਂ ਰਥ ਹੰਕਾਉਣਾ, ਰੁਦ੍ਰ ਵਲੋਂ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ ਦਾ ਦਹਨ, ਅਤੇ ਦੱਖ ਦੇ ਯਜ্ঞ ਦਾ ਨਾਸ। ਸਕੰਦ ਦਾ ਜਨਮ ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਤੋਂ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਅਜਿਹੀਆਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੀਲਾਵਾਂ—ਇਹ ਸਭ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਾਮ ਆਦਿਕ ਦੋਸ਼ ਤਿੰਨੋਂ ਮੁੱਖ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉਪਰ, ਇੱਕ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਾਂਤ ਅਤੇ ਪੂਰਨ ਹੈ, ਜੋ ਮੋਖਸ਼ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੂਰਾ ਸੰਸਾਰ ਆਪਸੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਸਮਝ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਉੱਚਤ ਵੈਰਾਗ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਵੈਰਾਗ ਤੋਂ ਵਿਰਾਗ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਿਰਾਗ ਤੋਂ ਗਿਆਨ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨ ਰਾਹੀਂ ਮਨੁੱਖ ਉਸ ਪਰਮ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮੰਗਲਮਈ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀਦਾਇਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਹ ਮਨੁੱਖ, ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਐਸਾ ਵਿਅਕਤੀ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦਾ ਅਤੇ ਪੂਰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਮੁਕਤ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਾਤਲੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਇਹ ਸਾਰਾ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ।" ਫਿਰ ਮਾਤਲੀ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਧਰਮ ਅਤੇ ਅਧਰਮ ਦੀ ਪਰਖ ਹੀ ਸਾਰੇ ਗਿਆਨ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ। ਹੁਣ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਅਸੀਂ ਇੰਦ੍ਰ ਲੋਕ ਵੱਲ ਚੱਲਣੀ ਕਰੀਏ।" ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੇ ਭਾਗ ਦੇ ਪੁੰਨ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਰਥੀ ਮਾਤਲੀ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਇਹ ਮੁਲਾਕਾਤ ਵੱਡਾ ਸੌਭਾਗ ਹੈ।" ਫਿਰ ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਮਾਨਵ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਭਿਆਨਕ ਪਾਪ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮਾਤਲੀ, ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਕੀ ਫਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ?" ਮਾਤਲੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਸੁਣ, ਮੈਂ ਪਾਪੀ ਵਿਹਾਰ ਦੇ ਲੱਛਣ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਜਦ ਇਹ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਗਿਆਨ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਚਾਲ-ਚਲਨ ਨੂੰ ਨੀਚ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੱਡੇ ਪਾਪੀ ਹਨ। ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਦੁੱਖ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਵੱਡਾ ਪਾਪ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿੱਤ ਨਹੀਂ ਹੈ।" "ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਰੀਤ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਆਚਾਰ ਅਪਣਾਉਣਾ, ਇਹ ਵੀ ਭਿਆਨਕ ਪਾਪ ਹੈ। ਜੋ ਮਾਂ-ਪਿਉ, ਭੈਣ ਜਾਂ ਪਿਤਰੀ ਫੁਫੜ ਨੂੰ ਅਪਮਾਨ ਕਰਦੇ ਜਾਂ ਮਾਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਪਾਪ ਕਰਦੇ ਹਨ।" "ਜਦੋਂ ਸ਼ਰਾਧ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਜਵਾਈ ਜਾਂ ਧੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ, ਪੰਜ ਕੋਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਭੈਣ ਜਾਂ ਮਾਮੇ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਾਮ, ਕ੍ਰੋਧ ਜਾਂ ਡਰ ਕਰਕੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਪਿਤਰ ਭੋਗ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੇ, ਨਾ ਹੀ ਦੇਵਤਾਗਣ ਕੁਝ ਖਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪਾਪ ਪਿਤਰ-ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।" "ਜੇ ਦਾਨ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਵਿਅਕਤੀ ਕੁਝ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਵੀ ਭਿਆਨਕ ਪਾਪ ਹੈ, ਅਤੇ ਦਾਨ ਦਾ ਪੁੰਨ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਥਾਂ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੱਚੇ ਦਾਨ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਨਹੀਂ।" "ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆਇਆ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਲਣਾ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ—ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਦਾਨ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਭੇਟਾਂ ਦੇਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਮੂਰਖਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨਾ ਕਰ, ਵਿਦਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਸਦਾ ਸੇਵਾ ਕਰ। ਜੇ ਵਿਦਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਉਪੇक्षा ਕਰਕੇ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਦਾਨ ਅਤੇ ਭੇਟ ਵਿਅਰਥ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਚਾਹੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੋਵੇ, ਕਸ਼ਤਰੀ, ਵੈਸ਼, ਜਾਂ ਚੌਥਾ ਸ਼ੂਦਰ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਰਨ ਆਏ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਆਦਰ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਅਗਿਆਨੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਗਿਆਨੀ। ਐਸਾ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਘੋੜਾ-ਯਜ्ञ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।" "ਜੇ ਸ਼ਰਾਧ ਦੇ ਸਮੇਂ ਹੋਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਦੋਵੇਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਵਸਤ੍ਰ ਦੇ ਨਾਲ ਆਦਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪਾਨ ਅਤੇ ਦਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਪਿਤਰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਰਾਧ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕਰਤਾ ਦਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਤਾਂ ਇਹ ਗਉ-ਹੱਤਿਆ ਆਦਿ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।" "ਕਦੇ ਕਦੇ ਗਰੀਬੀ ਕਾਰਨ, ਕੋਈ ਇਕ ਨੂੰ ਹੀ ਆਦਰ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜਦ ਵੀ ਐਸਾ ਹੋਵੇ, ਭਾਵਨਾ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਨਵੇਂ ਚੰਦ ਦੀ ਅਮਾਵੱਸ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਪਕਸ਼, ਜਾਂ ਪਿਤਰੀ ਪੱਖ ਵਿੱਚ, ਤਿੰਨ ਵਰਨਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।" "ਯਜ्ञ ਵਿੱਚ, ਯਥਾ ਸੰਭਵ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਕਿਸੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਪਤਾ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਵੀ ਉਸਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜੇ ਉਸ ਦੀ ਪਿੱਛੋਕੜ ਅਤੇ ਚਾਲ-ਚਲਨ ਪਤਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜ਼ਰੂਰ ਸੱਦਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।" "ਜਦੋਂ ਸ਼ਰਾਧ ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਚਾਹੇ ਅਗਿਆਨੀ ਪਰ ਸ਼ੁੱਧ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਅਣਜਾਣ ਪਰ ਵੇਦ-ਪਾਰੰਗਤ ਹੋਵੇ, ਉਸਨੂੰ ਸੱਦਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਵਾਲਾ ਨਾ ਹੋਵੇ।" "ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਪਾਪੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਰਕ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਪਵਿੱਤਰ ਸਮਿਆਂ ਤੇ, ਦਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਧ ਲਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਪਰਖ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਉਸਨੂੰ ਸ਼ਰਾਧ ਅਤੇ ਦਾਨ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨਹੀਂ, ਉਥੇ ਪਿਤਰ ਭੋਗ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੇ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਾਤਲੀ ਨੇ ਯਯਾਤੀ ਨੂੰ ਪਾਪ ਅਤੇ ਪੁੰਨ ਦੇ ਮੂਲ ਭੇਦ, ਅਤੇ ਵਿਦੀਵਤ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਮਹੱਤਾ, ਸਨੇਹ ਅਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸਮਝਾਈ।