ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸੂਰਜ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਚਾਹੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵੱਡੇ ਜਾਂ ਛੋਟੇ ਪਾਪਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰੇ ਹੋਣ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਭਾਰੀ ਅਪਰਾਧ ਵੀ ਧੋ ਜਾਦੇ ਹਨ। ਸੂਰਜ ਦੀ ਸਿਰਫ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਹਰ ਰੋਗ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਨਾ ਕੋਈ ਅੰਨ੍ਹਾਪਣ ਰਹਿੰਦਾ, ਨਾ ਗਰੀਬੀ, ਨਾ ਦੁੱਖ, ਨਾ ਕੋਈ ਚਿੰਤਾ ਜਾਂ ਸ਼ੋਕ। ਇੱਥੇ, ਜਦੋਂ ਵਿਰੋਚਨ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਲੋਕ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਲਾਭ ਮਿਲਦੇ ਹਨ; ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਹਰੀ ਤੇ ਹਰਾ ਵਰਗੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ, ਜੋ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਦੇ, ਉਹ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਦੇ। ਉਹ ਦਿਵਤਾ, ਜੋ ਧਿਆਨ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਉਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਲਈ ਪੂਜਾ ਤੇ ਅਰਾਧਨਾ ਹੋਵੇ।” ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਉਸ ਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਦਰਸ਼ਨ ਹੀ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਨਾਸਕਾਰੀ ਅੱਗ ਵਰਗੇ ਹਨ; ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਿਹੜੇ ਜੀਵ ਮਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੀ ਜੋਤ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਆਦਿਕ ਸਭ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਇਹ ਸਹਿ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ, ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੀ ਕੀ ਕਰੀਏ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਅਸੀਂ ਉਸ ਦੀ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ; ਕੋਈ ਐਸਾ ਉਪਾਏ ਦੱਸ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੋਕ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰ ਸਕਣ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਕੋਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਸਤਕਾਰ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੀ ਸਿਫਤ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਤੂੰ ਹੀ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਅੱਖੀ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਦੁੱਖ-ਰਹਿਤ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਅਸਲੀ ਰੂਪ ਧਾਰਣ ਕਰਕੇ ਬੜਾ ਹੀ ਅਗੰਮ ਹੈਂ, ਨਾਸਕਾਰੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ।” ਤੂੰ ਸਦਾ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਾਤਾ ਦੇ ਮਿੱਤਰ ਵਾਂਗ ਵੱਸਦਾ ਹੈਂ; ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਹੀ ਭੋਜਨ ਪਕਾਉਣ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਨਿਰਵਾਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਤੂੰ ਹੀ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸੁਆਮੀ, ਆਦਿ ਤੇ ਅੰਤ ਹੈਂ; ਤੇਰੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਜੀਵ ਦੀ ਇਕ ਦਿਨ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਤੂੰ ਹੀ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ, ਰਾਖਾ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਹੈਂ; ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਚਲਾਊ ਅਤੇ ਅਚਲ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਾਇਮ ਹੈ। ਹੇ ਧੰਨ, ਨਾ ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤੇਰਾ ਕੋਈ ਸਮਾਨ ਹੈ, ਨਾ ਹੋਰ ਕਿਤੇ; ਤੇਰਾ ਸੱਚਾ ਸਰੂਪ ਹਰ ਥਾਂ ਹੈ, ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸੰਸਾਰ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਤੂੰ ਹੀ ਰੂਪ, ਸੁਗੰਧ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਹੈਂ; ਸਾਰੇ ਸੁਆਦ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਹੀ ਹਨ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਸੂਰਜ ਹੀ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ। ਪਵਿੱਤਰ ਨਦੀਆਂ, ਤੀਰਥ ਅਤੇ ਯਜਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਤੂੰ ਹੀ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ, ਸਭ ਕੁਝ ਦੇ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਖਜ਼ਾਨਾ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਕੁਝ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਰਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸਦਾ ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਅੰਧਕਾਰ ਦੇ ਦਲ-ਦਲ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਗਰੀਬੀ ਤੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈਂ। ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੇ ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਿੱਤਰ ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ ਤੂੰ ਹੀ ਹੈਂ; ਤੇਰੇ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਜੋ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਭਲਾ ਕਰੇ। ਫਿਰ ਸੂਰਜ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਗਿਆਨੀ, ਹੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਸਭ ਕੁਝ ਦੇ ਆਦਿ, ਆਪਣੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਇੱਛਾ ਜਲਦੀ ਦੱਸੋ; ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਫੈਸਲਾ ਪੂਰਾ ਕਰਾਂਗਾ।” ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਤੇਰੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਲਈ ਅਸਹਿਨਸ਼ੀਲ ਹਨ; ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਨਰਮ ਕਰ ਦੇ।” ਸੂਰਜ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਮੇਰੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ, ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀਆਂ ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਲਈ ਨਾਸਕਾਰੀ ਹਨ; ਉਹ ਇਥੇ ਲਾਭ ਨਹੀਂ ਦੇ ਰਹੀਆਂ—ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਬਲ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ।” ਫਿਰ, ਸੂਰਜ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ, ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਵਜ੍ਰ ਦਾ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲਾ ਚੱਕਰ ਬਣਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਉਹ ਤਪਦਾਰ ਕਿਰਣਾਂ ਕੱਟ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਜੋ ਨਾਸਕਾਰੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਸਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਰਣਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੀ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦਾ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਚੱਕਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਯਮ ਦਾ ਅਟੱਲ ਦੰਡ, ਪਸ਼ੁਪਤੀ ਦਾ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ, ਕਾਲ ਦੀ ਉੱਚਤਮ ਤਲਵਾਰ, ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ—ਇਹ ਸਭ ਹਥਿਆਰ, ਚੰਡਿਕਾ ਦਾ ਉੱਚਤਮ ਹਥਿਆਰ, ਅਤੇ ਇਕ ਅਦਭੁਤ ਛੋਟਾ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ—ਇਹ ਸਭ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾਂ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ। ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਰਣਾਂ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਬਾਕੀਆਂ ਨੂੰ ਦਬਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ; ਅਜਨਮੀ ਦੇ ਢੰਗ ਨਾਲ, ਸੂਰਜ ਮੁੜ ਕਸ਼੍ਯਪ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ। ਅਦਿਤੀ ਦੇ ਗਰਭ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਆਦਿਤਿਆ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅੰਤ ਉੱਤੇ, ਉਹ ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਉੱਤੇ, ਦਿਨ-ਰਾਤ, ਲੱਖਾਂ ਯੋਜਨ ਦੂਰੀ ਉੱਤੇ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਹੋਰ ਗ੍ਰਹਿ, ਕਿਸਮਤ ਮੁਤਾਬਕ, ਉਥੇ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ। ਸੂਰਜ ਬਾਰਾਂ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਹਰ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਆਪਣੀ ਰੂਪ ਨਾਲ, ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਦੇ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀਆਂ ਨੂੰ ਹਰ ਕੋਈ ਜਾਣਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਕੀ ਫਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ: ਧਨੁ, ਮਿਥੁਨ, ਮੀਨ ਅਤੇ ਕਨਿਆ ਵਿੱਚ, ਪੁੰਨ ਅਠੱਸੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਵ੍ਰਿਸ਼, ਵਿਸ਼ਾਖ, ਕੁੰਭ ਅਤੇ ਸਿੰਘ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਵਿਸ਼ਨੁਪਦੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਉਸ ਵੇਲੇ ਦਾਨ, ਦਾਤ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਅਮਰ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਛਿਆਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ, ਫਲ ਛਿਆਸੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਵਿਸ਼ਨੁਪਦੀ ਵਿੱਚ, ਇਕ ਲੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਚੜ੍ਹਦੇ ਵੇਲੇ, ਅਣਗਿਣਤ ਕ੍ਰੋੜਾਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਵਿਸ਼ਨੁਪਦੀ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਦਾਨ ਅਮਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਮੈਂ ਦਾਨੀ ਦੀ ਹਰ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਜੇਕਰ ਜੜ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਰੂਈ ਜਾਂ ਕੱਪੜਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ; ਤੋਲੇ ਜਾਂ ਖੱਟ ਦੀ ਦਾਤੀ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਦੋਵੇਂ ਅਮਰ ਫਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਬਿਸਤਰਾ, ਸਾਰੇ ਸਾਜ-ਸਮਾਨ ਸਮੇਤ, ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਬਿਨਾ ਈਰਖਾ ਦੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਸਵੇਰੇ ਅੱਗ ਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਭੇਟ, ਤੇ ਤੇਲ, ਪਾਨ, ਅਤੇ ਕੋਈ ਜੜ੍ਹ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਪ੍ਰਭੂ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਜੋ ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਪੰਦਰਵੀਂ ਨੂੰ ਸੱਚੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਖੂਤ ਧਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਤਿਲ ਤੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਅਖੂਤ ਸਵਰਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਸੋਹਣੀਆਂ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਵਾਲੀ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੰਗਾਂ, ਚਮਕਦੇ ਗਹਣਿਆਂ, ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਖੁਰਾਂ, ਚਰਾਈ ਵਾਲੀ ਜਗ੍ਹਾ ਅਤੇ ਪਿਤਲ ਦੀ ਦੋਹਣ ਵਾਲੀ ਪਤਿਲੀ ਵਾਲੀ ਗਾਂ, ਜੇਕਰ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਰਾਜਾ ਸਭ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਖਾਣ-ਪੀਣ ਅਤੇ ਗਹਣਿਆਂ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਤੇ ਧਨ ਦਾ ਮਾਲਕ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਤਿਲ ਵਾਲੀ ਗਾਂ, ਸਾਰੇ ਸਾਜ-ਸਮਾਨ ਸਮੇਤ, ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੱਤ ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਅਖੂਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਅਖੂਤ ਸਵਰਗ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਅਨਾਜ, ਕੱਪੜਾ, ਨੌਕਰ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਸਾਮਾਨ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਲਕਸ਼ਮੀ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦੀ।