ਕਸ਼੍ਯਪ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੀ ਪੈਦਾਇਸ਼ ਹੋਈ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਸਭ ਨੇ ਵੱਡੀ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ। ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਣੂ, ਰੁਦ੍ਰ ਅਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਾਰੇ ਵੇਦ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਗਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਤਿੰਨੋ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਭ ਚੰਗੇ ਜੀਵ, ਆਪਣੇ ਸਹਾਇਕਾਂ ਸਮੇਤ, ਉਸ ਮਹਾਬਲੀ ਦੇ ਜਨਮ ਮੌਕੇ ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ। ਜਦ ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਜਨਮਿਆ, ਤਾਂ ਉਥੇ ਆਏ ਹੋਏ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸ਼ੁਭ ਮੰਗਲਾਚਰਨ, ਗੀਤਾਂ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਉਤਸਵਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਸਭ ਦੇ ਮਨ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ। ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਣੂ, ਰੁਦ੍ਰ, ਕਸ਼੍ਯਪ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਉਸਦੇ ਨਾਂਕਰਨ ਦੀ ਰਸਮ ਹੋਈ। ਉਸਨੂੰ ਵਸੁਦੱਤਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਨਾਂ ਵਸੁਦਾ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੂੰ ਅਖੰਡਲ, ਮਰੁਤਵਾਨ, ਮਘਵਾਨ, ਬਿਦੌਜਸ ਤੇ ਪਾਕਸ਼ਾਸਨ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸ਼ਕ੍ਰ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ; ਇਹ ਸਾਰੇ ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੇ ਨਾਂ ਹਨ। ਸਭ ਦੇਵਤੇ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਤੇ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਅਸੁਰ ਲਈ ਸ਼ੁਭ ਸਨਾਨ ਤੇ ਹੋਰ ਰਸਮਾਂ ਦੀਆਂ। ਫਿਰ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਸ਼ੁਭ ਤੇ ਦਿਵ੍ਯ ਗਹਣੇ ਦਿੱਤੇ। ਜਦ ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਜਨਮਿਆ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਸ਼ਕਤਿਸ਼ਾਲੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਪ੍ਰਗਟਾਈ। ਇੱਕ ਸ਼ੁਭ ਤਿਥੀ ਤੇ, ਚੰਗੇ ਨਕਸ਼ਤਰ ਤੇ, ਚੰਗੇ ਸਮੇਂ ਤੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਇੰਦਰ ਦੇ ਪਦ 'ਤੇ ਬੈਠਾਇਆ ਤੇ ਚੰਗੇ ਸ਼ਕੁਨ ਨਾਲ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕੀਤਾ। ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨਾਲ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਨੇ ਇੰਦਰ ਦਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਵਸੁਦੱਤਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ, ਤਪ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਤੇਜ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਬਿਜਲੀ ਦਾ ਹਥਿਆਰ, ਪਾਸ ਤੇ ਅੰਕੁਸ਼ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਤਪਸਿਆ ਦੀ ਭਾਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇਖ ਕੇ, ਉਸਦੇ ਰਥੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਨੇ ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਉਚਾਰਿਆ: "ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕੌਣ ਐਸਾ ਸੁੰਦਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?" ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨਾਲ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਇੱਥੇ ਇੰਨੀ ਦਿਵ੍ਯ ਸਾਰਭੌਮਤਾ ਨਹੀਂ ਪਾਈ। ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕੋਈ ਉਸ ਦੀ ਤਪਸਿਆ ਤੇ ਤੇਜ ਦਾ ਸਮਾਨ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸੁਤ ਜੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕਸ਼੍ਯਪ ਦੀ ਹੋਰ ਪਤਨੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਂ ਦਾਨੁ ਸੀ, ਜੋ ਤਪਸਵੀ ਸੀ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਦਿਤੀ ਦੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚੀ। ਉਹ ਰੋਂਦੀ ਹੋਈ, ਦਿਤੀ ਦੇ ਕਮਲ-ਚਰਨਾਂ ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਈ। ਵੱਡੇ ਸੋਗ ਨਾਲ ਦਿਤੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਜਗਾਇਆ। ਦਿਤੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਹੇ ਸੁਭਾਗਵਤੀ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਰੋਂਦੀ ਹੈਂ? ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਮਾਂ ਨਹੀਂ ਬਣਦੀਆਂ। ਹੇ ਸੁੰਦਰ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਸੌ ਚੰਗੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਹੈਂ—ਉੱਚ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ ਸ਼ੁੰਭ ਆਦਿਕ। ਫਿਰ ਇਹ ਦੁੱਖ ਕਿਵੇਂ ਆ ਗਿਆ? ਦੱਸ, ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਣ ਕੀ ਹੈ? ਹਿਰਣ੍ਯਕਸ਼ਿਪੁ ਤੇ ਹਿਰਣ੍ਯਾਕ੍ਸ਼, ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ, ਦੋਵਾਂ ਮਹਾਨ ਤੇ ਸ਼ਕਤਿਸ਼ਾਲੀ ਹਨ। ਫਿਰ ਇੰਨਾ ਵੱਡਾ ਸੋਗ ਕਿਉਂ ਆ ਗਿਆ? ਦੱਸ, ਦੋਸਤ, ਪੂਰੀ ਗੱਲ ਸਮਝਾ।" ਦਾਨੁ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: "ਹੇ ਸੁਭਾਗਵਤੀ, ਮੇਰੀ ਸਹਪਤਨੀ ਦੀ ਮਨਚਾਹੀ ਇੱਛਾ ਚਕ੍ਰਧਾਰੀ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਪੂਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਸ਼ਣੂ ਨੇ ਅਦਿਤੀ ਨੂੰ ਵਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੁਣ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਵਰ ਮਿਲ ਗਿਆ। ਕਸ਼੍ਯਪ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮਿਆ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੰਦਰ ਦਾ ਪਦ ਉਸਨੂੰ ਮਿਲ ਗਿਆ, ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਲੈ ਕੇ। ਅਦਿਤੀ, ਆਪਣੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਕੇ, ਹੋਰ ਖੁਸ਼ੀ ਪਾ ਰਹੀ ਹੈ; ਉਸਦਾ ਛੋਟਾ ਪੁੱਤਰ ਵਸੁਦੱਤਾ ਹੁਣ ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ। ਉਹ ਇੰਦਰ ਦਾ ਔਖਾ ਪਦ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਭੋਗ ਰਿਹਾ ਹੈ।" ਦਿਤੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਮੇਰਾ ਗਿਆਨੀ ਪੁੱਤਰ ਉਸ ਪਦ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਡਿੱਗ ਗਿਆ? ਹੋਰ ਦਾਨਵ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੀ ਜੋ ਕਿਰਣ ਮਿਟੀ, ਉਹ ਕਿਵੇਂ? ਦੱਸ, ਦੋਸਤ।" ਫਿਰ, ਵੱਡੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ, ਦਿਤੀ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਈ। ਦਾਨੁ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦਾਨਵ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਉਤਰੇ। ਵੱਡੀ ਲੜਾਈ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਨੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਚਕ੍ਰਧਾਰੀ ਨੇ, ਸਿੰਘ ਵਾਂਗ, ਆਪਣੇ ਬਲ ਨਾਲ ਭਜਾ ਦਿੱਤਾ। ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ੰਖਪਾਣੀ ਨੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤੇ; ਕਾਲਨੇਮੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਅਜੇਯ ਫੌਜ ਵੀ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਈ। ਸਭ ਕੁਝ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ, ਕੁਚਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਵਿਖੇਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਅੱਗ ਜੰਗਲ ਦੇ ਘਾਹ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੇਸ਼ਵ ਸਾਰੇ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਕਈ ਵਾਰੀ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਤੇਰੇ ਵੀ। ਜਿਵੇਂ ਪਤੰਗੇ ਅੱਗ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੇਰੇ ਦਾਨਵ ਹਰੀ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਏ।" ਦਿਤੀ ਨੇ ਇਹ ਭਿਆਨਕ ਗੱਲ ਸੁਣੀ ਤੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਹੇ ਦਯਾਲੁ, ਇਹ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਇੰਝ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਵਜਰ ਦਾ ਘਾ ਲੱਗ ਗਿਆ ਹੋਵੇ?" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਦੇਵੀ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਧਰਤੀ ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਈ ਤੇ ਕਹਿਣ ਲੱਗੀ, "ਹਾਏ! ਕਿੰਨਾ ਡਰਾਉਣਾ, ਦੁਖਦਾਈ ਤੇ ਸਹਾਰਣਯੋਗ ਘਟਨਾ ਹੋ ਗਈ!" ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸੋਗ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਰੋਈ। ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਤਮ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਸ਼ੁਭ ਬਚਨ ਆਖੇ: "ਰੋ ਨਾ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਭਲਾ ਹੋਵੇ। ਤੇਰੇ ਵਰਗੀਆਂ, ਜੋ ਹੌਸਲੇ ਵਾਲੀਆਂ, ਲੋਭ ਤੇ ਮੋਹ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹਨ, ਉਹ ਇੰਝ ਦੁਖ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ।