ਸੂਰਜ ਨੇ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਰਾਜ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਗਿਆਨ ਸੂਰਜ ਨੇ ਯਮ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮਹਾਨ ਵਿਅਾਸ ਨੇ ਇਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਗਾਈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਭਾਗ 'ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਖੰਡ' ਵਿੱਚ ਭਦਰੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਕਥਾ ਦਾ ਉਨੱਤਰਾਂਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਸੂਰਜ ਦੀ ਕਿਰਣਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਦੱਸੋ ਕਿ ਇਹ ਗ੍ਰਹ ਜਾਂ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਹੋਰ ਕੌਣ-ਕੌਣ ਹਨ? ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਕਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਿਸ ਸਮੇਂ ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਸ਼ੁਭ ਜਾਂ ਅਸ਼ੁਭ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?" ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਗ੍ਰਹ ਤੇ ਹੋਰ ਜੀਵ ਪਾਪ ਤੇ ਪੁੰਨ ਦੋਵੇਂ ਵਿਚ ਭਾਗੀਦਾਰ ਹਨ। ਉਹ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਖਤਮ ਹੋਣ ਲਈ ਸ਼ੁਭ ਤੇ ਅਸ਼ੁਭ ਫਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਸੂਰਜ, ਜੋ ਸਮਾਂ ਤੇ ਮੌਤ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਤੀਖੇ ਜਾਂ ਮਿੱਠੇ ਸੰਯੋਗਾਂ ਨਾਲ ਦੰਡ ਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾ ਦੋਵੇਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਹਨ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਗ੍ਰਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਦੇ ਉਪਾਏ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਜੇ ਕੋਈ ਉਡੁੰਬਰਾ ਅਤੇ ਪਲਾਸ਼ ਦੇ ਕੋਮਲ ਟਾਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਹਵਨ ਕਰੇ, 'ਆਕ੍ਰਿਸ਼ਨੇਨਾ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇ ਜੜ ਨਾਲ, ਘਿਉ ਪਾ ਕੇ ਹਵਨ ਕਰੇ ਤਾਂ ਮਨਚਾਹਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਰੋਗਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਕੈਦੀਆਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਲਈ, ਹਰੇਕ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਸੌ ਹਵਨ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਬੱਕਰੀ ਦਾ ਗਲ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਮਰਥ ਅਨੁਸਾਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਪੱਕਾ-ਕੱਚਾ ਸੁਆਦਿਸ਼ਟ ਭੋਜਨ ਖਵਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਸੱਤਮੀ ਜਾਂ ਪੂਰਨਿਮਾ ਨੂੰ, ਰੋਗੀ ਮਨੁੱਖ ਰੋਗ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਬੀਮਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਧ ਪਵਿੱਤਰ ਤੱਤ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਕਣ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦਾ ਸਤੰਭ, ਜਾਂ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਉਹ ਸੂਰਜ ਹੀ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਰਚਨਾ, ਪਾਲਣਾ ਤੇ ਲਯ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮੌਤ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਸਰੀਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਪ੍ਰਾਣ ਨਾਲ ਇੱਕ ਤੱਤ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਜੋ ਸਿਰ ਦੇ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਸਦਾ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਸੋਲਾਂ ਕਲਾ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੈ। ਰਾਤ ਤੇ ਦਿਨ, ਉਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਹੇਠਾਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਜੀਵ, ਚਾਹੇ ਵੱਡੇ ਹੋਣ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ, ਜੀਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਫਸਲਾਂ, ਸਥਾਵਰ ਤੇ ਜੰਗਮ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਤੀਜਣ ਵਾਲੇ ਗ੍ਰਹ, ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦੇ ਤੇ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਸਦਾ ਵਧੀਆ ਤੇ ਪੁੰਨਯਾਤਮਕ ਪੋਸ਼ਣ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਆਚਰਣ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਹਰ ਕੰਮ ਵਿਚ ਸਫਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਮੋਹ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਰਸ਼ੀ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਸਦੀ ਆਯੁ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਨਰਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। "ਹੇ ਨਿਰਮਲ ਰਸ਼ਮੀ, ਹੇ ਗੰਗਾਧਰ, ਹੇ ਚੂੜਾਮਣਿ! ਦੁਤੀਆ ਨੂੰ, ਹੇ ਜਗਤਪਤੀ, ਹੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਦੂਜੇ ਤਿਥ ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮਨਚਾਹਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਤੀਜੇ ਨੇਤ੍ਰ ਤੋਂ ਜਨਮੇ, ਹੇ ਸਮੁੰਦਰ ਮਥਨ ਤੋਂ ਉਪਜੇ, ਹੇ ਮਹੇਸ਼ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਹੇ ਅਮ੍ਰਿਤ ਰੂਪ, ਹੇ ਜਗਤਪਤੀ! ਸ਼ੁਕਲ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪੱਖ ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚ, ਸਮਝਦਾਰ ਲੋਕ ਰਾਤ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪਹਿਲੇ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।" ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਲਈ ਮੰਤ੍ਰ ਹੈ: "ਊਂ ਹ੍ਰਾਂ ਹ੍ਰੀਂ, ਸੋਮਦੇਵ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।" ਇਹ ਸਵੇਰੇ ਜਪਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸੋਮਦੇਵ ਦੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ, ਜਪਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜਨਮ ਜਨਮ ਅਮ੍ਰਿਤਤੁਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਇਹ ਹਜ਼ਾਰ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੀ ਸਤਕਾਰੀ ਤੇ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਸੁੱਖਮਈ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮ ਲੈਣਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੋਮ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਵਿੱਚ, ਪਿਤਲ ਜਾਂ ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਪਾਤਰੇ ਵਿੱਚ ਦਹੀਂ ਤੇ ਘਿਉ ਭਰ ਕੇ, ਜਿੰਨੀ ਸਮਰਥਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਾਂ ਸੋਨੇ ਜਾਂ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਪਾਤਰੇ ਵਿੱਚ, ਸ਼ੁਭ ਦਿਨ, ਅੰਧੇਰੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ, ਬੁਧਵਾਰ ਨੂੰ, ਹਰ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਤੇ, ਇਸ ਪਾਤਰ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪੁੱਤਰ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਵੱਡੀ ਸ਼ੁਭਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਅਮ੍ਰਿਤ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧੀਕ ਹੈ; ਇਸ ਉਪਾਏ ਨਾਲ ਮਰਦ ਤੇ ਔਰਤ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। "ਸੋਹਣੇ ਤੇ ਭਾਗ ਵਾਲੇ ਹੋਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਪਿਤਲ ਦੇ ਪਾਤਰੇ ਵਿੱਚ ਭਰਿਆ ਦਹੀਂ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ; ਮੈਨੂੰ ਸੋਹਣਾਪਣ ਤੇ ਭਾਗ ਦਿਓ।" ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਬਿਨਾ ਈਰਖਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਨਵਾਂ ਕਪੜਾ ਆਦਿ ਵੀ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਭੋਜਨ, ਸੁਆਦਿਸ਼ਟ ਪਾਨ ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਆਦਿ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੋਹਣਾਪਣ ਤੇ ਭਾਗ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸੋਮ ਦੇ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਦਾਨ ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਜਾਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੋਹਣਾਪਣ ਤੇ ਭਾਗ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਭਾਗ 'ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਖੰਡ' ਵਿੱਚ ਸੋਮ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਨਾਮਕ ਅਸੀਂਵੀ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਮੈਂ ਲੋਹਿਤਾਂਗ (ਮੰਗਲ ਗ੍ਰਹ) ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ, ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ, ਉਸਦੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਧਨ-ਪ੍ਰਭਾ ਤੇ ਤੇਜ ਬਾਰੇ ਸੱਚਾਈ ਨਾਲ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।" ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਕੁਜ ਗ੍ਰਹ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਹਰਾ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ। ਉਹ ਸਤੋਗੁਣੀ, ਗੁਣਵਾਨ, ਬਹਾਦਰ ਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ। ਗ੍ਰਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਤੇ ਤੀਖਾ ਹੋ ਕੇ, ਲੋਹਿਤਾਂਗ ਦੇਵ ਬੜੇ ਪ੍ਰਚੰਡ ਹਨ; ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ, ਸੋਹਣੇ ਤੇ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਚਮਕ ਵਰਗੇ ਸੁਆਮੀ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਕਤਪਾਨ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦਾਨਵਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦਸ ਗੁਣਾ ਯੋਗ ਸ਼ਕਤੀ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖ, ਪੌਦੇ, ਪਸ਼ੂ ਤੇ ਪੰਛੀ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ।" ਫਿਰ ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਉਹ ਸ਼ੰਭੂ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਜਨਮੇ? ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਜਨਮੇ? ਉਹ ਗ੍ਰਹ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਚੰਡ ਦੇਵ ਬਣਿਆ? ਮੈਂ ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਉਹ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ, ਹਰ ਸਮੇਂ, ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ? ਹੇ ਗੁਰੂਦੇਵ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਕੇ, ਨਿਸ਼ੰਕ ਹੋ ਕੇ ਦੱਸੋ।" ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਹਿਰਣਿਆਕਸ਼ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਅਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਅੰਧਕ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਜੋ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ਕ ਸੀ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਵਰਦਾਨ ਨਾਲ ਜਨਮਿਆ, ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਇੰਦਰ ਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਅਤੇ ਯਜਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਇਕ-ਇਕ ਕਰ ਕੇ ਜਿੱਤ ਲਿਆ।